Vindication of Ecclesiastical Volume 3 2
REX universis & singulis Prioribus & aliis Religiosis ordinis Cluniacensis in Anglia ad quos, &c. salutem. Quia ex relatu accepimus jam quorundam, quod quidam tallagia et contribuciones a vobis exigunt, seu exigere et habere proponunt hiis diebus, quae si a vobis per exactiones hujusmodi praestarentur, manifest redundarent in diminucionem elemosinarum a progenitoribus nostris Regibus Angl. ac aliis fidelibus regni nostri, de quorum fundacione domus vestrae in Anglia existunt constitutarum, necnon et substractionem divinorum obsequiorum ae depauperationem domorum earundem manifestam, quod suftinere nolumus, sicut nec debemus: vobis mandamus firmiter inhibentes, ne tallagia vel contribuctones quascunque Abbati Cluniacensi, vel alicui alii aliquatenus praebeatis, donec a nobis super hoc aliud habueritis specialiter in mandatis. Et hoc sicut omnibus quae de nobis senetis in regno nostro pacifice gaudere volueritis nullatenus omittatis. In cujus, &c. Teste Rege apud la Neylaunde 15 die Sept.
Francis Godwin in his Catalogue of Bishops observes, that from the year 1284. the See of Salisbury had 5. Bishops within the space of 5. years, whereof William Comer (as he stiles him) was the 4. but his name was William de Corner, as this Writ for restoring his Temporalties, together with the Patent of the Kings Royal assent to his election, assure us.
REX dilecto Clerico suo Malcolmo de Harley, salutem. Cum venerabilis pater J. Cantuariensis Archiepiscopus totius Angliae Primas, electionem nuper celebratam in Ecclesia Cathedrali Sarum, de discreto viro Magistro Willielmo de Corner in Episcopum ejusdem loci, cui prius Regium assensum adhibuimus et favorem, confirmaverit, sicut per literas patentes ipsius Archiepiscopi nobis inde directas accepimus. Nos confirmacionem illam acceptantes, cepimus fidelitatem ipsius Electi, & Temporalia Episcopatus praedicti, prout moris est, restituimus eidem. Et ideo vobis mandamus, quod eidem Electo Temporalia Episcopatus praedicti cum pertin. liberetis, sicut praedictum est. In cujus, &c. Teste Edmundo, &c. apud Westm. 26 die Febr.
Et mandatum est Militibus, &c. In cujus, &c. Teste ut supra.
What account the King received of the Vintisme and Quindisme granted him by the Clergy from the Diocese of Bath and Wells, for 5. years past, according to the Taxation of Norwich, this Record will inform us.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Inspeximus literas patentes dilecti nobis Magistri Radulphi de Ivingho Cancellarii Ecclesiae Sancti Pauli London. ad audiendum & recipiendum compotum de Quintadecima nobis per triennium, & Vicesimae per biennium à Clero Cantuariensis provinciae concessis, à quibuscunque earundem Quintaedecimae & Vicesimae Collectoribus in eadem provincia ex specially mandato nostro deputati, in haec verba. Memorandum, quod undecimo Kal. Febr. anno gratiae 1288. comparuit Wilhelmus de Bathon. Vicarius Wellensis, ex praecepto discreti viri Magistri Radulphi de Wikham, venerabilis patris Domini R. Dei gratia Bathon. & Wellen. Episcopy, tunc extra regnum agentis Vicarii, coram nobis Magistro de Ivingho Cancellar. Ecclesiae Sancti Pauli London. ad audiendum & recipiendum compotum de Quintadecima Domino Edwardo Dei gratia illustri Regi Angliae per triennium, & Vicesima per biennium à Clero Cantuariensis provinciae concessis, à quibuscunque earundem Quintaedecimae & Vicesimae Collectoribus in eadem provincia, ex specially mandato dicti Domini Regis deputato, & ad faciendum omnia quae dicti negotii qualitas requirit, prout in literis dicti Domini Regis nobis super hoc directis plenius continetur, in hospicio nostro London. praefato Magistro Radulpho de Wikham eisdem die & loco personaliter praesente, & reddidit compotum finalem de Quintadecima & Vicesima supradictis Episcopatum Bathon. & Wellen. per quinquennium contingentibus pro dicto Domino Episcopo, & omnibus earundem Quintaedecimae & Vicesimae Collectoribus in dicto Episcopatu per idem tempus deputatis. Et est summa aestimationis beneficiorum dicti Episcopatus per triennium, secundum taxationem Norwic. 9363 l. 5 s. 6 d. summa Quintaedecimae ejusdem aestimationis per triennium 624 l. 4 s. 4 d. ob. summa aestimationis beneficiorum dicti Episcopatus per biennium 6242 l. 3 s. 4 d. summa Vicesimae ejusdem aestimationis per biennium 312 l. 2 s. 6 d. summa totalis Quintaedecimae et Vicesimae 936 l. 6 s. 10 d. de quibus idem Wilhelmus computat in liberacionibus factis diversis Mercatoribus ad opus Domini Regis ad mandatum ipsius, & ad Scaccarium & Garderobam suam per praedictos dictos Dominum Episcopum & Collectores, prout patet per literas dicti Domini Regis de mandato, & per literas dictorum Mercatorum de recepta, scilicet, per quindecim literas quas penes nos retinuimus super compotum & per receptam nostram 793 l. 10 d. ob. In acquietanciis Collectorum de beneficiis suis & allocationibus factis, ut patet per particulas quas penes nos habemus, 56 l. 14 s. 5 d. ob. q. In expensis circa praedictam pecuniam levandam 63 l. 6 s. 4 d. Summa totalis liberacionis, acquietanciarum & allocacionum ac expensarum 913 l. 1 s. 8 d. q. Et sic sunt in arreragiis 23 l. 5 s. 1 d. ob. q. Quae quidem arreragia praedicti Magistri Radulphus de Wikham & Wilhelmus de Bathon. solvi fecerunt in compoto ad opus Domini Regis Ricardo Guidicionis Mercatori Lùcan. de societate Ricardorum per manus Domini Willielmi de Holecote Capellani dicti Domini Episcopy, prout pater per literas praedicti Ricardi quas penes nos una cum aliis acquietanciis retinuimus supradictis: Unde nos Radulphus de Ivingho supradictus authoritate qua fungimur in hac parte pronunciamus praedictos Dominum R. Dei gratia Bathon. & Wellen. Episcopum, & omnes Collectores praedictos quietos esse omnino & in nullo teneri de tota Quintadecima et Vicesima dictum Episcopatum, per praedictos quinque annos contingente. Promittentes bona fide nos, omnes & singulas personas quas dictae literae acquietanciarum quas penes nos retinuimus ration solutionis dictorum Quintaedecimae & Vicesimae contingunt, erga Dominum Regem praedictum & quoscunque alios super retencione hujusmodi indempnes conservaturos. Damus etiam & committimus authoritate praedicta praedicto Willielmo de Bathon. plenam potestatem faciendi literas acquietanciae singulis personis à quibus recepit literas memoratas, quas habemus super receptis. Ita quod praesens litera penes eum resideat in warantum. In cujus rei testimonium sigillum nostrum praesentibus est appensum. Dat. London. die & anno supradictis. Nos praemissa acceptantes, praefatos Episcopum et Collectores, quantum in nobis est, inde quietamus per praesentes. In cujus, &c. Teste Edmundo, &c. apud Westm. 23 die Januarii.
The King having conquered Wales, out of his Royal authority and special grace confirmed all the ancient rights, Liberties, possessions and customs of the Church of Assaph to the present Bishop and his successors, which they formerly▪ used 〈◊〉 enjoyed, and that he might freely make his Testamen • , by these Writs.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Volentes venerabili patri Aniano Episcopo de Sancto Assapho optentu dilectionis quam erga personam su •• gerimus graciam facere specialem, concessimus quantum in nobis est, pro nobis & haeredibus nostris eidem Episcopo & successoribus suis Ecclesiae praedictae, quod ipsi de caetero utantur et gaudeant pacifice et quiet eisdem juribus, libertatibus, et possessionibus et consuetudinibus diu optentis, quibus idem Episcopus et praedecessores sui Episcopy ejusdem loci usi et gavisi fuerant temporibus retroactis. In cujus, &c. Teste Rege apud Rothelan. 9. die Novembris. Anno regni nostro quinto.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Volentes venerabili patri A. Episcopo de Sancto Assapho graciam facere specialem, concessimus ei pro nobis et haeredibus nostris, quod ipse cum sibi libuerit libere possit suum condere testamentum. Mandantes vobis omnibus & singulis & firmiter injungentes, quod executores testamenti ejusdem Episcopy cum ipsum contigerit expirare, minime impediatis quo minus testamentum hujusmodi debitae executioni valeant demandare juxta ordinacionem Episcopy supradicti. In cujus, &c. Teste Rege apud Burd. 17 die Maii.
The King by his Sovereign authority, to prevent the hindrance of God's Service, and preserve the rights of the Churches in Gascoigne against all violations by his Subjects and Soldiers, issued this Writ to his Seneschal and other Officers there, to compel all Clerks and other persons who violated their privileges, upon the Bishops and his Officials complaints, to yield due obedience to them, by distraining their goods and imprisoning their persons.
REX d • lectis & fidelibus suis Senescallo Vascon. & omnibus Bajulis, Praepositis in Diocesi Vasaten. & alibi constitutis, ad quos, &c. salutem. Volentes re ••• dacioni divini cultus et subditorum periculis, quae ex violacionibus Ecclesiarum frequenter accidunt obviare, ac venerabili in Christo patri Karissimo nostro Hugoni Dei gracia Episcopo Vasatensi favorabilem nos in suis honestis peticionibus exhibere, vobis firmiter injungendo mandamus, quatinus si qui vel quis ex vestris subditis Ecclesiam vel Cimiterium in Civitate vel Diocest Vasaten. ausu temerario praesumpserit violare. et ad jussum vel monicionem ejusdem Episcopy vel Officialis sui reconsiliacionem suis sumptibus contempserit vel distulerit efficaciter procurare, ad ipsius Episcopy vel suorum requisicionem violatores hujusmodi per captionem bonorum suorum vel aliter, prout videritis expedire, cum de praemissis vobis clare constiterit ad procurandum cum effectu reconciliationem, et satisfaciendum dampnum et injuriam passis, prout vobis suberint et justum fuerit fine diffugio compellatis. Mandamus vobis eciam, quatinus si quem vel quos Clericos Clericalem tonsuram et habitum deferentes in Civitate vel Diocesi Vasaten. capere vos contingat, illos vel illum restituatis vel mittatis restituendos praefato Episcopo, vel mandato suo juxta demerita puniendos, nisi rationabile quid obsistat: non inferentes vel inferri permittentes eisdem aliquam laesionem; super hiis autem unus vestrum alium non expectet. Dat. apud Condrum. 4. die Maii.
