Vindication of Ecclesiastical Volume 3

4. De Cl • ricis Captis a Laicis propter crimina.

COntingit aliquando, quod Clerici sine licentia Praelatorum quamquam in facto non fuerint reprehensi nec convicti tanquam facinorosi, vel suspecti de crimine, seu delicto, vel injuria personali capiuntur per potentiam Laicalem, et in Carcere detruduntur, ordinariis suis eos requirentibus secundum Canones libere judicandi. Et si Clerici quibus etiam crimina imponuntur coram Iudicibus secularibus evocati non comparuerint foris banniuntur a Regno. Quia vero in hoc libertas Ecclesiastica confunditur cum Clericus a Laico judicatur; statuimus, quod Clerici Capti si noti fuerint & honesti, capientes ipsos & etiam detinentes, & contra requisitionem ordinariorum eos reddere recusantes, per locorum ordinarios publice excommunicati denuncientur: loca etiam in quibus detenti fuerint, et terrae capientium eos et detinentium supponantur Ecclesiastico interdicto, donec ordinariis eorundem reddantur; et super hujusmodo excessu satisfecerit competenter. Illi autem qui taliter falsa crimina eis imposuerunt, seu maliciose confixerunt, (alias composuerunt) commenta vel frauds propter quae capti fuerunt & unjust detenti, excommunicati similiter denuncientur; (unde excommunicati sunt authoritate praesentis Concilii Oxford. ipso facto.) Clerici vero vagi vel ignoti capti & ex causis aliquibus detenti, si in possessione Clericatus inventi fuerint, per locorum ordinarios requirantur á Domino Rege, vel alio qui potestatem habet reddendi eosdem, vel eos restituat libere per Ecclesiam judicandos. Et si denegetur, puniantur ut detentatores superius annotati, & si reddantur, libere indicentur non expectatis judiciariis quibuscunque. Et si Justiciarii Clericis eisdem coram eis non exhibitis Episcopum condemneut in pensione pecuniaria, paenae superioris, sive Clerici fuerint, sive Laici proferantur. Clerici autem Domini Regis, vel quicun{que} alii qui excusationem hujusmodi poene prosequntur dictando, scribendo, sigillando Vicecomitibus vel aliis Ballivis hujusmodi mandata dirigendo paenis subjaceant in Clericos promulgatis superius annotatis. Quod si iidem Clerici Ecclesiae redditi propter transgressionem aliquando personalem vel forestae enunciati fuerint, a judice seculari non compellant, cum non a suis judicibus fuerint condemnati. Et si propter hoc eos praelatos distringi aut attachiari contigerit, se defenderit contra hujusmodi attachiationes vel districtiones per remedia antedicta. Idem fiat quotiescunque annunciati fuerint viri Ecclesiastici pro hiis quae ad forum Ecclesiasticum pertinent per Judicem secularem, si vero Clerici Canonice se purgaverint super sibi impositis & objectis, & nihilominus bona Laica potestate detineantur, eorundem occupantes, & detinentes bona hujusmodi Laicorum per saepedictam Ecclesiasticam censuram compescantur. Quod si sic capti Clerici tonsuram & Clericatum habentes maliciose tempore intermedio abrasi fuerint, vel suspensi, abradentes vel suspendentes, consilium, vel favorem, seu auxilium impendentes paenis subjaceant supradictis, forisbannientes quoque hujusmodi Clericos paenis similibus percellantur. Item statuimus, quod si aliquis Clericus pro transgression forestae seu partis alicujus diffamatus fuerit; vel convictus fuerit legitime coram suo ordinario, vel confessus; idem per suum ordinarium si bona habeat, illi cui noxa aut injuria illata est hujusmodi redemptio assignetur; si autem bona non habeat, suus Episcopus ipsum prout culpa poposcerit graviter puniat in persona, ne propter impunitatis fiduciam pateat praesumptoribus licentia delinquendi.

5. De Impetrantibus Prohibitiones Domini Regis.

ITaque, cum nonnulli Laici ad invicem plerunque cum Clericis contrahentes ipsos contractus fidei datione vallantes, aut corporali praestito juramento firmantes, qui super fidei aut Sacramenti praestiti religione contempta coram judice Ecclesiastico conventi, Regiam prohibitionem impetrant; ut super perjurio et fidei laesione examen Ecclesiastici Iudicis sic declinent. Providemus, quod si Laicus fuerit Impetrator, per excommunicationis sententiam (prout superius dicitur) arceatur. Si vero non destiterint et possessores immobilium existant, terra eorum supponatur Ecclesiastico interdicto. Si autem immobilia non habeant, mercenarii sui non vacatae personae moneatur, quod intra octo dies ab eo recedant. Alioquin consimilis poena sententiae excommunicationis majoris feratur in eosdem. Si autem Clericus reus fuerit vel religiosus, exerceantur poenae Canonicae contra ipsos: si vero Clericus in sua pertinacia perseveraverit, procedatur contra eum secundum poenas superius contra pertinaces Clericos annotatas. Si autem actor Laicus sit & non habeat Laicum feodum, Episcopus non exhibeat eum, et si distringitur Episcopus; procedatur contra Dominum Regem et distringentem ut superius est expressum. Et hoc idem in prohibitionibus consimilibus observetur. Idem fiat et si tertius veniens ex transverso porrigat vel porrigi faciat prohibitionem talem, dum tamen ill eam verbo vel facto ratificaverit pro quo apparuit impetrata.

6. Quod Judaei compellantur respondere coram Ecclesiastico jure.

ET quia modo consimili Ecclesiastica Censura confunditur & Praelatorum officium impeditur cum Judaeus delinquens in rebus Ecclesiasticis & personis super hiis coram ipsis convictus fuerit, vel super aliis quae ad forum Ecclesiasticum mero jure coram Ecclesiastico judice convenitur, per Dominum Regem seu Vicecomites aut Ballivos super praedictis non permittitur coram Ecclesiastico judice stare juri, sed declinare compellitur forum ejus, statuimus quod hujusmodi Iudae per introductum commercii contractum et communionis fidelium ad respondendum in hiis casibus coram judice Ecclesiastico compellantur. Et quod inhibentes et impedientes eosdem et hac de causa, judices et alios distringentes per excommunicationis et interdicti sententias arceantur.

7. De fugientibus ad immunitatem Ecclesiasticam.

POrro, cum ad immunitatem Ecclesiarum fugientibus aliquando vix in alimentis valeat subvenire propter arctam custodiam quae frequenter apponitur contra ipsos, ut aliquando confugientes hujusmodi ab Ecclesiis & Cimiteriis, viis publicis post terrae abjurationem violenter saepius abstrahantur, ac sic abstracti scelerate in praejudicium immunitatis Ecclesiae occidantur. Statuimus, quod qui talibus alimenta impedierint ministrari, secundum arbitrium ordinariorum per Censuram Ecclesiasticam arceantur. Si quidem confugas ab Ecclesia vel Cimiterio vel post abjurationem terrae a via publica extrahentes, vel taliter extractos occidentes (cum sub Ecclesiastica protectione constant) poenis Sacrilegii percellentur, alia aliam minime consumente. In Ecclesia autem vel Cimiterio non • ia • custodia confugientium ad Ecclesiam per Laicam potestatem. Et si fiant custodiae, tam custodientes quàm qui eam custodiam opposuerunt in forma juris, per excommunicationis sententiam districtius compescantur. Illos autem tantummodo tueatur Ecclesia quos Canones praecipiunt esse tuendos.

8. De infringentibus Ecclesiae libertates.

UT invadentibus bona Ecclesistica & libertates Ecclesiae infringentibus & perturbantibus obvietur, provide duximus statuendum, quod hujusmodi Malefactores, invasores videlicet & perturbatores Ecclesiasticorum bonorum & libertatum violatores sacrilegi, excommunicati per locorum ordinarios denuncientur. Et si in sua pertinacia per unum mensem perseverent, tunc et loca in quibus commorantur supponantur Ecclesiastico interdicto, et neutra relaxetur sententia donec de damnis et injuria satisfecerint competenter. Et si aliquis Ecclesiam possessionibus & libertatibus suis spoliaverit▪ poenis subjaceat supradictis, & in ipsum usque ad plenam satisfactionem & restitutionem condignam, in forma juris excommunicationis sententia solenniter proferatur. Et si iidem sacrilegi faciant judices aut Praelatos propter hoc attachiari vel destringi, tam ipsi quam distringentes poenis in attachiatores et districtores editis condign percellantur.

9. De Laicis Clericos aggravantibus.

AD hoc etiam cum contingit quod domicilia, & hospitia Clericorum per Magnates terrae quamquàm in Sanctuario existant, invitis ipsis Clericis & nonnunquam expulsis suis servientibus bona ipsorum ibidem inventa occupantur, & per sacrilegos hujusmodi consumantur, reclamantes & renitentes convitiis affliguntur, verberibus afficiuntur, & multipliciter pertractantur, quamquam etiam caute, & equitatus Dominicae Praelatorum, Religiosorum quam Clericorum in itinere publico ac veritatis & aliunde in sanctuariis & consimilibus capiuntur & abducuntur violenter, ad dictorum Magnatum res, commercia & victualiatransferenda. Providemus, quod omnes hujusmodi sacrilegi in forma juris excommunicentur, et solenniter excommunicati nuncientur, donec Ablata et abducta restituerint, et de illatis injuriis satisfecerint competenter. Compelluntur etiam Clerici & Religiosi suas res quas habent venales licite vel illicite ad precium Domini Regis sibi & suis ministris vendere, & nonnunquam tradere precio non soluto, unde providemus, quod taliter compellentes cogantur per sententiam excommunicationis justum precium supplere vel destituere sic exorta, nihilominus de sacrilegio commisso prout decet satisfacere competenter.

I find this Constitution omitted in Aton and Lindewode, extant in Matthew Paris his Additamenta, against the King and his Judges granting Prohibitions to hinder them to give Oaths to Laymen against their wills in their vi •• tations and courts, and to inflict pecuniarie penalties upon Jews or others, which I shall here insert.

CUm insuper Praelati Ecclesiastici, ex officii sui debito inquirant de morum disciplina, peccatis et excessibus subditorum, quia R • x, Magnates, et aliae potestates seculares, ipsorum officia impediunt in praemissis; Laicis sibi subditis inhibendo ne ad mandatum ipsorum Praelatorum, de veritate dicenda subeant juramentum. Et quia iidem non permittunt dictos Praelatos, subditos suos in causis seu negotiis Ecclesiasticis corporaliter seu pecunialiter, seu alias Canonice punire; secundum personarum et delictorum qualitatem: Providemus, quod Laici ad praestandum hujusmodi juramenta, et ad solvendum quaslibet poenas per Praelatos suos Canonice inflictas, nihilominus praecise per excommunicationis sententiam compellantur. Impedientes vero ne hujusmodi juramenta praestentur, aut poenae exsolvantur, per interdicti et excommunicationis sententias praedictas arctius compescantur. Et si per hoc ad districtionem processum fuerit Praelatorum, contra distringentes, sicut dictum est superius, procedatur. Et quia modo co • simili Praelatorum officium impeditur, cum contingat quod Judaeus delinquens in rebus Ecclesiasticis & personis, super hiis conventus fuerit coram ipsis; & super ali • s quae ad forum Ecclesiasticum pertinent mero jure: Providemus, quod Judaeus per interdictum commercii, contractuum & communionis fidelium, ad respondendum in hiis casibus nihilominus compellarur: inhibentes quoque impeditores, & distringentes, poenas interdicti & excommunicationis incurrant.

Perchance the King & his Councils, Judges forementioned Prohibitions against such Oaths, caused Lindewode and Aton, to omit this Constitution, and most likely this Archbishop and Council to waive it, though in their Original draught.

10. De Rege Ecclesiam aggravante Vacantem.

COntingit insuper aliquando, quod Domino Rege Ecclesiarum Cathedralium vel Conventualium custodiam obtinente, cum secundum Chartarum libertatem ab eodem Domino Rege & suis praedecessoribus Ecclesiae concessarum, tantundem rationibiles consuetudines, nec non & rationabilia servitia, & hoc • ine districtione hominum & visitatione rerum, Ballivi tum ejus per tallias immoderatas bona tenentium vacantis Ecclesiae auferunt; nemora & vivaria destruunt, domos consumere festinant & dissipant bona, paupers malo tractant, & destruunt, jam non solum ad ea quae ration Custodiae obtinere convenerant manus extendunt, sed etiam ad bona superstitum ut blada & instaura & alia, quae ration Baroniae ad ipsum specture non possunt, videlicet decimas, Ecclesias & oblationes Episcopatibus seu Monasteriis appropriatas & similia occupare praesumant. Ut huic igitur morbo facilius occurratur, ordinamus, quod statim postquam Escaetores & Ballivi Regis hujusmodi custodias ingressi fuerint, Praelati qui jurisdictionem praesumant, publice & solenniter interdicant sub poena excommunicationis dictis Ballivis Domini Regis & aliis omnibus in genere, ne talia attentare praesumant. Quod si contra fecerint, denuncient eos in dictam sententiam incidisse, & in sententiam talem quae contra illos qui libertates in Magna Charta concessas nec non libertates Ecclesiasticas confringunt, et tales usque ad satisfactionem congruam excommunicati publice nuncientur quam sententiam si contempserint, contra eos procedatur per interdicta et alias poenas superius annotatas. Et si Dominus Rex super hiis competenter monitus sic ablata non restituat, vel damna resarciat, procedatur contra eum sicut in aliis casibus Regem tangentibus superius est ordinatum.

11. De libertate & longa possessione.

ARchiepiscopus itaque & ipsi ration patrimonii Ecclesiastici commune monitione coram Justiciariis itinerantibus evocati, per Atturnatos seu Procuratores literatorie constitutos, per libertatem Ecclesiae & consuetudinem admittantur: Supplicatum est Domino Regi, ut sustineat, quod per Literas Procuratores admittantur, sive Atturnati eorundem; & Justiciarii moneantur, quod per tales competentibus admittant Atturnatos. Si vero sic non admittant, sed quod personaliter non venit Praelatus, condemnetur, postmodum & distringatur: Providemus, quod procedatur contra attachiatores, distringentes, ut superius est expressum. Quia in super Praelati & Clerici venire coram Magistratibus secularibus distringuntur, ossensuri de jure aut quo warranto (seu Guaranto) utuntur libertatibus quibus a longis retro temporibus, ipsi • ive praedecessores sui usi sunt pacifice, nomine Ecclesiarum suarum: alioquin impediuntur uti libertatibus praedictis. Ordinamus, quod sic vocati non respondeant, nisi quod nec allegent longam possessionem Ecclesiae suae, ac revocent ease in dubium, non ponant se ad inquisitionem Laicorum. Et si propterea spolientur, attachientur, distringantur, vel alias condemnentur; procedatur contra spoliantes, attachiantes, et Dominum Regem, ut superius annotatur. Et si retineatur Praelatus, Archiepiscopus cum Episcopis requirat eum, & puniat detentores: et si libere non dimittatur, ad interdicta ut superius procedatur.

12. De malitia Judicis secularis contra libertatem Ecclesiae.

ALiquando quidem Ecclesiis vel Praelatis Principes, & alii Christi fideles, possessiones & libertates dant per suas Chartas; in quibus hujusmodi clausula vel similis continetur. Omnia quae ad me vel ad haredes meos de tali feudo, • ive feodo vel possessione pertinent, vel poterunt pertinere, tali Ecclesiae vel Monasterio, ac earum Praelatis vel Ministris, • ine aliquo retinement • , do, & concedo, & hac praesenti Charta mea confirmo. Et si postmodum super aliquo articulo de pertinentiis, quae in Charta ipsa non fuerint specialiter expressa, & in dicto seculari contentio moveatur; dicunt Judices seculares, Chartam ipsam esse vacuam et inanem, eo quod nominatim articulus ill non exprimitur in eadem. Et sic verbum ( Omnia ) secundum eos nihil contineat, nisi fuerit specialiter expressum. Et si articulus libertatis contentus in Charta specialiter exprimatur, dicunt iidem Judices Chartam ipsam esse vacuam & invalidam, si Ecclesia vel Monasterium usa non fuerit hujusmodi libertate. Providemus, quod Justiciarii & alii Judices seculares, Ecclesias vel loca religiosa perversa interpretation hujusmodi, possessionibus vel libertatibus defraudantes, moneantur per locorum Ordinarios in quibus talia judicia exercentur, quod sub talis interpretationis velamento, possessiones, libertates et jura Ecclesiastica perturbare et invertere non praesumant. Quod si monitionibus non acquieverint eorundem, per excommunicationis et interdicti sententias dictorum Iusticiariorum et Iudicum, sive Clerici sive Laici fuerint, iniquitas secundum formam annotatam superius, comprimatur.

13. Quod Ecclesiastici viri non teneantur facere sectam ad Curiam secularem propter Ecclesiae libertatem.

LIcet autem Dominus Rex, & Magnates aliique Christi fideles, terras & possessiones in liberam, & puram, & perpetuam eleemosynam Ecclesiis & viris Ecclesiasticis produxerint conferendas, nihilominus ipsi & Ballivi sui compellunt hujusmodi personas Ecclesiasticas, pro praedictis terris & possessionibus sectam facere ad Curiam suam Laicalem, contra donationis formam, & officium pietatis, & jura Ecclesiarum, & possessionibus quibus usae sunt à longis temporibus & antiquis, ac retroactis perturbantes eos, nisi de concessionibus Originalibus Chartis suis, forte vetustate vel alio modo deperditis vel consumptis, fidem fecerint coram eis. Ordinamus, quod si districtio fuerit pro hujusmodi sectis, à donatoribus, fundatoribus, vel eorum haeredibus, seu aliis suis qualitercunque succedentibus, per praemissas censuras Ecclesiasticas penitus reprimantur. Si vero à Capitalibus Dominis districtio fiat pro hujusmodi sectis faciendis, compellentes & distringentes, modo simili arceantur. Iusticiarii autem et alii Iudices forenses qui per fraudem convertunt amerciamenta libertatum Episcoporum et Praelatorum inferiorum, contra Chartam Domini Regis omnium libertatum, tanquam transgressores dictae Chartae arctius puniantur.

14. De Sacramento confessionis & ne incarceratis denegetur.

PRaetereà cum Sacramentum confessionis & poenitentiae, secunda sit post nausragium tabula, & ultimus humanae navigationis portus, id est finale refugium, sit unicuique peccatori pernecessarium ad salutem, sub poena excommunicationis districtius praecipimus, ne aliquis impedire praesumat, quin hujusmodi Sacramentum poenitentiae unicuique petenti libere impendatur, & spacium liberum confitendi, quod potissime propter carceratos suadetur, quibus hujusmodi Sacramentum saepius inhumaniter (ne dicamus infideliter) denegatur. Et si interdum confitendi spacium eis datur, hoc ita breve & importune conceditur, quod potius cedit miseris in desolationem gaudii spiritualis.

15. De Laicis Dominis testamenti factionem impedientibus, & de bonis intestatorum.

QUoniam Laicis ab intestato decedentibus, Domini feudorum non permittunt ipsorum debita solvi de bonis mobilibus eorundem, nec in usus liberorum suorum vel parentum, vel aliàs secundum dispositionem Ordinariorum, pie distribui pro defunctis. Providemus, quod dicti Domini et eorum Ballivi moneantur diligenter, ut a talibus impedimentis desistant: quod si moniti non paruerint, saltem pro ea portion quae defunctum contingit, ut in pios usus per locorum ordinarios distribui libere possit, per Excommunicationis sententiam compescantur. Eodem modo procedatur contra eos, qui ascriptitiorum & aliorum servilis conditionis testamenta, & ultimas voluntates impediunt, contra consuetudinem Anglicánae Ecclesiae hactenus approbatam. Praedictas autem provisiones extendi volumus ad omnes personas, tàm Ecclesiasticas quàm seculares jura Regalia habentes, quibus hactenus consueverunt uti statuimus & praecipimus ne cuique executori permittatur administrare de bonis testatoris, nisi prius de omnibus bonis ipsius defuncti fidele fiat inventarium, & loci ordinario ostendatur. Item probato testamento coram Ordinariis, non committatur alicui vel aliquibus executio seu administratio in bonis defunctorum nisi talibus qui competentem administrationis suae rationem (cum super hoc per locorum Ordinarios fuerint requisiti) reddere possint. Item statuimus praesentis authoritate Concilii ne aliqui religiosi cujuscunque professionis existant sint executores testamentorum, nisi de licentia Ordinarii & voluntate procedatur. Item testamentis coram Ordinariis probatis eorundem testamentorum probatio a Laicis nullateuus exigatur. Nemo impediat nec impedire procuret quo minus ultimae voluntates defunctorum procedant in hiis quae de jure vel consuetudine testari possunt. Si vero contra hoc statutum venire praesumpserint, sciant se authoritate praesentis Concilii esse Excommunicationis sententia involutos, et tanquam contra earundem libertatum violatores, contra eos per censuram Ecclesiasticam procedatur. Item statuimus ne quis alicujus solutae vel conjugatae propriae, vel alterius impediat vel perturbet, seu faciat impediri justa, seu consuetam testamenti liberam factionem, quod si fecerit sciat se Excommunicationis sententiam incurrisse. Item statuimus, quod de protione mortui habeat Ecclesia jus suum deductis tum prius de communi hiis quae Domino & quod dono debetur, & sumptibus funeris. Item statuimus, quod nullus executor retineat aliquid de bonis defuncti cujus testamentum exequitur, emptionis titulo vel alio modo, nisi fuerit à testatore sibi inter vivos donatum, vel ex testamento legatum.

