Vindication of Ecclesiastical Volume 3 2
John Lythegraynes and Alice his wife erecting a Chapel and Chantrie to the Virgin Mary in their Manor of Lasingby; consisting of one Master and 6 Chaplains, to sing Mass for their souls and the souls of their ancestors, and of King Edward and his heirs, of the present Bishop of Durham and his successors, and of all faithful souls deceased, prescribing an oath to them of perpetual residence, and discharge of the particular Divine Services and trusts reposed in them, procured the King by his Supreme Ecclesiastical Authority to ratify this his Charter, (else invalid in Law,) by this his Royal Charter enrolled in the Tower.
REX Archiepiscopis, &c. salutem. Inspeximus cartam quam dilectus & fidelis noster Johannes de Lythegraynes & Alicia uxor ejus fecerunt Deo, & beatae & gloriosae Virgini Mariae & Waltero de Preston Capellano in haec verba. Omnibus hanc Cartam visuris vel audituris, Johannes de Lythegraynes & Alicia uxor ejus salutem in Deo sempiternam. Noveritis nos pro salute animarum nostrarum, Antecessorumque nostrorum, & pro salute animae Domini Edwardi Dei gratia illustris Regis Angliae, & haeredum suorum, necnon & pro salute animae Domini Antonii eadem gratia Dunolmensis Episcopy & successorum suorum, & pro animabus omnium fidelium defunctorum, dedisse, concessisse, & hac praesenti carta nostra confirmasse Deo, & beatae & glorio • ae Virgini Mariae, in cujus nomine & honor quondam Capellam in manner • o nostro de Laysingby cum omnibus suis pertin. ut in Dominicis, Villenagiis, cum villanis & eorum sequelis & catallis omnibus, redditibus, pratis, pascuis, moris, mar • scis, turbariis, stagnis, aquis, vivariis & molendinis, cum omnibus pertin. suis in liberam puram & perpetuam elemosinam imperpetuum. Quem quidem Presbyterum praedictorum manerii & capellae constituimus & facimus Magistrum perpetuum. Habendum & tenendum eidem Magistro & successoribus suis Presbyteris ibidem Deo servituris, ad sustentacionem sex Capellanorum ibidem Dro serviturorum et divina celebrancium, prout inferiùs continetur, libere, quiet, been & honorifice, cum omnibus suis pertin. in liberam, puram, & perpetuam elemosinam imperpetuum. Ita tamen, quod si contingat praefatum Magistrum, vel quemcumque alium ipsius loci Magistrum, in vita nostra seu alterius nostrum cedere vel decedere, vel culpis suis exigentibus amoveri, been licebit nobis & utrique nostrum in tota vita nostra & utriusque nostrum, infra quadraginta dies post cessum vel decessum, seu amocionem cujuslibet Magistri praedictorum manerii & capellae loco suo alium idoneum Presbyterum ipsorum manerii & capellae facere & constituere pro libito nostro Magistrum perpetuum. Et si forte, quod absit, infraillos quadraginta dies quantum in nobis est ipsorum manerii & capellae alium Magistrum non fecerimus, been licebit Domino Episcopo Dunelmensi qui pro tempore fuerit unum Presbyterum idoneum praedictorum manerii & capellae facere & constituere Magistrum illa vice: Ita tamen quod aliàs cum vacaverit in vita nostra, vel alterius utriusque nostrûm, nobis vel alterutri nostrùm non cedat in praejudicium quominus ipsorum manerii & capellae alium possimus facere & constituere Magistrum: Et volumus quod praedicti Capellani per praefatum Magistrum & successores suos eligantur, & quocienscunque necesse fuerit per eundem amoveantur, & alii suis locis ponantur qui sint honesti, casti, sufficienter literati, & been morigerati. Et singuli Magistri primo die introitus sui jurent de personali residencia facienda, et fidelitate domui in omnibus observanda. Terras et tenementa, calices, libros, vestimenta, et omnia alia ornamenta, et alia bona quaecumque ad dictas domum et capellam spectancia, quantum in eis est, salvo et fideliter custodienda et custodiri facienda. Et singuli Capellani in suo introitu idem praestent Sacramentum quamdiu ibidem sunt moraturi. Omnes eciam Presbyteri dum sanitate gaudent, singulis diebus simul in praedicta capella pro animabus nostris et omnium antecessorum et successorum nostrorum, Regum et Episcoporum praedictorum, necnon et omnium fideliam defunctorum, divina et omnes horas canonicas, una cum Placebo et Dirige cantent et celebrent. Ita quod una missa de beata Maria Virgin in praedicta capella, et una de die, et tres missae pro animabus nostris, et pro animabus omnium fidelium defunctorum, et una missa pro anima Domini Antonii Episcopy Dunelmensis, et successorum suorum Episcoporum Dunelmensium in capella beati Johannes Baptistae singulis annis celebrentur. Concedimus eciam Deo & Ecclesiae Sancti Cuthberti Dunolm. quod post obitum utriusque nostrum Episcopus Dunolmensis qui pro tempore fuerit, & omnes ejus successores Episcopy ejusdem loci imperpetuum loco cujuslibet Magistri praedictorum manerii & capellae cedentis vel decedentis, seu culpis suis exigentibus amoti, alium Presbyterum discretum & honestum ipsorum manerii & capellae faciat & constituat Magistrum, curam illius loci agentem, qui similiter juret suo introitu se perpetuo ibidem residere, nisi pro urgentibus negotiis loci illius ac manerii ipsum abesse oporteat vel contingat. Et nos Johannes & Alicia & haeredes nostri totum praedictum manerium cum omnibus pertin. suis praedictis, Magistro & Sacerdotibus ibidem Deo servituris, prout plen • ùs praenotatur, contra omnes warrantizabimus & defendemus imperpetuum. Et ut praesens concessio & donacio nostra Deo & beatae Mariae Virgini, ac Magistro & Presbyteris ibidem Deo servituris in forma qua superiùs notatur, stabiles & irrevocabiles imperpetuum permaneant, excludimus omnibus haeredibus nostris per praesens scriptum & donum nostrum omnem viam & omnimodum jus & clamium quod per quodcumque breve, vel quacumque action ration vel occasion eis competere possit petendi, vend • candi vel clamandi praedictum manerium cum pertin. vel aliqualem partem imperpetuum. Et in perpetuum testimonium hujus rei, ac majorem securitatem faciendam, praesenti scripto sigilla nostra apposuimus. Hiis testibus Dominis Willielmo de Colebill, Ricardo de Ronndeby, Ricardo de Waxand, Johanne Hannsard, Marmeduco Darel Militibus, Johanne Dayvill de Dychton, Willielmo de Smytheton, Willielmo de Amandevill, Alano Norrays, Nicholao de la Land. Richardo de Thorneton, Stephano Maunsell de Alverton, Hugone de Oterington, Johanne Clerico, Nicholao Astyn, Willielmo de Aslakely, & aliis. Dat. apud Laysingby die Dominica post festum Sanctorum Tyburcii & Valeriani Martyrum, anno regni Regis Edwardi decimo octavo. Nos autem donacionem, concessionem et confirmationem praedictas ratas habentes et gratas, ease pro nobis et haered. nostris quantum in nobis est concedimus et confirmamus, sicut carta praedicta rationabiliter testator. Hiis testibus venerabilibus patribus Roberto Bathon. & Wellen. Johanne Wynton, Anton. Dunolm. Willielmo Elien. Episcopis, Edmundo fratre nostro, Henrico de Lascy Com. Linc. Rogero le Bigod Com. Norff. & Marescallo Angliae, Humfrido de Boun Comite Hereford. & Essex, Roberto de Tybetot, Waltero de Bello Campo, Ricardo de Bosco, Elia de Hanvill, & aliis. Dat. per manum nostram apud Westm. 4. die Febr.
From which 3. Charters I shall observe, 1. That the King, this Bishop and other founders of Chantries in that age, took special care to oblige Deans, Prebends, Priests, Masters and Chaplains not only by their Charters, covenants, but also by solemn promissory Oaths to constant personal residence on their Cures, and the diligent discharge of their pastoral duties, which yet notwithstanding they were apt to neglect. 2ly. That they particularly prescribed, both what and how many Masses, prayers, Tapers, Alms, divine or superstitious Services they should perform for the benefit of their own and others souls departed, whereof our Kings had then the Sovereign Charge, care, for which they made special provisions by their Charters both for that and succeeding ages; as these, with all other their Charters for erecting, endowing, or confirming of Bishoprics, Monasteries, Chapels, Churches or Chauntries abundantly evidence.
King Edward the 1. for the peace, quiet, good Government and encouragement of Scholars and learning in the University of Cambridge, this year ratified all former Charters granted to them by his Father King Henry the 3. and former Orders and agreements made between them and the Mayor and Townsmen of Cambridge for that end, by this his Royal Charter; evidencing the great care our Kings had to protect, advance, encourage Scholars and learning in our Universities, and keep the Townsmen from exacting on them in any kind.
REX Archiepiscopis, &c. salutem. Inspeximus literas patentes quas Dominus H. quondam Rex Angliae pater noster fecit Vniversitati Scolarium Cantebr. in haec verba. Henricus Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hyberniae, & Dux Aquitaniae, Omnibus Ballivis & fidelibus suis ad quos praesentes literae pervenerint, salutem. Sciatis, quod ad pacem et tranquillitatem, necnon ad utilitatem Vniversitatis Scolarium Cantebr. providimus et concessimus, quod duo Aldremanni fiant in Cantebrigia, & quatuor de discrecioribus & legalioribus Burgensibus ejusdem Villae associentur ipsis Aldermannis, qui omnes jurent fidelitatem, & sint assistentes & consulentes Majori & Ballivis nostris Cantebr. ad pa • em nostram conservandam, & ad assisas praedictae Villae custodiend. & ad investigandum malefactores & perturbatores pacis nostrae, & vagaebundos de nocte, & receptatores latronum & malefactorum, et corporale praestent Sacramentum, quod omnia praedicta fideliter observabunt. In qualibet autem parochia Villae Cantebr. sint duo homines electi de legalioribus parochianis, & jurati, quod in qualibet quindena inquirent ne quis suspectus hospitetur in parochia, & si aliquis receptaverit aliquem per tres noctes in domo sua, respondeat pro eo. Nullus eciam regratarius emat victualia in villa Cantebr. vel extra versus villam veniencia, nec aliquid emat ut iterum vendat, ante horam terciam, & si fecerit, amercietur secundum quantitatem & qualitatem delicti. Si vero Laicus inferat Clerico gravamen vel enormem laestonem, statim capiatur: et si magna sit laesio, incarceretur in villa ipsa, et ivi detineatur quousque Clerico rationabiliter fuerit satisfactum. Si autem Clericus inferat gravamen vel enormem laesionem Laico, incarceretur in praedicta villa quousque Cancellarius Vniversitatis ipsum postulaverit. Pistores, Braciatores Cantebr. in primo transgressu suo amercientur; in secundo, panem amittant vel cervisiam; in tercio transgressu habeant judicium de Pillorio vel Tumberello. Quilibet Pistor habeat sigillum suum, & signet panem suum per quod possit cognosci cujus panis sit; quod si non fecerit, graviter amercietur. Quicunque de villa Cantebr. braciaverit ad vendendum, exponat signum suum, alioquin amittat cervisiam. Vina Cantebr. communiter vendantur & indifferenter tam Clericis quàm Laicis ex quo imbrochiata fuerint. Temptacio panis fiat bis in anno, videlicet in quindena post festum Sancti Michaelis, & circa festum Sanctae Mariae in Marcio. Et Assisa cervisiae fiat eisdem terminis secundum valorem bladi & brasei. Et quociescunque debeat fieri temptacio panis & cervisiae, intersit Cancellarius praedictae Vniversitatis, vel aliqui ex parte sua ad hoc deputati, si super hoc requisiti interesse voluerint, quod si non intersint, nec super hoc requisiti fuerint, nichil valeat temptacio praedicta. Praeterea volumus quod villa Cantebr. à fimis & sordibus mundetur & munda teneatur, & quod aquaeductus aperiantur sicuti an •• quitus esse solebant, ac aperti custodiantur, ut per eos sordes affluere possint, nisi alia necessitas aut utilitas obsteterit; & quod alia obstacula transitum impediencia amoveantur, & praecipue ut magnum fossatum villae mundetur: Ad quae observanda ordinentur duo Burgenses ex legalioribus in quolibet vico jurati coram Majore et Ballivis, Cancellario et Magistris ad hoc requisitis, si venire voluerint. In cujus rei testimonium has literas nostras fieri fecimus patentes. Teste meipso apud Westm. vicesimo secundo die Febr. anno Regni nostri quinquagesimo secundo. Inspeximus eciam literas patentes quas idem Rex pater noster fecit Cancellario & Scholaribus Cantebr. in haec verba. Henricus Dei gracia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, Omnibus Ballivis & fidelibus suis salutem. Sciatis, quod ob honorem Dei et Ecclesiae sacrosanctae, necnon et commodum et communem utilitatem Scolarium in Municipio Cantebr. studencium, concessimus Cancellario & Scolaribus praedictis, & eorum successoribus ibidem studentibus, Quod omnes domus ejusdem villae quas Scolares praedictos inhabitare contigerit, per duos Magistros et duos Burgenses ejusdem villae secundum rationabilem taxationem, de caetero taxantur de quinquennio in quinquennium. Et ideo vobis mandamus, quod praedictis Cancellario et Scolaribus contra hanc concessionem nostram impedimentum, molestiam aut gravamen non inferatis, vel aliquibus inferri permittatis. In cujus rei testimonium has literas nostras fieri fecimus patentes. Teste meipso apud Westm. sexto die Feb. anno Regni nostri quinquagesimo. Inspeximus eciam literas patentes quas idem Rex pater noster fecit Magistris et Scolaribus Vniversitatis ejusdem Villae in haec verba. H. Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hyberniae, & Dux Aquitaniae, Omnibus Ballivis & fidelibus suis ad quos praesentes literae pervenerint salutem. Quia Ballivi & Burgenses nostri Cantebr. non solum negligentes existunt, verumeciam impotentes ad malefactorum insolencias, et alia Magistris et Scolaribus Vniversitatis ejusdem villae nociva modo debito reprimenda, per quod sicut pro certo intelleximus, contingit dictos Magistros et Scolares multociens impediri, ita quod actus scholasticos in quiet studentibus maxim necessaria nequeunt exercere; Nos dictorum Magistrorum et Scolarium tranquillitati et paci prospicere cupientes, volumus et praecipimus, quod Vicecomites Com. Cantebr. qui pro tempore fuerint, quando Ballivi aut Burgenses praedicti negligentes vel impotentes inventi fuerint in praemissis, hujusmodi malefactores, ac pacis nostrae dictaeque Vniversitatis turbatores, cum sufficienti posse Com. praedicti, si necesse fuerit, ab hujusmodi praesumpsionibus temerariis penitus desistere, et praedicta nociva reprimi faciant, cum ex parte Vniversitatis praedictae inde fuerint requisiti. Ita quod dicti Magistri et Scolares ibidem studiis liberalibus applicati, sub protectione manus nostrae oblatis liberius prospicere valeant incrementis. In cujus rei testimonium has literas nostras fieri fecimus patentes. Teste meipso apud Westm. vicesimo die Julii, anno regni nostri quinquagesimo tercio. Inspeximus eciam literas patentes quas idem Rex pater noster fecit Magistris et caeteris Scolaribus Vniversitatis ejusdem villae, in haec verba. H. Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, Omnibus ad quos praesentes literae pervenerint salutem. Quia dilectis nobis in Christo Magistris et caeteris Scolaribus Vniversitatis Cantebr. per Comites, Barones, Milites, & alios torneamenta ibidem exercentes, aventuras quaerentes & ad arma euntes, frequencius solent pericula et incommoda multipliciter evenire, quae si tollerarentur, in discidium ibidem studencium per processum temporis cedere possent manifest, quod sustineri nolumus sicut nec debemus: Nos indempnitati Magistrorum et Scolarium praedictorum volentes in hac parte, o •• tenus fieri poterit providere; Concessimus eis de gratia nostra specially, quod torneamenta aliqua, aventurae, Iustae, seu hujusmodi hastiludia non fiant de caetero in villa praedicta, seu per quinque miliaria circumquaque. Et prohibemus super gravem ferisfacturam nostram, ne quis de Regno nostro apud villam praedictam, seu alibi infra praedicta miliaria circumquaque torneare, justas facere, seu aventuras, bel a •• a hastiludia quaerere praesumat contra concessionem nostram praediciam. In cujus rei testimonium, has literas nostras fieri fecimus patentes. Teste meipso apud Westm, vice simo quarto die Julii anno regni nostri quinquagesimo quarto. Inspexim •• 〈◊〉 quod • am scriptum inter Scolares et Burgenses Cantebr. et Communitat •• ejusdem villae in modum Cyrograffi confectum in haec verba. In nomine Domini, A •• en. C • m inte • Magistros & Scolares ac Burgenses Cantebr. & Communitatem ••• dem saepius fuisset contencio exorta, cujus occasion tam Clero quam populo multa imminebant pericula, tandem interveniente Nobili viro Domino Edwardo illustris Regis Angliae primogenito, anno Domini M. CC. septuagesimo, mense Aprilis, talis forma pro periculis imminent • bus & futuris vitandis, & pro pace imposterum observanda fuit provisa, vid • licet, Quod singulis annis infra quindenam à tempore quo Magistri ibidem legentes suas lections resumpserint post festum Sancti Michaelis, eligantur de quolibet Com. Angl. quinque Scolares de discrecioribus ibidem commorantibus, & tres de Scocia, & duo de Wallia, & tres de Hibernia, & decem Burgenses, scilicet septem de urbe, & tres de suburbio, qui juramentum corporale praestabunt hinc inde tam Clerici quam Laici vice omnium, quod pacem et studii tranquillitatem observabunt, et ab aliis pro posse observari procurabunt, et consimile Sacramentum omnes alii Clerici et Laici dictis electis praestabunt, scilicet, quod been et pacifice in studio stabunt: Et si aliqui mali vel rebels Scolares seu Laici inveniantur, qui prius amoniti, vel judicialiter conventi se corrigere noluerint, ad ipsum capiendum secundum quod decet statum eorum et ordinem Clericalem Burgenses juvabunt. El • gantur autem in forma praedicta certi Magistri qui nomina omnium principalium & singularum domuum scribant, & omnium in eisdem domibus habitancium, qui similiter eisdem jurabunt principalibus specialiter jurantibus, quod nullum pacis perturbatorem in suis hespiciis scienter recipient; Et st postquam recepti fuerint tales inveniantur, quod incontinenti personis juratis et electis denunciabunt. Laici eciam familiam et inquilinos in suis domibus habentes consimile Sacramentum praestabunt, et a sua familia ac inquilinis recipient. Quod si aliqui rebels inveniantur, tam per Clericos quam per Laicos in forma praedicta extra Vniversitatem seu Communitatem ejiciantur. Et st tanta fuerit rebellium multitudo quod per Burgenses cum Cleri auxilio ejici non possit, Domino Regi & suo Consilio denuncietur. Caeterum si contingat aliquos hujusmodi electorum Clericorum vel Laicorum dicto termino abesse, habeant potestatem alios loco eorum subrogare. Ordinatum est eciam, quod singul • s annis in resumpsione Magistrorum prius stent electi tam Clericorum quàm Laicorum, vel quod alii de novo eligantur, omnibus et singulis privilegiis dictae Vniversitatis prius per Dominum Regem vel praedecessores▪ suos concessis in suo robore duraturis. Et ad praemissa omnia & singula fideliter observanda, Clerici Laicis, et Laici Clericis Sacramento praestito corporali se invicem obligarunt, & huic scripto in modum cyrograffi confecto commune figillum Vniversitatis Cantebr. et figillum commune Burgensium, una eum sigillo Domini Regis apponi fecerunt. Nos autem provisiones, concessiones & ordinaciones praedictas ratas habentes & gratas, ease pro nobis & haeredibus nostris Cant. Magistris et Scolaribus Vniversitatis praedictae et eorum successoribus ibidem commorantibus, quantum in nobis est concedimus et confirmamus, ficut praedictae literae patentes, et praedictum scriptum rationabiliter testantur. Hiis testibus venerabilibus patribus R. Bathon. & Wellen. A. Dunolm. & W. Elien. Episcopis; Edmundo fratre nostro, Willielmo de Valencia avunculo nostro, Gilberto de Clare Comite Gloucestr. & Herteford, Henr. de Lacy Comite Linc. Humfrido de Bohun Comite Hereford. & Essex, Waltero de Bello Campo, Roberto Malet, Ricardo de Bosco, & aliis. Dat. per manum nostrum apud Westm. 6. die Februarii.