He likewise granted this Protection to the Bishop and his Servants;
REX dilectis & fidelibus suis Senescallo Vascon. & omnibus aliis Bajulis, Praepositis in Diocesi Vasaten. & alibi constitutis, ad quos praesentes literae pervenerint salutem. Venerabilem in Christo patrem carissimum nostrum Hugonem Dei gratia Vasatensem Episcopum, volentes graciae specialis prosequi benivolencia et favore; vobis firmiter injungendo mandamus, quatinus eidem Episcopo, servitoribus et nunciis suis Clericis et Laicis, in personis, bonis et juribus eorundem nullum gravamen aut molestiam inferatis, seu permittatis inferri, set in hiis protegatis et defendatis, eosdem Molestatores si qui fuerint ad ipsius Episcopy vel suorum requisicionem sic debite compescentes, & quod forisfactum fuerit celeriter emendari facientes, quod praefatus Episcopus vel sui ex hoc mandato nostro votivum commodum, prout rationabile fuerit consequatur, & pro defectu protectionis quem super hoc quod absit intervenerit, in vobis punire intendimus, ad nos redire vel mittere non cogantur; super hiis autem unus vestrum alium non expectet. Dat. Condrum. in Festo Inventionis Sanctae Crucis, Anno, &c.
King Edward the 1. having by his Prerogative royal a right to collate to the prebendarie of Nassington in the Church of Lincoln, during the vacancy of the Bishopric; which the Pope intended to confer on some other by Provision; the King thereupon issued this memorable Prohibition to the Bishop, setting forth the ancient Right and Prerogative of the Crown always used, and allowed by Popes themselves, to present to, and confer all Praebendaries and other dignities belonging to Bishoprics during their vacancy; inhibiting him by pretext of any Letters whatsoever directed or to be directed to him, to act, const • tute, ordain, or attempt anything touching that Prebendary or any other, to the prejudice of him or his Royal Dignity without his privite, under pain of seising his Baron • e.
REX venerabili in Christo Patri O. eadem gratia Lincoln. Episcopo salutem. Dignitas Regia et Coronae Angliae, ac Regni consuetudo sic sunt semper, et sic hactenus habuerunt, ut observentur in eis, quod ab antiquo usitatum, et a summis Pontificibus perpetuo est concessum, ac a tempore quo non extat memoria, eo quod sola Angliae consuetudine utitur et non jure scripto, absque interruptione temporis approbatum. Ne igitur in praebenda de Nassinton in Lincoln. Ecclesia, quae de Corona et patronatu nostro existit, exhaeredatio Coronae et Regiae interveniat manifest, praesertim cum vacante seed Episcopatus Lincoln. praebendae illius, sicut omnium aliarum tam dignitatum quam praebendarum ejusdem Ecclesiae collatio ad nos pleno jure dinoscitur pertinere. Vobis mandamus firmiter inhibentes, ne praetextu literarum quarumcunque vobis directarum, seu dirigendarum in posterum in praedicta praebenda vel alia ad nos ration Baroniae vestrae in praedicta Lincolniensi Ecclesia quaquam pertinente, quod nobis seu dignitati Regiae dampnosum vel praejudiciale esse poterit ordinando, vel instituendo, de nobis inconsultis attemptare aliquatenus praesumatis, per quod ad Baroniam illam ob vestri demeritum manum apponere debeamus. Teste Edmundo, &c. apud Westm. 15 die Marcii.
The King this year sent two special Messengers to Rome to the Pope and Cardinals with these Letters of Credence, to dispatch some weighty affairs wherewith they were entrusted, to be communicated to them by word of mouth, not specified in the Letters.
SAnctissimo Patri in Christo ac Domino Reverendo, Domino Nicholao Dei gratiâ Sacrosanctae Romanae & universalis Ecclesiae Summo Pontifici; Edwardus, &c. devota pedum oscula Beatorum, cum omni reverentia & honor. Dilectos Consiliarios & fideles nostros Nobilem virum Othonem de Grandissono Militem, ac Religiosum & discretum virum fratrem Gulielmum de Hothum de Ordine Praedicatordm, pro quibusdam negotiis nostris ad Sanctitatis vestrae praesentiam destinantes, paternitatem vestram humiliter imploramus, quatinus praefatos Nuncios nostros solita benignitate recipere, et eisdem vel eorum alteri super omnibus et singulis quae vobis ex parte nostra vivae vocis oraculo duxerint vel duxerit exponenda, indubitabilem fidem et firmam credentiam adhibere velitis, veluti nobis ipsis. Ac ea quae vice nostra petierint, ad gratiam exauditionis admittere et prosequi gratiose. Vitam prosperam & longaevam annuat vobis Deus ad regimen Ecclesiae suae sanctae & pacem totius populi Christiani. Dat. apud Laverdak 8 die Maii, Anno Dom. 1289.
He likewise sent particular Letters of Recommendation and Credence to the respective Cardinals, whose names are thus enrolled.
VEnerabili in Christo Patri Amico suo Karissimo Domino Latino, Dei gratiá Ostien. & Velletren. Episcopo, Sacrosa • ctae Romanae Ecclesiae Cardinali; Edwardus eadem gratia, &c. salutem, cum incremento continuo gloriae & honoris, Dilectis Consiliariis & fidelibus nostris Nobili viro Ottoni de Grandissono, & Religioso viro & discreto fratri Guillielmo de Hothum de Ordine Praedicatorum, ques pro quibusdam negotiis nostris ad Dominum Summum Pontificem et ejus Curiam destinamus quaedant commisimus vobis vivae vocis oraculo reserenda. Paternitatem vestram rogantes, quatinus praefatis Nunciis nostris vel eorum alteri super omnibus quae nobis ex parte nostra dretenus duxerint exponenda, fidem velitis indubiam adhibere. Dat. apud Laverdak 8 die Maii, Anno Regni nostri 17.
Consimiles literae diriguntur singulis Cardinalibus de Curia Romana, videlicet Domino Bernardo Dei gratia Episcopo Penestrino, Sacrosanctae Romanae Ecclesiae Cardinali.
Domino Bentevenge Dei gratia Alban. Episcopo, &c.
Domino Johanni Dei gratia Episcopo Tusculano, &c.
Domino Bernardo Dei gratia Episcopo Portuen.
Domino Gerardo Dei gratia Episcopo Sabyn.
Pope Nicholas the 4. being settled in his Pontifical Chair, taking into his consideration that King Edward the 1. was 5. years in arrear to the Church of Rome for the annual pension of 1000 Marks granted by King John, notwithstanding Pope Honorius his predecessors Bulls and Nuncioes sent to him to demand and receive it, thereupon in the first year of his Papacie sent this Bull unto him, requesting in an humble manner the payment thereof to his Clerk and Nuncio Giffredo then in England, thus entered on Record.
NIcholaus Episcopus Servus servorum Dei, Charissimo in Christo filio Regi Angliae illustri salutem & Apostolicam benedictionem. Honorem tuum fili charissime, decere credimus, ac tui et Regni tui profectibus expedire, ut quod juste debes sacrosanctae Romanae Ecclesiae Matri tuae, sic promptus exoivas, quod gratiam acquiras ex debito, et commendari mereatur Celsitudo Regia ex affectu. Cum igitur Census annuus mille Marcarum sterlingorum a te, sicut nosti, eidem Romanae Ecclesiae debeatur. ac felicis recordationis Honorius Papa 4. praedecessor noster, super solutione ipsius Census de tribus annis debiti facienda a te, sub certa forma tibi direxerit scripta sua, et nondum Camerae sedis Apostolicae de dicto Censu pro eisdem tribus annis satisfactum existat. Serenitatem Regiam requirimus et rogamus attente, per Apostolica tibi scripta mandantes, quatinus Eensum ipsum pro eisdem tribus annis jam praeteritis, et etiam pro duobus sequentibus, terminandis in proximo futuro festo beati Michaelis, dilecto filio Magistro Giffredo Camerae nostrae Clerico in Anglia commoranti, has tibi literas praesentanti, nostro et Ecclesiae praedictae nomine facias integre et liberaliter assignari: Ita quod nos id gratum habentes, Magnificentiam tuam possimus exinde merito commendare. Dat. Romae apud Sanctum Petrum 4. Kalend. Maii. Pont. nostri Anno primo.
Et memorandum, quod die Veneris proxima post festum Assumptionis beatae Mariae anno Regni, &c. decimo septimo apud Ledes, liberata fuit ista Bulla Magistro Willielmo de Luda tunc Custode Garderobae Domini Regis, in eadem Garderoba custodienda.
The King hereupon to ingratiate himself with the new Pope, the better to promote his cosen Charles to the Realm of Sicily, whom he had enlarged out of prison, and expedite his own affairs in the Court of Rome, concerning a dispensation for his Son to marry the heir of the Crown of Scotland, and other business touching Gascoigne and France, (for which he had then sent special Ambassadors to Rome with Letters both to the Pope and Cardinals;) issued this Writ for the payment of these 5. years arrears accordingly, recorded in the Liberate Roll of this year.
REX Thesaur. & Camerariis suis salutem. Liberate de thesauro nostro Magistro Giffredo de Vezano, Domini Papae Clerico quinque millia Marcarum per manus suas eidem Domino Papae liberand. de Annis Regni nestri 12, 13, 14, 15, et 16. videlicet, de quolibet Anno mille Marcas, quem idem Dominus Papa percipit ad Scaccarium nostrum. Et recipiatis ab eodem Magistro Giffredo sufficientem quietanciam de pecunia supradicta. Teste Rege apud Ledes 18 die Augusti.
This is the last payment I find made by King Edward the 1. of this annual pension during his reign, to which he made so many former long demmurrers and delays of payment.