16. De Bedellis & Apparitoribus Archidiaconorum & aliorum Praelatorum.

ITem contra gravamina & excessus quae per bedellos & apparitores Archidiaconorum & Decanorum subditis inferri dicimus, remedium adhibere volentes, statuimus, ut cum pro faciendis executionibus aut aliis necessitatibus ad hospitium rectorum, vicariorum, seu Capellanorum, vel aliorum Sacerdotum, seu Clericorum, seu Religiosorum eos declinare contigerit, nihil omnino ration procurationis vel alterius servitutis, seu servitii exigant ab eisdem, sed cum gratiarum action recipientes ea quae eis ab hospitibus apponuntur, illis contenti existant, neque per Nuncios & subbedellos sed per seipsos executiones faciant praeceptorum: Sententias autem Excommunicationis et Interdicti vel Suspensionis per se non ferant, neque per alios latas denuncient, sine specialibus Literis Dominorum suorum. Et si secus praesumptum fuerit, sententiae sic late ipso jure non teneant, neque serventur cum in veritate non ligent. Et bedelli qui contra hoc statutum fecerint & onerosi seu injuriosi subditis Dominorum suorum inventi fuerint, graviter puniantur & gravatis duplum restituere teneantur.

17. Quod Clerici moneri debeant ut deferant tonsuram, vestes & Coronam.

ITem statuimus, quod Episcopy in suis Synodis & aliis Convocationibus, & singuli Archidiaconi & Decani in suis Capitulis, & rectores Capellani sive vicarii Ecclesiarum Parochialium in suis Ecclesiis, semel in anno publice denuncient omnibus qui gaudere voluerint privilegio Clericali, quod decenter tonsuram & Coronam rasi capitis deferant competentem, maxim coram suis Ordinariis, & in Ecclesiis ac Congregationibus Clericorum, nec erubescant ipsius portare stigmata qui pro eis spineam non dedignatus est portare Coronam, factus patri obediens usque ad mortem, ut eos suae resurrectionis tribueret esse participes, & haereditatis precio sui sanguinis acquisite consortes, comminaturi eis qui contra denunciationem istam secus praesumpserint attemptare. Quod si signum salvationis erubuerint frontibus suis imprimere, frustra salvatoris debebunt auxilium implorare, cum privilegium dignitatis mereatur amittere qui concessa sibi abuti detegitur dignitate. No penalty is inflicted on Clerks for not obeying this Constitution.

18. De carcere Episcoporum habendo, & qui Clerici perpetuo carceri sunt committendi.

ITem, specially praecepto statuimus, quod quilibet Episcopus in Episcopatu suo prout competentius et securius provideri viderit, unum vel duos carceres habeat pro Clericis flagitiosis in crimine, vel convictis juxta censuram Canonicam detinendis. Statuimus etiam, quod Clericus aliquis qui adeo malitiae suae incorrigibilis fuerit & consuetus ad flagitia committenda, quod si Laicus esset secundum leges seculi ultimum deberet pati supplicium, talis Clericus perpetuo carceri adjiciatur. In illis autem qui non ex voluntate & proposito, sed casu fortuito, autiracundia, aut forte insania committerent, antiqua jura servari volumus; praedicta denique remedia, tàm ad praesentia quàm ad futura gravamina se extendunt: praesertim † cum sententiae Excommunicationis de consensu Regis & Magnatum Regni Londoniis, per Praelatos solenniter sint promulgatae in transgressores Chartae omnium libertatum. Archiepiscopi & Episcopy, de consensu & approbatione inferiorum Praelatorum, Capitulorum Cathedralium, & Conventualium: necnon universitas totius Cleri Angliae, pro reformatione status Ecclesiae Anglicanae, et reparationis libertatis, h • c praedicta concorditer et communiter ordinaderunt, retenta sibi potestate addendi, mutandi, et corrigendi, prout viderint expedire.

Per Bonifacium Cantuariensem Archiepiscopum.

In most of these Constitutions of Archbishop Boniface, and all our English Bishops and Clergy in this Convocation, (specially contrived, as I apprehend, against Judge Bractons forecited Treatise of Prohibitions, written about that time, & other Prohibitions forecited) I cannot but take notice of these particulars, worthy special observation.

1. Their high contempt and daring presumption, in holding this Convocation upon Archbishop Boniface his own summons, not only without the Kings special Writ, against Law and former presidents, but also against his express forementioned Prohibitions issued to him and them, not to hold or resort thereto, under pain of seising or forfeiting their Temporalties. 2ly. In presuming to make such Constitutions as these, not only without the privity or consent of the King, Lord's and Commons of the Realm, very highly concerned in them, in their Liberties, Properties, Consciences, but in direct avowed opposition against them, having refused from time to time upon their Petitions, to grant what they here decreed, as themselves attest in their prologue, and that upon just grounds of law, prudence, policy, right, conscience. 3ly. In exempting their persons, lands, goods from all secular persons and Courts Jurisdictions by these Constitutions, whereto they prohibited any Clergyman to submit, under severest Ecclesiastical censures. 4ly. In subjecting not only the persons of all the Nobility, Commonalty to their Ecclesiastical Excommunications with bell, book and candle, and their Manors, Lands, Goods to their Interdicts, but even the King himself to their admonitions, and his Lands, Castels, Cities, Manors, Subjects to their arbitrary Interdicts in several cases, for opposing their transcendent, if not treasonable encroachments upon the Ecclesiastical & Civil Rights, Prerogatives of the Crown, the Laws and ancient Customs of the Realm, his Temporal Judges, Justices, Sheriffs, Bailiffs, Lay-Subjects Liberties, all prostituted to their exorbitant censures & arbitrary pleasures. 5ly. In inflicting severe penalties on all inferior Clergymen, who should not pursue, or violate these their Constitutions, by sequestrations, deprivations, disabilities to receive or enjoy any Ecclesiastical Benefices or Dignities whatsoever; & inflicting penalties on all such Bishops as should neglect or refuse to put them in execution. 6ly. In their most execrable abuse of Excommunications, Interdicts of whole Cities, Parishes, Villages from all sacred Ordinaries upon every trivial occasion, and conceived neglect or disobedience of some particular persons only, in not executing or opposing these their Constitutions; yea for the Kings, his Courts, Judges granting, and not recalling their legal Writs of Prohibition, Judgments, for defense of the Rights of the Crown, Laws, or Subjects Liberties, against their Papal Encroachments on them; and the Jurisdiction of all his Temporal Courts, in cases of Advousons of Churches, Lay-fees, Chattels, Contracts, not properly belonging to Ecclesiastical cognizance, all which they endeavored to engross into their own hands, Courts. 7ly. That though all the Bishops, Clergy, Prelates, Priors formerly opposed Archbishop Boniface his Visitations and Encroachments on themselves, and publicly declaimed against him for his rapines, covetousness, violence, non-residence, neglect of his Pastoral duty, oppression, and other vices, yet here they cried him up for another St. Thomas of Becket, and canonized him as a kind of Saint before his death, for these his Antimonarchical Constitutions in defense and advancement of the Prelates, Churches, Clergies pretended Liberties, and Ecclesiastical Jurisdiction, for which they would contest even to death under this their Martial General. 8ly. That though these Constitutions were kept secret, and not publicly divulged at first, (as Mat. Paris intimates) with a clause of adding to or subtracting from them, to avoid the just censure of the King and Kingdom upon the makers of them, for their high contempts and treasonable designs against the Kings Crown, Dignity, the ancient Laws, Customs Government of the Kingdom, which they would totally subvert; upon which account Joha Peckham Archbishop of Canterbury was complained against in Parliament, and enforced by the King and Lord's to revoke sundry of his Constitutions made in the Council at ^a Radyng under him, Anno 7 E. 1. with a deleatur, et pro non pronunciata habeatur, illa clausula in prima sententia Excommunicationis, quae facit mentionem impetrantibus Literas Regias ad impediendum processus, in causis quae per sacros Canones ad forum Ecclesiasticum pertinent, &c. (relating to these Constitutions of Boniface, then first divulged as I conceive) whose Canons were not altogether so high as these of Boniface; yet their ambitious successors, and some bold Doctors of the Canon and Civil Law, (as ^b Johannes de Aton, and ^c William Lindewode ) presumed to publish them with their expunged, revoked Clauses, and Glosses on them, some ages after, endeavoring to make them obligatory both to the English Clergy, Church, Kings, Subjects, to create every Archbishop, Bishop, Archdeacon of England a Pope, and make the Kings, Nobles, Judges, Civil Officers, Courts of Justice, and Commonalty of England, little less then their slaves and vassals: Which Constitutions, though never submitted to, nor approved, but revoked, nulled by them, yet some aspiring Prelates, and bold ignorant Canonists of late times, have cried them up to be, and executed them as the Ecclesiastical Laws of England, though never received nor ratified as such, but always opposed in such manner as I have related; yea totally neglected, or seldom put in use in times of Popery by their makers, as Lindewode himself acknowledgeth in his Epistle to Henry Archbishop of Canterbury before his Provinciale. You may judge of these trees by their fruits, Ex cauda draconem. Praemoniti praemuniti. I now proceed to Records of this year.

The Bishop of Durham having sequestered all Benefices of the Bishop of Karleol, within the Diocese of Durham, and the Guardian of the Bishopric of Karleol intending to sue out an Inhibition to take off the sequestration; the King issued this Writ to the Guardian to let all things continue at present in the state they then were, till the day he had appointed to hear and determine the business.

REX Waltero de Rudham Custodi Episcopatus Karl. salutem. Quia diem pr • fiximus Venerabili Patri Dunelm. Episcopo, usque ad Crastinum animarum prox▪ futur. super sequestris Ecclesiarum ad Episcopum Karl. spectantium quae sunt infra Dioc. dicti Dunolm. Episcopy, Ita quod sequestra illa interim in eodem statu in omnibus in quo nunc sunt remaneat, sine aliqua immutatione facienda, vel sine aliquo de praedictis sequestris hinc inde recipiendo. Vobis mandamus, quod sequestrum dictarum Ecclesiarum in statu in quo prius extitit esse permittatis in omnibus, absque aliqua injunctione inde facienda usque ad praefatum terminum, sicut praedictum est.

He likewise made this Letter of procuration concerning his right to this Church of Karliol during the vacancy.

REX Omnibus, &c. Noverit universitas vestra quod nos dilectum Clericum nostrum Walterum de Rudham, & Johannem de Beleshall, nostros constituimus Procuratores, ad assidendum, petendum & recipiendum nomine nostro decimas, redditus seu pensiones nobis debitas ration Episcopatus Karl. vacantis, & in manu nostra existentis, sive sint in Archiepiscopatu Eborum, sive Cicestrensi, sive Dunelm. Episcopatibus. Dantes eisdem vel eorum alteri potestatem & speciale mandatum pro statu nostro & suo Appellandi, & appellationem prosequendi coram quibuscunque Judicibus ordinariis seu Delegatis in cujus, &c. Teste ut supra.

The Church of Colen wherein the three Kings were buried being burnt, the King issued this Writ to the Archbiship and Bishops to give way and furtherance for a Collection toward the repair thereof, and not to hinder it.

Cum Ecclesia Coloniensis, in qua Corpora trium Regum beatorum requiescunt, per incendium inopinabili ac miserabili casu sit consumpta; Rex ad petitionem Conradi Archiepiscopi Colon. scribit Archiepiscopo Cantuar. et aliis Praelatis ac fide libus totius Angliae quod nuncios ipsius Fabricae, cum pro peteno • Subsidio ad ipsos venerint, benign recipiant, et quod nullum eis inferant molestiam, &c.

Pope Alexander being very prodigal of what he had no right to grant, and to grant the same thing to several persons, after he had granted King Henry the fruits of vacant Benefices and Ecclesiastical dignities in England and Ireland for five years, towards the Holy Wars, granted the Archbishop of Tuam in Ireland, formerly Dean of London, the profits of all Benefices before he was Archbishop for two years, not excepting his former grant to the King, whereupon the King issued this Writ to the Archbishops Proctors, not to gather the said profits for the Archbp. threatening to call them to an account, and make them return what they had or should receive thereof.

REX Procuratoribus Archiepiscopi Tuam. quondam Decani London. salutem. Cum Dominus Papa de fructibus dignitatum et aliorum Beneficiorum vacantium per annum habendis, ad prosecutionem voti nostri, usque ad quinquennium nobis gratiam fecerit specialem, ac sicut intellexinius, idem Dominus Papa praefato Archiepiscopo fructus Beneficiorum suorum per biennium sibi concesserat, nulla de privilegio super dictis fructibus nobis concessis facta peuitus mentione: vobis districtius inhibemus, ne ad fructus Decanatus et Praebendi London. aliorumque Beneficiorum, quae in Regno nostro ante suam promotionem in Archiepiscopum obtinebat praesumatis extendere manus vestras. Scituri, quod si secus praesumpseritis, nobis respondebitis de eisdem. Teste Rege apud Winds. 23. die Junii.

The King this year commanded all the monies raised or to be raised out of the vacancies of Bishoprics in his hands, to be paid to his Treasurer at the New Temple, towards the satisfaction of his debts, by these Letters Patents.

REX Thesaurario Novi Templi London. salutem. Quia omnes exitus de Episcopatibus & aliis custodiis in manu nostra existentibus provenientes, in certo loco volumus reservari, in solutionem quarundam debitorum nostrorum convertendos, nos de fidelitate & promptitudine vestra specialiter confidentes: Vobis mandamus rogantes, quod totam pecuniam quam Wilhelmus le Bretun, & Johannes Blundell, custodes Episcopatus Norwicen. vacantis in manu nostra existentis, vel alii custodes vel Ballivi nostri vobis sub sigillis & clavibus suis liberaverint ad opus nostrum reservandam, salvo custodiatis in praedicta domo vestra sub sigillis & clavibus eorundem, donec aliud à nobis super hoc habueritis in mandatis. In cujus, &c. Teste Rege apud Wodest. 6. die Julii.

Et mandatum est Willielmo le Bretun, & Johanni Blundell, custodibus Episcopatus Norwicen. quod totam pecuniam per eos receptam & recipiendam de exitibus ejusdem Episcopatus, dum Episcopatus ill vacans fuerit, & in custodia sua liberent praefato Thesaurario, cui Rex mandavit, quod pecuniam illam recipiat & salvo custodiat donec Rex aliud eis super hoc dederit in mandatis. Teste ut supra; & sunt clausae.

What wastes and spoils were then committed in vacant Bishoprics to raise monies, you may conjecture by this relation.

Eodem tempore, cum Monachi Elyenses suum Subpriorem, virum idoneum & irreprehensibilem rite in suarum pastorem animarum ad officium Praesulatus Elyensis elegissent, Domini Regis, qui pro alio Literis suis & Nunciis solemnibus instanter postulaverat, voluntati non obsecundantes; Rex iratus valde, custodiam commisit, quasi lupo agnum esurienti, Johanni Valerano, qui lucos explanavit, homines depauperavit, Monachos damnificavit; ita ut viderentur omnia, contempto Dei timore et sanctorum reverentia, patere discrimini; et Ecclesiam ultimae svbjacere servituti, et patere praedis violenter occupantibus.

You had an account the year before, how expensive, troublesome the Popes grant of the Kingdom of Sicily to King Henries son Edmund proved to him, upon what cheating, hard, if not impossible terms it was granted, and what Letters passed between the King, Pope, Cardinals and his Legates concerning it: I shall now pesent you with further Transactions touching that affair, this year out of our Records, to the same effect.

MEmorandum, quod privilegium Domini Innocentii Papae quarti, de dono quod fecit Domino Edmundo filio Regis Angliae, de Regno Siciliae, transmissum fuit per Alexandrum de Valeynes Cleric. Cancellar. Magistro Rustando, & Artaldo de Sancto Romano deferendum, Simony de Monteforti, Comiti Lecestr. & Petro de Sabaudia, prout praedicti Petrus & Rustandus, consuluerunt. Ita quod si praedictus Comes Leycestriae & Petrus de Sabaudia, adeant personaliter Curiam Romanam profacto Siciliae, sicut Rex injunxit, tunc praedictum privilegium secum deferant. Et si non • ant personaliter, tunc privilegium illud remittatur▪ Regi.

REX Magistro Rustando & Artaldo de Sancto Romano, salutem. Mittimus vobis per Alexandrum de Valeynes Clericum Cancellariae nostrae, privilegium Domini Innocentii Papae quarti, de dono quod fecit nobis & Edmundo filio nostro de Regno Siciliae, sicut Petrus de Sabaud. & vos Magister Rostand. consuluistis deferendum Simony de Monteforti Com. Leycestr. & praedicto Petro. Ita quod si iidem Comes Leyc. & Petrus de Sabaudia, personaliter adeant Curiam Romanam pro facto Siciliae, sicut nuper eis injunximus, tunc praedictum privilegium praedictis Com. & Petro liberetis secum ad Curiam deferendum. Si v • ro personaliter non • ant ad Curiam, tunc vos Artoldo privilegium illud nobis salvo reportetis. Teste Rege apud Wodestock. 5. die Julii Anno Regni nostri 40.

EOdem modo hoc idem mandatum est praedicto Artaldo perse, ut praedictum privilegium recipiat à praedicto Rostando, & illud tradat praedictis, Com. & Petro si procedant ad Curiam, alioquin illud privilegium Regi reportet sicut praedictum est. Teste ut supra.

Surely this empty Privilege, and illegal, ridiculous grant, was not worth so much care and seriousness as this, being a mere cheat to drain the Kings and his subjects purses to fill the Popes coffers. It seems that Rostand received it according to the Kings directions, by this next Record.

EXcellentissimo Domino suo H. Dei gratiâ Regi Angliae, &c. Magister Rostandus, &c. salutem. Vestra noverit Celsitudo quod cum Dominus Artaldus de Sancto Romano transfretasset die Sabbati post Octobas Apostolorum Petri & Pauli, Alexandri de Valen. ad nos propter hoc accedente privilegium super concessione Regni Siciliae, Recepimus ab eodem & de ea faciemus prout vestra Celsitudo mandavit. Valeat excellentia vestra per tempora longiora. Dat. apud Roff. dicta die Sabbati. Ista litera tradita fuit, Petro de Winton. Clerico Garder. Regis custodienda.

The King directed this gratulatory and supplicatory Letter, with sundry Letters of Procuration in his own and Sons name, to the Pope, touching his grant of Sicily to his Son, and a power to renounce his right thereto, if it should be expedient for the good of the Church of Rome.

DOmino Papae Rex salutem, Cum omni reverentia & honor. Sanctitati vestrae gratiarum assurgimus uberimas actiones, quod talem & tantum virum, utique circumspectum Summae Religions & prudentiae venerabilem patrem J. Archiepiscopum Messanen. vestri ac nostri honoris fervidum Zelatorem, pro negotio regni Siciliae, ad nos destinare curavit, qu • m ad benignitatis vestrae praesentiam de concilio Procerum & aliorum Nobilium Regni nostri remittimus, prout melius ad Ecclesiae Romanae, ac nostrum commodum & honorem potuimus feliciter expeditum. In praesentia quidem ipsius tractavimus & efficaciter ordinavimus, & de Capitaneo Nobili probo & aliis solempnibus nunciis, cum magna Summa pecuniae ad vestram Clementiam, destinandis habentibus plenariam potestatem faciendi omnia, quae nos ipsi faceremus fi praesentes essemus prout idem Archiepiscopus beatitudini vestrae plenius refer poterit vivâ voice; vestr • igitur Sanctitati, cum affectu quo possumus supplicamus quatenus memoratum negotium, pro quo tot sustinuistis labores, sumptus innumerabiles, faciendo manutenere velitis, et vestrae munificentiae gratiam affluentem, quam de praedicto regno in Edmundo Karissimo nato nostro vestra liberalitas nobis fecit, benevolo continuare curetis nullum negotii praedicti mutationem vel innovationem citra dictorum nunciorum adventum aliquatenus fieri patientes. Teste Rege apud Merton. 10. die May.

Sub eadem forma mutatis mutands scribitur venerabili Cetui Cardinalium per Literas Clausas.

SUmmo Pontifici ac Venerabili Cetui Cardinalium, H. Rex Angliae, &c. salutem. Cum reverentia & honor. Quia negotium Regni Siciliae plurimum residet cordi nostro, volentes ut foelicem sortiretur eventum, ecce quod juxta vestrum & Ecclesiae Romanae consilium, parati sumus cum Illustri Rege Francorum inire pacem & concordiam, ut per hoc vestro etiam mediante consilio, auxilio & favore praefatum negotium, negotium ad honorem Dei et Ecclesiae Romanae ac nostrum prosperis successibus convalescat. In cujus, &c. Teste ut supra.

SUmmo Pontifici Rex, salutem. Noverit vestra paternitas quod nos venerabilem Patrem R. Taratasien. Archiepiscopum, Simonem de Monteforti Com. Leycestr. Petnum de Sabaudia, Joh. Mansill Thesaur. Ebor. quemlibet eorum insolidum nostro ac dilecti filii nostri Edmundi nomine Procuratores nostros & constituimus nuncios Speciales, dantes eis plenam ac liberam potestatem ac speciale mandatum componendi cum Ecclesia Romana super negorio Regni Siciliae, praefato filio nostro ab Apostolica seed concessi, prout ipsi melius viderint expedire: Ratum habituri quincquid per ipsos, & cum ipsis, vel per duos ipsorum factum fuerit in hac parte. In cujus &c. Teste ut supra.

SUmmo Pontifici & Venerabili Cetui Cardinalium, H. Rex Angliae, &c. salutem. Noverit vestra paternitas reverenda quod nos venerabilem Patrem Taratasien. Archiepiscopum Simonem de Monteforti. Com. Leyc. Petrum de Sabaudia, & Joh. Mansell Thesaur. Ebor. nostro ac dilecti filii nostri Edmundi nomine procuratores nostros constituimus & Nuncios speciales, dantes eis plenam & liberam potestatem ac speciale mandatum renunciandi regno Siciliae nobis & dicto Edmundo ab Apostolico seed concesso si viderint expedire: Ratum habituri & firmum quicquid ipsi vel duo ipsorum nomine nostro & dicti Edmund. filii nostri super hoc duxerint faciendum. In cujus rei testimonium, tam pro nobis quàm praedicto Edmundo praesentibus literis sigillum nostrum duximus apponendum. Teste Rege apud Winds. 28. die Junii.