How careful the King was to maintain the premised Custom and Privilege of this University, concerning the rents, or taxes set on houses let to Scholars, will appear by his memorable Writ this year to supersede an Assise of Novel disseisin brought by the Prior of Bernewell against the Chancellor of Cambridge, for letting out his house to a Scholar, upon sufficient caution to pay the Rent, in the Priors neglect to let it to him.
EDwardus Dei gratia, &c. dilectis & fidelibus suis Eliae de Beckingham, & Hugoni de Crossingham, salutem. Ex parte Cancellarii et Scholarium Vniversitatis Cantabrigiae nobis est ostensum, quod cum per Cartas progenitorum nostrorum Regum Angliae eisdem Cancellario & Scholaribus concessas, & nostram Confirmationem, Domus Burgens. in eadem villa Scolaribus conducendae per duos Magistros dictae Universitatis & duos Burgenses ejusdem Villae taxari debeant, & consueverint; Ita quod pensio ad quam hujusmodi domus taxari debuerit hospitibus illis à quibus domus illae sic conductae fuerint secundum veram taxationem persolvatur; ac etiam secundum Statuta et Consuetudines ejusdem Vniversitatis a prima fundatione ejusdem hactenus ibidem observata, sine quibus dicta Vniversitas nullatenus stare posset, Scolares hujusmodi Domus conducere volentes, in defectu hospitum quorum Domus illae fuerint, si hospites illi inventi non fuerint, vel malitiose se absentaverint, vel si forte inventi Domos suas Scholaribus locare noluerint, et sufficientem cautionem de dicta pensione pro Domibus illis solvenda a dictis Scholaribus admittere recusaverint, Cancellarium Vniversitatis praedictae adeant, qui recepta a dictis Scholaribus cautione sufficient, domos illas eis, ficut moris est, in eadem Vniversitate liberari faciat inhabitandas: ac praedictus Cancellarius quandam Domum Prioris de Bernewell in praedicta villa Cantebr. Magistro Radulpho de Leicestr. in defectu ipsius Prioris cautionem à dicto Radulpho pro pensione Domus illius eidem Priori solvenda admittere volentis, per bonam cautionem juxta consuetudinem Vniversitatis praedictae inhabitandam liberavit. Praedictus Prior de Bernewell consingens, se per praedictos Cancellarium & Radulphum fore disseisitum de Tenemento praedicto, Assisam novae disseisinae coram vobis arram. ad grave dampnum praedictorum Cancellarii et Radulphi, necnon et praedictae consuetudinis Vniversitatis praedictae laesionem manifestam; & quia praedictis eisdem Cancellario & Radulpho injuriari, seu Libertatibus et Consuetudinibus ejusdem Vniversitatis in aliquo derogari nolumus in hac parte; Vobis mandamus, quod havito respectu ad Consuetudines et Statuta praedicta, ad captionem Assisae praedictae nobis et nostro Constlio super boc inconsultis, nullatenus procedatis. Dat. apud Sanctum Edmundum 27. die April. Anno regni nostri viccsimo.
In the 20th. year of this Kings reign, I find this Writ of Quod damnum issued in order to grant some Messuages, Lands, and the Advouson of the Church of St. Michael in Cambridge, to the Vice-chancellor and Scholars of that University, towards the maintenance of a Chauntry, defraying the expenses of the University, in defense of their Liberties, and maintenance of poor Scholars therein, for advancement of Learning and Religion.
EDwardus Dei gratia Rex Angliae, &c. Vic. Cantebr. salutem. Praecipimus tibi quod per Sacramentum proborum & legalium hominum de Comitatu tuo, per quos rei veritas melius sciri poterit, diligenter inquiras, si sit ad dampnum vel praejudicium nostrum, vel aliquorum, si concedamus Rogero de Ridelingfeld Capellano, quod ipse quatuor Messuagia, & triginta acras terrae, cum pertinentiis in Cantebrig. & Matild. Atte-Wolde, quod ipsa Advocationem Ecclesiae Sancti Michaelis in eadem Villa, dare possint & assignare dilectis nobis in Christo Galfrido de Pakenham Cancellario Vnidersitatis nostrae Cantebrig. et Magistris Vniversitatis ejusdem, ad onera Suffragiorum spiritualium, pro animabus Regum et Reginarum Angliae, et liberorum suorum, et aliorum Benefactorum ejusdem Vniversitatis, et expensarum quae pro defensione Libertatum et status Vniversitatis ejusdem fieri contigerit; necnon et in parte sustentationis pauperum Scholarium ibidem degentium. Habend. et tenend. eisdem Cancellario et Magistris Vniversitatis praedictae, et eorum successoribus Cancellario et Magistris Vniversitatis illius imperpetuum: Nec ne? Et si sit ad dampnum vel praejudicium nostrum, vel aliorum; tuxc ad quod dampnum & quod praeju • icium nostrum, & quod dampnum & quod praejudicium aliorum, & quorum, & qualiter, & quomodo? Et de quo vel de quibus Messuagia illa, Terra & Advocatio teneantur, & per quod servitium, & quantum valeant per annum in omnibus exitibus. Et si terrae & tenementa praedictorum Rogeri & Matild. sibi remanentia ultra donationes & assignationes praedictas sufficiant ad consuetudines & servitia, tàm de praedictis Messuagiis, Terra & Advocatione datis, quàm retentis, debita f • ci • nda, & ad omnia alia onera quae sustinuerunt & sustinere consueverunt, ut in sectis, visibus franci plegii, auxiliis, tallagiis, vigiliis, finibus, redemptionibus, amerciamentis, contributionibus, & aliis quibuseunque oneribus emergentibus sustinenda, prout an • e donationes praedictas fieri consueverunt: Et Inquisitionem inde distinct & aperte factam, nobis sub sigillo tuo, & sigillis eorum per quos facta fuerit, sine dilatione mittas, & hoc Breve. Teste meipso apud Culford. 7 die Maii, Anno regni nostri 20. Which Church with other Lands I find afterwards appropriated to the House and Scholars of St. Michael in Cambridge.
The Abbot and Covent of the Greater Monastery of Turon, exempt by Popes Bulls from all Episcopal Jurisdiction, fearing that a clause in Pope Innocents Bull should invalid this their Privilege and Exemption, procured two new Bulls (from Pope Innocent, and Pope Alexander) to secure themselves, and their Cells in England from all Episcopal Jurisdiction; which they exemplified in and by this Charter of King Edward the 1. under his Great Seal, and enrolled in Chancery this year.
EDwardus Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, omnibus haec visuris, salutem. Inspeximus quaedam privilegia in serico bullata, non cancellata, non abolita, nec in aliqua sui parte viciata, ex parte Religiosorum virorum Abbatis & Conventus Majoris Monasterii Turonensis nobis exhibita, formam quae sequitur continencia.
Innocentius Episcopus servus servorum Dei, dilectis filiis Abbati & Conventui Majoris Monasterii Turonensis, ad Romanam Ecclesiam nullo mediante spectantis, salutem & Apostolicam benedictionem. Cum nuper duxerimus statuendum, ut exempti quantacunque gaudeant libertate, nichilominus tamen ration delicti, seu contractus, aut rei de qua agitur contra ipsos, rite possunt coram locorum Ordinariis conveniri, et illi quod ad hoc suam in ipsos jurisdictionem prout jus exigit etercere. Vos dubitantes, ne per Constitu • ionem hujusmodi libertatibus et immunitatibus, ac juribus vobis et membris vestris, privilegiis et indulgenciis ab Apostoli • a seed concessis praejudicari valeat: Nobis humiliter supplicastis, ut providere super h • c indempnitati vestrae paterna solicitudine curaremus. Quia vero Monasterii sacra religio sic vos apud nos favore dignos constituit, ut nobis votivum existat, vos ab omnibus per quae vobis possent proventre dispendia immunes liben • i ani • o praeservarr, authoritate vobis praesencium indulgemus, ut occasion Constitucionis hujusmodi nullam eisdem liberratibus et immunitatibus, ac juribus imposterum praejudicium generetur. Nulli ergo omnino hominum liceat hanc paginam nostrae concessionis infringere, vellei ausu temerario contraire. Si quis autem hoc attemptare praesumpserit, indignacionem omnipotentis Dei, & beatorum Petri & Pauli Apostolorum ejus se noverit incursurum. Dat. Lugduni 3 Idus Aprilis, Po • tificatus nostri anno octavo.
Alexander Episcopus servus servorum Dei, dilectis filiis Abbati & Conventui Majoris Monasterii Turonensis, ad Romanam Ecclesiam nullo medio pertinentis, Ordinis Sancti Benedicti, salutem & Apostolicam benedictionem. Laudabilis religio quae in Monasterio vestro colitur, sic ab eo mundanae dissolucionis relegavit illecebras, ut inter alia claustralis abstinenciae nexibus religatum, observanciae puritate fulgeat regularis, & voluntatis libitum coartans, omnino sub obedienciae debito dignam & sedulam exhibeat Domino servitutem; unde tanquam pociori devotione praeminens attolli jamdadum exempcionis privilegio meruit, & velut sanctitatis eminencia praesignitum nonn • llis diversarum gratiarum titulis honorari. Cum itaque in privilegiis ipsius Monasterii contineatur express, sicut nos ipsi ex inspectione ipsorum privilegiorum collegimus, ne quisquam Archiepiscopus aut Episcopus beati Martini Majus Monasterium, aut ipsius majoris Monasterii Monachos pro ulla causa, ullo in loco excommunicare praesumat, ac universi Priores et Monachi vestri, sive in ipso Monasterio, sive in ipsius Prioratibus commorentur et membris, in eodem Monasterio prout asseritis professionem emittant, et ad voluntatem Abbatis ipsius Monasterii qui est pro tempore mit • a • tur ad Prioratus et membra eadem moraturi meis, et ab ipso Abbate cum ei placuerit, ad idem Monasterium revocentur, et conveniens sit ut qui eidem Monasterio pari se in illo profession alligant, eadem gaudere debeant libertate. Nos vestris devotis supplicacionibus inclinati, ut universi Priores & Monachi praedicti ubicunque fuerint, gandeant & utantur libere privilegiis, indulgenciis, libertatibus, immunitatibus, & graciis quibus gaudent & ut • n 〈◊〉 Monachi in ipso Monasterio commorantes, constitucione seu declaracione felicis re • ordacionis Innocentii Papae praedecessoris nostri, oirca exemptos edita, vel quibus • ibet aliis statutis seu declaracionibus factis et promulgatis ab Apostolica seed ad instanciam quorumcunque, et quibuscunque literis Apostolicis per quoscunque obtentis nequaquam obstantibus, authoritate vobis praesencium de specially gratia intulgemus. Nos enim Interdicti, Excommunicationis et Suspensionis sententies et procesius, si quos in vos et Monasterium vestrum, vel Prioratus aut Monachos praedictos, seu Prioratus et membra vestra contra praesentis indulti tenorem per quoscunque ferri vel haberi contigerit, irritos decernimus et inanes. Nulli ergo omnino hominum liceat hanc paginam nostrae concessionis & constitucionis infringere, vel ei ausu temerario contraire. Si quis autem hoc attemptare praesumpserit, indignacionem omnipotentis Dei, & beatorum Petri & Pauli Apostolorum ejus se noverit incursurum. Dat. Viterbii 6 Idus Novembris, Pontificatus nostri anno tertio.
Thus one Popes Bull contradicted, and then repealed, or explained another, to gain monies from their exempt Monasteries, Abbots and Monks upon all occasions, who could not endure to be subject to any Archiepiscopal or Episcopal Jurisdiction.
The Pope grating the Bishop and Freers of the Hospital of St. Mary's of Bethlehem, Bulls and Indulgences to collect Alms for the relief of the poor and infirm in their Hospitals, in divers parts of the world; the King out of his charity and Royal authority granted them this Protection, License, and Patent of assistance to collect and receive the Alms of his Subjects within the Realm, and to seise and punish all false Collectors thereof, not authorized by them.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Cum dilecti nobis in Christo venerabilis pater Episcopus & Fratres Ecclesiae beatae Mariae de Bethlehem, mittant quosdam Nuncios suos cum privilegiis Apostolicis et indulgentiis ad loca diversa, ad elemosinas Christi fidelium colligendas in subsidium Ecclesiae beatae Mariae de Bethlehem, pauperum et infirmorum in eorum Hospitalibus per diversas partes mundi degentium. Nos eosdem Episcopum & Fratres, , ac eorum Nuncios praedictos in protectionem & defensionem nostram suscepimus specialem; Vobis mandamus, quod ipsos Episcopum, Fratres & Nuncios manuteneatis, & protegatis, & defendatis, non inferentes eis vel inferri permittentes injuriam, molestiam, dampnum aut gravamen. Et si quid eis forisfactum fuerit, id eis quantum in vobis est, sine dilatione faciatis emendari. Rogamus etiam vos, quod cum dicti Fratres vel eorum Nuncii ad vos venerint, de bonis vestris elemosinas petituri, ipsos benign admittere, et eisdem intuitu charitatis ad sustentationem praedictam de bonis vestris erogare velitis, ut a Deo remunerationem condignam, et a nobis grates reportare possitis speciales. Et quia quidam falsarii advocantes se per Episcopum & Fratres Ecclesiae praedictae, nomine ipsorum Episcopy & Fratrum elemosinas colligunt, licet per ipsos potestatem non habeant, ut intelleximus, Vos iterato rogamus, quod cum aliqui tales sine literis patentibus praedicti Episcopy vel ejus Nuncii causa hujusmodi collectae faciendae per vos transitum fecerint, ipsos cum collecta illa arrestari faciatis, donec de hujusmodi malicia emendas fecerint competentes, prout in casu consimili aliàs fieri consuevit. In cujus, &c. Teste Rege apud Stebenheth. 15 die Aprilis.
Pat. 20 E. 1. m. 6. The King granted the like Patent and Protection verbatim, Pro Magistro & Fratribus Hespitalis Sancti Jacobi de Alto Passu, & eorum attornatis. Teste Rege apud Berewyk. super Twed. 15 die Julii: as he had formerly done.
This year the King by two distinct Patents, running in the same form, nominated two more of his 20. Clerks who should enjoy the Popes Privilege granted to him for Non-residence from their Livings ten years space.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Universitati vestrae notum facimus per praesentes, quod cum Sanctissimus pater in Christo Dominus Nicholaus Papa quartus, nobis de gratia specially concesserit, quod viginti Clerici nostris obsequiis insistentes, quos duxerimus nominandos, sua beneficia Ecclesiastica per decennium libere recipere valeant, non obstante quod primam vel aliam residentiam non fecerint in eisdem, prout in literis Apostolicis plenius continetur. Nos dilectum Clericum nostrum Dominum Agmonem de Quarto Praecentorem Lugduni, nostris obsequiis fideliter ac diligenter insistentem nominamus inter caeteros Clericos nostris obsequ •• s immorantes ad dictam gratiam, per praedictum tempus liberaliter optinend. In cujus, &c. Teste Rege apud Westm. quinto die Februarii.
The like Patent in terminis, nominated Magistrum Arnaldum de Tillio for another Non-resident. Teste Rege apud Stebenheth. 11 die Decembris.
How the King by his Sovereign authority, commissioned others to visit his Hospitals, make Ordinances for, place Masters in them in his stead, this Patent instructs us.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Cum dilectus noster Wilhelmus de Hamelton Archid. Eborum in visitacione et ordinacione quas de praecepto nostro nuper fecit in Hospitali nostro beati Nicholai infra Civitatem nostram Ebor. fundato, Magistrum eidem Hospitali praeficere distulerit, quousque de nostra sibi super hoc constiterit voluntate. Per quod nos nolentes, quod Hospitale illud Magistro diutius careret, nec quod bona ejusdem possent pro defectu regiminis dissipari: Mandavimus dilecto nobis in Christo Abbati beatae Mariae Ebor. & dilecto & fideli nostro Johanni de Lythegreynes, quod ipsi aliquem Capellanum providum & honestum de Civitate praedicta, vel partibus adjacentibus, qui regimini ejusdem Hospitalis vellet & sciret intendere, eligerent vice nostra. Ac iidem Abbas & Johannes Robertum le Grant personam Ecclesiae Sancta Crucis Ebor. de communi consensu Majoris & Communitatis Civitatis praedictae, ad hoc nominaverint in Magistrum. Nos de ipsius Roberti industria confidentes, commisimus ei Hospitale praedictum cum pertin. custodiendum, quamdiu been et fideliter se gesserit in eodem. Ita quod ordinacionem per praefatum Clericum nostrum in eodem Hospitali nuper factam, et per nostras patentes literas postmodum confirmatam in singulis suis articulis firmiter et inviolabiliter faciat observari, quod in dictis literis nostris plenius continetur. In cujus, &c. Teste Rege apud Berewyk super Twed. 12 die Junii.
Et mandatum est fratribus & sororibus, &c. Teste ut supra.
The King standing in need of monies, his Treasurer borrowed from the Popes Nuncio and Merchants no less then one Hundred Thousand Marks at once, due at the second term of payment thereof, out of the Dismes granted him by the Pope for relief of the Holy Land, collected in England, as these Records attest.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Sciatis quod assignavimus 〈…〉 fidelem nostrum Magistrum Willielmum de Marchia Thesa •• ▪ 〈…〉 petendum et recipiendum nomine nostro centum millia marc ••• 〈…〉 collecta in regno nostro Angl. et nobis a seed Apostolica in 〈…〉 Sanctae concessa, de secundo termino solucionis ejusdem, una cu • 〈…〉 de toto tempore concessionis Decimae illius, tam a Mercatoribus 〈…〉 quam ab aliis quibuscunque ad Decimam illam nobis selvendam, a 〈…〉 Apostolica deputatis. In cujus, &c. Teste Rege apud Berewyk super Twed. 13 die Junii.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Sciatis nos recepisse per manus dilecti & fidelis nostri Magistri Willielmi de Marchia Thesaur. nostri, à dilectis nobis Magistro Giffredo de Vezano Cameracen. camerae Domini Papae Clerico, et Apostolicae sedis in Anglia Nuncio, & Magistro Johanne de Luk. Canonico Sancti Pauli London. centum millia marcarum de Decima in regno nostro Angl. collecta, et nobis a praedicta seed in subsidium Terrae Sanctae concessa, de secundo termino solucionis ejusdem: De quibus centum millibus marcarum praefatos Magistros Giffredum & Johannem, et sedem praedictam, tenore praesencium quietamus. In cujus, &c. Teste ut supra. Thus the King and Pope divided this great spoil between them, no part thereof being applied to the Holy Lands relief.