The Pope upon receipt hereof was so well pleased, that he granted a dispensatito the Kings Son Prince Edward to marry with the heir of the Crown of Scotland, thereby to unite these two Crowns, Kingdoms, and prevent the long bloody Wars between them, though within the prohibited degrees of Consanguinitie, thus enrolled in the Patent Roll of Anno 17 E. 1.
NICHOLAUS Episcopus Servus servorum Dei, dilecto filio Nobili viro Edardo nato charissimi in Christo filii nostri Edwardi Regis Angliae illustris, salutem & apostolicam benedictionem. Petitio tua nobis exhibita continebat, quod propt •• •• ntiguitatem Angliae Scotiae que Regnorum diversa scandala, rancores, & odia inter ipsa Regna & eorum Reges hactenus sunt exorta, ex quibus nonnulla rerum & corporum contigisse pericula dinoscuntur; sicque cum clarae memory A. Rex Scotiae sit viam universae Carnis ingressus proprio masculino genere non extante, & dilecta in nobis Christo filia Margareta nata charissimi in Christo filii nostri Erici Norwegiae Regis illustris, neptis praedicti Regis Scotiae Regno ipsi Scotiae Regi succedat verisimiliter dubitatur, quod si forsan Regnum ipsum ad manus alterius ex ipsius Margaretae contrabendo conjugio proveniret, de facili possent hujusmodi scandala, rancores & odiae pullulare, ac provenire ex ipsis pericula graviora; unde ad hujusmodi periculis obviandum, ac ad scdandum & obliviscendum scandala, rancores, & odia supradicta, & ad procurandum & nutriendum verae pacis & dilectionis commoda inter praedicta regna & incolas eorundem, desider as cum praedicta Margareta matrimonialiter copulari. Set quia tertio consauguinitatis gradu quo tu et eadem Margareta, nata ex quadam Margareta cons • brina tua praefati Norweg. Regis uxore, vobis attinetis ad invicem prohibente, id non potest perduci legitime ad effectum, Apostolicae sedis licentiam super hoc humiliter implorasti; Nos iraque in praedictis regnis et ubique locorum Deo et Romanae Ecclesiae devotorum, pacem et concordiam affectantes, et intendentes ad id studia • uae possumus adhivere; Sperantes quoque quod ex hujusmodi matrimonio si flet memoratis Regnis, odiorum tenebris inde propulsis, prosperitatum quan plurium, dante Domino incrementa provenient. Considerantes etiam, quod si praedictum Regem patrem tuum, juxta sui voti praesagia, contingat in Terrae sanctae subsidium proficisci, posset ipsi Regi suoque Regno et tibi, et per consequence praefatae Terrae Sanctae negotio, si alii praedicta Margareta nuberet, deperire. Pensantes insuper, quod nulla ex hujusmodi provenire debere scandala verisimiliter for • idantur.
Hiis & aliis dignis considerationibus subsistentibus excitati, tuis supplicationibus annuentes, tecum et cum Margareta praefata ut impedimento consanguinitatis hujusmodi non obstante matrimonium invicem legitime contrahere, ac in contracto licite remanere possitis, authoritate Apostolica de specially gratia dispensamus; prolem suscipiendam ex te ac dicta Margareta ex hujusmodi matrimonio nunciantes ex nunc legitimam, de Apostolica plenitudine potestaris. Nulli ergo omnine hominum liceat hanc paginam nostrae dispensationis infringere, vel ei ausu temerario contraire. Si quis autem hoc attemptare praesumpserit, indignationem Omnipotentis Dei, et Beatorum Petri & Pauli Apostolorum ejus, se noverit incursurum. Dat. Ro • ae apud Sanctam Mariam majorem 16 Kal. Decembris, Pontificatus nostri Anno secun • o.
King Edward upon the receipt of this Dispensation, sent these ensuing Letters and Proxy •• to Ericus King of Norway, and likewise to the Guardians of the Realm of Scotland, to consummate this marriage, upon these following Articles and Agreements; which, because not extant (to my remembrance) in any History, I shall transcribe out of the Records in the Tower.
MAgnifico Principi & amico suo Karissimo Domino Erico, Dei gratia Regi Norwagiae illustri, Edwardus Dei gratiâ Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitaniae, salutem, & prosperis semper successibus habundare. Cum ex liberali benignitate Sedis Apostolicae sufficiens et plena nobis dispensatio de filio nostro Edwardo, & Margareta filia vestra Regina Scotiae matrimonialiter adinvicem copulandis, non obstante consanguinitatis gradu, quo sibi adinvicem attinere noscuntur, per sanctissimum patrem nostrum Dominum Nicholaum ejusdem Sedis ac universalis Ecclesiae Summum Pontificem, rite et inspirante gratia Salvatoris sit concessa, et realiter jam optenta; ad quod utique Custodes, Magnates, Praelati, ac tota communitas praedicti Regni Scotiae, unanimi et expressa voluntate suum praebuerant jam consensum; id quod vobis, ut confidimus, propter utriusque regm Angliae & Scotiae fecundam prosperitatem & mutuam utilitatem placidum & acceptum esse, verisimiliter attendamus; vestram Serenitatem Regiam requirimus & rogamus attente, quatenus ad tam faelicem dictae dispensationis & copulae conjugalis effectum prosequendum finaliter & complendum, praedictae Dominae Margaretae filiae ad partes nostras Anglicanas adventum curetis adeo tempestive maturare, ut obnixius obstringamur. Grave siquidem gereremus, si nostra hinc inde vota in hoc aliqualiter discreparent, aut saltem protelare faceretis, quôd in hac parte Regiam Celsitudinem non deceret. Valeat & vigeat foeliciter Regia Majestas vestra, & prosperis semper floreat incrementis. Dat. apud Aumbrisbury 15 Kal. Maii, Anno Regni nostri decimo octavo.
EIdem Regi, Edwardus Dei gratia Rex Angliae, Dominus Hiberniae, & Dux Aquitanniae, salutem, & prosperis semper successibus habundare. Ad frequentem & votivam instantiam venerabilis patris Domini Antonii Dei gratia Dunolm. Episcopy vestram de Regno Scotiae utilitatem affectantis, & vehementer prosequentis, quam utique nos in hoc & in aliis appetimus foeliciter prosperari, damus, concedimus & committimus eidem Episcopo plenam & specialem potestatem & authoritatem plenariam, vobiscum per se, vel per suos Procuratores aut nuncios speciales, tractandi, conferendi, ordinandi Iuramento, scriptis vel obligati • nibus, suo & nostro nomine, si necesse fuerit affirmandi negotia, vos & nos filium nostrum & filiam vestram contingentia, secundum quod magis viderint expedire. Ratum haben • es & firmum quicquid per praedictum patrem Dunelm. Episcopum, vel Nuncios aut Procuratores suos, vel eorum aliquos, ad hoc specialiter deputatos factum, ordinatum vel affirmatum fuerit suo & nostro nomine in praemissis. In cujus, &c. Sigillum nostrum fecimus praesentibus appendi. Dat. apud Wodestok 10 die April. Anno, &c. eodem.
Et memorand. quod istae duae literae, licet sint de data in eis contenta, irrotulatae fuerunt hic, eo quod tangunt factum Norwag. & nichilominus ista ultima litera irrotulata est in Rotulo Patentium de Anno xvii. mense April.
OMnibus has literas visuris vel audituris, Edwardus, &c. salutem. Noveritis nos literas Custodum regni Scotiae communi Sigillo Regni ejusdem signatas, non cancellatas, non abolitas, nec in aliqua sui parte vitiatas, in forma quae sequitur, inspexisse. Excellentissimo Principi Domino Edwardo Dei gratia Regi Angliae Illustri, Domino Hiberniae, & Duci Aquitaniae, Custodes Regni Scociae per Communitatem ejusdem Regni, salutem, & continuum semper gloriae & honoris incrementum. Notum vobis facimus per praesentes, quod cum ad preces & instantiam vestram ad praesentiam vestram venerabiles in Christo patres W. & R. permissione divina Sancti Andreae & Glasguen. Episcopos; Nobiles viros Robertum de Brus patrem, Dominum Wall Anand. & Johannem Comyn destinemus pro quibusdam rebus seu negotiis, vobis per quosdam solempnes Nuncios Domini Regis Norwag. illustris, suggestis, sicut per literas vestras nuper nobis missas didicimus; damus & concedimus praedictis destinatis potestatem & mandatum tractandi cum dictis nunciis Norwag. coram vobis, super rebus seu negotiis vobis expositis per eosdem, & ea quae erunt in vestrae praesen • ia ab utraque parte concorditer ordinata, affirmandi. Salvis tamen in omnibus & singulis & per omnia Libertate & Honore Regni Scotiae; Ratum & gratum habituri quic quid per praedictos destinatos in vestra praesentia tractatum fuerit & affirmatum; dummodo ex hoc Regno Scotiae & ejus incolis nullum imp • sterum praejudicium generetur. In cujus rei testimonium, has literas patentes Sigillo regimini regni Scotiae deputato fecimus sigillari. Dat. apud Monasterium de Melros terto die Octobris, Anno Gratiae, 1289. In cujus, &c.
Memorand. quod ista Litera sigillata liberata fuit in Ecclesia beatae Maria Sarum septimo die Novembr. Anno, &c. decimo septimo, per manum venerabilis patris R. Bathon, & Wellen. Episcopy Cancellar. Regis, Nunciis Regis Norwag. Et litera originalis unà cum litera subsequente, eodem die, in eadem Ecclesia, liberata fuit per manus ejusdem Cancellarii Domino Episcopo Dunelm. in praesentia venerabilis patris Domini Wigorn. Episcopy, & Domini W. de Valen. & J. de Warenna Com. Sarr. per manum ejusdem Episcopy Dunelmen. in Garderoba Regis liberand.