SUmmo Pontifici R. salutem. Cum reverentia quod nos Venerabilem Patrem R. Taratasien. Archiepiscopum, ac dilectos & fideles nostros Simonem de Monteforti Com. Leyc. Petrum de Sabaudia, & Johannem Mansell Thesaur. Eborum, procuratores nostros, quemlibet eorum in solidum constituimus & Nuncios speciales, videlicet ad petendum à vestrae Clementia Sanctitatis meliorationem & reformationem Conditionum in privilegio Apostolico contentarum super concessione Regni Siciliae dilecto filio nostro Edmundo facta, & ad tractandum de novis conditionibus apponendis obligandique nos & eundem filium nostrum ad observandas easdem subquibuscunque modis pactis, aut etiam Juramentis prout ipsi vel alter eorum viderint expedire. In cujus, &c. Teste Rege apud Winds. 28. die Junii.

REX Universis Christi fidelibus praesentes Literas inspecturis vel audituris, salutem. Noverit universitas vestra quod nos Venerabilem Patrem • R. Taratasien. Archiepiscopum, Simonem de Monteforti Com. Leyc. Petrum de Sabaud. & Johannam Mansell Thesaur. Eborum nostro ac dilecti filii nostri Edmundi nomine procuratores nostros constituimus & Nuncios speciales; Dantes eis plenam & liberam potestatem ac speciale mandatum tractandi, componendi, cum Ecclesia Romana super negotia Regni Siciliae & ad mutuum recipiend. & ad omnia alia facienda nomine nostro & dicti Edmundi filii nostri, pro praedicto negotio & aliis quae sibi injunximus expediend. in Curia Romana, quae nos ambo facere possemus, si praesentes essemus & ad praestandum in animas nostras cujuslibet generis Sacramentum. Ratum & firmum habituri quicquid ipsi omnes vel duo ipsorum nomine nostro & dicti Edmundi, super praemissis duxerint faciendum. In cujus rei testimonium, tam pro nobis quàm praedicto Edmundo filio nostro, praesentibus literis sigillum nostrum duximus apponendum. Teste ut supra.

SAnctissimo in Christo Patri ac Domino Alexandro Dei gratia sacrosanctae Romanae Ecclesiae Summo Pontifici, Edmundus eadem gratia Rex Siciliae, devota Pedum Oscula beatorum. Noverit vestra paternitas reverenda, quod nos dilectos nostros venerabilem Patrem Taratas. Archiepiscopum ac nobiles viros Simonem Com. Leic. Petrum de Sabaud. & Johannem Mansell, quemlibet in solidum de mandato & Authoritate Domini Patris nostri H. Dei gratia Regis Angliae Illustris procuratores nostros constituimus & nuncios speciales, videlicet ad petendum à vestra clementia Sanctitatis meliorationem & reformationem conditionum in privilegio Apostolico contentarum, super concessione praefati Regni Siciliae nobis facta, & ad tractandum de novis conditionibus apponendis; obligandumque nos ad observandas easdem sub quibuscunque modis, pactis, aut etiam Iuramentis prout ipsi vel alter eorum viderint expedire. Ratum promittentes nos habituros et flrmum quicquid per ipsos et cum ipsis vel quolibet eorum in solidum factum fuerit in praemissis. In cujus rei testimonium Bullam nostram auream praesentibus duximus apponendum. Dat. Winds. 26. die Junii, Anno gratiae 1257. & Anno Regni nostri secundo.

REX Simony de Monte forti Com. Leic. & Petro de Sabaud. salutem. Licet diligenter institerimus pro Magistro N. de Plimpton, & Johanne Clarell, vobiscum mittend. ad Curiam Romanam, neutrum tamen ipsorum, seu alium Clericum idoncum potuimus obtinere; Unde per dilectum Clericum nostrum Artaldum de Sancto Romano, diversa paria Literarum Patentium ex ordination Magistri Rostandi confecta Domino Papae & Cardinalibus, ac similiter universis directarum, tam super melioratione conditionum facti Siciliae, quam super renunciatione ejusdem Regni ex parte nostra et Edmundi filii nostri facienda, vobis mittimus, una cum quadam provisione, sigillo nostro signata, quam idem Magister super diversis Articulis ordinavit: quibus omnibus inspectis & diligenter intellectis c • mmunicato etiam consilio Episcopy Wygorn. praedicti Magistri & aliorum de Consilio nostro apud vos existentium faciatis, super hiis prout honori et utilitati nostrae et hujusmodi negotii expeditioni videritis melius expedire, quia haec omnia vestrae discretioni totaliter committimus. Ad haec mittimus vobis viginti Cedulas Albas & vacuas sigillo nostro signatas, & octo paria Cedularum Albarum sigillo Edmundi filii nostri signatarum, una cum decem Albis Chartis vacuis auro Bullatis, sub nomine Edmundi filii nostri, sicut nuper vobis praesentibus fuit provisum, quas omnes Cedulas praedictas si personaliter ad Curiam iveritis, quod petimus modis omnibus, pro munere specially vobiscum deferatis, alioquin quod absit, praedictas Cedulas damnatas nobis remittatis, nisi forte aliquas pro novis Procuratoriis faciendis retinueritis, quas in praesentia vestra statim conscribi faciatis, prout videritis melius expedire. Caeterum jam obtinuimus licet cum magna difficultate, quod Episcopus Bathon. concessit ire ad Curiam Romanam pro negotio praedicto, quem ad vos in Franc. destinamus, super praemissis omnibus & aliis nobis voluntatem vestram significetis. Teste meipso apud Rading, 28. die Junii, Anno Regni nostri 41.

He likewise issued this Patent for provision of monies for these his Proctors and Commissioners sent to Rome, to treat with the Pope about the Kingdom of Sicily, out of their Collections of the Dismes granted him for relief of the Holy Land.

REX Collectoribus pecuniae Crucis & Decimae in Provincia Eboram, salutem. Cum de Consilio nostro jam sit provisum, quod tota pecunia Crucis & Decimae praedictae, & ex quacunque alia causa tàm ex beneficiis vacaturis, quàm ex aliis gratiis, nobis â seed Apostolica concessis proveniens, usque ad summam viginti millium Marcarum assignetur Magnetto Spinae & sociis suis, Dentegto Guilli & sociis suis, & Hugoni Maze & sociis suis, Civibus & Mercatoribus Florent. ad liberand. in Curia Romana dilectis & fidelibus nostris Simony de Monte forti, Petro de Sabaudia, & Johanni Mansell Thesaur. Eborum, quos in Nuncium nostrum pro negotio Regni Siciliae ad praedictam Curiam, in brevi missuri sumus, vel illis quos ad Curiam Romanam pro eodem negotio venire contigerit: Vobis mandamus, quod totam pecuniam praedictam quam penes vos habetis, & quam inde recepturi estis, habere faciatis praedictis Mercatoribus ad liberandum praefatis Nunciis nostris, vel illis quos ad praedictam Curiam venire contigerit, pro expeditione negotii memorati, donec à nobis aliud inde receperitis in mandatis, nos enim solutionem quam praedictis Mercatoribus feceritis de pecunia praedicta ratam habebimus & acceptam. In cujus rei testimonium, &c.

Consimiles Literae diriguntur Collectoribus in Dioc▪ Winton. Collectoribus in Dioc. Lincoln. Collectoribus in Dioc. Landaven. Collectoribus in Dioc. Bathon. Collectoribus in Dioc. de Sancto Asaph.

• Collectoribus in Dioc. Lincoln.
• Collectoribus in Dioc. Ebor.
• Collectoribus in Dioc. Meneven.
• Collectoribus in Dioc. Coventr. & Litchf.
• Collectoribus in Dioc. Karleol.
• Collectoribus in Dioc. Bangor.
• Collectoribus in Dioc. Roffen.
• Collectoribus in Dioc. Cicestren.
• Collectoribus in Dioc. Cantuar.
• Collectoribus in Dioc. Wygorn,
• Collectoribus in Dioc. Norwicen.
• Collectoribus in Dioc. Hereford.

Memorandum, quod omnes istae Literae processerunt de consilio Petri de Sabaud. S. de Monte forti Com. Leic. Episcopy Wygorn. Magistri Rostandi, & aliorum de Consilio Regis.

As the last Writs assure us of the collecting of this Disme, so these ensuing, and some of the preceding will inform us, how the monies collected for the pretended supply of the Holy Land, were disposed of to other ends by the Kings, Popes, and Rustands will, whose account of part of these monies is thus recorded.

IN Dei Nomine Amen, Anno ejusdem 1256. 12. Kalend. Martii, 14. Indict. in praesentia Venerabilis viri Magistri Rostandi Domini Papae Capellani, negotii Crucis executoris in Regno, & in terris illustris Regis Angliae, à seed Apostolica de ipsius Regis consilio, deputati Magistri Sincii Clerici Camerae ipsius Domini Papae, Hugoictonis Mattae, Civis & Mercator. Florent. mei Johannes Notarii, & aliorum testium subscriptorum ad hoc specialiter vocatorum & rogatorum, facto compoto per Magistros Bernardum Senen. Nicholaum de Plumpton, Domini Papae Capellanos, & Wiliielmum de Lichfend, Canonicum Sancti Pauli London. super eo quod receperant de mandato ac vice praedicti Magistri Rostandi, ab octavo die Junii tempore quo ipse super hoc commiserat eis vices suas, usque ad diem expressum superius quo iste compotus fuit factus, recognoverunt & ostenderunt praedicti Commissarii, se recepisse & habuisse à diversis Collectoribus Decimae proventuum Ecclesiast corum, & pecuniae Crucis illustri Regi Angliae, à seed Apostolica concessa, tria millianongentas & quinquaginta duas marcas sterlingorum, quatuor solid. ob. & ferlingum, de qua summa solverunt apud Novum Templum London. Magistro Rostando praedicto, per manus praedictorum Symcii & Hugoictonis, de mandato ejusdem Regis, Ecclesiae Romanae, & ipsius Regis, duo millia sexcentas & octo marcas, tresdecim solidos, unum denar. & ob. Et ostenderunt & probarunt per compotum se solvisse, mille trescentas quadraginta tres marcas; quatuor solid. quatuor denar. & ob. diversis cum Hermin • Hermini Raynerio Barbotti, & sociis suis Civibus & Mercatoribus Sen. pro expensis eis à Domino Rege & Magistro Rostando concessis & quibusdam Commissar. praedicti Magistri R. exequentibus negotium Crucis cum quibusdam monetae in supplimentum & recompensationem debiti in quo fuerint eadem Monasteria, per Venerabilem Patrem Episcopum Herefordens. ultra valorem decimarum suarum per quinquenium in Romana Curia obligata de summa Trium Millium nongentarum quinquaginta duarum Marcarum quatuor solid. ob. & ferling. unde praedictus Magister Rostand. Authoritate & Vice Domini Papae de praedict. Dom. Reg. praedictos Magistros P. N. & W. absolvit, liberavit & quietos vocavit & per praesens Instrumentum plenam fecit refutationem exceptioni non numeratae non solutae & non traditae sibi pecuniae penitus renunciando. Acta fuerit omnia supradicta in Camera praedicti Magistri Rostandi in domo Episcopy Hereford. London. coram hiis. Testibus scilicet Johanne de Stella Presbytero Magistro Fide Notar. Sen. Karlino & Hugetto Civibus & Mercatoribus Florent. & pluribus aliis. In cujus rei testimonium sigilla Domini Regis, & Magistri Rostandi praesentibus sunt appensa. Et ego Johannes de Sancto Rinuerio Imperiali Authoritate Notarius hiis omnibus interfui, & de mandat. praedict. Magistri Rostandi, & ad preces praedict. in publicam formam redegi.

REX Universis, &c. cum discretus vir Magister Rostandus Domini Papae, &c. negotii Crucis executor de manibus domini Papae per manus dilecti nostri Magistri Sinicii Clerici camerae, Domini Papae ac familiaris nostri & Hug. Mere. Cives & Mercatores Florent. aliorumque receperit nonnullas pecuniarum summas, tam de decima quàm de pecunia Crucis nobis ad prosecutionem voti nostri ab Apostolica seed concessi à diversis Collectoribus pecuniarum ipsarum, de qua omni pecunia satisfec. diversis Mercatoribus quibus tenebamur, & alias expendit ad exonerationem nostram pro negotio Rgni Siciliae, sicut in Compoto quem idem reddidit de mandato nostro Philippo Luvell. Thesaur. nostro plenius continetur, & de quibus idem Thesaur. poenes se rotulos retinuit, noshujusmodi compotum ratum & gratum habentes praefatum Magistrum Rostandum, quantum ad eundem compotum & ad ea quae in ipso compoto continentur ne idem ad hoc imposterum teneatur absolvimus & imperpetuum liberamus. In cujus, &c. Teste Rege apud Windesore 28. die Junii. Anno 41.

REX Hug. Mace, Maineto Spine, & Denteito Mercatoribus Florentin. salutem. Mandamus vobis quatenus de pecunia Decimae Collectae seu etiam colligendae quam vobis per Collectoresipsius decimae mandavimus assignari, pro expensis illorum qui de mandato nostro pro negotio Regni Sicil. ad Curiam Romanam accederent libertatis 40. Marcas discreto viro Magistro Rostando, Domini Papae Subdiacono, et Cap. de mandato nostro ad Curiam pro dicto negotio Regni Sicil. accedenti, Nos enim quantum ad hujusmodi pecuniae summam vos absolvimus & etiam liberamus. Teste ut supra.

The King drew up these further Letters, Procurations and instructions, to his Procurators and Commissioners, setting forth the great exigencies wherein he and his Kindome were involved, and his great obligations to the Pope heretofore, as inducements for to moderate the harsh conditions required from him and his Son, touching the vast sums of monies, a Captain and forces, then demanded for the business of Sicily and Apulia.

SAnctissimo Patri ac Domino Alexander. Dei gratiâ, Sacro Sanctae Romanae Ecclesiae, summo Pontifici Henr. eadem gratia Rex Angliae, &c. devota pedum oscula beatorum. Non sine gratiarum action quas sanctitati vestrae referimus frequenter, inter nos cogitamus qualiter nobis in Karissimo filio nostro. Edmudo gratiam facientes, Regnum Ecclesiae sibi & haeredibus suis liberaliter contulistis, sub certis conditionibus per nos, et per ipsum inviolabiliter observandis, propter quod saepe et sepius tractavimus, ut sicut tenebamur dicto negotio succuramus et debita Ecclesiae solveremus et Capitaneum cum Militia competenti mitteremus ibidem; et licet in solutione debitorum aliquatenus sit processum, non tamen ad plenum juxta desiderium cordis nostri, cum super Decima et aliis gratiis nobis ab Apostolica seed concessis, multas contradictiones per Praelatos et Clericos Regni nostri habuerimus et adhuc incessanter habemus, sed nec circa Capitaneum destinandum intentionis nostrae desiderium hactenus potuimus adimplere, tum quia secundum tenorem conditionum in vestro privilegio contentarum, prius ad solvenda universa debita Ecclesiae arctabamur. Et cum etiam hoc non obstante de vestra misericordia confidentes nuper sicut per venerabilem patrem Archiepiscopum Messan. vobis scripsimus, ordinavissemus nobilem virum Dominum H. de Castella fratrem illustris Regis Castellae ad partes illas transmittere cum magna pecuniae quantitate, supervenit in Regno nostro quaedam repent turbatio, videlicet quod Wallenses qui nobis & progenitoribus nostris olim subjecti ac devoci fuere, maligno ducti spiritu contra nos rebellare damnabiliter praesumentes, hominibus nostris & terris damna plurima intulerunt. Cui morbo tam pestilenti obviare volentes contra dictos rebels in manu forti accingimur pestem tàm damnosam tamque detestabilem extra terminos Regni nostri eliminare volentes, propter quod hac estate sicut firmiter credebamus, Capitaneum in Regnum Apuliae mittere non valemus. Caeterum quia ex parte Ecclesiae prosecutio memorati negotii omnimodam celeritatem, desiderat quae propter moram nostram, licet sine culpâ, in grave Ecclesiae Romanae & nostrum praejudicium existit protelata, nolentes ulte •• us quod occasion nostri gratia quam sedes Apostolica ex sincera affectione fil o nostro fecistas, et nos ex pura devotione suscepimus, in damnum Ecclesiae et nostrum posset ulterius retorqueri, dilectos et fideles Nuncios nostros. (there is a blank left for the names) ad vestrā praesentiā destinamus, qui super statu nostro voluntate ac potestate nostra vestrae Clementiae plenius veritatē exponent, quâ si placet intellecta ad plenam ad honorem sacrosancta Ecclesiae Romanae considerationis oculum dirigentes de praefato negotio taliter ordinare velitis, quod nos, haeredesque nostri, ac totum Regnum Angliae devotione solita Ecclesiae Romanae semper obediamus nec occasion istius negotii ex quo nobis nullus fructus advenit deinceps jacturam aliquam incurramus; peusantes▪ quod si ad prosecutionem istius negotii sub diversis poenis nos astrinximus Affectionis et devotionis sinceritatis, quam ad Ecclesiam Romanam matrem nostram semper habuimus, non emolumenti temporalis cupiditas fuit in causa, et quid ultra cum de seed Apostolica singularem confidentiam habemus, quae semper nobis astitit in adversis, et per quam tam a nostris quam ab extraneis infestati, Alterius auxilio non suffulti hostium versutias evasimus, de ipsis laudabiliter triumphantes, statum nostrum siliorumque nostrorum, ac ipsius negotii quantum ad jus nobis dictoque Edmundo nato nostro in ipso Regno quaesitum, ac omnia alia ipsum negotium contingentia vestrae supponimus misericordiae; supplicantes affectione promptissima, quatenus non ad necessitates vestras, sed potius ad devotionem nostram respectum habentes, memoratum negotium fine laudabili consumeretis. Nos enim gratum et ratum habebimus quicquid vestra Clementia de Consilio Cardinalium vestrorum super hoc duxerit ordinandum. Teste ut supra.

Si Domini Com. Leic. & P. de Suband. vadant ad Curiam, ipsi plenam secum deferent potestatem ordinandi de toto negotio. Si ipsi non vadant & alii transmittantur, Dominus Rex, filii sui, ac totum ipsius Consilium in has vias consentiunt, ut si possibile fuerit procuretur. Quod illa poena in privilegio magno contenta, scilicet Quod si Rex non solverit vel non miserit, aut non venerit, in potestate solius Domini Papae sit cassare, et iritare et irritum Nunciare quod per ipsum et fratres suos factum est de negotio memorato. Et quod nihilominus Rer sit excommunicatus, Regnumque Angliae interdictum, tollatur omnino. Et si poenis ipsis sublatis vult Dominus Papa Donationem factam Domino Edmundo per Dominum Innocentium, & per seipsum servare, vel de novo sub aliis tolerabilibus concedere, vel salem quod tollatur poena annullationis, et remane at poena interdicti, been quidem; si vero Papa nec antiquam donationem vult servare, nec novam facere nisi sub eisdem poenis, proroget terminos ne negotium rumpatur, ut interim cum voluntate Ecclesiae tractetur de pace inter Regem & Manfredum; videlicet, ut principatus & aliae terrae quas idem Manfredus habebat ante privationem suam sibi remaneant, & restituat Domino Edmundo; pro quo faciendo, Dominus Edmundus accipiat Manfredi filiam in uxorem, vel fiat Matrimonium, et Manfredus teneat Regnum quousque de proventibus ipsius Regni, soluta fuerint debita Ecclesiae in quibus Rex Angliae tenetur. Quibus solutis praeteritas quas ante privationem suam habebat Domino Edmundo totum restituat statim, caveat per obsides & per traditionem forteliciarum suarum de tunc restituendo Regnum, ut dictum est. Si vero cum Manfredo nulla compositio potest fieri, nec Papa vult facere quod superius est praemissum, componat cum Ecclesia altero trium modorum. Quod si Ecclesia alii conferat Regnum a quo habeat debita sua, restituat Regi Angliae quod per ipsum solutum est, et Rex renunciet omni Iuri quod ipse et filius suus habuit in Regno; vel si non detur Regnum alicui, aut tali qui non solvat debita, habeat Ecclesia terram laboris, et Rex residuum; Ita quod Ecclesia liberet Regem a debitis non usurariis quae debentur. Camerae debita vero quae debentur Mercatoribus Rex solvat, sed ad hoc inducias habeat donec adeptus fuerit possessionem Regni Siciliae, ut de pecunia interim in Angliae colligenda Guerram faciat contra Manfredum, nec tamen teneatur ad debita illa solvenda sub poenis illis quibus nunc est astrictus; vel si Ecclesia non vult hoc facere, fiat compositio ut deinceps occasion istius negotii dominus Rex haeredes{que} sui in nullo teneantur sed penitus ab obligationibus et poenis sint liberi immunes et gratiae domino regi concessae ad prosecutionem voti sui ultra mare in sua remaneant firmitate: sive si proficiscatur ultra mare, sive non, sed melius videtur antequam ista ultima via fiat, quod Dominus Rex scribat Domino Papae, & fratribus significando eis qualiter istud negotium ex devotione suscepit, & quomodo semper fervens fuit ad negotium prosequendum, sed multa impedimenta habuit ex parte illa, & ex parte ista. Nam quia ista gratia sibi facta fuit, totum Regnum fere ab Ecclesia tenebatur, & postea sine culpa ipsius est amissum. Ex parte ista quia habuit guerram in Wasconiae, & nunc de novo Wallenses contra ipsum rebellare ceperunt. Exponatque eis qualiter de novo ordinavit ut de bonis suis ad istius negotii—pecunia habeatur & commodum, gravat se pro isto negotio componendo, cum Rege Franciae, & intellecta veritate super potestate ipsius Regis, supponat totum negotiū Principale ordinationi et voluntati Domini Papae, et Cardinalium, ut ipsi de negotio ordinent et disponant sicut ad honorem Dei, Ecclesiae Romanae, ipsius Regis, et Domini Edmund. quem in plerisque Literis Regem Siciliae vocaverunt, viderint expedire. Ex hoc enim forte Ecclesia honori suo & ipsius Regis volens consulere, tractabit cum Domino Rege Aleman. de aliquo subsidio sibi & Domino Edmund. praestando; vel datur potestas illis qui ibuut ad Curiam componendi cum Ecclesia de Consilio venerabilium Patrum Dominorum Hugonis Petri Capucii, & Ottoboni Cardinalium. Istam Chartam petunt Nuncii sigillari sigillis Dominorum Regis, Edwardi & Edmundi.