The Abbot and Covent of Certesey procuring divers Churches to be appropriated to them, to which notwithstanding others presented their Clerks by prayers or power, against their wills, upon the deaths of their Temporary Vicars, procured a Bull from Pope Clement the 3d. and Charter from the Bishop of Winton, to hold them to their proper uses after the Encumbents deaths or resignations, so as they presented Vicars to them; which being invalid without the Kings special license and confirmation, they procured this Patent from him to confirm these appropriations to them, by reason of the poverty and losses of the Monastery, wherein the Popes Bull, and Bishops Charter are recited and ratified.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Inspeximus literas patentes quas venerabilis pater Johannes Winton. Episcopus fecit dilectis nobis in Christo Abbati & Conventui de Certeseye, in haec verba. Universis praesentes literas inspecturis, Johannes permissione divina Winton. Ecclesiae Minister, salutem in Domino sempiternam. Noveritis nos literas felicis recordationis Clementis Papae tercii, nobis ex parte Religiosorum virorum Abbatis & Conventus de Certeseye nostrae Diocaesis praesentatas, non cancellatas, non abolitas, nec in aliqua sui parte viciatas, filo serico, & vera bulla builatas vidisse, legisse, ac diligenter examinasse, sub eo qui sequitur verborum tenore. Clemens Episcopus servus servorum Dei, dilectis filiis Abbati & Conventui de Certeseya, salutem & Apostolicam benedictionem. Religiosis socis adesse universalis regiminis administracione compellimur, & eorum commoditatibus solicit providere caritatis zelo propensius commovemur, ut oculus Apostolicae sedis eorundem locorum commodis officio sollicitudinis pastoralis invigilet, & eorum indempnitati provida studeret circumspectione cavere. Ad nostram siquidem audienciam pervenit, quod quaedam parochiales Ecclesiae Monasterio vestro ad sustentacionem fratrum▪ hospitum ac pauperum susceptionem fuerunt collatae, scilicet de Botham, & de Edesnam, & de Ewell, & de Waltham, & de Horleya, & de Coveham, & de Culesdon Ecclesiae, & de Wetesdon, & de Gerteseya Capellae, in quibus Clerici instituti per temporales Vicarios ministrabant; quibus decedentibus, tam Ecclesiasticae quam Seculares personae, interdum precibus et potencia potius quam vestra voluntate, Clericos suos in eis faciebant institui; In quo jus Monasterii vestri contigit deperire, et Ecclesias ipsas bonis et possessionibus amplas vobis inutiles et infructuosas existere. Nos autem quorum est errata corrigere, et quae perperam fuerunt ad aequitatis tramitem revocare; Vobis & Ecclesiae vestrae cupientes utiliter providere, authoritate vobis Apostolica indulgemus, ut cum Clerici aut Sacerdotes praedictarum Ecclesiarum decedunt, aut ease vivi dimittunt, licitum sit vobis ease in manu vestra retinere, et earum beneficia ad proprios usus reservare, el • ctis ibidem Vicariis et Diocesano Episcopo praesentatis; Ita quidem quod Episcopo non liceat qui sibi fuerint praesentati, nisi ob manife stam et ratienabilem causam repellere; eaedem vero Ecclesiae et earum beneficia vobis et successoribus vestris imperpetuum conserventur, eorum pro quorum gubernacione et sustentacione concessa sunt omnimodis usibus profutura, salva sedis Apostolicae authoritate, et Diocesani Episcopy Canonica justitia. Praeterea authoritate duximus Apostolica statuendum, ne quis Archiepiscopus, Episcopus, Archidiaconus, Decanus, seu aliquis Ecclesiae Praelatus, vos aut Ecclesias vestras, vel Clericos vestros suspendere, interdicere seu excommunicare, vel a vobis, vel a possessionibus vest • is quicquam exigere quod indebitum sit vel extraordinarium, nisi ex rationabili causa et ordine judiciario cognita, ullo ausu praesumat. Decrevimus ergo, ut null • omnino hominum liceat hanc paginam nostrae constitucionis & prohibicionis infringere, vel ei ausu temerario contraire. Si quis autem hoc attemptare praesumpserit, indignationem omnipotentis Dei, & beatorum Petri & Pauli Apostolorum ejus se noverit incursurum. Data Laterani 13 Kal. April. Pontificatus nostri anno quarto. Cum igitur Ecclesia de Botham praedict • nostri Diocesis, dictorumque Religiosorum patronatus per resignationem Johannes de London. nuper Rectoris ejusdem in manibus nostris pure & simpliciter nuper factam vacare noscatur ad praesens: Nos attendants, quod eorundem Religiosorum redditus et proventus adeo sunt tenues et exiles, in tantumque istis diebus modis variis decrescebant, quod remanente onere quod de die in dies excrescit, et numero Deo inibi famulancium, ipsi tanquam aere alieno depressi, eorumque facultatibus lapsi, pensatis oppressionibus variis, tam exactionum quam etiam pesti • enciarum, et inundacione aquarum quae in animalibus, pecudibus et aliis nuper in illis partibus de Certeseye contigerunt, non poterunt ex ipsis commode sustentari, nec hospitalitatem, ut praemittitur, vel alia caritatis opera prout consueverunt hactenus exercere. Hiis & aliis rationibus evidentibus & legitimis, quibus Ecclesiarum appropriatio non tam juri contraria quam pietati consona est censenda, merito excitati, quod per felicis recordationis C. Papam praedictum, tam pie, tam misericorditer factum & concessum existit, quantum in nobis est, ratum habentes & firmum; cupientesque effectui debito mancipare, eisdem Religiosis concedimus per praesentes, ut ipsi per Procuratores eorundem dicta Ecclesiae jam vacantis, quae eis ut praemittitur, authoritate sedis Apostolicae appropriata existit, corporalem possessionem libere ingredi valeant & eam licite retinere, ipsiusque fructus et probentus sibi et successoribus suis ad usus praemissos imperpetuum convertendos, salva in omnibus jure Episcopali, authoritate, et dignitate Winton. Ecclesiae. Ita tamen quod eidem Ecclesiae per idoneum Vicarium nobis praesentandum honest deserviatur juxta formam superius annotatam. In cujus rei testimonium praesentes literas nostras eisdem Religiosis fieri fecimus patentes sigilli nostri impressione munitas. Actum & datum apud Essere primo die Aprilis, Anno Domini 1292. Consecrationis vero nostrae decimo. Nos autem concessionem praedictam ratam habentes et gratam, eam pro nobis et b • redibus nostris, quantum in nobis est, praedictis Abbati et Conventui, et successoribus suis, concedimus et confirmamus, sicut literae praedictae rationabiliter testantur. In cujus, &c. Teste Rege apud Berewik super Twed. 8 die Junii.
King Henry the 3. having granted the Tithe of his rent called Chaumpard in the Isle of Gernesey, to the Chapel of St. Mary in Orguil Castle there, (where I was once a Prisoner by some Prelates malice) to maintain a Chaplain to say divine service every day for his soul, and the souls of his predecessors and heirs, K. Edward ratified it by this Patent to the said Chaplain and his successors.
REX Ballivis suis & omnibus tenentibus Insularum de Gerneseye & Gereseye, salutem. Cum bonae memory Dominus H. quondam Rex Angl. pater noster, intuitu Dei, & ob reverentiam beatae Virginis Mariae, & pro salute animae suae, & animarum antecessorum & haeredum suorum, per Cartam suam dederit & concesserit ad sustentacionem cujusdam Capellani divina celebrantis singulis diebus in Capella beatae Mariae de Castro de Orguil in Insula de Gernes. decimam totius redditus sui, qui vocatur Chaumpard, in eadem Insula de Gerneseye; habendum & tenendum imperpetuum, in liberam, puram & perpetuam elemosinam, prout in Carta praedicta, quam inspeximus, plenius continetur: Nos dictae Cartae tenore considerato diligenter, voluntatem dicti patris nostri cupientes adimplere, et maxim in hoc casu, donacionem & concessionem super praemissis à dicto patre nostro factas, ratas habentes & gratas, volumus & per praesentes literas pro nobis & haeredibus nostris concedimus, quod Capellanus noster qui nunc in dicta Capella est institutus, et ejus successores, qui per nos, vel haeredes nostros, vel Ballivos nostros, vel haeredum nostrorum de dicta Insula de Gerneseye in dicta Capella erunt assignati, decimam praedictam totius redditus nostri, qui dicitur Chaumpard, in dicta Insula de Gerneseye, habeant et integre percipiant in puram et perpetuam elemosinam, libere, pacifice et quiet. In cujus, &c. Teste Rege apud Walsingham 10 die Maii.
I find the Kings Royal license and assent to the election only of one Abbess in Ireland, recorded in this year.
REX dilecto & fideli suo Willielmo de Vescy Justic. suo Hibern. salutem. Cum dilecti nobis in Christo Abbatissa & Conventus beatae Mariae de Bello Portu juxta Waterford. nobis per literas suas patentes significaverint, quod Ecclesia sua praedicta per mortem Matil. Comyn nuper Abbatissae ejusdem loci, pastoris sit solatio destituta, supplicantes nobis, prout moris est, quod licentiam sibi aliam eligendi in Abbatissam eisdem concedere dignaremur; ac nos precibus eorundem Abbatissae & Conventus in hac parte favorabiliter inclinati, licentiam illam eis duxerimus concedendam; mandantes quod talem, &c. Nos eorundem Abbatissae & Conventus laboribus & expensis in hac parte parcere volentes, ista vice concessimus eis, &c. Acceptis tamen securitate, &c. sine data.
What English Bishops were elected, confirmed, and restored to their Temporalties this year by the Kings Royal license and assent, these Patents and Writs will best inform us.
REX electioni nuper factae in Ecclesia Cathedrali Karl. de fratre Johanne de Halghton Canonico ejusdem domus in Episcopum loci illius, Regium assensum adhibuit et favorem. Et mandatum est Magistro Johanni de Crancumb Archid. Estriding. venerabilis patris J. Archiepiscopi Ebor. Angl. Primatis, ipso Archiepiscopo in partibus transmarinis agent Vicario generali, ut quod suum est in hac parte exequatur. Teste Rege apud Derlington 26 die Maii. Who confirming his election, the King restored his Temporalties by a Writ to his Escheator; Teste Rege apud Berewyk super Twed. 18 die Julii. Ibid. m. 10.
REX dilecto Clerico suo Malculmo de Harle Escaetori suo citra Trentam, salutem. Cum venerabilis pater J. Cantuariensis Archiepiscopus electionem nuper factam in Ecclesia Cathedrali beati Petri Exon. de venerabili viro Magistro Thoma de Bitton Decano Wellensi in Episcopum loci praedicti, cui Regium assensum prius adhibuimus et favorem, confirmaverit, sicut per literas patentes ipsius Archiepiscopi nobis inde directas accepimus: Nos consimationem illam acceptantes cepimus fidelitatem ipsius Electi, & Temporalia Episcopatus praedicti, prout moris est, restituimus eidem. Et ideo vobis mandamus, quod Temporalia ejusdem Episcopatus eidem Electo restituatis, sicut praedictum est. Teste Rege apud London. 2 die Novembris.
Et mandatum est Militibus, &c. Teste ut supra.
REX Radulpho de Berners, salutem. Cum venerabilis pater J. Cantuar. Archiepiscopus, totius Angliae Primas, electionem nuper celebratam in Ecclesia Cathedrali Sarum de discreto viro Nicholao Longespeye dictae Ecclesiae Thesaurario in Episcopum ejusdem loci, cui prius Regium assensum adhibuimus et savorem, confirmaverit, sicut per literas patentes ip • ius Archiepiscopi nobis inde directas nobis constat. Nos confirmationem illam acceptantes, cepimus fidelitatem ipsius Electi, & Temporalia Episcopatus illius, prout moris est, restituimus eidem, Et ideo vobis mandamus, quod eidem Nicholao Temporalia Episcopatus illius restituatis, sicut praedictum est. Teste Rege apud Cantuar. 16 die Decembris.
Et mandatum est Militibus, &c. Teste ut supra.
The Pope granting the King a Disme in Ireland for relief of the Holy Land, and appointing who should collect it, he issued this Patent for their assistance therein to all his Bailiffs and Subjects in Ireland.
REX Vicecomitibus & omnibus aliis Ballivis & fidelibus suis in Hibern. ad quos, &c. salutem. Cum Summus Pontifex venerabiles patres Th. Midensem & —Kildarensem Episcopos, per literas suas bullatas deputaverit ad Decimam in terra praedicta nobis in subsidium Terrae Sanctae concessam colligendam, prout in eisdem literis plenius continetur; Vobis mandamus, quod eisdem Episcopis ad eandem Decimam colligendam, sitis consulontes et auxiliantes quociens ab eisdem Episcopis vel eorum altero ex parte nostra super hcc fueritis requisiti. In cujus, &c. Teste Rege apud Waverle 12 die Februarii.
The King in the Prologue of his Patent this year on the behalf of the Abbot and Covent of St. Edmunds, thus expresseth his Royal Office and care to maintain Churches in their Ecclesiastical as well as Temporal Liberties, and to redress their violations.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Cum nos Ecclesias ac Ecclesiasticas Libertates, & maxim illas quae de nostris & progenitorum nostrorum quondam Regum Angl. elemosinis sunt fundatae, manutenere volumus et defendere, ut tenemur: Ac quidam salutis suae immemores in Villa Sancti Edmundi, assumptis secum quibusdam fautoribus suis, nuper in nostri & Abbatis Sancti Edmundi, cujus Ecclesia de hujusmodi elemosinis est fundata, & in elusionem libertatis ejusdem Ecclesiae à tempore fundationis ejusdem optentae & hactenus usitatae, necnon & dignitatis & pacis nostrae laesionem manifestam, quamplures injurias & transgressiones enormes eidem Abbati & Ecclesiae suae praedictae intulerint, ut accepimus. Nos super hoc sicut nobis incumbit remedium providere, et libertates à nobis & progenitoribus nostris dictae Ecclesiae sic concessas et usitatas, tanquam patronus ejusdem Ecclesiae illihatas conservare volentes: Ad instantiam praedicti Abbatis, & de consilio nostro assignavimus dilectos & fideles nostros Johannem de Met, Willielmum de Giselham, & Hugonem de Crossingham, vel duos ex ipsis quos praesentes esse contigerit, ad inquirendum per sacramentum proborum & legalium hominum per quos, &c. super injuriis & transgres. praedictis plenius veritatem, & ad plenam & c • lerem justiciam eidem Abbati inde exhibendam, secundum legem & consuetudinem regni nostri. Nolentes quod aliquid per istud factum eidem Abbati & successoribus suis cedat in praejudicium vel laesionem libertatum Ecclesiae memorat • . In cujus, &c. Teste Rege apud Westm. 2 die Februarii.
King Edward this year by his Sovereign authority, commanded the heart of his Father King Henry the 3d. to be delivered to the Abbess of Fonteveroit, to be interred in that Nunnery, according to his promise in his life time; which the Abbot of Westminster accordingly delivered to her 20 years after his decease, in the presence of sundry Bishops, Nobles, and others, by the Kings command, as this Patent attests.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Quia pro certo intelleximus, quod c • lebris memory Dominus H. quondam Rex Angliae pater noster ipso dudum existente apud Monasterium Fontis Ebraldi, cor suum post ejus decessum eidem Manasterio promisit, & dilecta nobis in Christo Abbatissa Monasterii praedicti nuper in Anglia accedens, cor illud sibi juxta promissionem praedictam petiit liberari, dilectus nobis in Christo Walterus Abbas Westmonasterii cor praedictum integrum in praesencia venerabilium patrum A. Dunolm. & R. Bathon. & Wellen. Episcoporum, & dilectorum & fidelium nostrorum Edmundi fratris nostri, & Willielmi de Valencia Avunculi nostri, & aliorum fidelium nostrorum plurimorum, die Luna proxima ante festum beatae Luciae Virginis anno Regni nostri vicesimo in Eccles • a Westmonasterii praedictae Abbatissae de voluntate et praecepto nostro liberavit, ad praedictum Monasterium Fontis Ebraldi deferend. et sepeliendum in eodem. In cujus, &c. Teste Rege apud London. 3. die Decemb.
What inroads, encroachments the Bishops, Clergymen, and their Officials this year made upon the Kings Crown, prerogative Royal, and Temporal Courts of Justice, by holding Pleas of Chattels and Debts which concerned not Marriage and Testament, and likewise of Advowsons and Freeholds, against the Kings Prohibitions to them; how contemptuously they proceeded to excommunicate those who delivered the Kings prohibitions to them, to restrain their encroachments, and to imprison them by Capias Excommunicatums, notwithstanding the Kings Prohibitions; and how zealous the King, his Judges, Subjects were to oppose these their encroachments, usurpations, and contempts against the Kings Crown, Dignity, Courts Prohibitions, and his Subjects liberties, will appear by these ensuing Writs, actions, suits against them both by the parties grieved, and by the King himself, (the Originals and returns whereof, endorsed on them, I rescued out of the rubbish in the White Tower Chapel,) and by the Plea Rolls Anno 20 E. 1. which I shall here present you with.
EDwardus Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, Vic. Linc. salutem. Pone per vadium & salvos Plegios Oliverum Episcopum Linc. quod sit coram Justiciariis nostris apud Westm. à die Sancti Hilary in xv dies, & ibi habeat R. Vicarium Ecclesiae de Wycham Clericum suum, ad respondendum Nobis de placito, Quare cum Placita de Catallis et Debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonio ad Nos et ad dignitatem nostram, et non ad alium in regno nostro pertineant; Idem Richardus (sicut ex relatu plurimorum acce • imus) secutus est placitum in Curia Christianitatis de catallis et debitis Richardi de Wi • ham Clerici, quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, in laesionem dignitatis nostrae, et contra Prohibitionem nostram, ut dicitur. Et ad ostendendum, quare non habuit praedictum Richardum Vicarium Ecclesiae de Wycham Clericum suum coram Justiciariis nostris apud Westm. à die Sancti Michaelis in xv. dies sicut sibi mandatum fuit; et habeas ibi nomina plegiorum & hoc breve. Teste J. de Metingham apud Westm. 10 die Novembr. Anno Regni nostri vicesimo; who put in Pledges, endorsed on the Writ.
EDwardus Dei gratia Rex Angliae, &c. Vic. Devon. salutem. Monstravit nobis Robertus de Morkesel, quod cum Magister Petrus de Insula Archidiaconus Exon. in Curia nostra coram Justiciariis nostris apud Westm. à die Sanctae Trinitatis in 15. dies proximo praeterit. attachiatus esset, ad respondend. eidem Roberto de placito, quare tenuit placitum in Curia Christianitatis de quodam Iuvenco ipsius Roberti quod non est de Testamento vel Matrimonio contra Prohibitionem nostram, quam idem Robertus prius ei porrexerat, ne praedictum placitum in praedicta Curia teneret. Ac idem Magister Petrus ad diem illam in praefata Curia nostra comparnisset & vadiasset eidem Roberto inde legem suam, prout moris est in eadem Curia nostra, quod placitum illum non tenuit in praedicta Curia Christianitatis, & tamen ei ad eundem R. diem fecisset: & postea in eadem Curia nostra inhibitum esset praedicto Magistro Petro ne occasion prosecutionis praedicti placiti praedicto Roberto aliquam inferret molestiam; idem Magister Petrus e • gravius et molestius placitum illud ulterius tenuit in eadem Curia Christianitatis quousque sententia in ipsum Robertum promulgata, ipsum excommunicavit, et per totam Archidiaconatum praedictam publice excommunicare fecit: et postea breve nostrum de ipso Roberto sic excommunicato, tanquam claves Ecclesiae contemnente capiendo, jam tibi porrerit, ut dicitur, in Coronae et Dignitatis nostrae laesionem manifestam, Euriae nostrae praedictae contemptum, et praedicti Roberti dispendium non modicum et gravamen; prout ex gravissima ipsius Roberti querela accepimus. Et quia tanta contemptum et inobedientiam (si commissa fuerint) relinquere nolumus impunita; tibi praecipimus, quod si praedictus Robertus fecerit te securum de Clamore suo prosequendo, tunc pone per vadium & salvos plegios praedictum Magistrum Petrum, quod sit coram Justiciariis nostris apud Westm. à die Sancti Hilary in 15. dies, ad respondendum tam Nobis de praedictis contemptu et inobedientia, quàm praedicto Roberto de transgression praedicta. Praecipimus eciam tibi, quod si tibi constare possit, quod praedictus Robertus ea occasion et non alia excommunicatus sit, tunc ab ipso Roberto capiendo per aliquod breve nostrum per praedictum Magistrum Petrum impetratum penitus desistas, et ipsum Robertum interim pacem nostram habere permittas; & habeas ibi nomina plegiorum & hoc breve. Teste J. de Metingham apud Westm. 18 die Novembris. Anno regni nostri vicesimo. The Sheriff returning, Magister Petrus de Insula Clericus est, & non habet Laicum feodum per quod possit attachiari. Thereupon a new Writ in like form issued to the Bishop of Exeter, to cause him to appear.
A Writ of the same nature, with some diversity, issued this year in another case to the Sheriffs of London for the like contempt and vexation.