OMnibus has literas visuris vel audituris, Edwardus, &c. salutem. Noveritis nos literas Serenissimi Principis Ericii, eadem gratia Regis Norwag. illustris Sigillo suo signatas, non cancellatas, non abolitas, nec in aliqua sui parte vitiatas, in forma quae sequitur, inspexis • e. Excellentissimo & Magnifico Principi, affini & amico suo Karissimo, Domino Edwardo Dei gratia Regi Angliae, Domino Hiberniae, & Duci Aquitanniae, Ericius eadem gratia Rex Norwag. salutem, & sincerae dilectionis constantiam, cum honoris & Gloriae perpetuis incrementis. Noverit vestra Majestas Regia, quod nos dilectos ac fideles nostros, Tirricium de Campis Ludi Baronem, Petrum Algothi quondam Regni Suet. Gancellar. Thorwaldi de Shetland, & Guthorinum de Osleya, Milites, datores praesentium, facimus, constit • imus & ordinamus nostros veros & legitimos Procuratores & Nuncios speciales, ad tractandum & conferendum cum Serenitate vestra, super quibusdam negotiis, nos & filiam nostram Karissimam Margaretam Consanguineam vestram, Dominam ac Reginam Scotiae ac ipsum Regnum suum Scotiae tangentibus: Dantes & concedentes eisdem nunciis & procuratoribus nostris authoritatem plenariam & mandatum speciale ad stabilienda praedicta negotia & ad omnia alia facienda, si • e quibus praedicta negotia expedire non possint, prout nobis & filiae nostrae supradictae melius credere viderint ad commodum & honorem. Ita tamen quod s • omnes hiis expediendis interesse nequiverint, tres vel duo ex ipsis nichilominus in negotiis procedant supradictis. Ratum habituri & gratum, quic quid per dictos nuncios & procuratores nostros, seu ipsorum tres vel duos factum fuerit & ordinatum in praemissis seu quolibet praemissorum. In cujus rei testimonium praesens procuratorium sigilli nostri appensione duximus roborandum. Dat. apud Civitatem Bergens. Kal. April. anno regni nostri Decimo. In cujus rei testimonium, has literas nostras fieri fecimus patentes. Teste meipso apud Clarendon. 6. die Novembr. Anno Regni nostri decimo septimo.
REX Praelatis, Magnatibus, ac toti Communitati Regni Scotiae, salutem & dilectionem sinceram. Quia negotia, quae contingunt Karissimam Consanguineam nostram, Margaretam Dominam & Reginam Regni ejusdem, ad honorem Dei & tranquillitatem totius Communitatis ejusdem Regni, ac commodum & profectum ipsius Consanguineae nostrae praedictae been & fideliter prosperari, totis desideriis peroptamus; Vos requirimus & rogamus attente, quatinus Custodibus ad regimen dicti Regni nomine praedictae nostrae Consanguineae deputatis, taliter intendentes sitis & obedientes, quod nos & Domina vestra antedicta possumus & debeamus fidelitatem vestram habere merito commendatam. Proponimus siquidem statim post instans Parliamentum nostrum London. ad partes vestras Scotiae, aliquos de nostro Consilio destinare; per quos ac etiam per ipsius Terrae Custodes de statu ejusdem Regni, quem appetimus tranquillum & pacificum semper esse, certificati erimus, Deo dante. Dat. apud Clarendon. ut supra. Et sunt Clausae.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Sciatis nos concessisse venerabilibus patribus, Willielmo Dei gratia Sancti Andreae, & Roberto Glasguen. Episcopis, ac Nobilibus viris, Roberto de Bruys, Domino Wal. de Anant. & Johanni Comyn, qui ad nos ex parte Custodum Regni Scotiae nuper venerunt in nuncium; & Terrico de Campis Ludi, Petro Algoti, & Guithorno de Assebeye, Nunciis & Procuratoribus egregii Principis Domini Ericii Regis Norwag. quod si Domina Margareta nata Regis ejusdem, nostraque nepta, Domina Regina & haeres Scotiae, in partibus Angliae veniat, • b omni contractu Maritagii & Sponsalium libera & quieta, nos ipsam domicellam •• a liberam & quietam ab omni contractu Matrimonii & Sponsalium probis hominibus Regni • coti • ad eorum requisitionem liberabimus, quam cito terra Scotiae praedicta ••• ecura • fuerit & in pac • . Ita quod ipsa Domina secure venire valeat in eandem, & inibi commode commorari; sub tali tamen modo, quod praedicti probi homines Regni Scotiae •••• quam praefatam recipiant Dominam, sufficientem pon ••• securita • em & bon • m nobis & Regi Norwag. supradicto, quod ipsam Dominam nullat ••• s maritabunt, nisi do consensu nostro, et Regis Norwag. supradicti, & haeredum succeed • ti • m nobis Regi Angliae, si de nobis interim contingat humaniter, vel in remotas partes • nostro • egno praedicto contigeret nos transfer. In quibus casibus haeredes nostros, ac haeredum nostrorum & Regni Custodes in nostri absentia obligamus ad praemissa servanda, quae promisimus bona fide. In cujus rei testimonium, &c. Teste Rege • pud Clarendon 6 die Novembr.
Et sunt duplicatae & similiter liberatae per manum venerabilis patris R. Bathe • . & W • llen. Episcopy Cancellar. Regis apud Sarum 8. die Novembris, Willielmo de Bliburg. p • r manum suam liberand. Unam videlicet nunciis Regis Norwag. & aliam nunciis Custodum Scotiae.
CUM egregius Princeps Eryk. Rex Norweye, & Domina Margareta nata Regis ejusdem, Domina Regina & haeres regni Scotiae, requisivissent per suos solempnes nuncios, Dominum videlicet Terricum de Campis Ludi, Petrum Algothi, & Guthorinum de Aseleya, magnificum Principem Dominum Edwardum Dei gratia illustr • m Regem Angliae, quod ipse opem apponeret & consilium, qualiter praedictae Reginae neptae suae obediretur, ut Domina Regina, et Haeres Regni Scotiae supradicti, et quod ipsa inde ordinare possit pariter et gaudere, prout aliis faciunt Reges regnis, praefatus Dominus Angliae Rex illustris, pro bono pacis dicti regni Scotiae, & reformatione status suae neptae, jam dictae, Custodibus regni Scotiae literas suas misit, quod Custodes ipsi mitterent personas nominatas & certas, qui potestatem habere •• tract • ndi formam aliquam pro se & aliis, ad emendationem dicti regni Scotiae, & reformatione status Reginae jam dictae. Iidem quoque Custodes ad requisitionem hujusmodi Domini Regis Angliae praelibati, miserunt, juxta effectum requisitionis ejusdem, venerabiles in Christo patres Sancti Andreae & de Glascuen. Episcopos, & nobiles viros Dominos Robertum de Brus. Dom. Val. de Anaunt, & Johannem de Comyn, ad tractandum prout superius est jam dictum; qui apud Saresbur. venientes, ad mensem Sancti Michaelis prox. nunc elapsum. ad quem locum praedictus Dominus Rex Angliae honorabiles in Christo patres Dominos Godefridum Wygorn. & Antonium Dunelmensem Episcopos, ac egregios viros, Dominos Guillielm. de Valenc. Pembrok. & Johannem de Garenum Com. pro tractatu praedicto transmisit, qui similiter venientes ibidem ad tractand. ex parte ipsius Regis Angliae cum nunciis Norweye, & nominatis Scotorum supradictis, post disceptationes inter eos varias & tractatus, in formam tandem talem pariter concordarunt, videlicet, Quod praefata Domina Regina & Haeres in Regnum veniat Angliae aut Scotiae citra festum Omnium Sanctorum proximo jam futurum, ab omni contractu Maritagii & Sponsalium libera & quieta, & hoc praefati Nuncii Norweye, quantum in ipsis est bona fide promiserant, se Procuratores futuros & curaturos citra terminum jam praedictum, nisi Regina rationabile & allocabile Essonium habeat in hac parte. Promisit insuper bona fide jam dictus Rex Angliae, quod si praefata Domina ab omni contractu Maritagii & Sponsalium, in manum suam aut custodiam libera veniat & quieta; & quando Regnum Scotiae assecuratum been fuerit & in pace, ita quod Domina ipsa secure venire valeat, & in eo morari, ipsumque Regem Angliae per gentem Regni Scotiae requiri continget, idem Rex Angliae eandem Dominam in Regnum Scotiae mittet, ita liberam & quietam à contractibus, de quibus superius est locutum, sicut recepit eandem. Ita tamen quod bona gens Scotiae, antequam ipsam Dominam recipiant, sufficientem faciant securitatem & bonam Regi Angliae praenotato, quod praedictam Dominam, nisi per ordinationem ipsius, voluntarem et consilium, ac per assensum Domini Regis Norweye Patris ipsius Dominae nullatenus maritabunt. Praenomiminati vero Missi Scotiae promiserunt similiter bona fide pro se & aliis Regni Scotiae, quod ipsi assecurabunt terram Scotiae antequam dictae Domina veniat in eandem, & quod Securitatem sibi facient, quod inibi ut in Regnum suum secure venire poterit, et pro suae voluntatis libito commorari, prout ipsius terrae vera Domina, Regina, et Haeres, quodque de praemissis omnes securitates praestabunt, quae rationabiles fuerint, et quas dicti Nuncii Norweye ipsos facere posse dicent. Quod si forsan de Custodibus aut Ministris aliquis vel aliqui dicti Regni Scotiae ipsis de Norweya vel R • ginae praedictae inutilis, vel inutiles suspiciosus aut suspiciosi extiterit vel extiterint, totiens Ministri & Custodes amoveantur hujusmodi, quotiens opus erit, & meliores alii de Regno Scotiae loco ponentur eorum, secundum considerationem & providentiam proborum hominum terrarum Scotiae & Norweyae, & illorum insuper quos ad hoc praelibatus Rex Angliae duxerit destinandos. Si autem illi de Scotiâ & de Norwegiâ in hac parte concordare non possint, mediantibus ope & consilio gentium Regis Angliae supradicti, tunc res ex illa parte se teneat, cui gentes ipsius Regis Angliae Consilium concordaverint. Et hoc nedum sit attendendum in expressis superius, set & in omnibus disceptationibus, quae inter eos in dicto Regno Scotiae resultabunt, ejusdem Regni statum & reformationem contingentibus quoquomodo. Placet enim partibus, quod dicti Regni Scotiae status hujusmodi Angl. & Norweye Regibus reportetur. Item concordarunt partes praedictae, quod ad mediam Quadragesimam proximo jam futuram erit gens Scotiae apud Rokesburgh. & in circuitu loci ejusdem, gens vero quam transmittet Rex Angliae ad requisitionem illorum de Scotiâ & Norweyâ in partibus de Warks, & de Karhin. eodem die erit. Ad quem diem promiserunt illi de Scocia bona fide de affirmanda praemissis omnibus & complendis, tàm de Securitatibus, quam cunctis aliis suprascriptis, quae contingunt emendationem Regni Scotiae memorati: & hoc in illorum praesentia, quos praefatus Rex Angliae ad dictos diem transmittet & loca, ut videre possint praedicta firmiter adimpleri. Et in testimonium praescriptorum praefati procuratores Regis Norweye & Missi de Scotia huic scripto cirographato in tres pecias, quarum duae in Gallico penes Regem Angliae & illos de Scotia, & tertia in Latinum translata, penes Procura •• res Norweyae resident, sua apposuerunt sigilla. Et ad requisitionem Procuratorum Norweyae & nominatorum Scotiae praedictorum praefati Domini Wygorn. & Dunelmen. Episcopy, ac de Pembrok. & de Garen. Comites suprascripti sua similiter praesentibus apposuerunt sigilla in testimonium praemiss • rum. Dat. apud Salesbury Dominica in Festo Sancti Leonardi, Anno Dom. 1289.