Memorandum, quod haec omnia scripta superius irrotulata de facto Siciliae, & ordinata per Magistrum Rustandum cum vigintis Cedulis albis & vacuis sigillo Regis sigillatis, & octo Cedulis vacuis sigillo Domini Edwardi sigillatis, & decem Cedulis vacuis Bulla aurea Bullatis, sub nomine Domini Edmundi filii Regis tradita fuerunt Artaldo de Sancto Romano ad portandum Parisiis Domino Comiti Leyc. & Domino P. de Sabaud. quos Rex deposuit mittere ad Curiam Romanam, pro facto Regni Siciliae. Ita scilicet, quod praedicti Com & Petrus de scriptis aliis, & Cedulis vacuis praedictis si ad Curiam Romanam accedant, ordinent & disponant prout honori Regis & utilitati negotii Sicil. viderint expedire; si autem praedicti Comes, & P. Curiam Romanam ire noluerint, omnes praedictae Cedulae vacuae dampnentur, & Regi in Angliam transmittantur, prout in literis inferius irrotulatis quas Rex per praedictum Artalduu • misit praedictis Comiti & Petro plenius continetur.

What the Parliament of England; thought of these conditions imposed on the King and Realm, and the great sums wherein the King was engaged by the Pope for the gaining of the Kingdom of Sicila for his Son Edmund, Matthew Paris thus relates.

Eodem anno, in medio Quadragesimae, factum est magnum Parliamentum. In Parliamento autem supradicto nondum finito, Rex in audientia totius populi▪ adducto monstratoque omnibus Edmundo, quem protulerat in medium vestitum indumento Apulensi, ait; Videte fideles mei filium meum Edmundum, quem Dominus ad Regalis excellentiae dignitatem gratuita gratia vocavit, quàm manifestus est, quàm dignus favore universorum; & quàm inhumanus, quàm Tyrannicus foret, qui eidem consilium & auxilium in hoc articulo denegaret efficax & opportunum. Et addidit, asserens, quod de consilio et benigno favore Papae et Ecclesiae Anglicanae, ad Regnum Siciliae acquirendum se obligavit, sub poena Regni sui amittendi, ad solutionem Centum Millium Marcarum, et Quadraginta Millia Marcarum, exceptis usuris, quae quotidie non minimum suscipiunt, licet tacitum, incrementum. Item decimas totius Cleri impetravit generales, per quinquennium continuandas; omnium videlicet beneficiorum suorum, secundum novas taxationes aestimandas, nullis deductis expensis, nisi necessario faciendis. Item fructus omnium Ecclesiasticorum beneficiorum vacatorum primi anni, usque ad quinquennium. His auditis, omnium aures tinniebant, et corda vehementer obstupuerunt, maxim cum scirent hanc Tyrannidem a Papa exordium praesumpsisse. Tandem licet cùm lachrymis excusationes praetenderent, & inducias postulassent remissionis, nec poterant quomodolibet obtinere, promiserunt Regi ad suas instantes necessitates. Et tamen conditione addita, ut Magnain Chartam toties promissam, emptam, et redemptam, ex tunc inviolabiliter observaret, et parceret ipsos tam argumentose praedando laedere et depauperare, quinquaginta duo Millia Marcarum, in irrestaurabile dampnum Ecclesiae Anglicanae. Nec tamen adhuc donum tam opimum Rex dicitur acceptasse. His expenses and debts at that time being excessively great. Expensae tunc temporis (sicut à fide dignis Clericis conclavis, qui super hoc rotulos revolverant, & summas diligenter computaverint) Domini Regis, postquam coeperat esse Regni dilapidator, probatae sunt ascendere ad octies Centum Millia Marcarum, & Centum & Quinquaginta Millia Marcarum, quod est horrible cogitatu. Quia Regnum Angliae nunquam de tanto thesauro aliquod sumpsit incrementum, imo potius decrementum. Melius enim tibi foret amisisse gladium vel sagittam, in profundo maris cadentem, quàm inimicus tuus ipsa à te extorsisset.

How Rustands Commissioners seised the goods of persons pretended to die intestate, and how the King upon cautions given, commanded such sequestrations in some cases to be suspended, this Record will evidence.

REX dilectis Clericis suis Willielmo de Lichesfield, & Nicholao de Plymton, gerentibus Vices Magistri Rostandi, &c. salutem. Ostensum est nobis ex parte A. Wynton▪ Electi, quod cum Magister Emericus Curtin, clericus suus, nuper in fata concessisset, vos occasion gratiae nobis à seed Apostolica de inistincte Legatis concessae, bona ejusdem defuncti tàm in pecunia, quàm aliis rebus sequestrari fecistis. Et ideo vobis mandamus, quod accepta sufficienti Cautione à Magistro Petro Lamberto Clerico praefati Electi, quod idem Electus in reversione sua in Angliam de partibus transmarinis, vel executores Testamenti praedicti Magistri Emerici sufficienter ostendent, ipsum defunctum condidisse Testamentum de bonis & Catallis praedictis, vel quod satifaciant vobis de indistincte Legatis in Anglia, de quibus ration officii vobis injuncti sequestrationem fecistis; si forte idem Magister Emericus intestatus decesserit, dicto Magistro Petro bona & Catalla praedicti defuncti quae sequestrari fecistis sine dilatione restituatis nomine dicti Electi, cujus Literas Patentes idem Magister Petrus habet poenes se de restitutione bonorum dicti defuncti fibi facienda. Teste Rege apud Winds. 27. die Jan. Anno 41.

What contest there happened this year about the Election of Bishops, and what a Power the King claimed, executed therein, these Records and historical passages will certify us.

The Monks of Eli having Elected Hugh Balsham their Subprior for their Bishop, with more haste, and less respect to the King then was usual and requisite, and the King deeming him an unfit person, resused to give his royal assent to his Election appealing against it, and commanded the Archbishop by this Writ, not to consecrate or admit of his Election, wherein if the Monks should prevail, they would deprive him of that Prerogative in all Elections of this kind, which himself and his ancestors had enjoyed.

REX B. Archiepiscopo Cantuar. salutem. Cum progenitores nostri Reges Angliae, Episcopatus Regni Angliae libere consuevissent confer, ac posteagratis concessissent, quod Cathedrales et Conventuales Ecclesiae liberas haberent Electiones, salvis tamen eisdem progenitoribus nostris et eorum Haeredibus precibus suis justis et honestis, de viris prudentibus et idoneis ibidem praeficiendis, Prior & Monachi Elienses nuper Episcopo destituti alium sibi eligere volentes ante adventum Nunciorum nostrorum, quorum praesentia tàm ibi quàm alibi ubi electiones fiunt, expectari consuevit, ad videndum et procurandum quod talis eligeretur, qui nobis et Regno nostro fidelis et utilis, et regimini Ecclesiae idoneus existeret, perperam, et inproviso, nullo ad eligendum termino assignato, & cord Episcopy sui jam defuncti nondum sepulturae tradito, nulloque ad nos respectu habito, fratrem Hugonem de Balsham superiorem suum, virum insufficientem & penitus inutilem, necnon & servilis conditionis ut dicitur, sibi in Episcopum elegerunt, propter quod ex parte nostra fuit in scriptis appellatum, prout habito super hoc tractatu cum consilio nostro vobis in proximo plenius constare faciemus. Et quia si praesens negotium, quod ita nobis cordi, est ad vota Monachorum procederet, tanta nobis et haeredibus nostris immineret exhaeredatio, et Regiae dignitatis offenla, quod omnes Ecclesiae Cathedrales in quibus Religiosi potestatem obtinent eligendi, nobis invitis et precibus nostris et haeredum nostrorum penitus exclusis, objectis etiam et recusatis nobilioribus et peritioribus Elericis qui ad Pontificalem dignitatem provehi solent, et quorum consilio et industria ardua Regni et Ecclesiae negotia tractari saluberius consueverunt, exse ipsis exemplo consimili sibi Episcopum assumerent, in nostri grave dispendium et contemptum ac ad retardationem promotionis hujusmodi nobilium et prudentum manifestam, quod nos pro nullo vivente temporibus nostris fieri permittemus; Nec vos ration haeredum nostrorum qui vos idemptitate sanguinis contingunt debetis diebus vestris aliquatenus sustincre. Ad haec quia Daci & Saxons Regibus Angliae Guerras olim inferentes in partibus Elienfibus Regnum nostrum invadere & ingredi consueverunt, per quod idem Regnum multotiens extitit gravissimis periculis expositum, & ad quod vitandum sum nobis foret necessarium, quod talis et nobis tam fidelis, et de quo ut de nobis confidere possemus Ecclesiae Elyensi praeficeretur in Pastorem, Paternitatem vestram, de qua in Conservatione juris nostri et Haeredum nostrorum plenam prae aliis gerimus confidentiam, rogamus et requirimus attente, in fide et dilection quibus nobis tenemini, quatenus praemissa omnia plenius attendants et pensatis periculis et damnis quae ex praedicto facto Elyensi si effectum quod absit, sortiretur, nobis et Haeredibus nostris processu temporis possent imminere, illud negotium nobis admodum praejudiciale, quantum in vobis est faciatis et procuretis penitus adnullari. Teste &c. 22. die Novemb. apud Wintoniam.

Sub eadem forma scribitur Willielmo Bonquer. mandando ei, quod Domino Papae et Cardinalibus factum istud totaliter exponat, diligenter et caute procurans erga ipsos et alios quos noverit expedire, quod factum istud Regi et Regno tam dampnosum et praejudiciale funditus adnulletur. Teste ut supra.

REX Archiepiscopo Cantuar. salutem. Quia assensum Regium Electioni quae dicitur facta in Ecclesia Elyensi vacante ex certis causis non duximus adhibendum. Magistrum Stephanum de Frenese, & Johannem de Liac. Clericum procuratores nostros constituimus, utrumque eorum in solidum ad ponendum coram vobis nostro nomine contra Electum & Electionem praedictam, prout sibi nomine nostro viderint expedire, promittentes nos ratum & firmum habituros quicquid peripsum vel ipsos nomine nostro super praemissis factum fuerit seu procuratum. In cujus, &c. Teste Rege apud Merton. 3. die Januarii.

Et sub hac forma scribitur Archiepiscopo per literas Clausas. Quare Paternitatem vestram rogamus, quatenus eidem Electo & parti suae praefigatis certum terminum pro vestra voluntate & prout ad vos pertinet, ad examinandum negotium Electionis praedictae ut ibi faciamus per nostros proponi quod Iuri et dignitati nostrae videbitur convenire. Est quid super hoc vestra Paternitas duxerit faciendum, nobis sine morae dispendio significare velitis. Telie ut supra.

The issue of this Election was this; upon the Bishop elect his appeal to Rome, he was confirmed there by the Pope, as Matthew Paris relates.

Dominus Rex qui Dominum Henricum de Wengham, sigilli sui bajulum promovere eupiebat, speciales literas supplicatorias & solemnes Nuncios Conventui Elyensi direxit; petens urgenter et instanter, ut dictum Dominum Henricum in Episcopum et suarum eligerent Pastorem animarum. Conventus autem considerans notitiam sui Superioris, secundum illud Ethnicum,

Ipsum memoratum suum Priorem, Hugonem videlicet de Belesale, in suum Episcopum elegerunt. Rex autem iratus forte pro repulsa, Electum non acceptavit, et quibusdam Cavillatoriis exceptionibus ipsum refutavit. Praecepitque, vel conniventibus oculis permisit, ut Johannes Wallerannus, cui custodiam Episcopatus illius commiserat, sylvas explanans, omnia devastaret, & Episcopatum suis bonis graviter viduaret. Quod plenius quàm permissum fuerat aut concessum, factum est, ita ut inimici Episcopatus lachrymari possent, & beatam Etheldredam ad vindictam provocari.

Die vero Sanctorum Gordiani & Epimachi, Rege & Archiepiscopo Cantuariensi vigilanter procurantibus, cassatus est electus Elyensis. Cujus loco subrogare laborarunt fratrem Adamum de Marisco, de ordine Minorum. Super quo facto mirati sunt cuncti audientes, quia electus nec electis reprobari de jure poterat, nec in eisdem vitium reperiri. Sed praevaricatores, quaerentes nodum in scirpo, & angulum in circulo, imposuerunt ei, quod simplex claustralis fuit, nec de negotiis saecularibus exercitatus, vel expertus, et penitus insufficiens ad custodiendum et tuendum nobilem Episcopatum Elyens. et insulam, quae ab antiquo asylum extitit refugii omnibus oppressis tempore tribulationis. Sed ut certius credebant quamplures, hanc gratiam Regiam praecluserunt Monachorum constantia et fidelitas, qui noluerunt petitioni Regis adquiescere, postulantis urgenter et instanter, ut sibi Henricum de Wingam ejus Cancellarium in eorum Episcopum eligerent universi. Et cum talis petitio ignaro ipso Henrico facto fuisset, idem Henricus sciens quod idoneum sibi Conventus elegerat in pastorem, ait Domino Regi: Domine, sinite istum pium Conventum circumvenire, & cum vestris imperiosis & armatis precibus amplius sollicitare. Monachi enim invocata spiritus Sancti gratia, rite elegerunt idoneum & me meliorem. Absit ut sic occupem tam nobilem Episcopatum, ut usurpem tantum cauteriata conscientia ministerium. In quo meruit grates ab hominibus, & gratiam à Deo Cancellarius reportare. Nec adhuc Regis indignatio est aversa, quin electum et Episcopatum miserabiliter impugnaret. Electus vero confisus de jure suo, Romam aditurus, illico transalpinavit, a Domino Papa consolationem de tanta tribulatione recepturus. Which he thus further relates.

Electus autem post multa damna, ut jus suum persequeretur, Papalem Curiam repentinus petiit et festinus. Archiepiscopus tamen adhuc in persecutione ejus obstinatus perseverans, ut Regi complaceret, qui in examinatione ipsius electi priùs ab eo facta, nihil invenit scrupulosum, scripsit amicis suis in Curia Romana contra Episcopum electum: ut ibidem eo reprobato, in eundem Episcopatum frater Adam de Marisco subrogaretur. Cui subrogationi idem frater Adam, licet omnem mundanam excellentiam, & multos redditus, frater de ordine Minorum, senex & literatus, habitum religions assumpturus, reliquisset, dicitur benevolo animo consensisse, juxta illud Ovidiacum:

Dominus autem Henricus de Wengham, Cancellarius, pro quo Rex Monachos Elyenses postulaverat, patienter sustinuit, ut aliquis alius in dictum Episcopatum promoveretur, humiliter protestans, quod uterque ipso dignior extitisset. Upon this Bishop elects appeal to Rome, (where money preponderated more then merit or friendship) the Bishop at last returned thence confirmed, to the Kings great dishonor.

Diebus quoque sub eisdem, applicuerunt a Romana Curia redeuntes Episcopus Elyensis, et Abbas Sancti Aedmundi, qui invitis et recalcitrantibus Rege et Archiepiscopo Cantuariensi, a Domino Papa redierunt in statu prospero confirmati. Et sic diatim Rex, pessimo fretus consilio, suam Regiam perdens dignitatem, Ecclesiam studuit multipliciter damnificare.

Yet the King had better success in the case of the Prior of Norwich, who died this year; Hunc quoque electum rite in Episcopum Norwicensem, Rex consiliis iniquorum fascinatus, circiter decennio transacto, quibusdam frivolis exceptionibus cassari procuravit.

Eodem tempore obiit Magister Nicholaus de Fernham, quondam Episcopus Dunelmenfis, qui cesserat Episcopatui, ut quietius et liberius fructus carperet contemplationis. Quod cum ad notitiam Regis pervenisset, extorsit ab Episcopatu Dunolmensi, eo quod non habuerat integre custodiam Episcopatus, (this Nicholas holding three Manors during his life for his support) cum vacaverat trecentas marcas, medio videlicet tempore quod erat inter dictum Nicholaum & creationem sive institutionem successoris sui Walteri. Conservatores vero partem dicti Nicholai tuebantur, videlicet Archiepiscopus Eboracensis Walterus, & Episcopus Londinensis Fulco. Nec erubuerunt Regales tam enorme consilium suo Domino praestitisse.

Eodemque anno, Monachi Coventrenses, cum cessisset Episcopus Rogerus de Westham, propter suum senium & infirmitatem, elegerunt sibi in suum Episcopum, & suarum Pastorem animarum magistrum Rogerum de Molend. Domini Regis nepotem, quem Rex accepit, et ut decuit, acceptavit. Nec eum honest potuit, ut consuevit de aliis, reprobare. Porro supplicaverat Conventui, ut Thesaurarium suum, Philippum scilicet Luvel, sibi eligeret in Pastorem. Ideirco dictum magistrum Rogerum, Domino Regi acceptabilem, imo & nepotem, procurante insuper Comite Richardo, ipsius Rogeri avunculo, Conventus elegit memoratus.

How the Bishops in those days for money, procurred dispensations from Rome, to hold their former Ecclesiastical rents, dignities and livings, in Commenda with their Bishoprics, will appear by these 2. presidents this year, thus Recorded by Mat. Paris. Cum autem rediisset à Curia Romana electus Sarisburiensis, magister videlicet Aegidius de Bridelesforde, manifestavit palàm, quod Roma strenue impetraverat; ut scilicet liceret ei pristinos redditus retinere, et etiam Decanatum, quorum flagrantiam olfecerat: quod nuper novum habebatur, sed jam toties, non sine retributione permissum, nulli stuporem generavit. And repeating it two pages after he adds, quod est unum de novitatibus Romae monstruosis, quos Roma pariendo abortivit.

Et circa festum beati Petri, qui dicitur ad vincula, confirmatus est in Episcopum Norwicensem, magister Simon de Wanton, qui illico cùm Monachi Norwicenses ipsum elegissent, misit nuntios expeditissimos ad Curiam ( Romanam ) ubi profufis non paucis muneribus, impetravit dispensationem pristinos redditus suos per quatuor annos retinendi, licet Episcopatus suus sufficienter omnibus bonis instauraretur. Et hoc genus beneficii in Curia Romana jam jam consuetudinem est sortita. Yea ever since that in England and Ireland, not only among Popish but some avaricious Protestant Bishops, who mind more their private filthy lucre, then their own or people's souls.

Eodem tempore quidam novus ordo fratrum Londini apparuit, & incognitus, Papale tamen autenticum palam ostendens, ità ut tot ordinum confusio videretur, qui, quia saccisincedebant induti, Fratces saccati vocabantur. Most likely this Avaritious, Symoniacal Pope Alexander, (who was rather Judas his successor, who carried the Bagg • , then Peters ) instituted this new order, to help fill his Bagge and Sachel by these Fratres saccati, employed to promote his rapines, and revenues as the Freers, Minorites and Predicants were.

Pope Alexander and his Cardinals at Rome, minding nothing but the advancement of their own power and filthy lucre, though with the intolerable vexation and undoing of all others, by their absolute usurped Tyrannical Authority, published this new statute at Rome instead of preaching the Gospel of Jesus Christ, and feeding his sheep.

Eodemque anno statutum esse Romae a Domino Papa et fratribus Cardinalibus, qui vigilanter sua temporalia procurant commoda et Emolumenta, aliena non curantes, ut quilibet, qui in Abbatem exemptum ex tunc eligeretur, Romanam curiam adiret confirmandus et benedicendus. Per quod enorme statutum religio patuit discrimini, et Ecclesia prosperitate temporali constat destituta. Non enim religiosis necesse est, maturam et religiosam personam eligere, sed aliquem semisaecularem virum, cui plus equus quam aequitas, plus lex Justiniani, quam lex Domini, convertens animas, placuerit, in animarum suarum Pastorem. Praeterea esto quod talis eligatur, alius enim reprobabitur per Regem et suos satellites, mora protracta in ejusdem transalpinatione diuturna, forte cassabitur Electus, vel electio reprobabitur, vel forte Electus obiter morietur. Conventus languebit, et Rex, in cujus manu omnia confiscabuntur, pro voluntate diripiet et absorbebit.

What imperious and frequent Provisions this Pope then granted to St. Alban • s, and other Monasteris to strip them of their rights of Patronage, notwithstanding all their privileges ratified by Royal Charters and former Popes Bulls, will appear, as by the premises, so by this new president this year.

In fine vero Martii misit Papa Abbati S. Albani mandatum imperiosum, ut cuidam Romano provideret competens beneficium, cum tamen cuidam alii Romano non fecisset satis, qui tam urgentes, imo instantiores literas provisorias paucis ante diebus bajulasset. Et sic jam conglobatim miseriae in Anglia miseriis cumulantur, adeo ut desiderarent Praelati ab hujus incolatu saeculi liberari. I am enim non Sarae liberae, sed Agar ancillae filii spurii reputati, libertate, qua nos Christus liberavit spoliantur.

How injuriously and tyrannically the Pope proceeded this year against the Archbishop of York, for opposing the fraudulent in • rusion of a Porrayner into the Deanery by the Popes provision, is thus recorded.

Romanus ill qui se in Decanatum Eboracen. vulpino more ingessit, et in hora prandii stallum in choro Decani furtim occupavit, armatus favore et protectione Papali, Archiepiscopum variis injuriis et damnis fatigatum, fecit suspendi, licet insontem, et virum omni praeditum sanctitate. Tandem post multas disceptationes, probono pacis recepit dictus Romanus centum marcas annuas ab Ecclesia Eboracensi, donec eidem uberius provideatur.