EDwardus, &c. Vicecomitibus London. salutem. Monstravit nobis Adam Payn, quod cum Magister Simon de la Neylond et Hermannus le Somenar. in Curia nostra coram Justic. nostris apud Westm. in Octabis Sancti Johannes Baptistae prox. praeterit. attach. essent ad respondend. eidem Adae de placito, quare praedict. Magist. Simon. tenuit placitum in Curia Christianitatis de quodam debito unius Marcae, quàm praedictus Hermannus coram eodem Magistro Simone exigebat, quae non est de Testamento vel Matrimonio: et de placito, quare praedictus Hermannus secutus fuit dictum placitum in eadem Curia Christian. contra prohibitiones nostras, quas idem Adam prius eis porrexerat, ne praedictus Magister Simon. placitum illud in eadem Curia Christianitatis ulterius teneret; nec praedictus Hermannus idem placitum in eadem Curia sequeretur, ac iidem Magister Simon & Hermannus ad diem illum venissent in praefata Curia nostra coram praefatis Justiciariis nostris apud Westm. & defendissent contra praedictum Adam et Sectam suam, quod praedictus Magister Simon non tenuit placitum praedictum, nec praedict. Hermannus secutus fuit in praedicta Curia Christianitatis, et vadiassent ei •• m Adae inde leges suas, & habuissent diem veniendi cum legibus ejus coram Justiciariis nostris apud Westm. in Octabis Sancti Martini proximo futuris; praefatus Magister Simon pendente inde inter eos in praedicta C • ria nostra praefato Placito, praedictum placitum nichilominus ulterius tenuit in praedicta Curia Christianitatis; et similiter praefatus Hermannus idem placitum in eadem Curia ulterius secutus est, quousque praedictus Magister Simon, sententia in ipsum Adam promulgata ad sectam praedicti Hermanni, ipsum excommunicavit, et per totam Archidiaconatum London. publice excommunicare fecit; et postea Breve nostrum de ipso Adam sic excommunicato, tanquam claves Ecclesiae contempnente, capiendo, jam vobis porrexerunt, ut dicitur, in Coronae et Dignitatis nostrae laesionem manifestam, Curiae nostrae praedictae contemptum, et praedicti Adae dispendium non modicum et gravamen; prout ex gravi querela ipsius Adae accepimus. Et quia tanta contemptum et inobedientiam (si commissa fuerint) relinquere nolumus impunita; vobis praecipimus quod si praedictus Adam fecerit vos securum de clamore suo pros. tunc pone per vadium et salvos pleg. praedictos Magistrum Simonem et Hermannum, quod sint coram Justic. nostris apud Westm. in Octab. Sancti Michaelis, ad respondendum tam novis de praedictis contemptu et inobedientia, quam praedicto Adae de transgression praedictâ: Praecipimus etiam vobis, quoà si vobis constare poterit, quod praedictus Adam occasion praedicta et non alia excommunicatus sit, tunc ab ipso Adam capiendo per aliquod Breve nostrum ea occasion per praedictos Magistr. Simonem & Hermannum impetratum seu impetrandum penitus desistatis, et ipsum Adam interim pacem nostram habere permittatis. Et habeatis ibi nomina pleg. & h • c Breve. Teste J. de Metingham apud Westm. 14 die Julii, Anno regni nostri vicesimo. The like Writ of alias issued to the same Sheriffs between the same parties 10 die Novembris, the same year.
EDwardus Dei gratia Rex Angliae, &c. Vic. Wiltes. salutem. Si Robertus de Horsinton fecerit te securum de Clam. suo proseq. tunc pone per vadium & salvos plegios Eudonem persanam Ecclesiae de Sturton, quod sit coram Justiciariis nostris apud Westm. in Octabis Sancti Michaelis, ostensurus, quare tenuit placitum in Curia Christianitatis de Catallis et Devitis, quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, contra prohibitionem nostram. Et habeas ibi nomina pleg. & hoc Breve. Teste meipso apud Berewyk super Twedam 7. die Julii, Anno regni nostri vicesimo.
The like Writs at large issued the same year, Vic. Somers. for Agnes de Sidernefen. contra Willielm. Vicar. Ecclesiae de Wynesford Defend. ad respond. apud Westm. in Octab. Sancti Michaelis, quare secutus est (consimile) placitum, &c. Teste (ut supra) 18 die Junii. Vic. Kantiae, for Alanus de Hulles, contr. Magist. Lucam de Brey, & Magist. Willielmum de Halyngberg, quare tenuerunt (consimile) placitum, &c. Teste meipso apud Roubing. 23. die Julii. With another Writ between the said parties, 30. die Augusti: Vic. Kantiae, for Michael de Northflete contra fratrem Nicholaum Praecentorem Ecclesiae de Bernewell, quare tenuit placitum, &c. Et Magistrum Richardum de Hecham personam Ecclesiae de Northflete, quare secutus est idem placitum in Curia Christianitatis de bonis et catallis quae non sunt, &c. contra prohibitionem, &c. Teste meipso apud Spalding, 15 die Maii. Vic. Hereford. for Mab • l • ▪ de la Bedeon, versus fratrem Willielmum de Paris, quare tenuit (consimile) placitum, & Willielmum Vicarium Ecclesiae Sancti Stephani extra villam Sancti Albam, quare secutus est idem placitum. Teste apud Farendon 28 die Febr. Vicecomitibus London. for Andraeas de Furmager, versus Magist. Simon de Neulond & Magist. Johannem de Maerhale, quare secutisunt (consimile) placitum. Teste, &c. apud Hereford. 2. die Novembr. Vicecomiti Buks, salutem. Si Robertus le Dun de parva Brikhull fecerit te securum, &c. tunc pone, &c. Willielmum personam Ecclesiae de parva Brikhulle, Willielmum le Clerk de Marcle, & Robertum Vicarium Ecclsieae de Ugliene, quod sint, &c. Ostensuri, quare secuti sunt placitum in Curia Christianitatis de Catallis et Debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonto, contra prohibitionem nostram, &c. Teste meipso apud Grenewiche, 13. die Decemb. Anno regni nostri vicesimo.
Breve consimile dirigitur Vicecomiti Buk. p • o Johanne de Prydynton contra Willielmum Vicarium Ecclesiae de parva Brykhill. Willielmum le Clerk de Marcle, & Robertum Vicarium Ecclesiae de Vgliene, Dat. ut supra.
EDwardus, &c. Vicecomiti Wiltes. salutem. Pracipimus tibi quod distring as Magistrum Radulphum de Brickwell per omnes terras & catalla sua: Ita quod nec ipse, nec aliquis per ipsum, ad ea manum apponat, donec aliud à nobis inde habueritis praeceptum. Et quod habeas corpus ejus coram Justic. nostris apud Westm. in Octabis Sancti Hilary, ad respondendum Petro filio Garino de placito, quare tenuit placitum in Curia Christianitatis de catallis et debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, contra prohibitionem nostram, ut dicit. Et ad audiendum judicium suum de pluribus defaltis. Et habeas ibi hoc breve. Teste J. de Metingham apud Westm. tertio die Novembris, Anno regni nostri 20.
EDwardus, &c. Venerabili in Christo Patri G. eadem gratia Episcopo Cicestr. salutem. Mandamus vobis, quod venire faciatis coram Justic. nostris apud Westm. in Octabis Sancti Michaelis Thomam de Burn, & Stephanum personam Ecclesiae de Yuhurst Clericos vestros, ad respondendum Simony de Baroun de placito quare praedictus Thomas tenuit placitum in Curia Christianitatis de catallis et debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonio contra prohibitionem nostram, ut dicit. Et unde Vic. noster Sussex mandavit Justic. nostris apud Westm. à die Paschae in quindecim dies, quod praedictus Magister Thomas & Stephanus Clerici sunt, & non habent Laicum feodum in balliva sua. per quod possunt attachiari. Et habeas ibi hoc Breve. T • ste J. de Metingham apud Westm. 28 die April. Anno regni nostri vicesimo; who indorsed this return, Bona Ecclesiasti • a Thomae de Burn, & Stephani P • rsonae Ecclesiae de Yuhurst sequestrata sunt, quod sint coram Justiciariis apud Westm. die in brevi contento; but they not appearing, there issued a New Writ Vic. Sussex, Pone per vadiis & salvos plegios Episcopus Cicestriae, quod sit coram Justiciariis nostris apud Westm. Et ibi habcat Thomam de Burn & Stephanum, &c. Clericos suos ad respondend. Simony Baron. de placito praedicto. Teste J. de Metingham apud Westm. 14 die Octobris, Anno regni nostri 20. The like Writ issued Episcopo Lincoln. quod venire f • ciat, &c. Simonem personam Ecclesiae de Hegeling, & Philippum Vicarium Ecclesiae de Clee Clericos suos, ad respondend. Henrico de Hoke, quare tenuerunt placitum, &c. Teste J. de Metingham 27 die Octobr. Anno regni nostri 20. Another Writ issued Episcopo Sarum, quod venire faciat Radulphum de Brightwell Clericum suum, &c. ad respondendum Petro filio Warini quare secutus fuit placitum in Curia Christianitatis de catallis et debitis, &c. Teste J. de Metingham apud Westm. 3 die Novembr. An. regni nostri 20.
Moreover in the Plea Rolls in the Tower, Paschae 20 E. 1. I find these suits upon Attachments for suing and holding Pleas in Court Christian of Debts, Chattels which concerned not Testaments or Marriage, and of Advousons of Churches.
Juliana quae fuit uxor Roberti de Hill per attornatum suum optulit se 4. die versus Magistrum Willielmum —& Willielmum Abbatem de Malmesbury de placito, quare praedictus Magister Wilhelmus tenuit placitum in Curia Christianitatis de catallis vel debitis quae nonsunt de Testamento vel Matrimonio, contra prohibitionem, &c.
Wilhelmus de Schelond & Robertus de Cherleheld per attornatum suum optulerunt se 4. die versus Ricardum le —de placito, quare secutus esi placitum in Curia Christianitatis de catallis et debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, contra prohibitionem, &c. Et ipse non venit, &c.
— • ssoniator Nicholai Burdet, optulit se 4. die versus Magistrum Petrum de Sannary, & Magistrum Willielmum de Sarden, & Robertum filium Alani de Westrington, de placito, quare praedicti Petrus et Wilhelmus tenuerunt placitum in Curia Christianitatis de advocatione Ecclesiae de Rande contra prohibitionem: Et de placito, quare praedictus Robertus secutus fuit idem placitum in eadem Curia contra prohibitionem, &c. Et ipsi non venerunt, & Robertus fuit attachiatus per, &c. Ideo ipsi in misericordia, &c.
Praeceptum fuit Vicecomiti, quod de terris et catallis Magistri Adae de Bodyndon in balliva sua fieri faceret Centum solidos, et ill is haberet hic ad hunc diem ad reddendum Roberto de Okenore, et Aliciae uxori ejus, qui eis in Curia Regis hic adjudicati fuerunt pro dampnis suis quae habuerunt, ration quod praedictus Adam secutus est placitum in Curia Christianitatis, de advocatione terciae partis Ecclesiae de Frcketon, contra prohibitionem, &c. prout per quandam Juratam inter eos summonitam et captam convictum fuit, &c.
As these parties injured, so likewise the King himself then prosecuted such who held or pursued such suites in Court Christian belonging only to him and his Courts, against his Crown and Dignity, as these Writs and Records inform us.
EDwardus, &c. Vicecomitibus London salutem: Ponite per vadium, &c. Johannem de Wydehull personam Ecclesiae de Warlingham, Magistrum Petrum de la Done, Magistr. Lucam de Sancto Leonardo, & Magistrum Rogerum de Radenhale, quod sint coram Justiciariis nostris apud Westm. in Octabis Sancti Hilary, ostensuri, quare cum placita de catallis et debitis in regno nostro quae non sunt de testamento vel matrimonio, ad nos et ad coronam et dignitatem nostram, et non ad alium pertineant in regno nostro, iidem Johannes, Petrus, Lucas & Rogerus, sicut ex relatu plurium accepimus, secuti sunt placitum in Curia Christianitatis de catal is et debitis Prioris de Bermondeseye quae non sunt de Tesiamento vel Matrimonio, in laesionem Coronae et dignitatis nostrae, et contra prohibitionem nostram, &c. Teste meipso apud Westm. primo die Jan. Anno regni nostri 20.
Johannes, &c. attachiatus fuit ad respondendum Domino Regi de placito, quare cum placita de catallis et debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, ad ipsum Regem et coronam et dignitatem suam, et non ad alium in Regno suo pertineant: Idem Johanne • (sicut ex relatu plurium accepimus) secutus est placitum in Curia Christianitatis de catallis et debitis Walteri de Blicketon Clerici, quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, in laesionem coronae et dignitatis Regis, et contra prohibitionem, &c. Et unde Dominus Rex, per Willielmum Inge, qui sequitur pro Domino Rege, dicit, quod cum praedictus Johannes sequeretur in Curia Christianitatis coram Magistro Roberto de Pykeringe Officiali Episcopy Eborum de— Constanc. de Donington Executoris Testamenti Walteri de Bicketon, decatallis et debitis ipsius Walteri quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, petendo ab eis viginti libras ex causa mutui: Ac quidam Alanus Mannyng Regiam prohibitionem eidem Johanni detulisset, &c. in majori Ecclesia Sancti Petri Eborum ne praedictum placitum sequerent, &c. Idem Johannes spreta prohibitione praedicta nichilominus secutus est praedictum placitum in Curia Christianitatis coram praefato Officiali, quousque praedicti executores per ipsum ab ingressu Ecclesiae fuerunt suspenst, &c. in laestonem dignitatis et coronae nostrae, &c. Et inde producit sectam, &c.
I find another suit brought by the Abbot of Battle, for 40 s. lent by his predecessor to Wlnardus Manse in the Court of Rome, to dispatch his business there.
Wlnardus Manse summonitus fuit ad respondendum Abbati de Bello de placito, quod reddat ei quadraginta solidos quos ei debet & detinet, &c. Et ipse non venit; unde queritur, quod cum praedictus Wlnardus die proxima post festum S. Diony • i, anno regni Domini Regis nunc quinto, in Curia Romana apud Lugdun. mutuavit a quodam Abbate de Bello praed • cessore nunc Abbatis quadraginta solidos, pro negociis praedicti Wlnardi in praedicta Curia promovendis et expediendis, solvend. eidem antecessori, &c. ad festum Purificationis beatae Mariae proximo sequens in Anglia apud Abbatiam de Bataile, praedictus Wlnardus • d terminum praedictum praedicto Abbati eosdem solidos non solvit. Et licet saepius per Abbatem nunc r • quisitus esset praedictam pecuniam solvend. illam solvere contradicit; unde dicit, quod deterioratus est & dampnum habet ad valenciam quadraginta solidorum: et inde producit sectam; & profert quoddam scriptum sub nomine ipsius Wlnardi factum apud Lugdun. quod praedictum debitum testator solvendum in Anglia, &c. Et Wlnardus per attornatum suum venit & defendit vim & injuriam quando, &c. Et dicit, quod non debet de aliquo debito respondere. Dicit enim quod ipse Abbas petit praedictam pecuniam tanquam sibi ipsi debitam, & per narrationem suam dicit mutnatum fuisse de quodam Abbate praedecessore suo, per quod sibi videtur quod illud verbum in brevi contentum Abbati qui nunc est deservire non potest. Immo de unjust detinet tantùm, & petit judicium de breve. Praeterea, praedictus Wlnardus non recedens ab ipsa exceptione, immo ea sibi salva dicit, quod per praedictum scriptum etiam • atet, quod praedictus contractus factus fuit apud Lugdnn. super Ronam extra Regnum Angliae, super quo contractu Curia cognoscere non potest, si ipse Wlnardus contractum dedicere voluerit. Et petit judicium, &c.
In the same Plea Roll I met with this Notable case concerning an intrusion of an Abbot into a Church during the Minority of an heir, the Kings Courts rejection of two Certificates of a Plenarty or Vacancy of the Church by the Bishop against the usual form; an Inhibition procured by the Defendant to the Bishop not to certify, with a Verdict and Judgment thereupon in an Assise of Darraign presentments brought by a Guardian, which suit depended sundry years.
Assisa alias coram Thoma de Weylond & sociis suis Justiciariis hic, scilicet in Octabis Sanctae Trinitatis anno regni Domini Regis nunc decimo septimo, venit recognitura, quis advocatus tempore pacis praesentavit ultimam personam quae mortua est ad Ecclesiam de Chetelton, quae vacat, & cujus advocationem Nicholaus de Aldingley custos terrae & haeredis Ricardi filii Henrici de Chetelton clamat versus Abbatem de Deulacres, ration disseisinae praedictae, &c. Et unde idem Custos dixit, quod quidam Robertus de Chetelton antecessor praedicti haeredis tempore pacis tempore J. Regis nunc praesentavit quendam Petrum Clericum suum ad praedictam Ecclesiam, qui ad praesentacionem suam fuit admissus & institutus, & ultimo obiit persona in eadem, per cujus mortem praedicta Ecclesia tunc vacavit, & adhuc vacat, &c. Et de ipso Roberto descendit jus praesentacionis Willielmo ut filio & haeredi. Et de ipso Willielmo quia obiit sine haerede de se, descendit jus praesentacionis, &c. cuidam Hugoni ut fratri & haeredi; & de praedicto Hugone descendit jus praesentacionis, &c. cuidam Roberto ut filio & haeredi, qui fuit infra aetatem & adhuc est.
Abbas tunc venit & dixit, quod non debuit ei inde ad hoc breve respondere, quia dixit, quod praedicta Ecclesia non vacavit, immo est plena et consulta de ipso Abbate et Conventu suo qui eam tenent in proprios usus, et tenuerunt jam quadrag. annis elapsis. Et hoc parati sumus verificare, sicut Curia consideraverit. Et ad verificationem, Justiciariis protulit quandam Cartam sub nomine cujusdam Hugonis antecessoris (Richardi) quae testator quod praedictus Hugo dedit & concessit Abbati & Conventui de Deulacres praedictam advocationem praedictae Ecclesiae.
Nicholaus dixit, quod praedictus Abbas non debuit ad aliquam verificationem inde admitti, quia dixit, quod post mortem praedicti Petri personae ultimae praedictae Ecclesiae, Abbas praedecessor praedicti Abbatis de Deulacres in praed • ct • m Ecclesiam se intrusit tempore quo praedictus Wilhelmus filius praedicti Henrici fuit infra aetatem, & in custodia Henrici de Aldingley, qui per suam negligenciam permisit praedictum Abbatem intrare praedictam Ecclesiam, unde petit Judicium, si per praedictam intrusionem debeat inde à praesentacione sua impediri, &c.