King Edward likewise to perfect the Marriage between his Son Prince Edward and Margaret Queen of Scots, with the general approbation of the Keepers, Nobles and Natives of that Realm, granted and ratified to the Nobles and people of Scotland these ensuing Articles, agreed on by special Commissioners sent on both sides, and approved by him by Letters under his Great Seal, which he took an Oath to observe, under the penalty of forfeiting One Hundred Thousand Pounds to the Church of Rome towards the Holy Wars, and subjecting himself to the Popes Excommunication, and his Kingdom to an Interdict, in case of violation or nonperformance, as this Patent (enrolled both in Latin and French) attests. I shall only recite the Latin, whereof the French is but a Counterpart.
UNiversis ad quorum notitiam praesentes literae pervenerint. Edwardus Dei gratia Rex Angliae, &c. salutem in Domino. Cum nos nuper ad partes Scotiae destinassemus venerabiles patres in Christo Antonium Dunelmensem & Radulphum Karliolensem eadem gratia Episcopos, & Nobiles viros Johannem Garennae & Henricum Lincoln. Comites, Willielmum de Vescy Militem, & Magistrum Henricum de Neuwerk Decanum Ecclesiae Ebor. nostros solempnes Nuncios & Procuratores, qui nostro nomine aliqua annuissent & concessissent Custodibus, Episcopis, Abbatibus, Comitibus, Baronibus, ac toti Communitati ejusdem regni Scotiae, si per eos sic concessa nobis & nostro consilio placuissent; ac praedicti Nobiles & tot • Communitas regni Scotiae praedicti, ob hoc & alia negotia misissent ad nos venerabilem patrem Robertum Dei gratia Glascuensem Episcopum, & Nobilem virum Dominum Johannem Comyn Custodes regni Scotiae, ac venerabilem patrem Alanum eadem grati • Cathanensem Episcopum, suos solempnes Nuncios & Procuratores: Nos super praedictis per nostros Nuncios concessis informati & consulti, considerantes etiam & ponderantes amorem & affectionem qu • m gens praedicti regni Scotiae habet ad nos, & fil • um nostrum & • aeredem Edwardum, concessionem & factum praedicterum Nunciorum nostrorum ratum habemus & firmum, prout de verbo ad verbum est infra scr • ptum sub tali tenore. Universis ad qu • s praesentes literae pervenerint, Antonius Dunelmensis, & Radulphus Karliolensis Dei gratia Episcopy, Johannes de Garenna, & Henricus de Lincoln. Comites, Wilhelmus de Vescy Miles, & Henricus de Neuwerk Decanus Ecclesiae Ebor. Procuratores speciales & Nuncii solempnes magnifici Principis Domini Edwardi Dei gratia Regis Angliae illustris, salutem. Cum inter caetera, quae contingunt nego • ium & tractatum habitum inter Excellentissimum Princip • m Dominum nostrum supradictum ex parte una, & venerabiles patres Custodes & caeteros Episcopos, Abbates, & totum Clerum, Nobiles viros, • omites & Baron • s, totamque Communitatem regni Scotiae ex altera, super Matrimonio contrahendo inter Dominum Edwardum filium & haeredem praedicti Domini nostri Regis, & Dominam Margaretam natam egregii Principis Domini Erici Regis Norwagiae, ejusdem regni Scotiae Haereditariam & Reginam; à nobis esset petitum ex parte eorundem Custodum, Praelatorum, Nobilium, & Communitatis ipsius regni Scotiae, quod pro Domino nostro praedicto et haeredibus suis, eis concederemus et firmaremus jura, leges, libertates, et consuetudines dicti regni Sc • t • ae, tam Ecclesiasticas quam Seculares, hactenus usitatas et optentas: Nos habita consideratione diligenti ad pacem & tranquillùatem utriusque regni, & mutuam dilectionem habitantium in eisdem, cunctis temporibus remansuram, concedimus nomine et vice Domini nostri praedicti et haeredum suorum, quod jura, l • ges, libertates, et consuetudines ejusdem regni Scotiae, in omnibus, et per omnia per totum ipsum regnum et ejus Marchiam integre et inviolabiliter perpetu • s temporibus observentur: Salvo jure dicti Domini nostri et alterius cujustibet, quod sibi vel alii cuicunque super hiis quae consistunt in Marchia vel alibi ante praesentis Concessionis tempora competiit vel competere justo modo poterit in futurum. Volentes & concedentes express nomine dicti Domini nostri, haeredum suorum & nostro, quod deficientibus praedictis Edwardo & Margareta, vel eorum altero absque lib • ris extantibus, in omni casu & eventu, in quo ad proximiores haeredes regnum praedictum debeat de jure reverti, integre, libere, absolute, absque ulla subjectione revertatur et resti • uatur eisdem, si forsan ad manus antedicti Domini nostri Regis vel haeredum suorum, ipsum regnum Scotiae aliquo casu contingerit devenire. Ita quod ration praesentis facti Domino nostro Regi vel haeredibus suis, aut alicui alii nichil accrescat aliquatenus vel descrescat. Similis vero fiat restitutio per praedictum Dominum no •• rum Regem vel haeredes suos de corpore praedictae Dominae Margaretae, si in eventu reversionis hujusmodi, in ipsius vel haeredum suorum fuerit potestate, secundum formam ordinationis & conventionis factae super hoc apud Sarum. Concedimus insuper & promittimus bonafide, Domini nostri praedicti nomine & haeredum suorum, quod quando praedicta Margareta Domina & Regina Scotiae maritabitur charissimo nato & haeredi ejusd • m Domini nostri Edwardo, dotabitur vel hab • bit in donationem propter nuptias de caeteris terris in regno Angliae prout decet congrue statum suum, unde ipsa Regina & amici sui contenti rationabiliter esse poterunt & debebant. Promittentes nichilominus vice & nomine praedicti Domini nostri Regis & haeredum suorum, quod regnum Scotiae remaneat seperatum et divisum et liberum in se, sine subjectione a regno Angliae per suas rectas, divisas et Marchias, sicut a retro hactenus extitit observatum: Salvo jure dicti Domini nostri & alterius cujuslibet, quod sibi vel alii cuicunque super hiis, quae consistunt in Marchia vel alibi, ante praesentis Concessionis tempora competiit, vel competere justo modo poterit in futu • um. Set quod Castra & Fortalicia de novo in Marchia non firmentur, non sumus in hoc consulti, quod dicto Domino nostro Regi et suis talem imponeremus Servitutem, ubi antecessores et homines sui usi sunt h • ctenus firmare Castra, Fortalicia, et Domos in terris suis, sicut fecerunt sui progeni • ores, quia alias majori subjicerentur servituti, quam illi de regno Scotiae vel aliqui antecessorum suorum. Ad haec express concedimus pro eodem Domixo nostro & haeredibus uis, quod Capitula Ecclesiarum Cathedralium, Collegiatarum et Conventuali • m, quae proprias habent electiones, non compellantur exire regnum ipsum • cot • ae ad petendum licentiam • ligendi, vel praesentandi suos Electos, vel fidelitatem Re • i Scotiae facere seu Sacramentum. Et quod nullus tenens in Capite de praedicto Rege Scotiae compellatur exire regnum pro homagio, fidelitate, seu fine pro rel • vio faciendo. Illud idem viduis & miserabilibus personis in petendis & habendis do • ibus & quaerenda justitia co-ceaentes. Set in regno ip • o aliquis ex parte di • ti Domini nostri Regis nomine Dominae Margaretae ipsius regni Reginae, & Domini Edwardi filii & haeredis Domini nostri praedicti, deputetur ad jam dicta recip enda & corum nomine facienda: Salvo homagio quod in personali Regis praesentia fi • ri oportebit, set fidelitate facta habeat seisinam terrae suae sine dilatione per breve de Capell • . Nec quod aliquis de regno Scotiae pro contractu inito vel delicto commisso in • odem regno, vel in aliquo casu teneatur respondere extra idem regnum, contra leges et con • uetudines ejusdem regni, sicut hactenus extitit rationabiliter observatum. Et quod sigillum regni quod nunc • urrit, post mortem Regis tene • tur & currat, quousque Regina praedicta venerit in regnum suum, et fecerit Deo et Ecclesiae, ac Communitati ipsius regni in loco ad hoc specialiter deputato, quod fuerit faciendum, secundum leges et consuetudines dicti regni. Et quod tunc fiat novum figillum de consu •• is armis & circumscriptione nomine Reg. Scotiae tantum, penes Cancellarium ejusdem regni, qui pro tempore fuerit, remansurum. Volentes quod habeant Cancellarium de regno, & in regno Scotiae residentem ad officium Cancellar. exequendum. Et idem concedimus de Camerario, Clerico de Rotulis Capellae Domini Regis, Justiciariis, & aliis ejusdem regni Ministris; & quod nulla litera jus commune vel gratiam continens specialem, de dicta Cancellaria transeat, nisi secundum solitum & debitum cursum Capellae Regis & regni Scotiae praedictorum. Reliqua vero Cartae privilegia & alia munimenta, quae tangunt regalem dignitatem & regnum Scotiae, in tuto loco ponantur, sub firma custodia infra regnum Scotiae, & sub sigillis majorum de regno, & per visum eorum, do • ec praedicta Domina venerit in regnum suum, & prolem ba • uerit superstitem, & praedicta mu • imenta ac privilegia in suis juribus