Tempore sub eodem, aggravavit manum suam Dominus Papa in Archiepiscopum Eboracensem, jussitque eum ignominiose nimis in tota Anglia excommunicari, accensis candelis, et pulsatis campanis, ut tali terrore ac tanto suam constantiam enervaret. Ipse tamen Archiepiscopus exemplo B. Thomae Martyris, & exemplo ac Doctrina B. Aedmundi, quondam Magistri sui, informatus, necnon & B. Roberti Episcopy Lincolniensis, fidelicate eruditus, de solatio coelitus mittendo minime desperavit, omnem Papalem tyrannidem patienter sustinendo. Nec opimos Ecclesiae suae redditus transalpinis indignis et incognitis confer volebat, nec curavit voluntati Papali, relicto Iuris rigor, muliehriter obedire vel inclinari. Quapropter quanto magis praecipiente Papa maledicebatur, tanto plus a populo benedicebatur, tacit tamen, propter metum Romanorum.

Yet these unjust vexations so grieved the Archbishop, that he died the next year, out of grief and vexation, inveighing much against the Popes oppressions at his death, and appealing him to the tribunal of Jesus Christ, in an Epistle sent unto him, which this Atheistical Pope derided, proceeding still in his augmented rage against this conscientious Prelate, as his predecessor did against Grosthead; as these passages inform us.

Et circa ascensionem, Archiepiscopus Eboracensis, ut cum Domino ascenderet, et de carcere mundi ad coelum ascendens, avolaret; dum constanter contra Romanae curiae tyranidem, quoad poterat, pro Ecclesia sua viriliter dimicavit, multis tribulationibus lacessitus, pro ista vita mundana, regnum coelorum, ut veraciter creditor, suis laureatus meritis commutavit. Iste vero Archiepiscopus Sewallus, beati Edmundi sequens vestigia pedetentim (utpote ipsius in scholis auditor, discipulus, & conscholaris) ipsi nitebatur prorsus foeliciter assimulari, & in moribus conformari. Nec censeo praetereundum, quod huic suo charissimo beatus Edmundus Lector, in Theologia Oxoniali, dicere consuevit diseipulo specially, O Sewale, Sewale, Martyr ab hoc seculo transmigrabis, ferro vel saltem gravibus & insuperabilibus in mundo tribulationibus impetitus & trucidatus. Veruntamen sit tibi consolator, qui suo Psal mographo inspiravit, dicens; Multae tribulationes justorum, de quibus quandoque omnibus liberabit eos Dominus. Constat autem profecto, multos à seculo Martyrer, sine sanguinis effusione, ut beatum Johannem Evangelistam, & multos alios transmigrasse.

Hic quoque Sanctus Archiepiscopus, cùm mortem suam indubitanter, ut transiret ab hoc mundo praesensisset, erigens se junctis manibus, & in coelum vultum intendens lachrymantem, ait Domine Jesu Christ, judicum justissime, novit infas ••• ile examen tuum quam Papa, quem supra Ecclesiam tuam constitui permisisti gubernandum, meam multipliciter fatigavit innocentiam, pro eo, ut Deus scit, et mundus non ignorat, quod indignos prorsus et ignotos no • ui admittere ad regimen Ecclesiarum, mihi, licet indigno, a te commissarum. Veruntamen, ne ex contempta Papali sententia, quamvis injusta, fiat justa, humiliter postulo absolvi talibus vinculis irretitus. Sed ante summum et incorruptibilem judicem ipsum Papam appello, et erunt mihi testes eoelum et terra, quam unjust impetivit me, et lacessitum multipliciter scandalizavit. In amaritudine igitur animae scripsit Papae; exemplo Roberti Lincolniensis Episcopy provocatus, dolens inconsolabiliter, quod tam multiformiter ipsum fatigarat; eo quod inexpertos, et linguae Anglicanae ignaros renuit, ut jam dictum, est acceptare, nunc suspendendo, nunc ab Ecclesia eliminando, nunc crucem auferendo, nunc palam per Regnum horribiliter, invitis excommunicatoribus excommunicando, diversimode famam suam, non sine magnis damnis temporalibus, denigrando. Conquestus est insuper graviter, quod impetus quorundam clericorum, authoritate Papali protervientium, praecipue magistri Jordani, ad Decanatum hiantis, aegre sustinuerat sed patienter, ut probra patris, non ut Cham, revelando derideret, sed ut Sem absconderet et velaret, hoc breviloquium, ad memoriam saepius revocando:

Humiliter igitur in scripto suo & instanter, sicut memoratus Episcopus Lincolniensis Robertus fecerat, petiit, ut consuetas tyrannides temperaret, humilitatem sanctorum praedecessorum suorum sequendo. Dirit enim Dominus Petro: Pasce oves meas, non tonde, non excoria, non eviscera, vel devorando consume. Sed Dominus Papa subsannans, et contemnens, indignationem concepit non minimam, eo quod in tantam temeritatem et praesumptionem proruperunt, ut Dominum Papam auderent quomodolibet sollicitare, et tam Archiepiscopi Sewalli, quam dicti Roberti Lincolniensis salubribus monitis renuit inclinare.

These 2. learned conscientious Bishops Sewald and Grosthead, reputed it no sin, but their bounden duty to oppose Popes unjust commands and Provisions, even to death, to admonish them of their duties, reprehend their injustice, sins, corruptions, and appeal from their unjust sentences to, and summon them before Christ's tribunal in heaven, when they could obtain no justice from, or against their unjust excommunications and other sentences upon earth.

This year, Diebus sub eisdem Magister Rustandus Domini Papae Clericus specialis, accusatus graviter coram Domino Papa est, eo quod propriae utilitati intendens plus aequo, possessiones, redditus, et pecuniam sibi vigilanter in Anglia coacervavit, et Regem sibi inclinando et Episcopos, factus esset jam non ultimus inter omnes regni Optimatum, locuples et abundance. Yet notwithstanding soon after, Anno. 1258. Venit in Angliam Magister Rustandus, Domini Papae clericus, nesciebatur ad quid, nisi forte ut redditus suos visitaret et colligeret: abundavit enim multis divitiis in Anglia, sibi brevi tempore collatis et conquisitis. 〈1 page duplicate〉 〈1 page duplicate〉 〈1 page duplicate〉 〈1 page duplicate〉 Vnde cum Romam ultimo denerat, multorum indignationem incurrit vehementem, et etiam ipsius Domini Papae. (Who purposed ro share with him in his gains and rapines.) Sed solito medicamine tali infirmitati suffragando, jacturum evasit eminentem. The Pope and his Agents making a common prey and booty then of England.

What procurations the Archbishop of Messana arrived in England this year, as the Popes legate, exacted, extorted from Bishops and Abbots, with great violence, impudence, pride, and what injuries the Archbishop of Canterbury did to the Bishop of Rochester, still continued notwithstanding all former complaints and Writs, you may understand by this relation of them.

Anno quoque sub eodem imminente quadragesima, missus est a Domino Papa, nesciebatur ad quod, Archiepiscopus Messanensis, in magno apparatu familiae & equorum, videlicet Fratrum de ordine Praedicatorum. Et cum habuisset literas Papales de procuratione exigenda et recipienda, cum magna poena contradictores puniendi, misit literas imperiosas ad quemblibet Praelatum, ut ei secundum quod eisdem significavit in procuraciis, providerent, ita quod ex domo Sancti Albani et ejus cella viginti et unam marcam extorsit. Et cùm venissent Monachi Sancti Albani, ut ipsum in hospitio suo civiliter visitarent, non permissit eos exire, imo ipsos quasi incarceratos retinuit, donec suae avaritiae satisfecissent. Et cum modeste respondissent Monachi, se nullum ibi habere denarium, iratus Archiepiscopus respondit procaciter: Vt quid tam mendici estis? Mittite igitur pro aliquo Mercatore, qui vobis commodare velit: et factum est ita, quia sic oportuit. Non enim permittebantur exire Monachi, quamvis essent de Conventu praeelecti, videlicet Archidiaconus Sancti Alboni, & Dominus Johannes, Abbatis bajulus & procurator. Iste fuit Archiepiscopus Messanensis, Frater de ordine Praedicatorum, in quo humilitatem sperebamus uberiorem, quia a Domino Papa de procurationibus extorquendis talem literam meruit obtinere. Frater Johannes, miseratione divina Archiepiscopus Messanensis, dilectis in Christo sibi Abbati & Conventui Monasterii Sancti Albani, Lincolniensis Dioecesis, salutem in Domino. Noveritis vos, &c. Require in Libro Additamentorum. Missa est Domino Regi eodem tempore elegans Epistola, ex parte Domini Papae, ut videlicet errores corrigeret consuetos. Et hoc procuravit Episcopus Roffensis Laurentius, multas passus injurias ab Archiepiscopo Cantuariensi Bonifacio, qui manu saeculari armata Roffensis Ecclesiae violenter invasit possessiones, quas potiùs defendere & tueri tenebatur. Cui Archiepiscopo, quia extitit avunculus Reginae, Rex &▪ Regina, & Regales universi cornua praestiterunt. Movebat insuper dictum Episcopum Roffensem, Archiepiscopatus Eboracensis exterminium irrestaurabile, & Elyensis Episcopatus, & aliarum Ecclesiarum vacantium per Regem facta inaudita gravamina, Christi postpositi reverentia, et contemptis clavibus Ecclesiasticis. Et videbat idem Episcopus Episcopatui suo, ipso cedente, vel decedente simile discrimen imminere. Tenor autem dictae literae, ab Episcopo memorato impetratae, cujus responsionem Episcopus Romae commorans expectabat, talis est.

Alexander Episcopus, &c. Charissimo in Christo filio illuscri Regi Angliae, salutem & Apostolicam benedictionem. Cum de tuis charissime actibus digna & honori congrua referuntur, rumor hic clarus accedit nobis admodum placidus, auditum demulcens aurium & cordis interiora delectans, quod si qua forte prava et modestiae Regali contraria, sinistra de te relatio vel fama turbulenta portaret, obstupescerent utique sensus nostri, et anima intra gravius sauciaretur amaritudine, ob sincerae vinculum charitaris. Sane intellecto quod Venerabilis frater noster Roffensis Episcopus, ex parte universitatis Praelatorum & Cleri Anglicani Regni, qui per potentiam Regiam se suasque Ecclesias in suis juribus et libertatibus deprimi asserunt, ad Apostolicam Sedem accedens, super reformatione status dictarum Ecclesiarum, & Ecclesiasticae libertatis, pro quibus alias tam felicis recordationis Innocentius Papa praedecessor noster, quam nos etiam per nonnullos praefatae universitatis Nuncios fuimus saepe & saepius requisiti, habebat aliquid coram nobis & fratribus nostris proponere, juxta quod sibi fuerit à praedicta universitate commissum, per quae forsitan fuisset famae tuae maxim apud Regni Siciliae incolas, qui sperant per te ad antiquas libertates eorum reduci, & sub tuo vigere in bono statu, & conservari Dominio plurimum derogatum. Nos capientes quod honor & fama tua in omni integritate serventur, quodque omnia penitus removerentur quae possent animae tuae periculum generare, ad instantiam venerabilis fratris nostri Archiepiscopi Tharensis & dilectorum filiorum Electi Sarisberiensis, ac Abbatis Westmonasterii Londoniarum nunciorum tuorum, nec non magistri Rustandi Capellani nostri honoris tui fervidi zelatoris, ordinavimus quod prosecutio hujusmodi negotiorum Ecclesiae Anglicanae, pro quibus praefatus Episcopus venerat, differetur ad tempus: insinuando eidem Episcopo, quod te ad omnia quae liberum pacificum & tranquillum statum praedictarum Ecclesiarum respiciunt author Domino sic efficaciter inducemus, quod non oportebit eum, vel Coepiscopos suos, & alios praelatos tam seculares quam regulares Regni tui propter hoc amplius laborare. Ideoque Serenitatem Regiam de fratrum nostrorum consilio rogamus, monemus et hortamur attente; et sincera qua te in Domino charitate complectimur suadentes, in remissionem peccaminum nihilominus injungendo, quatenus praemissa omnia infra tui claustra pectoris sollicita meditatione revolvens, considerans etiam, quod nunquam remittantur peccata, nisi oblata restituantur▪ quodque nil cuiquam deperit si restituat aliena, quorum misera detentio vergit in salutis propriae detrimentum. Considerans quod tuo specialiter ad hoc accedenti consensu ab universis Archiepiscopis et Episcopis dicti Regni excommunicationis sententia in omnes illos prolata; et per sedem Apostolicam confirmata esse dicitur, qui Ecclesias et Ecclesiasticas libertates ac jura et consuetudines liberas earundem, et maxim illas quae in Chartis tuis libertatum communium continentur, quacunque art praesumpserint infringere, violare, diminuere, seu mutare. Pensans etiam insuper, quod Coronationis tuae tempore ad conservandum et confodendum jura et libertates hujusmodi, te juramento praestito diceris astri • xisse, omnesque libertates, immunitates, ac liberas consuetudines, cunctaque jura ac privilegia quae praedicti Episcopy, aliique Praelati, caeteraeque personae Ecclesiasticae; necnon & Ecclesiae dicti REgni habuisse noscuntur, eis infra festum Resurrectionis Dominicae primo ventum, ob reverentiam Jesu Christi qui te fecit oleo sacri Chrismatis Christum suum, ac crucis honorem cujus es charactere insignitus, pro animae quoque tuae salute, regia liberalitate restituas, Ita quod praedictis Archiepiscopis & Episcopis, Praelatis religiosis, & personis, materia nulla remaneat conquerendi. Veruntamen quia praedictus Episcopus prosecutionem dictorum negotiorum, pro quibus ad praesentiam nostram venerit supersedere curavit, juxta vestrum beneplacitum & mandatum Apostolicum, praedictam sedem tuam responsionem super praedictis omnibus expectando, magnitudinem tuam requirimus, ut tuam in hac parte intentionem, & quid super iis proponas facere, per tuas literas nobis non differas intimare. Et quia nostra interest, Ecclesias & personas Ecclesiasticas, & earum juribus & libertatibus secundùm Deum & justitiam defensare, scire te volumus, quod nisi infra hujusmodi terminum praedictum, Archiepiscopi, Episcopy, & Praelati, ac personae Ecclesiasticae, ad omnia eorum jura fuerint plenary restituti, ex tunc nequaquam dissimulare poterimus (quantumque personam tuam sincero diligamus affectu) quin praedicto Episcopo Audientiam prae • eamus▪ Data A • agna • i • , sexto idus Novembris. Pontificatus nostri Anno secundo.

This Letter was procured from the Pope at the suite of the Bishop of Rochester, of whom Matthew Paris renders us this account. Interim Episcopus Roffensis, qui intolerabiles ab Archiepiscopo Oantuariensi injurias sustinuerat, querimonias lachrymabiles coram tota curia Romana reposuit, e • reposit as continuavit. Cumque causa sua condignam expostulasset condemnationem, culpa enim gravis extitit, post multas admonitiones tamen ad Regem factas, qui dicto Archiepiscopo cornua praestitit, & audaciam delinquendi, meruit idem Archiepiscopus citari, ut persoualiter compareret coram Papa, de sibi objiciendis responsurus, et de illatis injuriis et damnis satisfacturus, qui res & pacificas possessiones suas Ecclesia •• c • s inju •• e invaserat.

Matthew Paris gives us this Character and conclusion of this year, 1257▪ Transit igitur annus ill sterilis & macilentus, &c. Carenti a insuper numismatis quo Regnum Angliae per Papam et Regem spoliat paupertatem suscitavit inauditam. Iacuerunt terrae incultae, et mortua est prae inedia populi multitudo numerosa.

Anno Gratiae, Mcclviij. quidam, Magister Arlotus vocabulo, à Papa Alexandro missus, post Pascha venit in Angliam, ad eam excoriandam, a Rege (ut putabatur) invitatus. Magnates igitur terrae videntes tegnum undique desolatum, tnm ex exactionibus et tallagiis, tam Curiae Romanae quam Regis, quam etiam alienigenarum, & praecipue Pictaviensium elatione praesumptuosa, favore Regio in Regno nimium in sublimi provecta, tantas in Anglia Dominationes sibi usurpantium & magisteria, post Pentecosten apud Oxford. colloquium celebraverunt super hiis, necnon & status Regni melioratione efficaciter & exquisite tractaturi. Quo non sine armis & equis electissimis muniti venerunt, ut si Rex & alienigenae suis provisionibus & statutis sponte contemnerent assentire, rigor opposito cogerentur, aut ipsi alienigenae universaliter sine mora Regnum Angliae penitus evacuarent. Quas quidem provisiones Oxford. & statuta, necnon & magnam Chartam de libertatibus & de Foresta tandem Domino Rege ad suorum procerum observantiam statutorum inclinato, per quendam de suis militibus tactis sacrosanctes juramentum praestante, 24. prudentium virorum nationis Anglicanae, quos ad Regni gubernationem sub eodem duxerint inter se eligendos, consilio se commendavit & considerationi. His igitur peractis fideliratem Reg & Regno, & ad considerationem suorum Parium stare omnes, quotquot in Regno commorari vellent, fecerunt jurare.

Fuerunt ergo nonnulli, qui ad id tempus pro fraterna cognition Regis confluxerant. Quos ocultabat Anglia, adeo ut pro multitudine sua & elatione onerosi Anglis videntur. Aeth • lmarus videlicet electus Winton. Gulih. de Valencia, Galfridus, & Guido de L • zen. fratres Regis ex parte matris, cum quibusdam aliis, renitentes condescendere juratorum provisionibus, aut jurare. Unde ab Oxonia discedentes indignanter secesserunt in partes Winton. Quos autem proceres Regni, in iram vehementer conpulsi, cum equis & armis viriliter sunt insecuti. Venientes demum Dominus Rex & magnates unanimiter Winton. • illic a • ud tenuerunt Parliamentum, quod timentes praefati Pictavienses, judicium expectare nolentes, per clandestinae fugae praesidium, una cum quibusdam eorum compatriotis, confestim à regno recedentes, Provinciam expetierunt.

Matthew Paris renders us this larger account of the Popes and Kings exactions and the Barons proceeding against them and the Poictovines.

Et circa medium Quadragesimae, rediit magister Rustandus à Curia Romana pristina privatus potestate. Accusatus enim graviter coram Papa ab aemulis suis exstiterat, quod avidius quam deceret, Dei postposito timore, pecuniam sitiens, quam plures redditus opimos amplexando se super se extulerat. Et ue in his obtinendis Regis gratiam majorem obtineret, asseruit senatum fuisse Burdegali, unde promisit se, tanquam Regis fidelem & naturalem, efficaciter de acquirendo Regni Apuliae dominatu, & aliis negotiis Domini sui Regis expediendis, tam in Curia Romana, quam alibi, adjutorem fore vigilem et efficacem. Talibus igitur promissionibus et blandis sermocinationibus Regis simplicitatem circumveniens, multis redditibus scilicet ditatus, procurantibus aliquibus adversariis, vocatus est ut Romam rediret: ubi graviter a Papa redargutus, vix est in pristiuam gratiam Papalem restitutus. Veruntamen a dignitate, et potestate Priori privatus, et cum dedecore mutilatus.

Et cito post videlicet septimana proxima ante Pascha venit in Angliam Magister Herlotus Domini Papae Notar. & Clericus specialis, qui quamvis Legatus non diceretur, non tamen Legaticaruit nobilitate. Venit enim Londinum cum viginti equitaturis, cujus familia collateralis octo capis, videlicet quinque clausis, & quinque manicatis de optimo moreto superbivit redimita. Rex igitur secundum suam consuetudinem, applaudeba alacriter venient, maximam enim roboratus habuit potestatem.

Et post diem Martis, quae vulgariter Hockedaie appellatur, sactum est Parliamentum Londini. Rex ramque, multis & ordinis negotus sollicitabatur, scilicet de negotio Regni Apuliae: pro quo specialiter fuit, tanquam solennis nuncius, magister Herlotus, exigens responsum certum super pecuniam infinitam, de qua persolvenda se obligavit Papa mercatoribus pro ipso Rege, ad instantem ipsius Regis, sub magnis p •• nis, quas recitare reor inhanestum, irretiti, petitionem. Quantitas autem pecuniae ad tantam ascendit summam, ut stuporem simul et horrorem in auribus generaret audientium. Doluit igitur Nobilitas Regni. se unius hominis ita confundi supina simplicitate, &c. Unde Episcopus Wilhelmus graviter Reg • est conquestus. Cui Rex: Expone, expone igitur, frater charissime, Thesaurum, quo abundas, ad nosirarum ultionem injuriarum. Sed Wilhelmus, minas minis accumulans, & probra contumeliis adjungens, asseruit haec omnia à consensu & favore proditorum Anglorum subdole processisse. Et post paululum, quod in genere confuse dixerat, in multorum Nobilium dedecus, specificavit. Unde Comes Gloverniae, & Comes Legrecestriae, non mediocriter verecundati, erubuerunt. Et adhuc convitia in Comitem Legrecestriae magis multiplicans, ipsum fuisse veterem proditorem, & mentitum fuisse, ausus est palam coram Rege & multis Magnatibus contumeliose protestari. At Comes ira accensus, ac stomachatus, respondit: Non, non, Willielme, non sum filius proditoris, sive proditor: dissimiles fuere nostri genitores. Et volens tantam injuriam illico vendicare, & in ipsum Willielmum ultor manifestus irruere vix est per ipsum Regem, qui se interposuit, impeditus: & sic ad tempus quievit Comitis indignatio.

Tempore sub codem, venit in Angliam quidam srater de ordine Minorum, nomine Mansuetus, a Papa, Rege procurante, missus, sequens Magistri Herloti vestigia, maxima roboratus potestate: in tantum ut votis mutatis absolveret, ut dicebant, Regales quoscunque pro libitu, vel excommunicatos, et falsidicos, et perjuros justificaret; unde multi rei audaciam sumpserunt delinquendi. Nam facilitas veniae peccandi parit occasionem, sed prudentibus sibilum et derisum, sicut sequens sermo plenius declarabit.