Abbas dixit sicut prius dixit, quod praedicta Ecclesia plena fuit & consulta de ipso & Conventu suo ut praedictum est; Et hoc paratus est verificare sicut Curia consideraverit, scilicet per Ordinarium ejusdem loci, &c. Postea à die Sancti Hilary in 15 dies anno Regis nunc decimo octavo, venerunt partes, & nichil aliud dixerunt quam quod prius dixerunt. Ideo Abbas & Nicholaus si voluerit, habeat breve ad Episcopum Coventrensem & Lychfeldensem, quod constare faciat Iusticiariis hic a die Paschae in quindecim dies, si praedicta Ecclesia sit vacans, vel non? Et si non sit vacans, de quo et ad cujus praesentacionem pacis tempore plena fuerit, &c? Ad quem diem Episcopus nichil inde fecit, nec breve misit. Et tunc sicut prius praeceptum est Episcopo quod convocatis, &c. diligenter inquiret in forma praedicta; & quid inquisierit constare faciat hic in Octabis Sanctae Trinitatis proximo sequentis per literas, &c. Et Episcopus esset, &c. Ad quem diem misit Episcopus literas suas minus sufficienter factas, eo quod mandavit, quod praedicta Ecclesia de Chetelton de Religiosis praefatis non est plena nec consulta justo titulo, set per eosdem per intrusionem triginta annos & amplius occupata, &c. Ad quem diem praeceptum fuit Episcopo sicut pluries quod convocatis, &c. diligenter inquireret in forma praedicta. Et quid inde invenerit constare faceret hic à die Sancti Martini in quindecim dies proximo sequentes, &c. Ad quem diem Episcopus mandavit, quod praedicti Religiosi de Deulacres post mortem cujusdam Rogeri quondam personae praedictae Ecclesiae qui obvenciones ejusdem Religiosis concessit tota vita sua pro sustentacione sua habenda in eadem domo, hucusque continuaverunt possessionem ejusdem Ecclesiae, absque aliquo justo titulo, propter quod idem Episcopus Ecclesiam illam vacantem de jure ac vacuam reputavit. Et quia idem Episcopus tunc non certificavit Justiciariis hic praecise, si praedicta Ecclesia sit vacans, vel non? Ideo mandatum fuit ei sicut pluries quod convocatis, &c. diligenter inquireret, & constare faceret Justiciariis hic ad hunc diem express & praecise, si praedicta Ecclesia sit vacua, vel non? Et Episcopus sic fecit, &c. Et modo venit praedictus Nicholaus, & similiter praedictus Abbas per Attornatos suos. Et Episcopus super hoc misit literas suas patentes certificatorias quae testantur, quod cum idem Episcopus esset in exequendo mandatum Domini Regis, (sicut decuit) reverenter, porrecta fuit ei Inhibitio Offic. Curiae Cantuariae per quendam Monachum praedict. Abbatis, cujus praetextu ulterius non processit hucusque, sed supersedit propter Inhibitionem illam per praedictos Monachos ei deliberatam, &c. Et quia praedictus Abbas allegavit, praedictam Ecclesiam plenam esse & consultam de ipso Abbate & Conventu suo, qui illam tenent in proprios usus; & hoc paratus fuit verificare coram loci Ordinario; Et idem Abbas per praedictam Inhibitionem ipso Episcopo porrectam, praetextu cujus idem Episcopus ad verificationem pr • dictam procedere non potuit, liberavit, renu • • ndo verificationi super vacatione Ecclesiae praedictae, quam prius dixit. Consider tum est quod proced • tur ad assisam, &c. Et dictum est praedicto Abbati, quod dicat ad verificationem Assisae si sibi, &c. Et Abbas dicit, quod praedictus haeres nihil Juris clamare potest in praedicta Advocatione, quia dicit, Quod quidam Hugo antecessor praedicti haeredis, & per medium cujus, &c. dedit, concessit, & Carta sua confirmavit Deo, & beatae Mariae, & Abbati & Conventui de Deulacres, totum Jus & Clameum quod habuit in Advocatione & Patronatu Ecclesiae de Chetelton; & quod concessit, quod praedicti Abbas & Conventus praedictam Ecclesiam cum omnibus pertinentiis & libertatibus suis habeant & possideant, libere & quiet, pure & pacifice, sicut ad Ecclesiam suam de Leks pertinentem. Et quod ipse & haeredes sui warrantizab. &c. Et profert quandam Cartam sub nomine praedicti Hugonis, quae hoc testator. Unde petit Judicium, &c.
Et Nicholaus petit, quod procedatur ad Assisam, secundum quod prius consideratum; quia dicit, non est suum respondere praefatae Cartae, &c. Et praedictus Abbas quaesitus, si praedictus Robertus de Chetelton antecessor praedicti haeredis ultimo praesentavit, &c. vel non? Dicit, quod ad hoc non vult respondere, &c. Ideo cap. Assisa; sed ponitur in respectum usque à die Sancti Johannes Baptistae in 15. dies, pro defectu recognitionis, quia nullus venit. Ideo Vicecomes habeat corpora, &c.
Postea ad diem illum venerunt partes, & similiter recogn. praefatae Assisae. Et eidem Abbati allocatis calumpniis suis versus quamplures Recogn. quae fuerunt allocandae, & quae non per Sacramentum adnihilatae; processum est ad Assisam, &c.
Juratores dicunt super Sacramentum suum, quod praedictus Robertus de Chetelton, & antecessor praedicti haeredis cujus, &c. tempore pacis, tempore praedicti Domini J. Regis, ultimo praesentavit praedictum Petrum Clericum suum, qui ad praesentationem suam fuit admissus & institutus, & ultimo obiit persona in eadem à patrono praesentata. Et quaesiti, quantum temporis lapsum sit post mortem ipsius Petri? Dicunt, quod decem anni, et amplius, &c. Et quia convictum est per assisam istam; quod praedictus Robertus antecess. haered. &c. ultimo praesentavit, ut superius patet; Consideratum est, quod praedictus Custos nomine praedicti haeredis recuperet Praesentationem suam ad praedictam Ecclesiam. Et habeat Breve Episcopo Coventren. & Lychfeld. quod ad praesentacionem praedicti Custodis, ad praedictam Ecclesiam, idoneam personam admittat; Et Abbas in misericordia, &c.
By which case we may discern. First, how many unjust, fraudulent tricks and devises these pretended Religious Abbots and Monks then had, to deprive infants and others of their rights of patronage unto Churches, by intrusions and pretended appropriations; 2ly, what dilatory pleas and fraudulent inhibitions unbecoming Christians, much less religious Votaries, they used to prevent, retard their recovery of their rights by Legal suits and process in the Kings Courts, when they could not engross the conusance of them into their own Ecclesiastical Courts, as they frequently endeavored; which would soon have deprived all Lay-Patrons of their Advousons, had their Titles been never so clear or legal.
The Bishop of Rochester presenting and instituting Robert Estre the Kings Chaplain to the Church of Woldeham, then found to be void by Walter the Parsons entry into Religion in the Church of Rochester, which he exchanged for the Church of Henlce afterwards appropriated to the Bishop and his successors; the said Walter casting off his Monks habit, and vexing the said Robert so as he was in danger to lose the said Living; the King thereupon writ to the present Bishop of Rochester to do him right against the said Walter, and to restore him to the Church out of which he had forcibly ejected him: whereupon the Bishop admonished Walter to remove the force out of the Church, and deliver the possession thereof to Robert Estre, excommunicating him for not doing it; who contemning his Mandate and Excommunication, procured an inhibition to him out of the Court of Canterbury to which he had appealed, not to act anything to Walters prejudice pending his appeal: whereupon the Bishop made this Certificate to the King of his proceedings therein, desiring his Majesty to remove th • • orce and injustice in this cause by his Temporal sword and Ministers, since he coul • not effect it by his Spiritual sword.
Excellentissimo Principi & Domino suo Reverendo, Domino Edwardo Dei gratia Regi Angliae illustri, suus devotus, frater Th. miseratione divina Roffen. Ecclesiae Minister humilis salutem, cum omni reverentia & honor. Majestatis vestrae Literas omni qua potuimus reverentia nuper recepimus, in haec verba; Edwardus Dei gratia, &c. Venerabili • n Christo patri Th. eadem gratia Roffen. Episcopo, salutem. Cum bonae memor • ae nuper Episcopus Roffen. ultimus praedecessor yester ration resignationis quam dilectus Capellanus noster Robertus de Estre in manus ipsius Episcopy fecit de Ecclesia de Henlee Lincoln. Dioc. cujus advocationem idem praedecessor vester à dilecto Consanguineo & fideli nostro Edmundo Comite Cornub. sibi & suis successoribus adquaesivit, Ecclesiam de Woldeham vestrae Dioces. vestri etiam patronatus, quae tunc temporis vacasse dicebatur, pro eo quod quidam Walterus, qui Ecclesiam illam tenuit, habitum Monachalem in vestra Ecclesia Roffen. susceperat, praefato Capellano nostro contulerit, et ipsum instituerit in eadem. Qui quidem Walterus postmodum spreto habitu suo praedicto, et ad statum rediens pristinum, praefatum Capellanum nostrum super Ecclesia multipliciter inquietavit, et adhuc inquietare non cessat; ita quod idem Capellanus noster in periculo perdendi illam Ecclesiam jam consistit, nisi fibi subveniatur celerius in hac parte. Paternitatem vestram affectuose requirimus & rogamus, quatinus • d factum praedecessoris vestri praedicti in praemissis vestrae considerationis intuitum dirigentes, illudque plenius advertentes, praefato Capellano nostro de Ecclesia praedicta vel alia favore Regio taliter providere, quod promotione suâ in hac parte nullatenus defraudetur. Scituri quod si sibi secus evenerit (quod nollemus) omittere non possumus sicuti nec debemus, quin eidem Capellano nostro celeri juris remedio subveniamus in hac parte, prout melius viderimus faciendum. Quid autem duxeritis faciendum in hac parte, nobis per latorem praesentium literarum rescribatis. Teste meipso apud Culford quarto die Maii anno regni nostri vicesimo. Nos igitur hujusmodi mandato vestro promptissime ut debuimus obtemperare volentes, praedictum Walterum & omnes secum vi & armis dictam Ecclesiam occupantes per literas nostras sufficienter monuimus, et si monitis nostris contumaciter non parerent in scriptis excommunicavimus, ut infra certum diem in literis nostris expressum, à dicta Ecclesia & Domibus ad eam pertinentibus omnino recederent, ut Dominum Robertum praedictum dicta Ecclesia & ejus possessione cum omnibus Juribus suis in pace gaudere permitterent; protestants insuper, quod si idem Walterus jus, quod sibi in eadem Ecclesia competere asserit, vellet prosequi coram nobis, nos eundem in sua justitia libentissime audiremus, et quod in hac parte justum foret et canonicum faceremus; Qui dictam monitionem nostram, et excommunicationis sententiam, qua ipsos innodavimus parvipendentes, dictam Ecclesiam contra Deum et justitiam et pacem vestram adhuc detinent et occupant vi et armis: procurantes nichilominus nobis per Dominum Offic. Curiae Cantuariensis, cui per obedientiam subjicimur, districtius inhiberi, ne pendente in eadem Curia cujusdam tuitoriae appellationis negotio, quam a nobis idem Walterus se asserit interposuisse, quicquam in ejus praejudicium attemptemus seu attemptari faciamus, quo minus hujusmodi negotium tuitorium prosequi valeat cum eff • ctu. Et quia hujusmodi armorum violentiam spiritualis gladius a dicta Ecclesia non sufficit amovere, dominationi vestrae quam intime supplicamus, quatinus praedictem vim et armatam violentiam per vestros Ministros amoveri faciatis ab eadem Ecclesia et Domibus memoratis, id quod ad Coronam et Dignitatem vestram in hac parte spectare dinoscitur, secundum Deum et justitiam ulterius exercentes. Dignitatem vestram Regiam semper incolumem conservet Altissimus cum ejus matre virgins gloriosa per tempora longiora. Dat. apud Trettesclive 10. Kal. Julii, Anno Domini 1292.
The Chancellor employing one of his Clerks and Creatures to carry the Popes Bulls and Kings Writs into Ireland for levying a Disme and Quindism there for the King, he rendered this account to him of his voyage thither and proceedings therein, by these Letters which I found in the White Tower, being blamed (as it seems) for his negligence in that affair.
VEnerabili in Christo patri suoque charissimo Domino, suus Clericus quem creavit, salutem, & cum promptitudine serviendi in servitute continua se paratum. Ecce (amantissime Domine) quam gravis afflictio additur mihi afflicto, ultra id quod nuperrime vobis scripsi; Statim siqùidem postquam de vobis veni Bristol. & venti commoditatem perceperim cum Bullis quas traditas mihi vidistis, ut eos perpetuari facerem, ne per mortem Papae, quae fortassis contigeret, earum retardaretur prosecutio vel effectus; fere solus & nudus, quia navis quam pro me & familia mea conduxeram ex toto non extitit praeparata, cum festinatione omnimoda versus Hiberniam properavi, spe credens firmissima indignationem Regis per hoc totaliter esiugisse, et ex eo gratias reportasse. Verumptamen, quia quamplurima Brevia Decimam et Quintamdecimam tangentia, una cum mea familia & aliis rebus meis post me transvehend. quamtocius ut sperabam, Bristol. dimisi; quae omnia Brevia, tam ex abrupto progrediens, mecum salvo ducere non valebam, nec ipsa sicut caeteras res meas nondum acceperim, nisi vestra benig nitas me dignetur prospicere, in id incidere dubito quod plene credicti evasisse, & pro gratiis earum (quod ab sit) contrarium incurrisse. Ne forsan credatur & per sinistros aliquos sibillatores nostro Domino Regi suggeratur, quod Quintaedecimae prosecutio sit neglecta, licet ipsa ut spero effectualiter fuerit retardata. Expediens siquidem non foret, quod illud injunctum michi nuncium inchoassem, donec quamplurium Hibern. Incolarum in protervitate induratos et involuntarios animos ad majorem affectum versus Dominum Regem piis operibus necnon verbis attraxerim allectivis. Etiam & si Quintamdecimam present. bonorū suorū concesserint citra festum Purif. beatae Mariae, quae quidem concessio citius fieri non possit de hujusmodi concessione Dom. noster Rex respective lucrum modicū reportaret. Utilis igitur hujus rei non inchoatae dilatio me potius immunem debet à culpa servare, quàm praecipitatio immatura culpare. Pie pater, quia Brevia saepefata & fere omnia bona mea dubito naufragio fore deperdita, Petrum de Abyndon latorem praesentium vobis misi pro novis Brebibus impetrandis, prout vobis si placet, sicut caetera me tangentia dicet plenius oretenus. Et quia Dominus Robertus Bagot & quamplures alii de Consilio Regis in Hibern. me rogarunt pro eodem, quod sibi committerem custodiam Rotulorum et Brevium Regis de Banco Dublin. asserentes me hoc facere posse, id tamen nolui, vestris consensu & licentia irrequisitis; absit enim, quod absque vestro praecepto, quid hujusmodi facerem vel aliud quodcunque, quod contra vestram cederet voluntatem. In veritate ipsum reputo discretum, fidelem, & valde prudentem, & talis laudabili testimonio comprobatur. Altissimus vos in prosperitate continuasemper salvet. Dat. apud Dublin. die Lunae prox. post festum Sanctae Luciae.
REverendo in Christo Patri, suoque amantissimo Domino, sua creatura, salutem, & se cum quanto poterit obsequio & honor in continua servitute. Die Lunae in Quindena Sancti Hillar. ad quem Barones & Magnates Hibern. necnon fidelis communitas ejusdem, ipsis duntaxat qui sunt de libertatibus certis ex causis exceptis, apud Dublin. vocati extiterant, ipsorum majorum animis, ad obtemperand. in omnibus voluntati Domini nostri Regis prius inductis, eisdem Baronibus et Magnatibus, Militibus et caeteris de communitate tunc ibidem praesentibus, nuncium exposui de Quintadecima michi injunctum. Quo exposito, omnes Hiberhiae fere Majores ipsam Quintamdecimam concesserunt in forma subscripta; videlicet, Quod à praestatione & taxatione ejusdem deducantur eorum Arma, Equitatura, generis cujuscunque Utensilia, necnon eorum Thesaurus & Garderoba. Caeteri vero de vulgo & plures Magnates post immensas altercationes habitas inter ipsos, asseruerunt se guerris quotidianis gravari, et ex eo, quamplurimum aere alieno. Propter quod nisi & ipsorum debita, quae debent, similiter deducantur, vel in tantum exonerentur versus suos Creditores, quantum solvent de Debitis illis Quintaedecimae nomine, ipsam nullo modo praestabunt. Gratanter etiam & unanimiter concedentes quod Quintamdecimam de debitis quae eis debentur persolvent. Quocirca paternitati vestrae placeat (Reverende) istius concessionis formam exponere Domino nostro Regi, ut suae Excellentiae michi libeat demandare, quid de praemissis duxer it ordinand. De eo maxim, utrum sibi placeat, quod de istius Anni nunc bonis apparentibus Quintadecima persolvatur; an ipsius actio usque in Annum futurum proximo differatur, quod magis videtur meo judicio expedire. Enimvero praesentis Anni bona sunt fere consumpta. Dignetur etiam Dominus noster Rex te • minos ordinare quibus Quintadecima debet solvi. Asseruerunt enim praedicti Hib • rniae I •• olae, in concessione ejusdem Quintaedecimae, quod ipsam nisi diffusis terminis aliqualiter solvere non p • ssunt propter duo; • num, quia pa • peres; aliud, si ex praematura et caleri exactione ejusdem pauperiores efficiantur, citius • ui inimici infidels Hibernici eis assidue machinantes, subdolis incursibus ipsos forsan invadent, depriment et confundent. Pie pater, negotia me plura tangentia Magister Henricus de Ragele lator praesentium vobis (si placet) refert viva voice: in quorum aliquibus dignemini manus correctionis apponere, & aliis vestra benignitate auxilium impertiri. Scit vobis idem Magister refer qualiter & quomodo negotium de Decima Clericorum praestanda inchoavi, & quibus vigiliis & diligentia tam praedictum negotium quàm istud studeo & insisto ad effectum faelicem perducere & optatum. Pro certo (reverende Pater) asserere poteris Domino nostro Regi, quod Dominus David de Effington bonus & fidus amicus hactenus à tempore adventus mei in Hibern. extitit in praemissis, necnon caeteris omnibus quae sibi injunxi ex parte praedicti nostri Domini facienda; set ultra omnes qu • s in Hibernia sum expertus, Archiepiscopus Cassell. ex immensis fidelitate et aff • ctione quas gerit erga Dominum nostrum Regem est merito commendandus. Q •• , si placet, eidem nostro Domino referatis, ut praedictus Dominus David ab indignati • ne quam adhuc ignorat incurrisse mandetur; & praedictus Archiepiscopus grates ex suis benemeritis valeat reportare. Vos in prosperitate Altissimus semper salvet.
In the same Bundle of Writs of Privy Seal and Letters this year, I find this memorable case related in a Letter concerning a devise of a Messuage in London to a Chauntry, and the probat thereof in that age, with the opposition made against it by the heir who brought an Assise of Mortdauncester, because the Testator died before his Seal was put unto it; which suit the Author of this Letter endeavored to engage the Chancellor to supersede, and make the Will inviolable.
SAlutem & se totum. Quia Johannes de Hakeburn. quoddam Messuagium cum pertinentiis in Civitate London. in Testamento suo legavit J • hannae uxori suae, tenendum ad vitam ipsius Johannae, ad sustentationem unius Capellani pro anima ipsius Johannes Divina celebraturi; et idem Testamentum tam coram Ordinariis quam in Hustengo London. legitime est probatum, quod Dominum nostrum Cancellarium credo non latere, eo quod relatum fuit michi London. quod idem Dominus noster Cancellarius pro eodem negotio fuit in Gildhalla London. & novit probationem ejusdem testamenti, vel ad probatienem ejusdem procedere praecepit: propter quod, ut superius est expressum, legitime est probatum. Et quidam Johannes le Irmongere, qui se dicit esse fratrem & haeredem ejusdem Johannes, & unus est Executorum ipsius Johannes, & pars (ut executor) probationis Testamenti praedicti, quandam Assisam mortis Antecessoris arram. eoram Vicecom. London. de eodem Tenemento versus praedictam Johannam, in fraudem et elusionem Test • menti praedicti, maliciose & contra Deum & Justitiam, ut à multis fidedignis in Civitate praedicta intellexi. Dilectionem vestram de qua plene confido, affectuose requiro, quatinus nego • um istud Domino nostro Cancellario, qui partem ejusdem novit (ut credo) & pro quo Dominus Hugo de Cressingham scribit eidem, ostendere, & partes vestras erga ipsum efficaciter interponere velitis amore mei, ut idem Dominus noster Cancellarius quandam Associacionem de Domino Johanni de Metingham Custodi & Aldermannis dictae Civitatis concedat, juxta tenorem Cedulae quam vobis mitto praesentibus interclusam; quam tradidit michi praedictus Dominus Hugo. Ita tamen quod si correctione indigeat, de consilio vestro & aliorum sociorum vestrorum corrigatur. Et quia Testamentum praedictum legitime probatum est, nec aliud oppositum est eidem probationi, nisi quod post idem Testamentum editum, Sigillum Testatoris eidem Testamento non erat appositum, eo quod ita festinanter obiit, quod post Testamentum praedictum editum ante ejus obitum apponi non potuit eidem; Et ultima voluntas Testatoris, et non Sigilli sui appositio, facit Testamentum;— si constet praedicto Domino nostro Cancellario de probatione praedicta, sicut praedictum est, sine praejudicio melioris sententiae, juri congruit—quod scribatur Custodi & Aldermannis praedictis, qui hujusmodi facti Recordum habent, executionem Testamenti praedicti, sicut probatum est fieri factant; & quod Vicecomites praedicti, qui eis sunt inferiores & sui Ministri, nec aliquod Recordum inde habent in praejudicium libertatis Civitatis praedictae, quam habent de gratia Domini Regis & non aliunde de lege vel jure, ad captionem Assisae praedictae in praejudicum praedictae Johannae contra formam Testamenti praedicti nullatenus procedant. Inauditnm enim est, quod id quod coram Justic. actum est & approbatum, coram Vicecom. possit aut debeat infirmari. Unde vobis placeat de isto negotio efficaciter intromittere, vos rogo quantum possum, ut effectum sortiri possit debitum. Maxima autem malitia prosecuta est in hoc facto, propter quod praedictus Dominus noster Cancellar. in Gildhalla fuit personaliter, & Custodi & Aldermannis injunxit, quod propter Assisam praedictam non omitterent quin ad probationem Testamenti praedicti et executionem eiusdem procederent, et nichilom • nus impetratum est Breve de Cancellaria quod Vicecomites ad captionem ejusdem Assisae procedant; quod non est valde honestum. Et hoc dicatis (si placet) Domino nostro praedicto. Ego vero sum London. pro negotiis Conversorum, & ad vos ero quam citius ego potero ubicunque vos juvero, Domino concedente. Vale.