integraliter custodiantur. Et similiter quod nulla fiat subje • tio, alienatio, vel obligatio rerum ad regalem dignitatem regni Scotiae pertinent • um, donec praedicta Domina & Regina in regnum suum venerit, & p • olem sup • rstitem habuerit, ut superius est expressum. Promittentes sirmiter & concedentes, quod nati & haeredes, Comitum, Baronum, & Nobilium qui pro tempore erunt in custodia & m • ritagio Domini Regis Scotiae post mortem antecessorum suorum, per praedictum Regem nullatenus di • perag • ntur. Nec quod Parliamentum teneatur extra Regnum et Marchiam Scotiae super hiis quae contingunt ipsum Regnum vel Marchiam, seu statum inhabitantium ipsum Regnum. Nec etiam tallagia, auxilia. erercitus, vel malatouta ex • gantur a praedicto Regno, aut imponantur gentibus ejusdem Regni, nisi pro communibus Regni negotiis expediend. et in casibus in quibus Reges Scotiae talia petere consueverunt. Ad quae omnia supradicta integre et fideliter observanda, praedictus Dominus noster Rex faciet in animam suam jurari. Et Prael • ti ac Magnates Angliae infrascripti, videlicet, Cantuar. & Ebor. Archiepiscopi, ac Winton. Lincoln. Dunelm. & Carliol. Episcopy, necnon Nobiles viri Domini Edmundus Domini nostri Regis Germanus, & Cornub. Penebroch. Gloverniae, Warennae, Lincoln. Norff. & Suff. & Oxford. Comites, fideliter procu • abunt praemissa firmiter observari. Et si Rex egerit extra regnum, quod locum-suum-ten • ns vel tenentes in ejus absentia, vel haeres ipsius Domini Regis legitimae aetatis existens, aut ejusdem haeredis custos seu custodes, dum fuerit minoris aetatis, quilibet in suo casu praestabunt seu praestabit consimile Sacramentum. Promittimus etiam, quod praedictus Dominus n • ster Rex pro se & haer • dibus suis obligabit se ad restitutionem dicti r • gni saciendam in c • sibus supradictis, sub poena Centum Millium Librarum sterlingorum, solv •• darum Ecclesiae Romanae in subsidium Terrae Sanctae. Et praeter haec quod Dominus Papa dictum Dominum nostrum Regem et haeredes suos possit per • ententias Excommunicationis in personas, et Interdicti in regnum et te • ras eorundem, tam ad regni praedicti restitutionem, quam ad poenae solutionem, si commisia fuerit, cohercere; principali obligatione nihilominus in suo robore duratura. Concedimus insuper & promi • timus nomine Domini nostri Regis praedicti, quod idem D • minus noster praesentem Obligationem propriis sumptibus & pro viribus faciet infra annum à tempore Sponsalium inter praedictos Edwardum & Margaretam contractorum articulatim per Summum Pontificem confirmari, et infra idem tempus Commun • tati regni Scotiae liberari; quod si infra an • um praedictum id facere n • n poterit, illud, quam citius potuerit, fieri impetrabit, ita quod illud perficiatur: Et si hoc non saciat suo tempore, quod haeredes sui ad i • faciendum bona side ten • antur. Protestamur etiam in hiis scriptis, quod omnia praemissa taliter in •• lligantur, quod juri unius regni vel alterius ration praesentis facti, nichil decrescat aliqualiter vel accrescat: Nec alicui Regum regnorum praedictorum, quin libere habeant statum suum. In quorum omnium & singulorum praemissorum testimonium & evidentians pleniorem, sigilla nostra praesentibus duximus apponenda. Dat. apud Brigh. die Martis proxima ante festum beatae Margaretae Virginis, videlicet, 15 Kal. Augusti Anno Domini 1290. Et ad majorem hujusmodi ratificationis & confirmationis nostrae ac omnium praedictorum auctoritatem & evidens testimo • ium, has literas nostras fieri fecimus patentes, sigillo nostro Regio consignatas. Dat. Norht. 28 die Aug.
The King after this appointed the Bishop of Durham, to be this Queen Margaret's and his Son Prince Edwards Lieutenant in Scotland, for the preservation of the Peace and Government thereof, by this Patent.
REX venerabilibus Patribus Willielmo Sancti Andraeae, & Roberto Glascuen. eâdem gratia Episcopis, ac nobilibus viris Johanni Comyn. & Jacobo Senescallo, Custodibus Regni Scotiae, caeterisque Episcopis, Abbatibus, Prioribus, totique Clero, Comitibus, Baronibus, ac toti Communitati Regni ejusdem salutem. Cum ad Leges et Consuetudines Regni Scotiae observandas ex Sacramenti praestiti debito teneamur: Nos de probata fidelitate, & nota industria perdilecti nostri venerabilis patris Domini Antonii Dei gratia Dunelmensis Episcopy plenissime confidentes, ad pacem, tranquillitatem & profectum totius Regni Scotiae, ac etiam ad supportationem oneris caeteris ipsius Regni Scotiae incumbentis, eundem Episcopum ad vos mittimus, et tenore praesentium assignamus, ad tenendum in eodem Regno locum charissimae nostrae Dominae Margareta filiae magnifici Principis Domini Erici Dei gratia Regis Norwagiae illustris, Dominae et Reginae vestrae, ac charissimi nati nostri Edwardi, et ad justificandum et ratificandum Regnum praedictum, una cum caeteris ipsius Custodibus, de consilio Praelatorum & Magnatum ejusdem Regni, secundum leges et consuetudines, inibi hactenus observatas. Quare universitatem vestram attentius requirimus & rogamus, quatinus ob honorem nostrum, Dominae vestrae & nati nostri, eundem Episcopum ad praemissa benign & curialiter admittentes, sitis intendentes & obedientes eidem in hiis omnibus quae ad gubernationem & statum ipsius Regni pacificum requiruntur. In cujus, &c. Dat. Norht. 28 die Aug.
At which time he and his Son likewise constituted Proctors to treat with the King of Norway in his and his Son Edwards name, concerning his Sons marmarriage and espousals with his daughter Margaret Queen of Scotland, as these Records inform us.
UNiversis sanctae matris Ecclesiae filiis, ad quos praesentes literae pervenerint. Edwardus natus & haeres Serenissimi Principis Domini Edwardi Dei gratia Regis Angliae, Domini Hyberniae, & Ducis Aquitania, salutem aeternam in Domino. Ad contrahendum nomine nostro Matrimonium cum nobili Domicella Dominâ Margaretâ, filiâ egreg • i Principis Domini Erici Regis Norwag. Regni Scotiae Dominâ & Reginâ, & Reginâ, & etiam omnia alia facienda, quae ad praedictum contractum pertinent, aut pertinere poterunt quoquo modo; Illustri Principe Domino E. Dei gratia Rege Angliae Patre nostro praedicto ad hoc assensum & auctoritatem praestante, nobilem virum Dominum Johannem Comitem Garrenum, Procuratorem nostrum ordinamus, facimus, & constituimus per praesentes: Ratum & gratum habituri quicquid idem Johannes nomine nostro fecerit in praemissis. In cujus rei testimonium & praestitae auctoritatis evidentiam, inclytus genitor noster praedictus praesentes literas suo & nostro nomine sigilli sui munimine roboravit. Dat. ut supra.
Consimilis litera facta est Domino A. Dunolmensi Episcopo, &c. Dat, ut supra.
Item consimilis litera facta est Magistro Henrico de Newerk Decano Eborum. Dat. ut supra.
Item consimiles tres literae factae sunt eisdem de Sponsalibus, quae sic incipiunt post sub-salutationem: Ad contrahenda nomine nostro Sponsalia cum nobili, &c. Dat. ut supra.
UNniversis sanctae matris Ecclesiae filiis, ad quos praesentes literae pervenerint, Edwa • dus Dei gratia Rex Angliae, &c. salutem. Noverit universitas vestra, quod nos tenore praesentium ordinamus, facimus, & constituimus dilectos nostros, venerabilem Patrem Dominum Antonium eadem gratia Dunelmen. Episcopum, & nobilem virum Johannem Comitem Warenn. & Magistrum Henricum de Newerk Decanum Ecclesiae Eborum, nostros nuncios solempnes, & Procuratores legitimos, ad tractandum cum egregio Principe Domino Erico Rege Norwag. aut ipsius nunciis seu procuratoribus ad hoc deputatis, super Sponsalibus seu Matrimonio contrahendis vel contrahendo inter E. natum nostrum charissimum & haeredem ex una parte, & Dominam Margaretam filiam ejusdem Principis Norwagiae Dominam & Reginam Scotiae ex altera; Dantes eisdem omnibus, aut duobus eorum potestatem plenariam & speciale mandatum, tractatus illos nomine nostro iniendi, prosequendi, firmandi & perficiendi; & nos ad omnia, quae inter eos & praedictum Principem vel ejus Nuncios seu Procuratores convenerint, specialiter obligandi, in animam nostram (si necesse fuerit) jurandi quodlibet genus liciti Sacramenti; & omnia alia faciendi, quae ad expeditionem & finalem completionem negotii memorati necessario aut utiliter requirentur, & quae nos ipsi in premissis praesentialiter faceremus. Ratum & gratum habentes & habituri, sub ypoteca rerum nostrarum, quicquid ipsi Procuratores nostri aut eorum duo, quos praesentes esse contigerit in praemissis, nomine nostro duxerint faciendum. In cujus, &c. Dat. Norht. 29 die Augusti, Anno regni nostri, &c. 18.
After which follows another Procuration in the same words, only with the addition of Robert Bishop of Glasgo to the forenamed, with the same Teste; and likewise this ensuing Procuration.