Eodemque tempore, cum instanter & constanter respondissent Magnates Regni communiter Regi, qui cum magna instantia in memorato Parliamento urgenter pecuniam infinitam sibi dari postulasset, pro negatio Apuliae expediendo, et aliis arduis promovendis: quod nullo modo potuerunt fine eorum irrestaurabili subversione toties iuaniter substantiolas suas usque ad exinanitionem effundere. Et si inconsulto et indecenter Regnum Ap • liae ad opus Edmundi filii sui a Papa comparasset, suae imputet simplicitati, et quod incircumspecte et absque suorum consilio Nobilium praesumpsit, tanquam spretor deliberationis et prudentiae, quae solet rerum exitus praemetiri, pront potest; ducat ad effectum qualem qualem. Debuitque profecte, ex sapientia fratris sui Regis Alemanniae Richardi exemplariter eruditi, qui ex dono Papae oblatum Regnum Apuliae, nunciante hoc Magistro Alberto, respuit memoratum: maxim cum tot incognita Regna, cum linguis variis, tot Principatus, tot Civitates, Bellatoribus et armis communitae, mare et montes, et lab • riosa locorum distantia, Angliam dividunt ab Apulia. Et quod plus formidat, et merito, Romanae Curiae cavillationes, et Apulorum proditiones multiformes, qui et affines et cognatos venenata suffocant potione. Veruntamen ne Domino Papae, qui ration officii sui supereminet Principibus et Praelatis universis, et ipsum Comitem ad tantam eminentiam praeelegit amicabiliter, protervire videretur, rescripsit significans, quod consilio suo libens inclinaret, si crucesignatos omnes sibi concederet in adjutorium, quod honest fieri posset propter Civitatem Nucherae, quae Apuliae infidelibus inhabitatur, & dimidium expensarum in illo bello exponendarum, & quasdam Civitates & Castra, quae Dominus Papa tunc temporis habuit, cum bonis obsidibus: ut ibidem tutum, cum illuc veniret, habere valeret receptaculum, & praemunitum contra rebels, si qui insurgerent, tutamen & refugium; praeterea scriptorum bonorum patrocinia, Bulla Papali consignata.

Cum autem haec omnia Dominus Papa intellexisset, his postulationibus nullatenus voluit assentire. Missis igitur nunciis tacitis et arcanis, qui vulpinis sermocinationibus benevolos animos audientium alienare possent, circumvenit supinam et credulam Regis simplicitatem; offerendo ei ad opus filii sui junioris, scilicet Edmundi, Regnum Apuliae, ad hoc effect. mancipandum, consilium et auxilium efficacissimum impendendo. Vnde cor Regis pro ista umbratili promissione adeo est elevatum et infatuatum, ut quicquid habuit vel habere potuit, Papae et suis nunciis prodigaliter dispersit, confidenter promittens ampliora. Vnde certatim advenerunt in Angliam nuntii Papales ultramontani, sterlingorum speciem olfacientes, ad Regem, ut opima munera reportarent. Vtpote Episcopus Bononiensis, qui ex parte Papae annulo quodam dictum Edmundum de Regno Apuliae investivit. Messanensis quoque Archiepiscopus, qui non vacuus recedebat, nunc frater Johannes de Diva, nunc Magister Bernardus, nunc Magister Senisius, nunc Rustandus, nunc Herlotus, et multi alii, quos longum esset enumerare, quosque omnes et singulos, Dominus Rex cum summa reverentia suscepit et honor, in damnum tamen totius Regni sui, et subversionem. Magnates igitur Angliae, quia Praelati meticulosi siluerunt, merito provocati, Regis, si quomolibet possent, vias dirigere conabantur.

Diebus quoque sub eisdem, cum constanter et praecise respondissent quasi uno ore Magnates Regni in Parliamento Regi, cum urgenter auxilium ab eis postulasset pecuniare, quod nec voluerunt, nec potuerunt amplius sustinere tales extorsiones. Rex iratus, ad alia se convertit astutiae argumenta, ut ab Ecclesia pecuniam abraderet infinitam. Alloquutus est igitur primo Abbatem Westmonasteriensem, et ab ipso infatuato pollicitis fallacibus, ut sigillum suum et sui Conventus apponeret tali Chartae: ut videlicet fide juberet pro ipso Rege in tanta pecunia, quae ad duo millia marcarum, et quingentas marcas ascenderet, ut sic daretur perniciosum exemplum ab aliis Coenobiis tantundem extorquendi.

Festinavit igitur Dominus Rex, cum talibus Literis ad alia Coenobia dictum Simonem transmittere, ut idem onus subirent eorum Abbates. In quo facto Rex suam non mediocriter famam denigravit. Patuit enim in ipso facto, quam sitienter desideravit Ecclesiam irrestaurabiliter praegravare. Ipse igitur Simon Passeleve, Domini Regis Clericus, Consiliarius, subdolus et mendax, cupiens Regalia praecepta, licet indecentia explere, sed non expedire, venit Waltham festinanter. Et ostendens Regis Literas deprecatorias, ut simile onus sibi susciperent Abbas et Conventus de Waltham, quod Abbas Westmonasteriensis sibi susceperat benign bajulandum, videlicet ut fidejuberet per Literas suas et Conventus, ducentis et quingentis marcis, pro Rege. persolvendis. Ostenditque Abbatis Westmonasteriensis literas super hoc et Conventus patentes et consignatas. Quod cum intuitus esset Abbas de Waltham, expavit vehementer, sciscitabaturque ab eo, si tales literas haberet ad alia coenobia dirigendas? Cui Simon: Habeo utique ad Sanctum Albanum & Radingum et alibi. Inito igitur consilio cum suo Conventu in Capitulo, respondit Simony, quod nullo modo (quicquid super hoc fecissent Abbas et Conventus Westmonasteriensis, qui de necessitate Domino Regi favebant, et quos oportuit ipsi, utpote Ecclesiae restauratori suae, etiam in difficilibus obedire) vellet pro Rege de tantae pecuniae quantitate fide jubere vel se quomodolibet obligare. Nec licet, sicut scriptum est in decretalibus, videlicet tractatu de obligationibus, alicui Praelato suam Ecclesiam tanto supponere discrimini et periculo. Cui Simon: Dominus Rex vobis faciet securitatem, qualem vultis literatorie de vestra vobis solvendi indubitanter pecunia. Cui Abbas, Nolumus cum Domino Rege habere occasionem placitandi vel decertandi: non valemus a pari contendere, nec ipsum, si malorum consilio enervaretur, distringere vel justificare. Cui Simon: Miseremini, miseremini pro Deo, Domino vestro et patrono specially. Interdicetur enim in proximo, scilicet infra triduum vel quatriduum Capella ejus, et postea sequentur duriora, nisi precibus ejus obsecundetis, et ut been nostis, ipse Regum Christianissimus et piissimus, non sustineret abesse solemniis, pro infinita auri obrizi quantitate.

Cum autem nec sic, nec aliis ambagibus et mendaciis, minis minas accumulans profecisset, iratus recessit versus S. Albanum, unà cum socio suo Regis Clerico quodam; ut & Abbatem & Conventum suis fraudulentis commentis voluntati Regis, per fas nefas quomodolibet inclinaret. Abbas autem de Waltham, clam & festinanter significavit Abbati de S. Albano, qualiter per omnia actum est, de subdolis et perversis persuasionibus Simonis Pesseleve: qualiter voluit, ut ad Regis urgentem petitionem; Ecclesiam de Waltham ad solutionem ducentarum et quingentarum Marcarum pro Rege obligaret, et pro ipso per scriptum Abbatis et Conventus fidejuberet. Et ecce dictus Simon (imo veriùs Simon ) ante horam Capituli venit ad sanctum Albanum. Qui finxit se venisse ea die de Londino, & fere tota nocte equitasse. Unde inclinans caput suum sedili, quo sedit, dormitavit: cùm tamen de Waltham venisset immediate. Et festinanter accedens ad Abbatem, ingemiscens ait: Domine, maxima necessitas coegit in hac nocte dietam, quae est inter Londinum me sociumque peragrare. Et ostendens literas Regias, quae aliam summam, quàm ipse ore expressit, continebant, & similiter literas Abbatis & Conventus Westmonasteriensis; quod videlicet petitioni Regis prompto favore consenserant in propatulo monstravit; ut sic & Abbatem & Conventum sancti Albani, Regiae flecteret voluntati exemplariter. Promisit etiam ex parte Regis, quod Chartam qualem vellemus, in promptu haberent de solutione pecuniae, quam petiit ad horam sub obligatione literatoria praestari, quae ad ducentas & quingentas Marcas ascendit. Et si contradiceret Abbas, Regiam in perpetuum incurreret indignationem; Quia imminebat suspensio Capellae, quod nullo modo sustineret. Obstupuit igitur Abbas et Conventus, imo quilibet auditor de tanta Regis tyrannide et astutia: maxim cum scriptum super hoc Abbatis et Conventus instantissime simile scripto ab Abbate et Conventu Westmonasteriensi Rex obtinuerat. Inito igitur in Capitulo Cónsilio, responsum est praecise, quod nullo modo Regis petitionem poterat adimplere: Quia contra prohibitionem Papae. et jus et honestatem hoc fieret manifest. Ostensa sunt ei instrumenta, et quoddam speciale Abbati G • rin • , quoddam Abbati de sancto Albano, et successoribus ejus, directa; in quo continetur, quod nullo modo Ecclesiam suam sub poena suspensionis et interdicti ac excommunicationis obligarent. Maluerunt igitur Abbas et Conventus S. Albani indignationem Regis terreni injusta postulantis incurrere; quam Regis Coelestis offensam transgrediendo Papalem prohibitionem subire, et vinculis anathematis innodari. Quod cum audisset Simon, alacriter respondit, favorabilem & serenum vultum omnibus ostendendo; Amici Charissimi, ne super hoc aliquatenus, sollicitemini. Habet enim Dominus Rex noster quendem fratrem sanctis simum, hominem mansuetum, de ordine Minorum a Papa ad cautelam destinatum, qui omnes juramentorum trangressores in hac Regis urgentissima necessitate, qui eidem suffragabuntur plenam habet potestatem et promptissimam voluntatem, absolvendi. Si autem in hoc casu Domino Regi non obsecundaveritis, illico Londinum ad Episcopum revertens eidem Nunciabo, quod et ipsius Regis reverentiam et Patrocinium, et dicti fratris beneficium contemnitis et potestatem. Responsumque est Simony: Non sanum videtur, velle excommunicari, & absolvi. Sicut non deberemus consentire alicui incantatori dicenti, frange crus vel aliud membrum tuum increpidus, inveniam tibi optimum Chirurgum, qui confractum solidabit. Praeterea si hoc faceremus, multipliciter peccaremus. Primo, scienter mentiremur. Item signa nostra, quae sunt pignora testimonialia fidei nostrae si apponerentur, clamarent contra nos, quod inique egimus: hoc nullo modo faciemus. Ad hoc Simon: Quid sibi vult istud? Recedamne vacuus? Credet Dominus meus quod aliqua convitia suscitaverim inter ipsum & vos, & sic in meum caput cum infons fuerim, omnis culpa redundabit; ut quid patitur Dominus Rex talem repulsam? Nihil habetis nisi quod Dominus Rex vel ejus progenitores Reges vobis contulerunt, unde tenemini in jure ipsi in tam districto casu; cùm omnia sint principis, suffragari. Ad haec responderunt Abbas & Conventus, Omnia vere sunt Principis tuitione, non destructione. Hoc est quod juravit Rex in sua Coronatione, et postea multoties, et ideo his tuis Cavillatoriis suggestionibus nullatenus consentimus. Haec cum audisset Simon, ad aliud genus deceptionis se convertens, ait: Si non aliud pro Rege facere volueritis, saltem hoc faciatis▪ Conficite literas super postulatione Regia favorabiles, secundùm postulationem suam & desiderium, & confectas consignetis, & sigillitas in Thesaurario vestro poenes vos reservetis, ut si emollitis quandoque cordibus vestris & humiliatis, cùm se tempus offeret oportunum, illas promptas Rex vel ejus Nuntius valeat invenire & habere. Et hoc faciatis, ne penitus contemptus & protervitas vestra videatur. Sed & ad hoc Abbas & Conventus responderunt: Non Simon, non, quia sic diceres, & dicere posses, quód consensimus, & literas de consensu confecimus, sicut est modo de literis Abbatis, quas ostendis, Westmonasteriensis. Et sic fieremus aliis, quos aggredi & flectere cupis, in exemplum perniciosum, quod nullatenus faciemus. Et sic confusus recessit tentator suo infecto desiderio.

Haec idcirco plene scripserim, ut sciat hujus lector paginae quàm graves sunt hosts domestici, et quantum Regno et Ecclesiae iste Simon degener Anglicus cupiebat novercari. Abbas igitur & Conventus memoratus Domino Regi moderate & amicabiliter scribentes, & sese juste excusantes, imminentia pericula evaserunt. Simon autem, qui se cum juramento affirmavit Regem Londini illico aditurum, non erubescens mendacii iterum redargui, versis loris Radingum raptim adiit, ut Abbatem & Conventum de Radingo consuetis fallaciis muscipularet. Sed ipsi edocti et praemuniti, viriliter ei in faciem restiterunt. Et sic iniquitas, quae mentita est sibi, effectu carvit praeoptato. Summam autem totius pecuniae ideo praescribens perstinxi totaliter, quia hoc continebatur in Regis petitione scripta, ut quaelibet istarum quatuor domorum, scilicet Westmonasterium, Sancti Albani, Radingum, & Waltham. fidejuberet pro altera, in solidum. Ita quod quaelibet domus, ut pro se & qualibet trium responderet in quingentis Marcis, id est, duabus Millibus, & quingentis pro usuris: voluitque Dominus Rex habere hanc pecuniam sub omni festinatione▪ ita scilicet ut oporteret ipsam mutuare a Mercatoribus Caursinis.

During this Parliament the Friers Minorites, the chief promoters of the Popes & Kings Croysado & exactions, encouraged by their favou▪

Sub eorundem temporum voluminibus, fratres Minores authoritate Papali sese ingesserunt, & intruserunt in Civitatem sancti Edmundi Regis & Martyris; invitis & contradicentibus ejusdem loci Abbate & Conventu. Et introducti sunt, & instituti violenter per Laicorum manum, videlicet Comitis Gloverniae, quem constat esse dictorum Abbatis & Conventus adversarium, & Gil • berti de Praestona. Paucis autem praecedentibus diebus, venerat Abbas à Curia, qui sibi praecavens in futurum contra impetum dictorum fratrum, scripto Papali praemunierat, sed illico postea impetrarunt fratres in contrarium, per harc adjectionem, Non obstante. Unde hoc audientes universi, non poterant satis admirari, quod tam sancti viri, qui spontaneam paupertatem elegerunt, contempta Dei oblocutione, et privilegiorum ac conservatorum tuitione, violenter illius nobilis Ecclesiae statum perturbarunt; quam certum est esse magnae dignitatis et antiquitatis. Nec sic angebat Abbatem totus labor transalpinus, vel debita quibus involvebatur inaestimabilia: et ad cumulum angustiarum suarum arctatus, placito Comitis Gloverniae, sanguoris elegit dilationes.

Duravit adhuc praelibati Parliamenti altercatio, videlicet inter Regem & Regni Magnates usque diem Dominicam proximam post ascensionem, & multiplicantur contra Regem, variae diatim querimoniae, eo quod promissa sua non observabat, contemnens claves Ecclesiae, et Chartae suae magnae toties redemptae tenorem. Fratres quoque suos uterinos, intolerabiliter contra jus Regni & legem, ut naturales terrae erexit, nec sinebat aliquod breve exire de Cancellaria contra eos. Et si omnium eorundem Regis fratrum & aliorum Pictavensium protervia fuisset intolerabilis: Wilhelmus tamen de Valentia omnium & universorum protervitatem superaba • . Unde Comes ptaecipue Legrecestriae, non tamen Regi, sed universitati praecordialiter est conquestus, exigens instanter sibi justitiam exhiberi. Redargutus est insuper Rex, quod omnes alienos promovet, & locupletar, & suos, in subversionem totius Regni, despicit, & depraedatur. Et ipse tam egenus est cum alii abundent, quod Thesauri expers jura Regni nequit revocare: imo nec Wallensium, qui sunt hominum quisquiliae, injurias propuisare. Et ut brevibus concludatur, excessus Regis tractatus exigit speciales. Rex autem ad se reversus, cùm veritatem redargutionis intellexisset, licet sero, humiliavit se; asserens in quo consilio saepiùs fuisse fascinatum, promisitque sub magni juramenti obtestatione super altare & feretum S. Edwardi, quod pristinos errores plene & plane corrigens suis naturalibus benign obsecundaret. Sed crebrae trasgressiones praecedentes se penitus incredibilem reddiderunt. E • quia nesciebant adhuc Magnates, quomodo suum Protea tenere voluissent, quia arduum fuerat negotium, & difficile, dilatum est Parliamentum usque ad festum Sancti Barnabae apud Oxoniam diligenter celebrandum. Interim optimates Angliae, utpote Gloverniae, Legrecestriae, & Herefordiae, Comes Marescallus, & alii praeclari viri, sibi praecaventes & providentes, confoederati sunt; quia pedicas & laqueos alienorum vehementer formidabant, & Regis retiacula suspecta nimis habuerant, veniebant cum equitibus & armatis, & comitatu copioso communiti.

Instante vero festo S. Barnabae Apostoli, Magnates & Nobiles terrae ad Parliamenta, quod Oxoniae tenendum fuit, properabant, praeceperuntque omnibus, qui eisdem servitium militare debuerant, quatenus cum ipsis venirent parati, veluti ad corpora sua contra hostiles insultus defensuri. Quod & fecerunt, palliantes talem adventum, eo quod in Walliam contra hosts Regis viderentur collatis viribus profecturi. Non mediocriter enim timebant, ne discordantibus partibus ab invicem bellum generetur intestinum, & ne Rex & ejus fratres Pictavenses, alienos convocarent in auxilium contra suos naturales. Magnates igitur praemuniti, caute fecerunt portus maris communiri. Parliamento autem incipiente, solidabatur Magnatum propositum, & consilium immutabile, exigendo constantissime, ut Dominus Rex chartam libertatum Angliae, quam Johannes Rex paten suis Anglis confecit, & confectam concessit, quamque idem Johannes tenere juravit, fideliter teneat & conservet: quamque idem Rex Henricus multoties concesserat, & tenere juraverat, ejusque infractores ab omnibus Angliae Episcopis in praesentia sua & totius Baronagii, horribiliter fecit excommunicari, & ipse unus fuerat excommunicantium. Exigebant insuper sibi fieri Justitiarium, qui justitiam faceret injuriam patientibus, aequanimiter divitibus & pauperibus. Quaedam etiam alia Regnum contingentia petebant, ad communem Regis & Regni utilitatem, pacem & honestatem. Quorum consiliis & provisionibus necessariis, Dominum Regem frequenter & constantissime consulendo rogitabant obtemperare; jurantes fide mediante, & mutuo dextras exhibentes, quod non omitterent propositum persequi, pro pecuniae vel terrarum amissione, vel etiam pro vita & morte sua vel suorum. Quod Rex recognoscens, graviter juravit consiliis eorum obsecundare, & Edwardus filius ejus eodem est juramento astrictus. Recalcitrabant autem Johannes Comes Warenniae, & fratres Regis uterini, scilicet Dominus Wilhelmus de Valentia, cum aliis. Jubentur insuper portus Angliae districtius custodiri, & portae Londinenses de noctibus, melioratis repagulis, diligenter obserari. Unde quidam ait:

Et cum per aliquot dies moram ibidem protelassent, quid in tam arduo negotio agerent deliberantes, ut videlicet dissipati Regni statum resarcirent, in domo fratrum Praedieatorum convenerunt. Vbi iterum renovato redivivo foedere et juramento, conceptum propositum suum firmaverunt, ut nec promorte, vita, vel tenementis, odio, vel amore, quomodolibet flecterentur, aut enervarentur, quin Regnum, in quo sunt nati homines geniales et eorum progenitores, ab ingenerosis et alienigenis emundarent, et leges laudabiles reportarent. Et si quis hominum, quicunque sit, recalcitraret, etiam invitus eis cogeretur adjungi. Licet autem Dominus Rex et Edwardus filius ejus primogenitus juraverint, veruntamen prout potuit coepit Edwardus renuere, simul et Johannes Comes Warenniae. Henricus vero filius Richardi Regis Alemanniae fluctuando dicebat, se nullatenus juramentum sine licentia et consilio patris sui praestare. Cui responsum est in propatulo, quod etiam si pater suus adquiescere Baronagio nollet, nec unum sulcum terrae in Anglia obtineret. Iuraverant insuper praedicti fratres nimis assertive, sub obtestatione mortis et vulnerum Christi, nunquam se castra, vel redditus, vel gardas, quae frater eorum Rex gratanter dederat, dum vitales carperent auras, resignaturos, quamvis Comes Legriae Simon sua castra, videlicet Kenelwrthe et Odiham, Regi gratis concessisset, quae etiam paucis ante diebus emendaverat. Sed haec ills asserentibus, & • juramenta irrecitabilia multiplicantibus, respondit Comes Legriae, dicens Willielmo de Valentia plus aliis intumanti: Certe & idubitanter scias vel castra, quae de Rege habes, reddes, vel caput amittes. Similiter & alii Comites & Barones dicebant, itidem constantissima assertione contestantes. Formidabant igitur non mediocriter Pictavienses quid illis agendum sit ignorantes, quia si sese aliquo castro latitantes recipissent, omni munimine destituti, obsidione vallati, fame deficerent. Universitas enim Regni popularis, et si non Nobiles, ipsos obsiderent, & castra eorum funditus dissiparent. Unde subito & clàm, cùm prandium pararetur, fugiunt, & ne putarentur velle fugere, simulabant se ad prandium velle residere. Qui fugientes, ac saepe respicientes, fecerunt aliquos de sua familia turres altissimas ascendere, ut specularentur si forte Barones eos à tergo insequerentur, nec equinis parcebant lateribus donec Wintoniam, quasi ad alas Electi Wintoniensis, in cujus sinu tota eorum spes reponebatur, trepidi pervenissent. Sperabant insuper in castris ejusdem Electi, tutissimum hahere refugium. Interim Nobiles firmiùs confoedera •• , constituerunt sibi Justitiarium, Hugonem Bigod, fratrem Comitis Mareschalli, qui officium Justitiariae strenue peragens, nullatenus permittat jus Regni vacillare. Cumque ad notitiam Magnatum praedicta fuga Pictaviensium certius pervenisset, timebant ne alienigenas sic mari appropinquantes, ad eorum subsidium advocassent, Pictavienses scilicet, ad alios transmarinos. Videntes igitur Magnates moram trahere periculum, jusserunt district toti familiae suae, & omnibus suis imprisiis, ad arma & equos celeriter avolare. Et ita terminatur Parlamentum apud Oxoniam, fine terminato & certo non apposito.