How vexatious and injurious Bishops Officials were in that age, in Excommunicating men with greater Excommunications, without either precedent monition, confession or conviction, this Complaint, Appeal and Inhibition will evidence.
OFfic. Karl. discreto viro Domino Thomae de Capell. Vicar. Ecclesiae de Kyrkebystep, salutem in author salutis. Suâ nobis Thomas dictus Godehusband paroch. Ecclesiae de Burg. sub Staynmor. petitione monstravit, quod vos in eum, non monitum, non confession sua convictum, contra statuta Concilii generalis, et sine causa rationabili, majorem sententiam promulgastis, seu promulgari fecistis, in grave ipslus Thomae praejudicium, non modicum et gravamen. Dictus Thomas sentiens se ex eo indebite praegravari, a dicta sententia ad nos (ut asserit) legitime appellavit. Quocirca vobis inhibemus, ne pendente hu • usmodi appellatione coram nobis quicquam in partis appellantis praejudicium attemptetis, seu attemptari faciatis, quo minus suam Appellationem factam libere prosequi valeat, ut est justum. Citamus etiam vos per praesentes, quod compariatis coram nobis vel Commissar. nostro in prox. Capitulo Westm. celebrand. parti appellanti in forma juris responsur. & ulterius factur. quod justitia suadebit. Quid in praemissis feceritis dicto Capitulo per literas vestras patentes harum seriem continentes legitime constare faciatis. Datum apud Bellum locum, &c.
OFfic. Karl. discreto viro Domino Thomae de Capell. Vicar. Ecclesiae de Kyrkebystep, salutem in author salutis. Cum Thomas dictus Godehusband paroch. Ecclesiae de Burgh. subtus Staynmor. coram nobis in judicio comparuisset, ac ipsum per vos majoris vinculo Excommunicationis fuisse innodatum, (ut asserit) et a vobis ad nos legitime appellavit, idem Thomas beneficium absolutionis in forma juris a nobis sibi impendi humiliter postulavit. Cumque supra dicta absolutione aliquandiu disceptatum extitisset, tandem nos vobis ista vice gratiose differentes, ipsum ad vos per praesentes citra prox. Capitulum Westm. mittimus absolvend. quod si in hujusmodi absolutione impendenda negligentes fueritis sen remissi, nos ipsum extunc in forma juris absolvemus. Quid in praemissis feceritis nobis seu Commissario nostro dicto Capitulo legitime eonstare faciatis per literas vestras patentes quae harum seriem representent. Dat. apud Appelby 15 Kal. Jan. Anno Domini 1291.
What Letters the King by his Privy Seal ordered his Chancellor to issue and send this year unto the Pope and Cardinals at Rome, on the behalf of Hugo de Leominster his Clerk, and his Kinsman Alphonso the King of Aragons son, these original Writs inform us.
EDwardus Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, venerabili in Christo patri R. eadem gratia Bathon. & Wellen. Episcopo, Cancellar. suo, salutem. Literas quas vobis transmittimus praesentibus interclusas fratri M. de Aquâ sparsâ Cardinali pro dilecto Clerico nostro Hugone de Leominister ex parte nostra dirigend. statim visis praesentibus magno sigillo nostro consignari faciatis, & ease praefato Hugoni retradi sigillatas. Dat. sub privato sigillo nostro apud Farndon 4 die Marcii, Anno regni nostri 20.
VEnerabili in Christo patri Domino G. Dei gratia Sabinen. Episcopo, Sacrosanctae Romanae Ecclesiae Cardinali, amico suo, Edwardus eadem gratia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, salutem & dilectionis intimae continuum incrementum. Cum dilectus Consanguineus noster Dominus Alphonsus filius Domini Ferrandi quondam illustris Regis Castellae, ad Curiam Romanam personaliter jam accedat, pro quibusdam negotiis suis quae optinet inibi exequenda, Paternitatem vestram attente requirimus & rogamus, quatinus in negotiis hujusmodi vos consulentes & propitios exhibere velitis, nostris precibus & amore; adeo si placet, quod idem Alphonsus has nostras preces sibi sentiat efficaces. Dat. apud Farndon 6 die mensis Marcii, Anno gratiae 1291.
EDwardus Dei gratia Rex, &c. venerabili in Christo patri R. eadem gratia Bathon. & Wellen. Episcopo, Cancellario suo, salutem. Mittimus vobis tria paria literarum praesentibus interclusa; unum videlicet Domino Summo Pontifici, aliud Domino Benedicto Cardinali, pro negotiis Domini Alphonsi filii Domini Ferrandi quondam illustris Regis Castellae filii; & unum eidem Regi dirigend. Mandantes quod assumpta in Garderoba nostra apud London vel alibi, in forma nomina caeterorum Cardinalium quibus scribere sumus usi, literas nostras scribi faciatis eisdem, eodem tenore quo Domino Benedicto scribimus supradicto: Quibus peractis ease una cum literis praedictis magno sigillo nostro, prout moris est, consignari faciatis, & consignatas tradi praesentium portitori. Dat. sub privato sigillo nostro apud Farndon 6 die Marcii, Anno regni nostri 20.
There being a Suit pending in the Court of France, between the King and Bishop of Avicien concerning Bigorra, which he had alienated to the King, the Dean of St. Severin sent this advice and account to the King concerning it, whereby we may discern how far the Cardinals and Pope were engaged therein on both sides, to gain monies from both.
DOmino suo, Reymundus Decanus Ecclesiae Sancti Severini Burd. se ipsum. Noveritis Dominum G. Avicien. Episcopum de Paris. versus partes Lemovicen, unde oriundus existit, & non versus suam Ecclesiam recessisse, expectando Quindenam Paschae ad quam quaestio sui judicii de Bigorra extitit prorogata. Et quia intellexi, quod aliqui Domini Cardinales super dicto facto Bigorra pro vobis scripserunt eidem, expediens videretur, quod ad ipsum Episcopum aliquem certum & secretum nuncium mitteretis, non expectato quoad hoc termino supradicto: Sibi enim dixi, quod cum Ecclesia sua super dicto feodo si ipsis placuerit rationabiliter componetis; & quod magnum esset indecens, quod post alienationem dicti feodi vobis factam, cum alio convenirent. Haec autem verba ideo sibi exposui, quia licet optineretis in judicio possessorio, in quo per judicium Franc. jam prolatum, subcubuistis unjust, prout potest liquide apparere per processum Curiae Franciae in publicatione testium diu est vobis datum, in peritorio tamen judicio propter defectum decreti in alienatione dicti feodi Ecclesiastici vobis facta, non adhibiti, subcumbere haberetis, etsi causa seu ratio aliqua contra vos non subesset. Si autem ad dictum Episcopum ex parte vestra ante dictum terminum non mittatur, forte sibi videbitur, quod multa per me & alios vestros sibi dicta fuerint ad illudend. eidem. Rursus Dominus Aimericus dictus la Porta Miles, quondam Dominae Brageriaci Consanguineus & intimus Domini Episcopy supradicti, qui pro vobis erga ipsum Episcopum ad compositionem habendam, libenter & diligenter intendit, & si opus fuerit, personaliter laborabit, michi pro vero exposuit; quod idem Episcopus si ad expensas sufficienter pecuniam habuisset, sub color dictarum literarum Dominorum Cardinalium sibi missarum propter hoc negotium, gressus suos de Parliamento praesenti ad Romanam Curiam recto itinere direxisset. Vestra igitur circumspectio provideat, quid & qualiter super hoc sit agendum. Dominus vos conservet ad suum servitium & vestrorum regimen, per tempora longiora cum grata commemoratione Decanat. vestri. Dat. Paris. die Lunae post Octab. festi Purificationis beatae Mariae.
I shall now crave liberty to insert into this year and Chapter, the most remarkable claims, declarations, demonstrations of King Edward the 1. his Sovereign Dominion over the Kingdom, Kings, Prelates, Nobles, Clergy and Commonal • y of Scotland, as Superior Lord of Scotland; which he then undeniably evidenced by ancient Chronicles, Historians, the Homages, Oaths made to him and his Royal Predecessors by the Kings of Scotland in former ages; the unanimous confessions, Charters, Homages, Fealty of all the Competitors to the Crown of Scotland, after the death of King Alexander, and Queen Margaret his daughter without issue, before her intended marriage to Prince Edward his son; the surrender of the whole Kingdom, with the Castles and appurtenances thereof into his hands, as Superior Lord thereof, by the Guardians of Scotland, with the unanimous consent of the Nobility, Clergy, Commonalty of that Nation; by the memorable Petitions of all the pretenders to the right and descent of the Realm and Crown of Scotland to them, after Queen Margaret's decease; who set forth their respective Titles, and submitted them all to his absolute Judicature, as their Superior Lord; who thereupon after sundry deliberate, just, legal proceedings therein, and many hearings and interpleadings, by advice and consent of his Parliament, and of the Prelates, Earls, Nobles, and most eminent Lawyers of both Kingdoms, finally adjudged the right of the Crown of Scotland to John Baliol as next heir in Law; who thereupon swore Fealty and Homage to him as to the Sovereign Lord of Scotland, after his Coronation and restitution of the Kingdom and Castles to him by the Kings Writs; who frequently summoned him to his Court, Parliaments upon complaints & appeals, for his in justice, oppressions, treachery, and confederacies with the French King against his homage and allegiance: All which particulars being o • lie briefly, yea very imperfectly related by Mat. Westminster, Thomas Walsingham, Henry de Knyghton, and the rest of our Historians, I shall here present you with at large, (for the vindication of the ancient right and Sovereign Dominion of our English Kings over that Realm and Church, against all claims of usurping Popes, or ingrate perfidious, rebellious Kings of Scotland) out of a most memorable irrefragable Record then made thereof by King Edwards special command, written by two sworn Notaries approved by the Pope in a very excellent fair hand, in sundry large Rolls of parchment, now remaining in the Tower of London; the truth of each particular therein contained, with all circumstances of time, place, and other emergencies, being attested by many Bishops, Earls, Nobles, and other persons of quality of the English and Scottish Nations, present at all the Transactions, and these two sworn Notaries: Which being thus recorded by King Edward in perpetuam rei memoriam, to all succeeding generations, and the exactest Narrative, Record both for History, judicial and legal proceedings, rare pleadings, Pedigrees of the Scottish Royal Line, the several Titles made to the Crown of Scotland, and the complete •• , uncontrolablest evidence of our Kings Sovereign Jurisdiction and Lordship over Scotland, this day extant, most worthy public view, though very long, reciting sundry Patents, Charters, Oaths both in French and Latin, for the reasons therein expressed.
IN Nomine Domini, Amen. Quoniam antiquorum industria circumspecta utilitate publica Tabellionatus officium noscitur adinventum, personis fidedignis concedendum, ut contrahentium vota, acta judicialia, processus, contractus & pacta, & alia quaeque ipsorum facta praesentia diligen • er & prudenter ascultantes, & etiam recolligentes conscribant, & requisiti super hiis publica faciant Instrumenta, ad quae etiam fideliter et fine fraud facienda, conscribenda, et in publicam formam redigenda, ipsorum quilibet requisitus praestiti Sacxamenti virtute constringitur. I • circo praemissa attendens, indempnitatique meae prospicere volens, quatenus ex mei debito teneor juramenti, tam super processu recognitionis Superioritatis et directi Dominii regni Scotiae, quam aliis quae in ipso processu coram excellentissimo Principe et Domino nostro Domino Edwardo Dei gratia Rege Angliae illustri, superiori et directo Domino regni Scotiae, inter quosdam Nobiles subscriptos, quorum quil • bet jus succedendi in dictum regnum Scotiae sibi competere vendicabat, rogatus, cum ea qua potero diligentia compellor scribere quae sunt veritatis, ad perpetuam rei memoriam posteris ostendendam; ut suturis temporibus, si necesse fuerit, et sciri voluerit actorum veritas in hac parte, hujusmodi scire volentes veritatem ad praesens Instrumentum publicum recursum habere poterint oppor • unum; et quae per humanam labilitatem et temporum lapsum a memoria recesserunt, per istius inspectionem Instrumenti sive Processus recenti memory reducantur. Vacante nuper dicto regno Scotiae & Regis praesidio carente per obitum clarae memory Domini quondam Alexandri Regis ejusdem filiorumque suorum, ac subsequenter per mortem nobilissimae ac clarissimae Dominae, Dominae quondam Margaretae filiae excellentissimi Principis Domini, Domini Erici Dei gratia Regis Norwegiae, Neptis ipsius Regis Alexandri, quae in dicto regno Scotiae successisse debebat eidem: subortisque inter Nobiles subscriptos, quorum quilibet jus succedendi in dictum regnum Scotiae sibi competere vendicabat, contentionis & dissentionis materiis, Excellentissimus & serenissimus Princeps & Dominus noster, Dominus Edwardus Dei gratia Rex Angliae illustris, et superior et directus Dominus dicti regni, perpendens ipsum regnum et statum ejusdem er tanti Principis destitutione multipliciter conturbatum, Indicte apud Norhm. Dunolm. Dioc. in confiniis dicti regni Scotiae suo Parliamento, ad eundem locum tanquam superior et directus Dominus ipsius regni personaliter declinavit; ut quaestiones hujusmodi, lites et jurgia, quae inter ipsos Nobiles jus succedendi in dictum regnum Scotiae (ut praemittitur) vendicantes, terminaret, et ortas super haec inter ipsos contentionis et dissentionis materias amputaret, finemque litibus apponeret, et vendicantium quemlibet in jure suo benign audiret, sibique et aliis omnibus et singulis petentibus, justitiae faceret (ut dicebat) complementum.
Anno à nativitate Domini 1291. Indictione quarta, mensis Maii die decimo, congregatis coram excellentissimo Principe & Domino, Domino Edwardo Dei gratia Rege Angl. illustri, apud Norhm, ad ipsius Regis mandatum, utriusque regni Nobilibus et Praelatis, Militibus et perpluribus aliis in multitudine copiosa; Nobilis vir Dominus Rogerus Brabancon. Miles, & dicti Domini Regis Angl. Justiciarius, in cujus ore idem Dominus Rex verba sua posuerat, ipsum organum suum constituens, In praesentia mei infrascripti Notarii et testium subscriptorum ad hoc vocatorum spec • aliter et rogatorum, nomine & vice ipsius Domini Regis Angl. Episcopis, Praelatisque aliis Ecclesiasticis, Comitibus, Baronibus, Militibus, aliisque omnibus & singulis de Communitate regni Scotiae ibidem congregatis (ut praemittitur) verba subscripta, vel hiis similia, hunc habentia sententialiter intellectum, sermon tamen Gallico dixit & proposuit or aculo vivae vocis.
Serenis • imus Princeps & Dominus noster excellentissimus Dominus Edwardus Dei gratia Rex Angliae illustris, superior et directus Dominus regni Scotiae, perpendens statum ejusdem per mortem clarae memory Domini quondam Alexandri ultimi Regis ejusdem, & etiam liberorum suorum, commotione gravi fuisse jamdiu, est, & esse multipliciter conturbatum, & ex tanti Principis destitutione varia perplexitate depressum; conspiciensque ipsum regnum & inhabitants ejusdem Incolas diversarum procellarum turbine fluctuantes, ob affectionem & zelum quem habebat, & habet erga vos & universos & singulos, quorum tuitio et defensio ad ipsum spectare dinoscitur, ac etiam ad faciendum omnibus jus ad dictum regnum Scotiae vendicantibus, justitiae complementum, ac etiam pro tranquillitate & pace inter regnicolas ipsius regni conservanda; vos in hac Quindena Paschae proximo praeteritae ad locum istum in dicti regni Scotiae confinio situatum, (ut vestris etiam laboribus parceret & expensis) per suas certi tenoris literas specialiter convocabit, propter aliqua, quae vobis intendebat & intendit exponere prima facie, & monstrare. Veniens itaque ob illam causam ad locum istum personaliter de remotis, ut ipse tanquam superior et directus Dominus regni Scotiae (cujus interest per superioritatem et directum Dominium hujusmodi, quod est suum, paratus est docere, et per diversas Chronicas, in diversis utriusque regni Monasteriis et locis aliis compertas, et per alias informationes et rations evidentes, probationes (si necesse fuerit) et certa documenta) justitiam faciat universis; ita quod discordiarum et dissentionum vestrarum sublatis materiis, firma pacis tranquillitas eidem regno et ejus incolis permaneat in futurum. Nec est etiam suae intentionis quicquam indebite occupare, nec alicujus justitiam differ, aut libertates diminuere sen impedire; sed (ut praemittitur) tanquam superior et directus Dominus regni Scotiae, jurs suo uti, et omnibus et singulis facere justitiae complementum. Et ut haec deduci valeant commodius ad effectum, idem Dominus noster Rex vestrum super praemissis ex habundanti benivolum requirit assensum, et superioritatis et directi dominii hujusmodi recognitionem; Volens in hiis & aliis omnibus, dictum regnum Scotiae tangentibus, vestris uti consiliis opportunis.
Quibus per praefatum Dominum Rogerum (ut praemittitur) nomine dicti Domini Regis Angl. peroratis, & à praefatis Episcopis & aliis Praelatis Ecclesiasticis, Comitibus, Baronibus, Magnatibus, aliisque Nobilibus de Communitate dicti regni Scotiae ibidem praesentibus plenius intellectis, iidem Episcopy & alii Praelati Ecclesiastici, Comites, Barones dicti regni Scotiae ibidem praesentes, diem ad consulendum cum absentibus dicti regni Scotiae Nobilibus & Praelatis, ac communitate, & deliberandum super requisitione praedicta ipsis ex parte Domini Regis facta, & ad respondendum eidem sibi conced • cum instantia petierunt. Habitaque super haec deliberatione aliquali (licet ipsi, quid idem Dominus Rex ipso die facere & dicere voluit, fuissent primitus praemuniti sufficienter) ex habundanti tamen fuit eis terminus per ipsum Dominum Regem proximus sequens dies assignatus, ad audiendum deliberationem Domini Regis sup • r jam dictis induciis petitis denegandis vel etiam concedendis. Actum in parochiali Ecclesia de Norhm. anno, indictione, mense & die praenotatis; praesentibus venerabilibus in Christo patribus Dominis Johanne Dei gratia Ebor. Archiepiscopo, Angl. Primate, Antonio Dunolm. Radulpho Carleolen. Willielmo Elien. Willielmo Sancti Andreae, & Roberto Glascuen. Episcopis; & nobilibus viris Dominis Henrico Lincoln. Rogero Northfolch. & Marescall • Angl. Comitibus, Magistris Henr. Ebor. Johanne Lichefelden. Thoma Wellen. & Andr. Exon. Ecclesiarum Decanis, ac Johanne Ertun de Cadomo publico authoritate Apostolica Notario, ac aliis tam Nobilibus quàm Praelatis perpluribus in multitudine copiosa.