UNiversis sanctae matris Ecclesiae filiis, ad quos praesentes literae pervenerint, Edwardus Dei gratia Rex Angliae, &c. salutem. Noverit universitas vestra, quod nos tenore praesentium ordinamus, facimus, & constituimus dilectos nostros venerabilem patrem Antonium Dei gratia Dunelm. Episcopum, Johannem de Garrenna Comi • em, & Magistrum Henricum de Neuwerk Decanum Ecclesiae Ebor. Nuncios speciales & Procuratores legitimos charissimi nati & haeredis nostri Edwardi, cujus tutelam gerimus, ad contrahendum nomine suo Sponsalia vel Matrimonium cum nob • li Domicella Domina Margareta filia egregii Principis Domini Erici Regis Norwagiae, regni Scotiae Domina & Regina; & etiam ad omnia alia facienda, quae ad praedictum contractum pertinent aut pertinere poterunt quoquo modo. Ratum & gratum habentes & habituri, sub ypoteca rerum nostrarum, quicquid praedicti Procuratores & Nuncii, aut eorum duo, quos praesentes esse contigerit, in praemissis, nostro & praedicti nati nostri nomine duxerint faciendum. In cujus, &c. Dat. ut supra. Et dupl.
To facilitate this Marriage, the Bishop of Durham at the Kings request obliged himself to pay 400 l. by the year to certain persons in Norway, to discharge which annuity the King granted him several Manors amounting to a greater value, by this Patent.
REX omnibus ad quos, &c. salutem. Cum venerabilis pater A. Dunelmensis Episcopus ad requisitionem nostram obligaverit se quibusdam personis de regno Norwag. in Quadringentis libris eisdem personis singulis annis solvendis, quousque Domina Margareta filia egregii Principis Erici Regis Norwagiae illustris, & Domina & Regina Scotiae quindecim annorum plene compleverit aetarem: Nos in recompensationem illarum Quadringentarum librarum annuarum, assignavimus praesato Episcopo Maneria subscripta, viz. Manerium nostrum de Werk, &c. with sundry other Manors, Lands and Tenements therein specified.
What security the King demanded, and the Scots condescended unto, for surrendering the Forts and Castles in Scotland to the Queen and his Son, upon her arrival there or in England, this Record attests.
A Touz ceus qi ceste letter verrunt ou orrunt, Rob • rd la grace de Deu Evesqe de Glasgen. & Johan Comyn Gardeyns du Reaume de Escoce, e Alayn per meime la grace de Deu Evesqe de Chatenes, solempnes Messages & Procururs des autres Gardeyns, & des Evesqes, Abbes, Priors, Countes & Baruns, e de tote la Commune de Escoce. saluz en Deu. Come les honurables Peres en Deu Anntoyne de Dureme, & Rauf de Cardoyl par la grace de Deu Evesques, e les Nobles homes Johan de Garenne & Henry de Nichole Countes, Sire Guilliane de Vescy, e Mestre Henry de Newerk Deen del Eglise de Everwyk, especiaus Procururs & sollempnes Messages le noble Prince Sire Edward par la grace de Deu Roy de Engleterre, pur acons perils & suspecions qe il auoient entendu, nus eussent de par meimes le Roy de Engleterre demand la garde des Chastiens & de Fortelesces du Reaume de Escoce, & de cele demand departir ne voleynt saunz Counseillier lou Seigneur le Roy avauntdit. Nus sur ceo e autres chooses venimes a la presence meimes le Roy de Engleterre avauntdit. Qui seur celes chooses conseil e deliberation euwe, a nostre request nous graunta cele chose delaer, deqes a la venue nostre Dame, qe serra a la touz Seinz prochein avenir, ou devaunt si Dieu plest. Pur la quele chose nus Procururs & Messages avauntdiz, ouek aucuns des Gardeyns des Chasteux de Escoce, cest asaver Sire Guilliame de Seint Cler, Patrick de Graham, e Johan de Souls, qe iloqe vindrent oue nous, en noun des avauntdiz Gardeyns, Evesqes, Abbes, Priors, Countes & Baruns, e tote la Commune du Reaume de Escoce, grauntons, volons, & fermement promettons, qe quel hore qe la Dame veigne en Engleterre ou en Escoce, quite & deliure de tot marriage, estre celui, qe nus auons otrie; Nus icels Chasteus e Fortelesces rendrons & ferons render a lavanndite nostre Dame, e a noble Ber Sire Edward fiz all avantdit Roy de Engleterre, E de cel hore enauannt les obeirons ensemble, come a Seignour e Dame en ceste chose & totes autres qe all avauntdit Reaume apendem, de cel hour, qe il serront venuz en Escoce, e averont fet per eus ou per autres dedenz le Reaume serement de quel qe il seient en lu duw, solom les leys e les costomes de la terre de Escoce, ne a nul autre marriage ne assentirons, ne a autre Seigneur ne obeirons, taunt qil viueront, si il ne soit par le assent e la volente le Roy de Engleterre, e Sire Edward son fiz. E si la Dame ne veigne en Engleterre ou en Escoce entre cy e la touz seinz prochein avenir, nus volons e promettons pur nus & pur touz les autres du Reaume de Escoce, qe touz les Gardeyns des Chasteus e de Fortelesces de meimes le Reaume seient adonqe obligez per serement e par escrit, de garder e de sauver i ceus Chasteus et Fortelesces all oes e en noun nostre Dame auanntdite, e Sire Edward fiz e heyr le auanntdit Roy de Engleterre. E si nul des Gardeyns des Chasteus e de Fortelesces seyt ou seyent renablement suspecenous a eus ou a nous, il serrount remuwe taunt de foiz come mester serra per commun counseil du Roy de Engleterre, e de bone gent de Escoce, e as autres du Reaume nient suspecenous, souz bone seurte bailleu. Memes la chose grauntons, otrions & promettons des Gardeyns e des autres Ministres du Reaume.
But the sickness and death of this Queen in her voyage towards Scotland and England, put a period to all the premised Procurations, Patents, Articles, frustrated this much desired marriage between Prince Edward and her, and raised new Questions between the Competitors for the Crown, which of them was next Heir thereunto; who all referred the final decision thereof to King Edward, as Supreme Lord of Scotland, as I shall more at large relate in due place in succeeding years.
Thomas Walfingham stories, Anno 1290. Circa hoc tempus jubente Papa Nicholao taxatae sunt Ecclesiae Anglicanae secundum verum valorem (to raise his Dismes and Exactions higher) et tunc cessavit taxatio Norwicensis per Innocentium quartum prius factum: who had raised them likewise in his time.
Anno 1292. (18 E. 1.) in a third Parliament held at Westminster, Data est Domino Regi à Clericis & Laicis in subsidium, Quindena omnium temporalium & spiritualium totius Angliae circa festum Sancti Andreae Apostoli; unde Quindena concernens Abbathiam Sancti Augustini de bonis corum mobilibus secundum veram taxationem corundem in omnibus maneriis suis 137 l. 15 s. 11 d. 1. so great was their wealth in that age. In this Parliament, cap. 3. there was this Proviso added to the Statute of Quia emptores terrarum, to prevent alienations in Mortmain: Et sciendum est, quo • per praedictos v • nditiones seu emptiones terrarum seu tenementarum, sunt partis alterius earundem, nullo modo possunt terrae seu tenementa illa in parte, vel in toto ad manum mortuam devenire, art vel ingenio contra formam statuti dudum super hoc editi: (viz. de Religiosis, Anno 7 E. 1.) enrolled in the Statute Rolls of King Edw. 1. in the Tower, printed in all our Statutes at large, in Rastals Abridgements, Tir. Mortmain, and Cooks 2 Institutes p. 504. How much the covetous Monks and Clergy in that age were troubled at, and grieved with this Statute against Mortmain, will appear by this censure of, and exclamation against it by William Thorn a Monk of Canterbury. Anno Domini 1293. Edwardus Rex aemulorum Sanctae Ecclesiae instigatione circumventus, statuit & consilio Procerum suorum ordinavit, Quod nullus Religiosus aliqua tenementa emere vel vendere, vel ex dono alicujus aliquid percipere, aut alio qualicunque modo, art vel ingenio quicquam adquirere; & si secus à quoquam Religioso fuerit attemptatum, liceret Domino Regi illud sic adquisitum, emptum vel datum per escaetorem suum ingredi, & in perpetuum tenere in feodo & haereditate. Heu, heu, proh dolor! quomodo non solum periit tunc liberalitas illa Deo grata, qua devoti Reges, Proceres, caeterique fideles pro magno desiderio habuerant Religiosos fundare, praedia et possessiones in honorem Dei liberalissime confer, et ipsos tueri: Uerum extunc opere hujus charitatis palam tabescente, et unoquoque manum suam a talibus beneficiis retrahente, non solum possunt Religiost quicquam novum adquirere, quinetiam nec antiquis suis possessionibus propter oppressionem laicorum, ne dicam magnatum, prosper ut laici gaudere; set hiis novissimis temporibus sapientes hujus seculi horum prosperitati invidentes, suaeque fraudi consulentes, universos Religiosos ne sic oblata acceprarent, et quod nequius est, sibi quicquam appropriarent, per decretum et seniorum judicium, ut dictum est, coartarunt; et sic de eis veraciter posset dici, quod egressa fuit iniquitas a senioribus judicibus qui filiam Israel, puta Ecclesiam, nequiter condempnaverunt.