In octavis vero translationis S. Benedicti, scilicet decimo quinto Calendas Augusti, valedicturi Anglis praedicti fratres Regis recesserunt, & quidam alii Pictavenses cum eis, videlicet, Will. de sancto Hermete, qui consuevit astare Regi prandenti cum manutergio, & ejus escam scindere, & multi alii, qui totum Regnum oppresserant, & suis bonis, praecipue in numismate, spoliaverant. Quibus primo Wintoniae, & postea in domo Electi Wintoniensis Londini, scilicet Sewere, reficientibus, multi, ut dicitur, Angli Nobiles, ibi & alibi dolose potionabantur, ut posteà verius probaverat exitus. Qui cùm ad mare pervenissent, Nobiles, qui eos conduxerant, Neptuno eos commendabant. Cum vero Boloniam pervenissent, scripserunt Regi Francorum, ut pacificum haberent transitum, vel moram facerent in terra sua, secundum antiquam Franciae libertatem & consuetudinem, liceretque Electo Winton. Parisiis morari, ac ut scholari, ad tempus ibidem moram continuare. Sed Rex Franciae exasperatus, noluit, quia Regina Franciae gravem de Pictavensibus illis reposuerat querimoniam, quod enormiter scandalaverant & diffamaverant sororem suam Reginam Angliae: addens, quod propter facinora sua ejecti essent turpiter ab Anglia.

Eodem tempore Castellanus de Dovera, Richardus de Gray vir fidelis & strenuus, qui ex parte Baronum ibidem constituebatur, omnes transeuntes, & transituros diligenter considerabat, cuncta prudenter perscrutando, & invenit non modicum Thesaurum paratum, dictis Pictavensibus clanculo deferendum, qui totus captus est, in castro reservandus. Similiter Londini apud novum Templum Thesaurus maximus, de cujus quantitate audientes mirabantur, quem reposuerant Pictavenses memorati (licet contradicentes reniterentur Hospitalarii ) captus est, ad arbitrium Regis & Baronum, in utiles Regni usus utiliter exponendus.

There being many complaints in the premised Parliament against the Bishop of Winchester, and William de Valence, the King at their petition granted them this safe conduct against himself and his Barons in going to, staying at and returning from Parliament, there to hear and receive Justice, summoning both of them to appear by a day, after which he issued two more Writs concerning them and the Archde • con of Winton extant in our Records, not mentioned by our Historians, which I shall here insert.

REX A. Winton. Electo, fratri suo salutem. Cum ex parte vestra nuper fuerimus requisiti ut conductum nostrum vobis daremus, quod salvo & secure venire possitis ad Curiam nostram, ad respondendum omnibus de vobis conqueri volentibus, Nos pro nobis et Baronibus nostris salvum et securum conductum vobis damus et concedimus in veniendo ad Curiam nostram, ibidem morando, et inde recedendo, ad justitiam omnibus et singulis faciendam et recipiendam Et ad hoc faciendum diem vobis praefigimus, scilicet hanc instantem diem Mercurii prox post festum Apostolorum Petri & Pauli apud Wintoniam, sine esson. & ulteriori dilatione. In cujus, &c. Teste Rege apud Oxoniam 28. die Junni.

Consimiles Literas habet Wilhelmus de Valenc. Et ista duo paria literarum missa fuerunt die Jovis proxima ante festum Apostolorum Petri & Pauli, per Willielm▪ de Hastencoat, & Willm. de Trobevill praedictis Electo & Willo.

Item consimiles Literas habet Galfrus de Lezig. Et eodem die missae fuerunt eisdem Galfr. & Guidoni ista duo paria Literarum per Imbertum de M • nt-ferrant, & Rad. de Bakep.

Consimiles Literas habet Guido Lezig. Et eodem die missae fuerunt eisdem Galfr. & Guidoni ista duo paria Literarum per Imbertum de M • nt-ferrant, & Rad. de Bakep.

Item sciendum quod praescripta quatuor paria Literarum duplicata fuerunt.

The King likewise issued these Writs to the Abbot and Covent of Wautham, St. Albans and Merton, upon their allegiance to him, and under the pain of his displeasure, and seisure of their Lands Tenements, Persons, not to suffer any monies in their custody belonging to the Bishop of Winchester Elect, or William de Valencia his brothers, to be carried thence, or transported out of the Realm to his prejudice.

REX Abbati & Conventui de Wautham, salutem. Quia Nolumus quod denarii Venerabilis Parris A. Winton. Electi, et w •• lelmi de Valencia fratrum nostrorum deferantur extra Regnum nostrum, ad nostrum vel ejusdem Regni dispendium vel gravamen, vobis sub debito fidelitatis et amicitiarum quibus nobis tenemini, Mandamus district inhibentes, ne sicut vos ipsos, et terras, et tenementa quae tenetis in Regno nostro diligitis, permittatis aliquam pecuntam praedictorum fratrum nostrorum quae est in deposito in domo vestra extrahi, vel a loco illo per praedictos fratres nostros vel alios sine Mandato nostro specially. Scituri quod in proximo missuri sumus aliquem ad vos ex parte nostra pro negotio praedicto. Et ita vos in hac parte habeatis, quod pro defectu vestri ad vos terras et tenementa vestra graviter capere non cogamur. Teste Rege apud Wintoniam. 8. die Julii.

Eodem modo mandatum est Abbati & Conventui Sancti Albani & Priori & Conventui de Merton.

After which the King & his Council resolving to banish the Poictovin Clergymen out of the Nation, and not to imprison them in England, issued this Writ to the Constables of the Castles of Winton and Dover, of the banishment and transportation of the Archdeacon of Winton out of the Realm, and to see he carried away no monies with him.

QUià non est voluntas Regis aut Consilii sui arrestare, aut carcere detinere aliquem Clericum, Mandatum est Constabulario Castri Regis Winton. quod sine dilatione accedat ad Archidiaconum Winton. & dicat ei ex parte Regis & Consilii sui, quod sine mora exeat Regnum Angliae per Portum Dovor▪ cum competenti fomilia, et cum rationabilibus expensis s • is, et hoc nullatenus omittat, quia Rex et Consilium suum Nolunt quod ipse ad praesens in Anglia moretur aliquomodo, nec quod redeat sine licentia Regis specially. Et has literas continentes voluntatem Regis et Consilii sui praedictus Constabularius eidem Archid. ostendat.

Et Mandatum est Constabulario Castri Dovor. quod cum idem Archid ad Portum Dovor. venerit, ipsum cum convenienti familia, et rationabilibus expensis suis transfretare permittat et curialiter et caute explorari faciat, quod magnam pecuniam secum non abducat.

Imminente quoque festo Assumptionis gloriosae Virginis, Herlotu • Domini Papae Clericus, specialis Consiliarius & Notarius. quem advenientem in Angliam ipse Papa maxima potestate armaverat, cum vidisset Regni perturbationem, tacit et prudenter recessit ab Anglia, donec pacis aura et unitatis foelicior aspiraret.

Interim oppidanus D • v • rrae custos littoris diligentissimus, & transeuntium indagator infallibilis, multos onustos invenit numismate, qui alienigenis desideraros deculerunt, quos ut liberius transirent, ill quàm citius exoneravit. Et tunc temporis indentae sunt mille marcae, de denariis electi Wintoniensis, quas ibidem deposuerat, et datae sunt quatuor Militibus ad stipendia et viatica, ut Romam adeuntes, Papae causam Barnagii Angliae, ex parte Regis et Magnatum, sine morae dispendio et ambagibus disputationis, breviter et compendiose n •• tiarent, monstrarentque per cedulas vacuas et Bullatas, quas post mortem Magistri Berardi de Nimpha, in ejus cista invenerant, quam multis et multiformibus Romani student terram inquinare machinationibus. Quas vero cedulas, sicut inventae sunt secum portaverunt Bullatas.

The King on the Archbishop of Tuams Petition in Ireland, (preferred thereunto by the Popes Provision) whereupon the King refused to grant him his Temporalties, at last by the Popes mediation, granted his Bailiffs and Officers license to till and manure the Temporalties of the Archbishopric, but to lay up and sequester all the profits thereof, till he should personally come to the King and make his Oath of Fealty to him; which he having done, the King issued this Writ to his Chief Justice and Escheator in Ireland, to restore him his Temporalties, with the profits thereof.

REX Alano la Zouche Justic. Hiberniae, & Willi • lm • de Bak • puz Escaetori suo Hiberniae, salutem. Cum alias vobis nostris Literis dederimus in mandatis, quod permitteretis Ballivos Magistri Walteri quondam Deca • Sancti Pauli London. de quo Dominus Papa providit Ecclesiae Tuamensi, inhabitare domos et ercolere terras ad Archiepiscopatum praedictum pertinentes, et in excolendo ease profectum ipsius Archiepiscopi facere prout melius viderent expedire; Ita quod exitus eorundem, et redditus dicti Archiepiscopatus, tam per vos et vestros, quam per dictos Ballivos colligerentur, et in certis locis infra eundem Archiepiscopatum deponerentur, et salvo custodirentur sine diminutione aliqua donec idem Archiepiscopus ad nos venisset, et fidelitatem nobis fecisset. Et dictus Archiepiscopus jam ad nostram praesentiam personaliter accesserit, et fidelitatem nobis feceret quam facete tenebatur; Nos ipsum in favorem et gratiam nostram recipientes, reddidimus ei Archiepiscopatum praedictum cum praedictis exitibus, a tempore praedictarum Literarum nostrarum vobis transmissarum, et omnibus possessionibus et temporalibus ad eundem Archiepiscopatum pertinentibus. Et ideo vobis mandamus, quod eidem Archiepiscopo de praedicto Archiepisco patu, & domibus, redditibus, & exitibus praedictis, & omnibus aliis possessionibus & temporalibus ad eundem Archiepiscopatum plenam se • sinam sine dilatione habere faciatis. Teste Rege apud Westm. 6. die Novembris.

The King having granted the Archbishop of Ardmach in Ireland, license to go to Rome about his affairs, where he was confirmed in his Archbishopric, did at the Popes special request, grant him this extraordinary unaccustomed favor, as to order his Chief Justice and Escheator in Ireland to restore his Temporalties to him, before he came to him in person and had made his Fealty, provided that they should sequester the profits thereof in some safe place, till he came in person to the King, and did his Fealty to him for his Archbishopric.

REX dilecto & fideli suo Alano la Zouche Justic. Hiberniae, & Magistro Willielmo de Bakepuz Escaetori suo in Hibernia, salutem. Cum Magister Abraham quondam Archipresbyter in Ecclesia Armachana, nunc praefectus in Archiepiscopum ejusdem Ecclesiae, pro diversis Ecclesiae suae negotiis moram trahat in Curia Romana: Ac Dominus Papa nobis scripserit deprecando, quod temporalia ejusdem Archiepiscopatus in manu nostra existentia, eidem velut Archiepiscopo Armachano restitui faciamus, cum ab eodem Domino Papa beneficium confirmationis adeptus sit; votentes in hac parte eidem gratiam facete specialem, quta in negottis no • ris mustum nobis prodesse poterit, et valere, quainquam consuetum non fuerit testituere alicui Praelato terrae iostrae temporalia sua donec ad nos venerit personaliter, et nobis fidelitatem fecerit debitam et consuetam. Uobis mandamus, quod permittatis Ballivos ejusdem Archiepiscopi inhabitare domes et excolere terras ad ipsum Archiepiscopatum pertinentes, et in excolendo ease profectum ipsius facere prout melius viderint expedire. Ita quod exitus eorundem terrarum et redditus ipsius Archiepiscopatus, tam per vos et vestros, quam per praedictus Ballivos colligantur, et in certis locis infra eundem Archiepiscopatum deponantur, et salvo custodiantur, sine dilatione aliqua donec idem Archiepiscopus ad nos venerit personaliter et fidelitatem nobis fecerit quam facere tenetur, ut tunc de restituendis sibi exitibus supradictis ei faciamus gratiam si nobis placuerit, vel eos ad opus nostrum retineamus. In cujus, &c.

The King by his Councils advice, as supreme Patron and Governor of the Church of England, made this Declaration of the Law of England, concerning the Right of Patronage and Advousons, belonging to Archbishops, Bishops, Barons, and other Patrons.

REX Omnibus ad quos, &c. salutem. Super jure patronatus et praesentationibus ad beneficia Ecclesiastica faciendis in Regno nostro Angliae, et in Ecclesia Anglicana, quaedam speciales consuetudines observantur, inter quas et illa sibi vendicat locum, si videlicet Manerium aliquod cum pertinentiis & libertatibus suis, cuiquam Laico vel Clerico, seu mulieribus aut personis quibuslibet Ecclesiasticis vel secularibus, quocunque modo sive scilicet ad tempus, vel ad firmam, vel ad sustentationem, vel pro dotaliciis, seu quibuscunque modis aliis assignetur, jus praesentandi ad Ecclesiam in hujusmodi Manerio sitam per assignationem hujusmodi, cum Manerio semper transit, nisi specialiter fuerit in assignatione illa jus praesentandi reservatum vel exceptum. In Maneriis vero Episcoporum, ubi jus patronatus, et jus instituendi habent, jus patronatus cum Maneriis ipsis secundum consuetudinem supradictam, semper transit, unde vacantibus Episcopatibus et Abbatiis, tam nos quam Magnates nostri, ad quos custodia Maneriorum tempore vacationis pertinet, jus praesentandi ad Ecclesias in ipsis Maneriis sitas obtinemus, instituendi jure apud Metropolitanum, vel alios ad quos devolvitur jus spiritual remanente: licet enim Episcopy in suis Diocesibus, aut etiam Abbates Pontificale jus habentes Ecclesias Maneriorum suortum conferant eo, quod in ipsis jus patronatus, & jus instituendi convenient, jus tamen patronatus habent ration Maneriorum suorum, vel Baroniarum suarum, quae si ab ipsis evincantur, aut si aliis cum suis pertinentiis, ut praedictum est, assigentur, jus praesentandi cum ipsis Maneriis transit, jure instituendi apud ipsos ration officii Pastoralis extunc tantummodo remanente. In cujus, &c.

The King sending John Clarell to Rome this year, about his own and the Kingdoms affairs, engaged to defray his expenses there, by this Patent.

REX Omnibus, &c. Cum dilectus Clericus noster Magister Johannes Clarell, ad instantiam nostram proficiscatur in Nuncium nostrum ad Curiam Romanam pro negotiis nostris & Communitatis Regni nostri, & • ihil ad praesens de nobis percipiat; Ipsumque eundo ad Curiam illam, ibidem morando & redeundo, magnas & sumptuosas oporteat facere expensas pro negotiis praedictis, nos de consilio Proceru, de consilio nostro, concedimus ei & bona fide promittimus, quod de expensis quas fecerit in Curia praedicta per assertionem Magistri Rostandi Capellani Domini Papae, vel alio rum Nunciorum nostrorum cum praefato Magistro Johanne proficiscentium, satisfaciemus eidem, et ipsum in hac parte conservabimus indempnem. In cujus, &c. Teste Rege apud Westm. 4. die Augusti.

The King having approved of the election of the Bishop of Doun in Ireland, and received an Oath of Fealty from him, commanded the Archbishop of Ardmach to consecrate him, and the Chief Justice of Ireland or his Lieutenant to restore his Temporalties to him immediately, out of his special grace.

CUm A. Archiepiscopus Ardmachamu, Magistrum Thomam Lidel, electum in Episcopum Dumens. justitia exigente cassaverit, & jam paratus sit Authoritate Metropolitana dictae Ecclesiae providere de discreto viro Magistro Reginaldo Archid. Dumensi, si Regius interveniat assensus, sicut per Literas suas Patentes Regi significavit, Rex ipsum Archidiaconum regimini dictae Ecclesiae utilem et idoneum attendens, eidem ad instantiam praefati Archiepiscopi, accepto ab eo Sacramento fidelitatis, assensum Regium adhibuit et favorem, Rex volens igitur gratiam sibi facere specialem, mandat Stephano Lungespeye Justic. Hibernioe, vel ejus locum tenenti, quod si praedictus Archiepiscopus ipsum Archidiaconum duxerit confirmandum, eidem post confirmationem illam Temporalia dicti Episcopatus, sine dilatione restituat. In cujus, &c. Teste Rege apud Westm. 21. die Octobris.

Et mandatum est eidem Archiepiscopo, ut quod suum est in hac parte exequatur. Teste, &c. ut supra.

The Bishop of Rochester being at Rome to complain against Archbishop Boniface, and there impleading and drawing some persons out of the Realm, against the Privilege of the King and Kingdom, his Beasts were thereupon distrained, and his Bailiffs enforced, and had day given them to answer this his contempt in the Kings Court, as this Record attests.

CUm Vic. Kanc. nuper mandatum Regis recepit ad distringendum L. Roffensem Episcopum per terras & Catalla sua, quod sit coram Rege à die Paschae in tres septimanas, ad respondendum Regi, quare contra privilegium Regi et Regno suo indultum, ne aliqui de Regno ipso extra illud trahantur in placitum, trahit Rogeram de Northwode, Thomam Sorang, et alios plures in brevi Regis originally contentos in placitum extra Regnum praedictum, et Ballivi dicti Episcopy Regi in Curia sua, super hoc securitatem invenerunt. Mandatum est Vic. praedicto, quod averia dicti Episcopy ea occasion capta deliberari faciat, usque ad diem praedictum. Teste Rege apud Merton, 3. die Aprilis.

Et praedicti Ballivi invenerunt securitatem per Johannem de Estwode, Willielmum le Junene, Willielmum Anghemund, qui omnes sunt de Com. Kanc.

The Bishop putting in security soon after, not to prosecute those persons in the Court of Rome, the King thereupon issued this Writ to supersede the Sheriffs proceedings against him for this offense, till the Bishops return from Rome.

QUia L. R ffensis Episcopus fecit Regem securum per Abil de Sancto Martino, Richardum de Wepsted, Johaunem de Estewode, & Henr. de Bradeford, de Com. Essex. quod non trahet amplius in placitum extra Regnum Regis contra privilegium Regi & Regno suo, à seed Apostolica indultum Rogerum de Northwood, Willielmum de D • dling, Henr. Lovell, Simonem fil. Simonis, Thomam Soreng, Wa • terum Steperant, & quosdam alios Laicos de Regno Regis. Mandatum est Vic. Kanc. quod dis • rictionem si quam fecit per praeceptum Regis et Iudicium Curiae Regis, super praedictum Episcopum vel homines su • s occasion praedicta, penitus relaxet, usque ad reditum praedicti Episcopy in Angliam. Et si qua Catalla ceperit occasion praedicta, ipsa sine dilatione Ballivis dicti Episcopy restituat.

The Bishop of Durham had likewise day given him in the Kings Court, to show before the King and his Council, what right he had or pretended to the sequestration of the Benefices belonging to the Bishopric of Ka • lisle, during the vacancy in the Kings hands.

QUia Venerabili Patri Waltero Dunelmensi Episcopo Rex praefixit diem in Oct • b. Sancti Michaelis prox. futur. ut personaliter vel per sufficientem Atturnatum suum, veniat coram Rege et Consilio suo ubicunque tunc fuerit Rex in Anglia, ad ostendendum plenius jus, quod ration Ecclesiae suae Dunelm. vendicat in sequestris Ecclesiarum suae Diocesis ad Episcopatum Karliol. spectantium in vacationibus ejusdem Episcopatus. Mandatum est Vic. Northumbriae, quod dicta sequestra in eodem statu in quo sunt sine aliqua immutatione inde faciend. usque ad praedictum diem in pace esse permittat. Et si quam debitoribus proventuum dictorum sequestrorum fecerit districtionem, illam interim relaxet. Teste Rege apad Oxford. 23. die Junii.

The Pope having upon the Kings former Letters and request, prorogued the over-harsh Conditions tendered to him and his son touching the Kingdom of Sicila, only till September, which he signified to him by Arlot his Notary, yet the King craved a longer time of prorogation from him and his Cardinals by these Letters, till his Commissioners should arrive at the Popes Court.

DOmino Papae Rex salutem, cum reverentia & honor. Cum nuper discretum & prudentem virum Magistrum Arlotum Notarium vestrum ad nos duxeritis pro facto Siciliae dirigendum, idem Magister negotium sibi in hac parte à vobis commissum, nobis Curialiter exposuit, ut decebat, & tempus suspensionis poenarum in privilegio concessionis vestrae, nobis & Edmundo filio nostro factae de Regno Siciliae contentarum, & tempus reservationis juris praefato filio nostro super dicto Regno, per idem privilegium adquisiti authoritate vestra, pro reformatione negotii Regni praedicti, usque ad Kalendas Septembris proximas prorogavit, asserens se potestatem non habere prorogandi ulterius terminum supradictum. Et quia propter hoc & alia agenda nostra Nuncios nostros ad vestram praesentiam, ex parte nostra et Magnatum nostrorum in proximo transmittemus; Sanctitati vestrae duximus supplicandum, quatenus terminum illum usque adventum Nunciorum nostrorum praedictorum favorabiliter dignemini prorogare, ut nobis munificentiae vestrae gratiam sentiamus more solito fructuosam. Teste Rege apud Westm. 27. die Julii.