Quo die, undecimo videlicet mensis Maii, anno & indictione praenotatis, loco eodem, praefati Episcopy regni Scotiae & Nobiles coram dicto Domino Rege Angliae, ut prius, comparuerunt; & diem ad deliberandum & consulendum cum absentibus regni Scotiae Nobilibus & Praelatis, ac communitate, super dicta requisitione regia eis, ut praemittitur, facta, de recognitione videiicet benivola superioritatis et directi dominii regni Scotiae, quod dicebat esse suum jus et eidem respondendum, cum instantia petierunt. Quibus idem Rex post diligentem super hoc deliberationem, respondit & dixit; Se velle eorundem voluntati complacere in hac parte, praefixit & assignavit eisdem secundum diem mensis Junii prox. sequent. ad interim consulendum cum absentibus regni Scotiae Nobilibus & Praelatis, & aliis de communitate ejusdem regni super praemissis, & deliberandum, & illo die praecise respondendum requisitioni suae supradictae, & ad exhibendum proponendumque ulterius, & ostendendum praecise & peremp • orie munimenta vel scripta aut alia quaevis documenta, si quae habuerunt, quae ipsum a jure suo praedicto superioritatis et directi dominii sui dicti regni Scotiae, aut ab exercitio seu executione dicti sui juris excludere possent, et rations et documenta pro ipso et jure suo praedicto ostensa, per validiora et efficatiora aliqua via juris infirmare; protestans, se velle et paratum esse ea, quatenus jura permitterent, eis allocare, et facere quod justitia suaderet in eventu. Praemissaque per venerabilem patrem Dominum Antonium Dei gratia Dunolm. Episcopum, ipsum ad hoc organum suum constituens, praefatis Nobilibus regni Scotiae & Praelatis ibidem praesentibus nunciavit, ac etiam notificavit. Pr • sentibus testibus suprascript. cum aliis quampluribus.
Ut autem per praesentem processum sive Instrumentum publicum omnibus Christi f • delibus evidenter appareat, cujusmodi rationibus evidentibus & documentis verisimilibus & probabilibus dictus Dominus Rex Angliae jus superioritatis et directi dominit regni Scotiae suum esse, et ad ipsum jure Coronae regni Angliae et dignitatis suae regalis praeeminentia pertinere debere asserebat, et etiam ostendebat; incipiendo à tempore Bruti, & sic successive descendendo usque ad tempus suum, sicut in antiquis Chronicis et libris in diversts Angliae & Scotiae regnorum Monasteriis compertis scripta reperiebantur; videlicet, in Chronicis Magistrorum Mariani Scoti, Willielmi de Malmesbyr. Rogeri de Howden, Henr. de Huntingdon, & Radulphi de Diceto, in multis libris, necnon Sanctorum Patrum Summorum. Pontificum literis suis bullis plumbeis more Romanae Curiae pendent. bullatis, et aliis scriptures a seed Apostolica approbatis, ea seriatim de verbo ad verbum nihil addens vel minuens, quod s • nsum mutet vel intellectum corrumpat, praesenti Instrumento publico sive processu conscribam.
Inprimis, qualiter sub temporibus Eli & Samuelis prophetae vir quidam sirenuus ac insignis, Brutus nomine, de genere Trojanorum, post excidium urbis Trojae, cum multis Nobilibus Trojanorum in quandam Insulam tunc Albion vocatam, à gigantibus inhabitatam; quibus sua & suorum devictis potentia & occisis, eam nomine suo Britanniam, sociosque suos Britones appellavit. Et aedificavit Civitatem, quam Troinovantum nuncupavit, quae modo Londonia appella • ur. Et postea idem Brutus dictam Insulam in tres partes divid • ns, eam tribus suis filiis reliquit possidendam, Logrino videlic • t, Alb • nacto, & Cambro: Logrino vero quia primogenito, illam partem Britanniae, quae nunc Angl • a vocatur, cum superioritate et dominio partium aliarum; Albinacto vero secundo suo nato illam partem Britanniae, quae tunc a nomine Albinacti Albinia dicta, nunc vero Scotia nuncupatur; Cambro vero • er •• o suo filio partem illem quae tunc suo nomine Cambria, nunc vero Wallia vocitatur; reservata tamen Logrino seniori regia semper dignitate. Petebat enim Trojana consuetudo, quod dignitas haereditatis p • imogenito proveniret. Biennio vero post mortem Bruti applicuit in Albinia quidam Rex Humorum nomine Humber, & Albinactum fratrem Logrim occidit. Quo audito Logrinus Rex Bri • annorum persicutus est eum, qui fugiens submersus est in flumine quod de nomine suo Humber vocatur, & sic Albinia revertitur ad dictum Logrinum. Haec autem in Historia Bruti. Item, in Chronicis Mariani Scoti, Rogeri de Howden, & Willielmi de Malmesbyr. (quorum compilationes & libri in diversis Monasteriis & locis aliis utriusque regni inveniuntur) inter caetera reperitur, Quod ann Domini 901. Edwardus Monarcha Angliae cognomento senior filius Eluredi Scotorum, Humbrorum & Stregewallorum Reges, suae ditioni subegit, et in dedi • ionem recepit. Et quod anno Domini 911. Rex Scotorum cum tota gente, & Reg • naldus Rex Danorum, cum Danis & Anglis Northumbriam incolentibus, & Rex ettam Stregewallorum cum suis, eundem Regem Edwardum sibi Imperatorem et Dominum elegerunt, •• rmumque foedus cum eo pepigerunt. Item, quod anno Domini 924. idem Edwardus Rex Angliae cunctis Britanniam incolentibus Anglorum, Scotorum, Cumbrorum, Danorum, & Britonum populis praefuit. Item, quod anno Domini 926. Adelstanus filius & immediatus successor ejujdem Edwardi, Constantinum Regem Scotorum, & Danorum Regem pralio vicit & fugavit; qui postmodum cum ipso foeius pepigerunt, in loco qui dicitur Emothe, quarto Idus Julii. Hoc autem invenitur in Chronicis Mariani Scoti & Rogeri de Howden in multis libris. Et in Chronicis Willielmi de Malmesbyr. Henr. de Huntingdon, & Radulphi de Diceto, inter caetera sic invenitur. Adelstanus Rex Angliae Constantinum Regem Scotorum cedere regno compulit, quem tamen postea regno Scotiae privatum per ipsum sub se regnare, sicut prius, gratiosius; dicens consilio suo renitenti, Gloriosius est Regem facere quam esse. Item, anno Domini 934. idem Adelstanus Rex Angliae eundem Constantinum Regem Scotorum rebellantem devicit et fugavit, & terram Scotiae usque Dunfermelin vastavit. Qui Constantine postea filium suum dicto Adelstano Regi cum dignis muneribus in obsidem tradidit, & sic pacificantur. Et hoc in Chronicis Mariani Scoti, Rogeri de Howden, Henrici de Huntingdon, & Radulphi de Diceto, in multis libris invenitur. Et in Chronicis Willielmi de Malmesbyr. in multis libris inter caetera reperitur, quod anno Domini 937. Eugenius Rex Cumbrorum, & Constantine Rex Scotorum, in loco qui dicitur Dacorum venientes, se cum suis regnis eidem Adelstano Regi Angliae dediderunt; cujus pacti gratia filium Constantini jussum baptizari idem Adelstanus de sacro fonte suscepit. Item, anno Domini 940. Adelstano praedicto defuncto, successit sibi in regnum Edmundus frater ejus, qui regnavit septem annos sine rebellione Scotorum. Item, in Chronicis Mariani Scoti, Willielmi de Malmesbyr. & Henrici de Huntingdon in multis libris invenitur, quod anno Domini 947. Edredus frater Adelstani minor, dicto Edmundo fratri suo successit; qui Northumbris devictis, in Scotiam vexilla direxit: Et Scoti nimio terrore percussi, sine bello se subdiderunt eidem, et fidelitatem sibi ut Domino debitam juraverunt; Quodam Rege, Yritio nomine, per ipsum super ipsos Scotos tunc statuto. Item, anno Domini 955. mortuo Rege Edredo praedicto, successit sibi Edwinus filius dicti Edmundi fratris Edredi Regis, qui regnavit quatuor annis, cujus tempore Scoti non r • b • llaverunt. Item, in Chronicis Mariani Scoti, Rogeri de Hoveder, Willielm • de Malmesbyr. Henrici de Huntingdon, & Radulphi de Diceto, in multis libris invenitur, quod anno Domini 978. Edgarus Rex Angliae, qui immedia • e successit Edwino Regi fratri suo, Regem Scotorum Kinadium, Malcolmum Cumbrorum, & Marcum Regem plurimarum Insularum, aliosque quinque Subregulos ad Curiam suam coactos, uno et perpetuo Sacramento sibi obliga • it; adeo ut apud Civitatem Legionum eidem ut mandar •• occurrentes in pompam triumphi per flumen de Edene illos deduceret una in navi impositos prope proram sedens remigare cogebat, affectans per hoc regalem suam magnificentiam, qui tot Regum potentiam sibi subjectam haberet ditare. Dixit tunc demum, posse successores suos gloriari, se Anglorum Reges esse, cum tanta honorum praerogativa fruerentur. Et quod in quodam convivio fama fuit dictum Regem Scotorum Kinadium ludibunde dixisse, mirum videri tot provincias subjici Edgaro tam vili homuncioni: Quod Edgarum postea non latuit; Qui statim dictum K • nadium accersivit, & quasi consultandi gratia longe in Sylvam ipsum deducens, unum e duobus ensibus, quos secum attulit, eidem tradidit dicens; Nunc licebit tibi vires tuas experire, cum soli sumus, jam enim fac, ut appareat, quis alteri merito subjici debeat, turpe enim est Regem esse in convivio dicaculum nec esse in praelio promptum: Et confusus ill statim ad pedes Regis cecidit, simplicis sui vitii veniam precatus est, & consecutus. Item, anno Dom. 985. successit Regi Edgaro Sanctus Edwardus Martyr, filius dicti Edgari, qui anno regni sui quarto sub noverca sua Altritha martyrium passus est, cujus tempore Scoti non rebellaverunt. Item, anno Domini 980. successit Sancto Edwardo Egelredus frater ejus, qui regnavit triginta annis, cujus tempore nihil invenitur de rebellione Scotorum. Item, anno Domini 1016. successit Egelredo Edmundus Ironside filius ejus, qui primo anno regni sui apud Oxoniam à filio Erici Ducis proditiose interfectus est. Item, anno Domini 1017. Rex Kanutus Danus successit in regnum Angliae, qui anno regni sui 15 Romam profectus est, & elemosinis peccata redimens eodem anno navigio in Angliam rediit; & mox Scotiam rebellantem Regemque ipsius Malcolmum expeditione illius educta parvo subegit negotio, subditus{que} est ei dictus Malcolmus Rex Scotorum, & alii duo Reges Melbrache & Germake: & quod postmodum scriptum invenitur de eodem Knuto in Cronicis Mariani Scoti, Willielmi de Malmesbir. Henr. de Huntingdon, & Radulphi de Diceto in multis libris; Erat Rex Knutus Dontinus totius Daciae, totius Angliae, totius Norwegiae, et totius Scotiae. Item, Anno Domini 1035. successit Regi Knuto Haraldus filius ejus, qui regnavit quatuor annis & quatuor mensibus, cujus tempore nihil invenitur de rebellione Scotorum. Item, Anno Domini 1040. Regi Haraldo successit Hardeknutus frater ejus, qui cum biennio praeter decem dies regnasset, apud Lamehethe mortuus est, cujus tempore nihil invenitur de rebellione Scotorum. Item, in Cronicis Mariani Scoti, Rogeri de Howden, Henr. de Huntingdon, Radulphi de Diceto, & Willielmi de Malmesbir. in multis libris, & etiam in Cronicis Sancti Albani sic invenitur; Quod Anno Domini 1047. dicto Hardeknuto successit Edwardus, qui cognominatus est Justus, filius Egelredi Regis, cujus jussu Dux Northumbrorum cum Regis Scotorum Machiota praelium comisit, ipsumque vita et regno spoliavit, et Malcolmum filium Regis Cumbrorum jussu dicti Regis Edwardi Regem Scotorum constituit. Et alibi in eisdem Cronicis Rex Edwardus cognomento Justus, dedit regnum Scotiae Malcolmo filio Regis Cumbrorum de se tenendum. Item, Anno Domini 1066. Haraldus filius Godwinus Comitis Cantiae, electus fuit in Regem Angliae, qui primo anno regni sui in bello contra Willielmum dictum Bastard. conquestorem occubuit. Item, in Chronicis Mariani Scoti, Rogeri de Howden, & Henr. de Huntingdon invenitur, quod Anno Domini 1066. Wilhelmus dictus Bastard. Angliam est ingressus; & sexto anno regni sui, Malcolmo Rege Scotorum rebellante, per terram & mare exercitum duxit in Scotiam, & eidem Malcolmo in loco qui dicitur Abrenithy occurrit, & Malcolmus suus homo devenit. Et in Cronicis Sancti Albini invenitur, quod Rex Wilhelmus dictus Bastardus, recepto a dicto Rege Scotorum Malcolmo homagio et obsidibus, in Angliam est reversus. Item, in Cronicis Mariani Scoti, & Rogeri de Howden. in multis libris invenitur; Quod Anno Domini 1086. successit eidem Willielmo Bastard. Wilhelmus Ruffus filius ejus, qui anno 14. regni sui rebellante Malcolmo Rege Scotorum & Northumbriam invadente, cum Roberte fratre suo acies in Scotiam direxit, cui Malcolmus occurrit, & pax inter eos facta est conditione tali, Vt idem Malcolmus Rex Scotiae eidem Willielmo Regi Angliae, sicut patri suo fecerat, obediret. Et in Cronicis Henrici de Huntingdon invenitur, quod Willielmo dicto Ruffo Rege Angl. acies in Scotiam dirigente, Malcolmus Rex Scotorum nimio terrore perterritus, homo ipsius Regis Willielmi efficitur, et eidem juramento fidelitatis est subjectus. • tem in Cronicis Mariani Scoti, Rogeri de Howden, Willielmi de Malmesbir. & Henrici de Huntingdon in multis libris invenitur, Quod Anno Domini 1094. Malcolmo Rege Scotorum interfecto unà cum Edwardo primogenito in Northumbriam per Morellum Militem strenuissimum, Scoti elegerunt Dovenaldum fratrem ejusdem Malcolmi in Regem: Quo audito, Duncanus filius Malcolmi ad Regem Angliae Willielmum, cujus tunc obses erat, accessit; et ut sibi patris sui concederet, postulavit, et etiam impetravit ab eodem, et sibi fidelitatem juravit, et sic ad Scotiam properavit, & Dovenaldum patruum suum de regno Scotiae expulit, & loco suo regnavit. Et anno sequenti dicto Duncano d • lose perempto, dictus Dovenaldus iterum regnum Scotiae invasit; quem dictus Rex Wilhelmus de regno expulit, & Edgarum filium Malcolmi praedicti Regem Scotorum constituit. Item, in Chronicis Henr. de Huntingdon in multis literis invenitur, Quod Anno Domini 1100. dicto Willielmo Ruffo Rege Angliae successit Henr. senior frater ejus; Cujus regni anno septimo Edgarus Rex Scotiae decessit: Cui successit Alexander frater ejusdem Edgari de consensu Domini Regis Henrici. Item, in Cronicis Maria ni Scoti, Rogeri de Howden, & Henrici de Huntingdon invenitur; Quod •• no Domini 1106. Rege Henr. seniore defuncto, successit eidem Rex Stephanus; cujus regni anno primo, cum à David tunc Rege Scotorum homagium peteret et fidelitatem, et ipse id ei facere recusavit, quia primus erat omnium Scotorum qui homagium et fidelitatem fecerat Matildi Imperatrici. Filius tamen ejusdem David Henr. nomine fecit homagium dicto Regi Stephano. Item, in Cronicis Rogeri de Howden in multis libris invenitur, quod anno Domini 1154. Regi Stephano praedicto successit Henricus secundus filius Imperatricis, cujus anno regni sui 11. obiit Malcolmus Rex Scotorum, cui successit Wilhelmus frater ejus. Et anno dicti Regis Henrici vicesimo primo in crastino Coronationis Henrici filii sui fecit Rex Henr. pater Willielmum Regem Scotorum et David fratrem suum, et Comites et Barones regni Scotiae devenire homines filii sui Regis Angliae, et jurare sibi fidelitatem contra omnes homines; salva tamen sibi fidelitate sua, quam eidem prius juraverat. Item, anno Domini 1164. & regni dicti Henrici Regis patris vicesimo, dictus Wilhelmus Rex Scotorum rebellare incipiens venit in Northumbriam cum ingenti exercitu, & stragem magnam exercuit in populo; cui occurrentes Milites Comitatus Eborum apud Alnewyk ipsum ceperunt, & dicto Henrico Regi tradiderunt. Et anno Domini 1175. 15 Kal. Martii, Wilhelmus Rex Scotorum liber abire permittitur: & eodem anno tertia die post assumptionem beat Mariae Virginis, scilicet 17. Kal. Septembr. apud Eborum facta fuit haec conventio & finis inter praedictum Henricum Regem Angliae & praefatum Willielmum Regem Scotiae. Cujus conventionis & finis in omnibus & per omnia tenor est talis.
Haec est Conventio & Finis, quem Wilhelmus Rex Scotorum fecit cum Domino suo Domino Henrico Rege Angl. filio Matildis Imperatricis. Wilhelmus Rex Scotorum devenit homo ligeus Domini Regis Angliae Henr. contra omnem hominem de Scotia & de omnibus aliis terris suis; & fidelitatem ei fecit ut ligio Domino suo, sicut alii homines sui ipsi facere solent. Et similiter fecit homagium Henrico Regi filio suo; salva fide Domini Regis patris sui. Omnes vero Episcopy et Abbates et Clerus terrae Regis Scotiae et successores sui facient Domino Regi Angliae sicut ligio Domino fidelitatem, de quibus habere voluerit, sicut alii Episcopy sui facere solent, et Henrico Regi filio suo et haeredibus suis. Concessit autem Rex Scotiae, ut David frater ejus, & Barones, & alii homines sui Domino Regi Angliae, Quod Ecclesia Scoticana talem subjectionem amodo faciet Ecclesiae Anglicanae, qualem illi facere debet et solebat tempore Regum Angliae praedecessorum suorum. Similiter Richardus Episcopus Sancti Andreae, & Ricardus Episcopus Dunkelden. & Galfridus Abbas de Dunfermelin. & Herbertus Prior de Goldingham concesserunt; Quod etiam Ecclesia Anglicana illud jus habeat in Ecclesia Scoticana, quod de jure habere debet; et quod ipsi non erunt contra jus Ecclesiae Anglicanae. Et desicut ligiam fidelitatem Domino Regi Angliae & Henrico filio suo fecerunt, eos inde assecuraverunt. Hoc idem facient alii Episcopy et Clerus Scotiae per conventionem inter Dominum Regem Angliae, et Regem Scotiae, et David fratrem suum et Barones suos factam, Comites etiam & Barones et alii homines de terra Regis Scotiae, de quibus Dominus Rex Angliae habere voluerit, facient ei homagium contra omnem hominem, et fidelitatem ut ligio Domino, sicut alii homines sui ei facere solent; & Henrico Regi filio suo et haeredibus suis; salva fide Domini Regis patris sui. Similiter haeredes Regis Scotiae, et Baronum et hominum suorum homagium et ligeantiam facient haeredibus Domini Regis Angliae contra omnem hominem. Praeterea, Rex Scotiae & homines sui nullum amodo fugitivum de terra Domini Regis Angliae pro felonia receptabunt in Scotia vel in alia terra sua, nisi voluerit venire ad rectum in Curia Domini Regis Angliae, et stare judicio Curiae suae: sed Rex Scotiae & homines sui quamcitius poterunt eum capient, et Domino Regi Angliae reddent, vel Justiciariis aut Ballivis suis in Anglia. Si autem de terra Regis Scotiae aliquis fugitivus fuerit pro felonia in Anglia, nisi voluerit venire ad rectum in Curia Domini Regis Scotiae, vel in Curia Domini Regis Angliae, et stare judicio Curiae, non receptabitur in terra Domini Regis Angliae, sed liberabitur hominibus Regis Scotiae per Ballivos Domini Regis Angliae, ubi inventus fuerit. Praeterea homines Domini Regis Angliae habebu • t terras suas quas habebant, et habere debent de Domino Rege Angliae, & de Rege Scotiae et de haeredibus suis. Et homines Regis Scotiae habebunt terras suas quas habebant & habere debent de Domino Rege Angliae & de hominibus suis. Pro ista vero conventione et fine firmiter observanda Domino Henrico Regi Angliae et Henrico filio et haeredibus suis à Rege Scotiae et haeredibus suis, l • beravit idem Rex Scotiae Domino Regi Angliae Castellum de Roksburgh, et Castellum de Berwyk, et Castellum de Jeddeworth, et Castellum Puellarum, et Castellum de Strivelin in misericordia Domini Regis Angliae: Et ad custodiendum castella illa assignavit Rex Scotiae de redditu suo mensuraliter ad voluntatem Domini Reg • s Angliae. Praeterea pro praedicta conventione et fine exequenda, liberavit Rex Scotiae Domino Regi Angliae David fratrem suum in obsidem et Comitem Duncann. et Comitem Waldenn. et Comitem Gilbertum, et Comitem de Anegoz. et Ricardum de Morevilla Constabularium et Neth. filium Willielmi, et Ricardum Comyn, et Walterum Corbet, et Walterum Olifard, et Johannem de Vaux, et Willielmum de Lyndeseya, et Philippum de Colevilla, et Philippum de Valoignes, et Robertum Fremberd, et Robertum de Burneville, et Hugonem Giffard, et Hugonem Rydell, et Walterum de Berkele, et Willielmum de la Haye, et Willielmum de M • rtimer. Quando vero Castella reddita fuerint, Wilhelmus Rex Scotiae et David frater suus liberabuntur. Comites quidem et Barones praenominati unusquisque postquam liberaverit obsidem suum scilicet filium suum legitimum quem habuerit, et alii nepotes suos • el propinquiores sibi haeredes, et Castellis (ut dictum est) redditis, liberabuntur. Praeterea Rex Scotiae et Barones sui praenominati assecuraverint, quod ipsi bona fide et sine malo ingenio sive occasion facient, quod Episcopy et Barones et homines terrae suae, qui non affuerint quando Rex Scotiae cum Rege Angliae finivit, eandem ligeantiam et fidelitatem Domino Regi Angliae et Henr. filio suo facient quam ipsi fecerunt; Et quod Barones & homines qui affuerunt obsides liberabunt Domino Regis Angliae de quibus habere voluerit. Praeterea Episcopy, Comites & Barones conventionaverunt dicto Regi Angliae & Henrico filio suo, Quod si Rex Scotiae aliquo casu à fidelitate Domini Regis Angliae, & filii sui, & à Convenventione praedicta recederet, ipsi cum Domino Rege Angliae tenebunt sicut cum ligio Domino suo contra Regem Scotiae, donec ipse ad fidelitatem Domini Regis Angliae redeat. Praedictam itaque conventionem firmiter observandam bona fide & sine malo ingenio Domino Regi Angliae & Henrico filio suo & haeredibus suis à Willielmo Rege Scotiae, & David fratre suo; & à Baronibus suis praedictis, & ab haeredibus eorum assecuraverit ipse Rex Scotiae David frater suus & omnes Barones sui praenominati desicut ligei homines Domini Regis Angliae contra omnem hominem, & Henrici filii sui, salva fidelitate Domini Regis patris sui. Hiis testibus Ricardo Archiepiscopo Eborum, et Johanne Sarum Decano, et Roberto Abbate Malmesbir. et Radulpho Abbate de Mondesburgh, & Herberto Archidiacono Norhampton, & Waltero de Constantiis, & Rogero Capellano Regis, & Osberto Clerico de Camera, & Ricardo filio Domini Regis Angliae Comite Pictaviae, & Galfrido filio Domini Regis Comite Britanniae, & Comite Willielmo Essex. & Hugone Comite Cestriae, & Ricardo Humett Constabulario, & Comite de Molent. & Jordano Castion, & Humfrido d • Bohun, & Willielmo de Curcy Senescallo, & Gilberto Malet Senescallo apud Falesiam.