In eadem forma scribitur Venerabili Cetui Cardinalium, rogando, quod favorabiliter annuere et erga Dominum Papam diligenter procurare dignentur, ut prorogatio termini quam praefatus Magister Arlotus fecit in hac parte, usque adventum Nunciorum Regis praedictorum ad Curiam prorogetur. Ita quod Rex inde eis fortius astringatur ad merita gratiarum. Teste ut supra.

The King having employed the Bishop of Hereford to Rome in his business concerning the Realm of Sicily, and authorized him to take up monies from Merchants in those parts, and engage the King for it, to prosecute that affair, and he expending more monies, and binding the King in more Obligations then he expected to foreign Merchants, who daily demanded monies from him, he thereupon by advice of his Council, sent this Writ to give him a speedy account of all monies and Obligations concerning that affair.

REX P. Herefordensi Episcopo, salutem. Cum dudum nobis agentibus in Wasconia mitteremus vos ad Curiam Romanam pro negotio Regni Siciliae, et naremus vobis potestatem per Literas nostras, ad pecuniam a Mercatoribus mutuo recipiendam pro expeditione negotii praedicti, et pro expensis vestris, multas vobis perdonationes debitorum quae nobis debuistis fecerimus. Ac insuper quandam summam pecu • iae vobis commiserimus in Iocalibus in Barderoba nostra pro expensis vestris, vos nihilominus, ut intelleximus, obligaftis nos diversis Mercatoribus in magna pecuniae quantitate pro expensis praedictis. Et cum in adventu vestro in Angliam a Curia praedicta per multum tempus receperitis omnes exitus provenientes de pecunia Crucis et Decimae, tam in Hiberniae, quam in Diocesibus Hereford, Wigorn. Coventr. et Litchf. pro expensis vestris factis in Curia praedicta, per quod credebamus a praedictis Mercatoribus liberari, et multi Mercatores ad nos venientes cum Literis nostris et vestris institerint penes nos pro pecunia habenda, quam vobis mutuo tradiderunt, de quo non modicum admiramur; volentes super receptis et obligationibus vestris in hac parte plenius certioriari; Vobis mandamus ex parte nostra, & mandatum de Consilio nostro firmiter injungentes, in fide qua nobis tenemini, & sicut honorem vestrum, & omnia quae in Regno nostro habetis diligitis, sitis in propria persona vestra ad nos London. in quindena Sancti Michaelis instantis, compotum vestrum reddituri de obligationibus et receptis vestris praedictis, vel talem et tam sufficientem loco vestri mittatis qui vices vestras supplere et pro vobis sufficienter respondere valeat in hac parte, ut audita computatione praedicta, sciamus utrum per nos au • per vos satisfieri debeat Mercatoribus praedictis. Scituri pro certo, quod nisi hoc feceritis, nos de bonis et catallis vestris in Anglia satisfactionem illam fieri faciemus. Teste Rege apud Westmonasterium 28. die Julii.

The Pope for his own advantage, to engage the King of England in his business and Wars for wresting the Kingdom of Sicily and Apulia from Manfred and the rightful owners, which his differences and Wars with the King of France obstructed, pressed the King to, and mediated a Peace between France and England, of which the King gave him this account, desiring his assistance for the completing and ratification of the Treaty and League began between them, by sending a special Legate into France for that purpose, such as his Agents should nominate.

MEmorandum, quod omnes istae Literae subscriptae tàm Clausae quàm Patentes de negotiis Romanae Curiae confectae fuerunt per Magistrum Rostandum, qui illas secum portavit ad Curiam, & hoc totum factum est de Consilio M. Comitis Leycestria, R. Comitis Marescalli, P. de Subaudia, J. Comitis Warr. Johannes Mansell Thesaurarii Eborum, Johannes filii Galfridi, Petri de Monte forti, & aliorum de Consilio Regis.

REX P. Sancti Georgii ad Velum Aureum Diacono Cardinali, salutem. Cum pro arduis negotiis quae Regnum nostrum & nos respiciunt venerabiles Patres Ebredun. & Taretas. Archiepiscopos, & discretum virum Magistrum Rostandum, Domini Papae Capellanum, ad Romanam Curiam destinemus, dilectionem vestram rogamus affectu quo possumus ampliori, quatenus dictis Nunciis super hiis quae ex parte nostra, vobis exponent fidem indubitatam adhibere velitis, ipsos solita benevolentia in promovendis nostris negotiis adjuvantes. Teste Rege apud Westm. primo die Augusti.

Consimiles Literae diriguntur unicuique Cardinali, per se, & singulis procuratoribus & caeteris amicis Regis in Curia Romana. Et istae Literae sunt Clausae.

VEnerabilibus Patribus sacrosanctae Romanae Ecclesiae Cardinalibus, Henricus Rex Angliae salutem cum omni reverentia & honor. Scimus multis & infallibilibus documentis, quod sacrosancta Romanae Ecclesia piissima mater nostra vigilanti studio & propensiore cura considerat ea quae incolumitatem respiciunt Regni nostri, quod ostendit evidentissime hiis diebus; nam nuper per Religiosum virum fratrem Mansuetum Domini Papae Poenitentiarium & Capellanum, sedes Apostolica de quiet nostra sollicita, nos multipliciter monuit & induxit, ut cum illustri Rege Franc. pacis foedera iniremus. Nos igitur attendants, quod ex parte ista toti Christianitati nonnulla commoda per Dei gratiam poterunt provenire, una cum dicto fratre Nuncios nostros sollempnes in Franc. curavimus destinare, qui post tractatus varios certam formam pacis cum saepedicto Rege Franc. ordinarunt. In qua licet in quibusdam nostra conditio aggravetur, tamen ratum habemus et gratum, quod est super hoc ordinatum. Cum igitur toto mentis desiderio affectemus, ut per providentiam sedis Apostolicae tractatus hujusmodi compleatur; Sinceritati vestrae omni affectu quo possumus supplicamus, quatenus quod circa tractatum pacis, tam pie, tam laudabiliter inchoastis, feliciter consummare velitis, nobis concedentes Cardinalem, quem Nuncii nostri nominaverint in Legatum, ut per ipsius industriam dicta pax ad honorem Deiet Ecclesiae Romanae firmetur; ex hoc enim honori Sacrosanctae Romanae Ecclesiae accrescet plurimum, si per ipsum pax ista a cunctis devotis Ecclesiae affectata proveniat, ut per istius pacis exitum auctor pacis nos pacem tribuat quae exsuperat omnem sensum. Teste ut supra.

DOmino Papae Rex Angliae salutem, cum reverentia & honor. Regi gloriae & gratiae largitori, ac vestrae Sanctitatis Clementiae gratiarum refundimus actiones, qui pacem faciens in sublimibus suis, animum vestrum erga nos excitare dignatus est, divinitus vobis inspirans, ut illa antiqua et vetus controversia inter nos et illustrem Regem Franciae, longis temporibus agitata, quae innumerabilium provinciarum populos traxit in exterminum et ruinam, per mansuetudinis vestrae gratiam dissolvatur, unde cum jucunditate animi ac cordis jubilo dicere possumus; vos qui locum Dei tenetis in terris, portare pacem, & illuminare patriam populis vobis subditis procurare quietem, ut per vos altissimus glorificetur in coelis, pax ministretur in terris hominibus benevolae voluntatis. Ecce enim Pater Clementissime, quod nuper per Religiosum virum fratrem Mansuetum Poenitentiarium & Capellanum vestrum, cujus mansuetudo & providentia apud nos & Regni nostri majores grata est plurimum et accepta, qui sibi commisso negotio diligenter, fideliter institit et prudenter, quasi per cingulum pacis nos multipliciter monuistis, ut cum serenissimo Rege Franciae pacis federa iniremus. Cujus exhortationibus salutiferis & honestis acquiescentes omnino cum praedicto fratre in Franciam sollemnes Nuncios curavimus destinare, qui post tractatus varios certam formam pacis cum saepedicto Rege Franciae ordinarunt. In qua licet nonnullis Articulis conditio nostre gravari quoddammodo videatur, tamen nobis acceptabile, et gratum existit quicquid coelestis dispensatio super hoc duxerit providendum. Sperantes exinde, ut per ipsius pacis proventum Ecclesia Dei de variis labor bus respirabit ad pacem, & annunciabit Dominus Annum placabilem ut mirabiles elationes maris quibus Petri navicula fluctuare videtur, mirabilis in altis Dominus cessare faciet statuens procellam in auram. Cum igitur totis medullis animo affectemus, ut per sedis Apostolicae providentiam quaestionis praefatae scrupulus complanetur. Sanctitati vestrae cum affectione quam possumus supplicamus, quatenus quod circa tractatum pacis, tam pie, tam laudabiliter inchoastis foeliciter consummare curetis, nobis concedentes Legatum quem Nuncii nostri duxerint nominandum, ut per ipsius industriam dicta pax ad honorem Dei et Ecclesiae Romanae firmetur; ex hoc enim honori Sacrosanctae Romanae Ecclesiae accrescet plurimum si per ipsum pax ista a cunctis devotis Ecclesiae affectata proveniat, ut per istius pacis exitum auctor pacis nobis pacem tribuat quae exsuperat omnem sensum. Teste ut supra.

After which he gives this account to the Pope of Arlots his Notaries demands tohim, and his answer and proceedings thereupon, and his Parliaments promise to aid him in this affair, upon his reforming their grievances at home, which he assented to; and the Popes mitigation of his over-harsh conditions, upon such terms as his Commissioners should propound and agree, which he earnestly entreats him to yield to, by this high complemental Letter, and his Letters of Procuration to his Commissioners.

DOmino Papae Rex Angliae, salutem. Quociens recolimus immensas & infinitas gratias quas non nostris exigentibus meritis, sed suae liberalitatis instinctu sedes Apostolica, nobis fecit & indefessa vicissitudine jugiter faciens gratias gratiis superaddit, nos pro tantis beneficiis recognoscimus debitores. Ecce enim quod nuper venerabilem virum Magistrum Arlotum Subdiaconum & Notarium vestrum ad nos misistis pro negotio Regni Apuliae, qui sub certa forma reformationem secum sttulit conditionum quarundam in privilegio Apostolico confecto super hoc contentarum, petens in primis, quod cum illustri Rege Franciae reformaremus omnino, ita quod ex illa pace mille Milites per annum, vel quingenti per biennium nobis in subsidium dicti negotii provenirent. Super quo per Dei gratiam taliter est processum, quod non restat nisi ut per favorem sedis Apostolicae iste Articulus debitum sortiatur effectum, sicut Religiosus vir frater Mansuetus, qui istis interfuit vestrae Clementiae plenius explicabit. Secundo petiit ut liberaremus Ecclesiam in quadam pecuniae quantitate, quod aliter nequivimus facere nisi sicut Nuncii nostri vobis exponent, scilicet Decimam quam Praelati Regni Angliae, Templarii et Hospitalarii pro triennio praeterito nobis debent, dando Ecclesiae insolutum, daturi opem et operam efficacem ut dicta quantitas exigatur. Tertio quoque dictus Magister Arlotus petiit. quod usque ad certam summam de Regno nostro commune subsidium haberemus. Super quo Magnates & Proceres nostros, instanter & diligenter requisivimus, qui post multos tractatus nobis unanimiter responderunt, quod si de ipsorum Consilio Regnum nostrum vellemus in melius reformare, et vos conditions in privilegio vestro contentas quas nimis difficiles reputant mitigare velletis, ipsi nos ad prosecutionem dicti negotii adjuvarent. Super quo, nos & filius noster primogenitus ipsorum ordinationi statum Regni nostri & nostrum submisimus, volentes, ut circa Regnum nostrum ordinent quicquid viderint expedire; & jam in multis procedere laudabiliter inceperunt, propter quod firmiter credimus & tenemus, quod dummodo mansuetudo vestra conditions istas temperet sicut Nuncii nostri vobis exponent, dictum negotium per Magnatum nostrorum et totius Communitatis aurilium ad finem perveniet exoptatum; unde Sanctitati vestrae, cum devotione qua possumus supplicamus, quatenus attendants, quod ex sincera affectione istud negotium assumpsimus conditions praedictas, sicut Nuncii nostri petent, dignemini mitigare. Teste ut supra.

DOmino Papae Rex Angliae salutem, cum reverentia & honor. Cum ad prosecutionem negotii Regni Siciliae, modis omnibus intendamus, parati circa hoc congerere vires nostras. Sanctitati vestrae supplicamus, quatenus pensantes quae Nuncii nostri vobis exponent, ex parte nostra conditions in privilegio vestro contentas mitigare velitis. Et si, quod absit, quae per dictos Nuncios offerimus ad prosecutionem dicti negotii sufficere non credatis, Venerabilibus Patribus H. & R. Ebredunen. & Tarentas. Archiepiscopis, & viro Religioso fratri J. Militiae Templi in Anglia, Magistro Johanni Clarell, ac Nobilibus viris Petro Braunche, & Willielmo de Hotentost, Militibus nostris, plenam & liberam concedimus potestatem, ac speciale mandatum nomine nostro & Edmundi nati nostri illustris Regis Siciliae, tractandi vobiscum de componendo super negotio memorato, occasion cujuscunque juris nobis & dicto filio nostro competentis in Regno praedicto, secundum quod eis videbitur expedire. Ratum habituri et firmum quicquid ipsi vel major pars eorum super hoc duxerint faciendum. In cujus rei testimonium, nos & dictus Edmundus filius noster sigilla nostra praesentibus duximus apponenda. Teste meipso apud Westm. primo die Augusti.

DOmino Papae Rex Angliae, pedum oscula beatorum. Sanctitati vestrae notum facimus, quod nos constituimus Venerabiles Patres Ebredunen. & Tarentas. Archiepiscopos, & discretum virum Magistrum Rostandum, Domini Papae Subdiaconum & Capellanum, Procuratores nostros et Nuncios speciales, (all Foreigners, and the Popes own Creatures, so inconsiderate and over-earnest was the King to gain Sicily upon any terms for his Son, after so many costly engagements in that affair) dantes eis potestatem & speciale mandatum, tractandi vobiscum nomine nostri & Edmundi nati nostri Regis Siciliae, de conditionibus meliorandis et mitigandis contentis in privilegio Apostolico confecto super concessione Regni Slciliae, ac obligandi nos et dictum Edmundum, Regnumque nostrum sub quibuscunque pactis et poenis, ac jurandi in animas nostras de ipsis servandis. Ratum habituri et firmum quicquid per ipsos actum fuerit seu etiam procuratum. (A strange unlimited Authority given to these Foreigners.) In cujus, &c. ut supra.

Consimilis Litera emanavit sub nominibus Religiosi viri fratris J. Militiae Templi in Anglia, & discretorum virorum Magistri Johannes Clarell Clerici, Petri Braunche, & Willielmi de Hotentost Militum. In cujus, &c. Teste ut supra.

DOmino Papae Rex Angliae, pedum oscula beatorum. Sanctitati vestrae notum fecimus, quod Venerabiles Patres H. Dei gratiâ Ebredunen. Archiepiscopum, & G. electum Eborum, & dilectum Clericum nostrum Magistrum Johannem Clarell, nostros conslituimus Procuratores & Nuncios, ad petendum prorogationem terminorum in privilegio confecto, super concessione Regni Siciliae contentorum, et ad petendum reformationem et meliorationem conditionum in dicto privilegio contentarum; dantes eisdem plenam potestatem et speciale mandatum, obligandi nos et Regnum nostrum sub quibuscunque pactis et poenis, ac jurandi in animam nostram de ipsis servandis. (strange unusual clauses and powers.) Ratum habituri et gratum quicquid per ipsos tres vel duos ex ipsis super hoc actum fuerit vel etiam procuratum. In cujus rei testimonium sigillum nostrum duximus apponendum. Teste ut supra.

DOmino Papae Rex Angliae, salutem. Cum de fidelitate & industria nobilis viri Rogeri de Lintyn Militis nostri plenius confidamus, ipsum associamus Nunciis & Procuratoribus nostris quos pro negotio Regni Apuliae ad Sanctitatis vestrae praesentiam destinamus, volentes ut super omnibus dictum negotium contingentibus parem & plenam cum aliis Procuratoribus habeat potestatem. Teste meipso apud Westm. primo die Augusti.

DOmino Papae Rex Angliae, salutem. Cum pro bono statu Regni nostri, & pro pace inter nos & illustrem Regem Franciae firmanda Legato Cardinali plurimum egeamus. Sanctitati vestrae cum affectu quo possumus supplicamus, quatenus aliquem de fratribus vestris Cardinalibus nobis in Legatum concedatis. Nos enim ad hoc speciales. Procuratores & Nuncios constituimus Venerabiles Patres Ebredunen. & Tarentas. Archiepiscopos, & discretum virum Magistrum Rustandum Capellanum vestrum. Ratum habituri et firmum quicquid per ipsos tres vel duos ex ipsis actum fuerit seu etiam procuratum. In cujus, &c. Teste ut supra.

Consimilis Litera emanavit sub nominibus Religiosi viri fratris J. Militiae Templi in Anglia, Magistri Johannes Clares, & Nobilium virorum Petri Braunche, & Willielmi de Histentot, Militum Regis, nulla tamen facta distinctione in hac clausula. R • tum, &c. sic hoc modo, Ratum habituri et firmum quicquid per ipsos super hoc actumfuerit seu etiam procuratum. In cujus, &c. Teite ut supra.

DOmino Papae Rex A gliae, salutem. Cum pro bono statu Regni nostri, ac pro pace firmanda inter nos & illustrem Regem Franciae, Legato Cardinali plurimum egeamus, Venerabiles Patres H. Ebredunen. & G. electum Eborum, & discretum virum Magistrum Johannem Clarell, nostros constituimus Procuratores ad petendum Legatum. Ratum habituri quicquid per ipsos tres vel duos ex ipsis super hoc actum fucrit seu etiam procuratum. In cujus, &c. Teste ut supra.

The King to satisfy the Popes demands, and the easier to get in the Dismes the Pope had granted him to gain Sicily, which the Archbishops, Bishops, and Religious persons in England refused to pay, assigned thirty thousand Marks thereof to the Pope, by this Instrument.

DOmino Papae Rex Angliae, salutem. Cum Venerabiles Patres Archiepiscopi & Episcopy, ac Religiosi viri Templarii & Hospitalarii Regni nostri, Decimam triennii praeteriti nobis ab Apostolica seed concessam, non solverint et nos Ecclesiae Romanae occasion Regni Siciliae in nonnullis pecuniarum summis tenemur astricti, praedictam Decimam nobis debitam usque ad summam triginta millium Marcarum vobis et Ecclesiae Romanae concedimus in solutem, promittentes, quod in exactione ipsius vos j • vabimus bona fide. In cujus, &c. Teste ut supra.

The King to gain an Ayd from his Nobles in Parliament, and engage them in the affairs of Sicily, was not only content to ratify their Ordinance made at Oxford for the good Government of the Realm, but to crave the Popes confirmation thereof; as very beneficial to him and his Heirs, (though he afterwards revoked, and was absolved from it by the Pope, as most prejudicial and dishonorable to him and them, when his hopes of Sicily were frustrated) as this Writ attests.

DOmino Papae Rex Anglae, salutem. Scriptum esse audivimus, quod illa Civitas ordinarissima dicitur, in qua quisque proprios nescit affectus. Hoc hodie in reformatione & ordination Regni nostri apertissime comprobatur. Nam nostri Proceres et Magnates sua postponentes negotia propter nostra, suis spretis negotiis nostris et Regni invigilant toto posse, unde cum ordinationem ipsorum nobis et haeredibus nostris plurimum fructuosam, habeamus gratam non immexito et acceptam; Sanctitati vestrae cum omni affectione qua possumus supplicamus, quatenus favorem sedis Apostolicae hujusmodi ordinationi dignemini impartiri; fulcientes eandem vestrae authoritatis robore et consensu. In cujus, &c. Teste ut supra.

Soon after there arising a difference between the King and his Barons about the Provisions made at Oxford, which he and the Prince had taken an Oath to observe, Rex autem quia juraverat cum Edwardo primogenito suo et Barnagio Provisiones Oxonienses, se inviolabiliter servaturum, et poenituerat eum jam jurasse taliter, metuens quodammodo notam perjurii, misit ad Papam secreto, rogans, ut ab hoc se juramento absolveret, quod facillime impet ravit. Which easy dispensation with Oaths, and their violations though never so solemnly made, (if they concerned not the Popes own honor or interest, in which cases no dispensations would be granted) was a great occasion to advance their usurped power, as well as filthy lucre.

How grossly this Pope cheated King Henry of all his monies and expectations in this affair of Sicily, after all his negotiations, and how much the Sicilian and Apulian Bishops and Nobles slighted his Papal Authority, Matthew Paris thus relates.

Eodem insuper tempore, cepit Curia Romana non mediocriter vilescere, eo quod Apulia Praelati & Magnates contra voluntatem Papae, elegerunt sibi in Regem, & coronari fecerunt Manfredum, filium Impetatoris Frederici; quia non solum ipsum Manfredum, sed et totum genus suum Papa cum tota Curia Romana contemptibilem habuit et exosum. Insuper creavit Rex Apuliae Archiepiscopos et Episcopos sine assensu ipsius Papae, imo potius eo invito, qui omnes communiter plus ipsi Regi quam Papae obediebant, et contempta Papali prohibitione, Regi honorem et reverentiam exhibebant. Magnates etiam nulla facta de