Hiis itaque recitatis in Ecclesia Sancti Petri Eborum coram praedictis Regibus Angliae, & etiam Rege Scotiae & David fratre suo, & universo populo, Episcopy, Comites, Barones et Milites de terra Regis Scotiae juraverunt Domino Regi Angliae et Henrico filio suo et haeredibus eorum fidelitatem contra omnem hominem sicut ligeis Dominis suis. Post hanc vero compositionem & finem, Anno Domini 1176. & regni dicti Regis Henrici vicesimo secundo, ad Concilium celebratam apud Norhamptoniam venit Dominus Wilhelmus Rex Scotiae per mandatum Domini Regis Angliae, adducens secum omnes Episcopos, Abbates, Priores totius regni sui; anno vero sequenti proximo, idem Henricus Rex Angliae tradidit Castrum de Roksburgh in custedia Willielmo de Stoteville, & custodiam Castri Puellarum Rogero de Stoteville, & custodiam Castri de Berewyk Galfrido de Neville. Anno vero regni ejusdem Henrici Regis vic • simo septimo, idem Wilhelmus Rex Scotiae venit in Normanniam per mandatum dicti Regis Domini sui, cujus ammonitione & consilio idem Rex Scotorum concessit Matthaeo Episcopo Aberden, & Johanni Episcopo Sancti Andraeae, quos ipse de Scotia fugaverat, licentiam repatriandi. Haec autem inveninntur in Chronicis Rogeri de Howden in multis Libris. Et etiam in Chronicis ejusdem Rogeri quod Anno Domini 1189. dicto Regi Angliae Henr. successit Ricardus filius ejus. Quo anno mense Decembr. venit Cantuariam idem Wilhelmus Rex Scotorum ad ipsum Regem Ricardum et homagium sibi secit, cujus tempore Scoti non rebellaverunt. Item in Cronicis ejusdem Rogeri de Howden in multis libris invenitur, quod Anno Domino 1199. dicto Regi Ricardo successit Johannes frater ejus, qui statim post Coronationem suam misit Philippum Dunolm, & Rogerum Bigod, & quosdam alios Nobiles ad dictum Willielmum Regem Scotorum cum literis Regiis de salvo conductu, & statuit sibi diem veniendi apud Lincoln. in crastino Sancti Edmundi Regis. Quo die mensis videlicet Novembris, 8. Kal. Decembris, feria quinta, iidem Rex Johannes Angliae & Wilhelmus Rex Scotiae convenerunt ad colloquium extra Civitatem Lincoln. super montem arduum, et ibi in conspectu omnis populi idem Wilhelmus Rex Scotorum devenit homo ligius praedicti Regis Angliae Johannes, et fidelitatem sibi juravit super crucem Huberti Cantuar. Archiepiscopi de vita et membro et terreno honor contra omnes homines, et de pace servanda sibi et regno suo. Item in Cronicis Monasterii de Bridelington, & aliis quampluribus invenitur, quod Anno Domini 1209. mense Junii, apud Berewicum super Twedam idem Rex Angliae Johannes castrum construxit, & cont • a Willielmum Regem Scotorum exercitum suum copiosum congregavit ad debellandum eum pro eo, quod filiam suam desponsaverat Comiti Boloniae praeter assensum ipsius Regis Angliae Johannes. Et in Cronicis Monasterii de Kyngswede Wygorn. Dioc. invenitur, quod eodem anno pace inter ipsos Reges reformata; cito idem Rex revertebatur in Angliam, datis sibi duabus filiabus dicti Regis Willielmi in obsidibus. Item in Cronicis Monasterii Sancti Albani invenitur, quod Anno Domini 1216. dicto Regi Angliae Johanni successit Henricus filius suus; cujus regni anno tricesimo quinto, idem Rex Henricus cum Regina sua Angliae, & multitudine Praelatorum Angliae apud Ebor. congregati in festo Nativitatis Domini, tractarunt de Matrimonio contrahendo inter Alexandrum Regem. Scotorum filium dicti Willielmi Regis, & Margaretam filiam dicti Regis Henrici. Et in die Sancti Stephani proximo sequente idem Rex Alexander dictam Margaretam solempniter desponsavit. Et eodem die fecit idem Alexander homagium dicto Regi Angliae Henr. Et commissa est dicta Regina Scotiae tutelae Roberti de Ros & Johannes de Balliolo, & etiam regnum Scotiae cum Rege Alexandro praedicto de consilio Magnatum utriusque regni. Item in quaedam Charta Regis Scotiae Edgari filii Malcolmi facta Ecclesiae Dunolm. inter caetera continetur; Quod idem Rex Edgarus recognoscit se possidere totam terram de Louneys et etiam Regnum Scotiae de dono Domini sui Willielmi Regis Angl. Et in carta Willielmi Regis Scotorum facta dicto Regi Angliae Johanni continetur; Quod idem Rex Wilhelmus concessit carissimo Domino suo Domino Johanni Regi Angliae, quod maritet dictum Alexandrum filium suum sicut hominem suum ligium, ubicunque voluerit ad fidem, ita quod non disparagatur. Et etiam similiter, quod quicquid de ipso contingat, idem Wilhelmus Rex Scotiae & Alexander filius suus, Henrico filio Regis Angliae Johannes tanquam ligio Domino contra omnes mortals fidem et fidelitatem tenebunt, et juvabunt eum pro viribus suis ad tenendum ipsem in Regno suo; salva fide sua qua praedicto Regi Angliae Johanni tenebantur. Item in quibusdam literis Apostolicis sub nomine foelicis recordationis Domini quondam Honorii Papae tertii conceptis, & ipsius bulla plumbea more Romanae Curiae penden. bullatis, inter caetera continetur; Ad haec Regi Scotorum ipsum Regem Angliae Dominum suum nequiter impugnanti, ac propter hoc excommunicationis vinculo innodato, &c. Item, & in quibusdam aliis literis Papalibus sub nomine foelicis recordationis Domini quondam Gregorii Papae noni conceptis, & bulla sua plumbea more Romanae Curiae penden. bullatis Regi Scotiae directis, similiter inter caetera continetur; Quod jamdudum inter clarae memory Henricum avum, & Johannem patrem Regis Angliae ultimi ex parte una, & Willielmum Regem Scotorum ex altera, Compositio amicabilis intercessit; per quam ipse Wilhelmus praedictis avo & patri & eidem Regi Angliae, ac Alexander Rex Scot • ae filius ejusdem Willielmi Regibus Angliae Johanni & Henrico ligium homagium, et fidelitatem fecerunt, quae tenentur successores eorum et Comites et Barones Regni Scotiae ipsis et suis successoribus exhibere, ac Comites et Barones esse cum Regibus Angliae contra Reges Scotiae, si compositionem eandem forsitan non servarent. Item, idem Gregorius similiter in suis literis sub nomine suo concept • s, & bulla sua plumbea more Romanae Curiae pendent. bullatis, inter alia scribit Archicpiscopo Eborum. & Episcopo Carleolen. quod moneant et inducant dictum Regem Scotiae supradictam amicabilem Compositionem observare. Item, ad haec in aliis ejusdem Papae Gregorii noni literis dicto Regi Scotiae directis inter caetera continetur; Quod cum idem Rex Scotiae homo ligius sit ipsius Henrici Regis Angliae, e • eidem fidelitatis praestiterit juramentum, quo se principaliter astrinxit, quod in ipsius Regis Angliae et regni sui detrimentum nihil penitus debeat attemptare, &c. Item, Clemens Papa scribens Henrico Regi Angliae pro Johanne Episcope Sancti Andraeae expulso ab Episcopatu suo per Regem Scotiae, inter caetera sibi mandat, quod Willielmum Regem Scotiae moneat & inducat, et si necesse fuerit, districtione Regali, qua ei •• aeeminet et concessa suae Regiae Eelsitudini potestate compellat, ut dicto Episcop • omnem rancorem remittat, ipsumque Episcopatum suum habere permittat in pace. Item, in quodam libro de vita & miraculis beati Johannes de Beverlaco, quae sunt per Romanam Curiam approbata, similiter inter caetera reperitur. Regnante inclito Rege Adelstano viro Catholico qui Monarchiam totius Angliae tenuit, Scotorum Rex cum suis transito flumine qui dividit Angliae regnum à Scotia, caepit depopulare villas, homines exterminare, agros depraedare, & (ut verum fatear) totam regionem in exterminium conabatur deducere in Septentrionali parte Angliae. Quod cum fama volante praefatus Rex comperisset, congregato exercitu statuit (quam citius enim potuit) armata manu ei occurrere. Provisisque interim necessariis propositum carpebat iter. Cumque in provincia Lincoln. devenissent, quidam ovantes tàm paupers quàm mediocres obvii sibi facti sunt; Quos cum interrogasset, quae esset causa tanti gaudii, & unde venirent? responderunt, quod de Beverlaco venirent, ubi sanctus Johannes Confessor quosdam ex eis variis infirmitatibus oppressos gratia Dei sanos effecerat; & haec erat causa tantae laetitiae. Et inde progrediens iterum alios catervatim venientes obvios habuit; quos cum similiter requisivit, unde venirent? Illi vero responderunt, quod de Beverlaco ubi quosdam ex eis vel mutos, vel claudos, caecos vel surdos mira Dei potentia sanctus DeiConfessor sanaverat. Cumque Rex venerandum hunc Confessorem in tanta veneratione habitum, & per Deum tanta operari valuisse comperiret, habito consilio cum suis, dixit se debere talem patronum adire, ut sibi in instanti negotio subveniret. Transmisitque suum exercitum per occidentalem regionem versus Eborum, ut cum ibi praestolarentur, ipse vero transite flumine Humbre venit Beverlacum, procumbensque in oratione in Ecclesia coram Altare in praesentia reliquiarum venerandi confessoris, devoto animo prolixius orabat. Exurgensque deinde ab oratione coram adstantibus tam Clericus quam Laeicis & ascultantibus, talem orationem exorsus est, dice • s. O glorious Confessor Johannes qui tot virtutibus & signis refulges (ut fama refert) precor te ut mihi subvenire digneris per intercessionem tuam apud Deum in instanti negotio, ut inimicorum infestationem pernoxiam, te patrocinante, exsuperare queam. Et continuo extrahens cultellum suum de vagina posuit super altare, dicens; Ecce vadium meum coram te pono, quod te auxiliante vita comite rediens recipiam, ita quod Ecclesiam tuam honorificabo & redditibus augebo, si Dei nutu tu • que suffragio hosts debellare quivero. Custodes vero Ecclesiae qui aderant, sugg • sserunt sibi, ut signum aliquod inde secum in monumentum astortaret. Et fecit quoddam vexillum sibi de eadem Ecclesia proferri, consignans se ad suum exercitum reversus est. Cumque Scoti audissent Anglorum exercitum advenire, non sunt ausi eos in finibus eorum expectar • , nec campestri bello eis resistor, sed transfretaverunt Flumen quod dicitur Scotorum vadium, ut ibi infra proprios terminos securius se in bello ad resistendum parare p • ssent. Rex vero Adelstanus cum omni exercitu Angliae, cum ad Flumen pervenisset, didicit Scotos transisse, & praecepit suis super ripam fluminis sua tentoria figere, ibique aliquantulum pausare. Subsequenti nocte quiescentibus cunctis cum suo Rege, talis visio eidem Regi apparuit caeteris dormientibus, & omnino ignorantibus. Videbatur enim ei, quod quidam Pontificali habitu indutus coram se adstaret, sibique diceret; Adelstane Rex, fac tuos in crastinum praeparari, ut transeant flumen istud ad debellandum contra Scotos. Cumque interrogaret Rex, Quisnam esset qui talia sibi diceret? Respondit qui astabat, quod ipse esset Johannes, cujus precibus expetierat se protegi, cum Beverlaci in ejusdem Ecclesia oraret. Subinde statim intulit; Noli timere cum exercitu transire armato; nam debellabis eos; hoc enim tibi nunciare veni. Mane itaque facto curavit Rex suis visionem patefacere, & de victoria certificare. Qui laetantes animati sunt ad certamen; & transfretavêre flumen. Scotos vero invenerunt cum suo Rege paratos ad resistendum. Commissoque gravi praeli • , multi ex Scotis perierunt, vivus autem vix ipsorum Rex effugit ad totius regni confusionem & desolationem. Quo viso, Rex Angliae laetus effectus gratias egit Deo, venerand • que Confessori, videlicet Johanni suo intercessori, totumque regnum continuo suo subjugavit imperio, contuens & perlustrans cunctas illius terrae provincias, principes & praepositos urbium, indicens eis, ut tributa sibi suisque successoribus, scilicet Angliae Regibus, ex debito persolverent. Septem etiam Insulas adjacentes atque vicinas sibi servire compulit; et tam diu in i • lis partibus commoratus est, qued jam tres anni finirentur. Iamque revertens per loca maritima juxta Dunbar vidit Scopulos prominere. Aspicit, taliaque suspirans el • quia protulit, dicens; Si D • us, interveniente beato Johanne mihi aliquod signum evidens facere permittat, quatenus tam succedentes quam praesentes cognoscere possent Scotiam Anglorum regno jure subjugari utpote devictum ab Adelstano Rege, sibique et suis successoribus tributum omni tempore debere persolvere, non immerito illi devote gratias agerem. • t extrahens gladium de vagina p •• cussit in scilicem, quae adeo penetrabilis (Dei virtute agent) suit gladio, quam si eadem horâ lapis butyrum esset, vel mollis glarea, qui lapis ad ictum gladii ita concavatur, ut mensura ulnae longitudine possit coaptari, et usque ad praesentem diem evidens signum patet, quod Scoti ab Anglis devicti et subjugati, monimento tali evidenter cunctis adeuntibus demonstrante. Item, de homagio Domino Regi Angliae debito de terra Galwydiae subscripta inveniuntur; anno Domini 1185. mense Augusto apud Carleolum, Rolandus Galwydiae Dominus, illuc, ut jussus fuerat, Domino Regi occurrens, in deditionem sponte venit; veritus tamen (ut creditor) exercitus multitudinem quam ad debellandum cum Rex ipse adduxerat, nisi maturiùs caeptam contumaciam reliquisset. Recepto itaque Homagio ipsius Rolandi de Gawydia, simul et Comitis David fratris Willielmi tunc Regis Scotiae de omnibus terris, quae tenebat, demisitque Rex exercitum suum & in Angliam festinavit. Anno regni Regis Henrici vicesimo secundo Gilbertus filius Fergus princeps Galwennorum venit in Angliam in conductu Regis Scotiae, et devenit homo ligius Henrici Regis patris, et fidelitatem sibi juravit contra omnes homines. Et pro amore ipsius habendo, dedit Regi mille marcas argenti, et Duncanum filium suum in obsidem, de pace sibi servanda.
Anno Domini & Indictione praenotatis, mensis Junli die secundo (after this Historical Declaration of the Kings Superior Dominion to Scotland made and published,) congregatis ex opposito Castri de Norhm. Dunolm. Diec. ex alia parte • luminis de Tweda in quadam area viridi, in parochia de Upsetlyngton Sancti Andraeae Dioc. praefatis Episcopis, Praelatisque aliis Ecclesiasticis dicti regni Scotiae, una cum Comitibus, Baronibus, aliisque Nobilibus de communitate dicti regni, necnon & Nobilibus viris, jus ad dictum regnum vendicantibus, praefatus Rex Angliae illustris in dicto Castro de Norhm. existens, venerabilem in Christo patrem Dominum Robertum Dei gratia Bathon. & Wellen. Episcopum, ponensque verbae sua in ore ipsius, ipsum ad subscripta organum suum constituens, praefatis Episcopis, Praelatisque aliis Ecclesiasticis Comitibus, Baronibus & Nobilibus de communitate dicti regni Scotiae destinavit. Qui cum ad ipsos venisset, statim quaesivit ab eisdem nomine, et vice, ac de mandato specially dicti Regis Angliae, ut dicebat, quid jam super dilatione suprascripta, quam alias, ut praemittitur, a dicto Domino Rege Angliae petierant, et eisdem concessa fuere ut petebant per eundem, fecissent; & hoc vicibus iteratis, et an aliqua dicere, exhibere, proponere, vel etiam ostendere voluissent, quae ipsum Dominum Regem Angliae a jure Superioritatis • t directi Dominii regni Scotiae, ejusque exercitio et executione excludere poterant et de jure debebant, et quod ea, secundum quod dies desiderabat, proponerent et etiam exhiberent, si sibi crederent expedire: protestans se paratum esse nomine dicti Regis Angliae et velle ea benign audire, et ipsis quatenus justum fuerit allocare, vel ea Domino Regi Angliae suoque consilio refer; ut ipse super hiis, quid de jure faciendum fuerit, deliberare valeret, et facere, quod justitia requirebat; Ipsisque licet pluries super hoc requisiti, omnino tacentibus, nihilque dicentibus, exhibentibus, ostendentibus, vel etiam proponentibus, eisdem ex parte dicti Domini Regis