King Edward having remained beyond the Seas 3 years, 2 months, and 15 days, returning thence into England, in August Anno gratiae 1289. postea per Angliam transiens, suos Justiciarios & Ministros, qui in sua absentia muneribus excaecati, indicia perverterunt, et in aliis erraverunt secundum quantitatem transgressionum punivit; as Matthew Westminster stories: Which Thomas Walsingham thus expresseth: Rex auditis quaeremoniis eorum Anglicanum, qui de Regiis Ministris volebant conqueri, Iusticiarios fere omnes de falsitate deprehensos a suo officio deposuit, ipsos juxta sua demerita gravi mulctans poena. Henry de Knyghton thus more particularly relates it; Cumque Rex moram traxisset in Vasconia tribus annis, Nunciatum est ei, quod majores regni Angliae oppresserant & forisfecerunt de terris suis, ut thesaurum ab eis exigerent: unde divites placitantes in Banco Regis corruperant falsos Iusticiarios regni, scilicet, Thomam de Weland, Adam de Stretton, Richardum de Boyland, et alios. Unde Rex in adventu suo sui Anglicani fuit auxiatus et occupatus, Thomas de Weland exulabat de Anglia et ivit in Franciam. Fabian in his Chronicle, Anno 1289. and William Caxton story, That they being found guilty of such tresp sses and causes as they were accused of, some of them were outlawed, and lost such goods as they had, and the other punished by long imprisonment. Ralph Holinshed, Grafton, Speed, Stow, Daniel, in their Chronicles, Histories and Annals, Anno 1289. out of the Chronicle or Dunster, inform us, That in a Parliament then assembled the Judges upon due examination and proof of their Extortions, were fined to pay to the King these sums following: Sir Ralph Hengham Chief Justice of the higher Bench 7000 marks, Sir John Lovetot Justice of the lower Bench 3000 marks, Sir William Brompton Justice 6000 marks, Sir Solomon Rochester Chief Justice of Assizes 4000 marks, Sir Richard Boyland 4000 marks, Sir Thomas Sodington 2000 marks, Sir Walter Hopton 2000 marks, (these three last were Justices Itinerant) Sir William Saham 3000 marks, Robert Lothbury Master of the Rolls 1000 marks, Roger Leycester 1000 marks, Henry Bray Escheator and Judge for the Jews 1000 marks; but Sir Adam Stratton Chief Baron of the Exchequer was fined in 34000 marks, and Thomas Wayland Chief Justice (found the greatest delinquent, and of the greatest substance) had all his Goods, Chattels, Jewels and Corn seised and confiscated to the King; which were it but equal to that of Sir Adam Stratton, these Fines brought to the Kings coffers above one hundred three thousand marks, which at the rate as money goes now amounts to ab • ve four hundred thousand marks: A mighty treasure to be gotten out of the hands of so few men; which how they could am • sse in those days, when litigations and Law had not spread itself into those i • finite wreathings of contention as since it hath, may seem sirange even to our greater getting times. To prevent such corruption for the future, the King at that time caused all his Justices to swear, That from thenceforth they would take no pension, fee or gift of any man, except only a breakfast, or the like present. O divine and still necessary severity, only able to break the pernicious combination of men, that under the profession of Law and offices of Justice, make merchandize of honor, justice, law and conscience, which cannot in the end but bring forth ruin and confusion. So these Historians: who were all mistaken (as I conceive) in the case of Thomas Weyland, indicted of Felony, (not Bribery, unless then reputed Felony) who adjuring the Realm, his Lands were thereupon seised by the King and chief Lord's of whom he held, as is undeniable by the Fine Roll of Anno 18 E. 1. m. 5, 7, 17. Claus. 18 E. 1. m. 7. and also by Placita Parliamenti apud Asherugg in crastino Epiphaniae, An. 19 E. 1. nu. 1. where Margery wife of Thomas Weyland, and Richard his son, being joint-tenants with him of the Manor of Sobber for life, the remainder to the heirs of the body of Richard, by a fine levied in the 6. year of the King, (which they pleaded) petiti ned to be restored to the possession thereof, then seised into the Kings hands, quoad annum & vastum, quos Dominus Rex in eodem Manerio habet, & clamavit per foris facturam dicti Thomae, qui feloniam fecit, pro qua regnum Regis abjuravit. Whereas the Manor was not held of the King, but of the Earl of Gloucester, & idem Comes post abjurationem illam Domino Regi satisfecit pro anno & vasto ejusdem Manerii, eo quod idem Thomas illud de eo tenuit; nec de consuetudine regni debeat Dominus Rex annum & vastum alicujus ten. per forisfacturum alicujus babere, nisi de liberis tenementis quae idem forisfactor tenuit in feodo, &c.
Soon after, Anno 1290. (18 E. 1.) the King out of his piety and zeal to Christian Religion, in the same Parliament by a public Act banished all the Jews out of England, and confiscated all their Houses and Lands, for their infidelity, blasphemy, crucifying of Christian children, in contempt of Christ crucified, and clipping of his coin: which Matthew Westminster thus relates. Circa hos dies, scilicet 31 Augusti, Judaeorum exasperans multitudo, quae per diversas urbes & castra fortia habitabat per retroacta tempora confidenter, jussa est cum uxoribus et par vulis suis, una cum bonis suis movilibus, ab Anglia cedere circa festum Omnium Sanctorum, quod eis pro termino ponebatur, quem sub poena suspendii transgredi non est ausa, qu • rum numerus erat (ut credebatur) 16 M. DXI. Exierat autem tale Edictum a laudabili Rege Anglorum in partibus Aquitanniae, a qua emnes Judaei pariter exulabant. Thomas Walsingham writes, Rex eodem anno Judaeos omnes expellans de Anglia, datis expensis in Galliis, bona eorum reliqua confiscavit. Thomas Stubs thus backs them, Anno 1290. in Chrastino Animarum exulati fuerunt Judaei regno Angliae, et hoc eodem die per totam Angliam. Polydor Virgil, adds; Concilium Londini ad Westmonasterium habetur, in quo imprimis agitata est ejectio Judaeorum, quorum erat per omnem Angliam ingens multitudo, quod sic oves ab hoedis segregarentur. Itaque publico Edicto, jussum est, ut ultra paucos dies omnes abirent cum bonis. Illi jussis Concilii parents, alii alio discesserunt. Ita profuga gens de Anglia in perpetuum exivit misera semper aliquo terrarum peritura, usque eo dum denique deleatur. Henry de Knyghton subjoins, Cumque (REX) fecisset voluntatem suam Justiciariis, statim eum movebat un • alia causa, de moneta quam invenicbat viliter tonsa & corrupta in praejudicium coronae, & ad grave dampnum populi, per infidelitatem & maliciam Judaeorum, sicut fuit inquisitum & inventum: Et fecit stabiliri unum Parliamentum in quo convicti sunt Judaei de ea falsitate; et statuit, quod omnes Judaei exirent de terra Angliae, deinceps non redituri propter eorum incredulitatem principaliter, et propter falsitatem quam eis dure imposuerunt Christiani. Et pro hac caufa cum festinatione facienda & sine dilatione explenda, Communes Regni dederunt Regi quintum denarium de omnibus suis mobilibus. To these I might accumulate the Black B • ck in the Kings Exchequer, Ranulphus Cestrensis Polychronicon, lib. 7. ch. 38. f. 308. Fabians Chronicle, part 7. An. 1290. p. 131. William Caxtons Chronicle, part 7. Mr. John Fox his Acts and Monuments, Vol. 1. p. 443. Johannes Balaeus Scriptorum Britanniae, Cent. 4. c. 22. p. 320. & cap. 60. in Appendice. Ralph Holinshed his Chronicle, Vol. 3. p. 285. Richard Grafton his Chronicle, p. 169. Nicholas Trivet, John Speed his History of Great Britain, p. 650. Samuel Daniel his Collection of the History of England, p. 190. John Stow in his Annals, p. 204. & Survey of London, p. 289. Sir Richard Baker his Chronicle of England, p. 146, 147. Henry Isaacson his Chronology, An. 1290. Dr. Peter Heylin his Microcosme, p. 570. Mr. Samuel Purchas his Pilgrimage, Book 2. ch. 16. Sect. 7. All these Domestic Authors, together with Johannes Mercer, in Histor. Majori Brit. l. 4, c. 9. Centuriae Magd. 13. cap. 15. col. 1284, 1286, & cap. 9. col. 967. Raphael Volaterranus, Geographiae l. 3. f. 25. Annals Dominicocorum Colmarensium, Anno 1291. Gilbertus Genebrardus Chronogr. l. 9. p. 659. Abrahamus Bzovius, Annal. Ecclesiasticarum, Tom. 13. An. 1291. nu. 1. col. 966. (to omit all others) unanimously attest the direct perpetual banishment of the Jews by Public Edict out of England, never to return into it again. Whose Testimonies are irrefragably warranted, confirmed by several express Records in the Tower of London, both for the Jews safe conduct out of England, and for their Transportation by a prefixed day upon their Exile thence, and the seisure, sale of their Houses, lands, goods escheated to the King PER EXILIUM JUD AEORUM▪ witness Cl. 18 E. 1. m. 6. De Judaeis Regno Angliae exeuntibus. Pat. 18 E. 1. m. 14. De passagio et Conductu Judaeorum Angliae. Pro Bonamico Judaeo Eborum & familia sua. Pat. 18 E. 1. m. 13. Pro Mosseo filio Jacobi de Oxford. Judaeo, & familia sua. Pat. 19 E. 1. m. 20. De Judaismo Vicecomitibus & omnibus aliis Ballivis; to collect all the profits and rents arising out of the Jews Houses a tempore Exilii eorundem: the Charter and Patent Rolls Anno 19 & 20 E. 1. De Domibus Judaeorum concessis post exilium eorum de Anglia: in every of which (being near 130) the King recites, Domos illas per Erilium ejusdem Judaei (therein named) a regno nostro tanquam escaeta nostra in manu nostra existentis, and by Placita Parliamenti post Pasch. apud London, An. 21 E. 1. rot. 4. the Prior of Bridlingtons and the Archbishop of Yorks cases, both sued by the King for 300 l. owing to a Jew ante exilium Judaeorum, which belonged to the King post eorum exilium. All which I have cited at large in the first Part of My Short Demurrer to the Jews long discontinued Remitter into England, Edit. 2. p. 43. to 66. & Part 2. p. 111, to 124. to refute Sir Edward Cooks gross mistake in his 2. Institutes, p. 506, 507, 508. (in his Comment on the Statute De Iudaismo;) where he averrs, that the Jews were never banished out of England, out only their • fury, whereupon they voluntarily deserted it; and that this Statute was made Anno 18 E. 1. when as in truth it was enacted long before their banishment, Anno 3 E. 1. as I have infallibly evidenced.
In this Parliament of 18 E. 1. wherein the Jews were exiled, William de Valentia and Jone his wife having procured a Bull from the Pope to the Archbishop of Canterbury, against the Laws and Custom of the Realm, and Prerogative of the King. to examine and determine who was lawful heir to William de Monte Canisio, and to bastardize and disinherit Dionysia his daughter then in Ward to the King, (against the Certificate of the Bishop of Worcester, who had certified the Kings Court that she was legitimate) petitioned the King, to appoint a Guardian to defend her and her Estate before the said Archbishop and other Delegates of the Pope, or that they might appoint her a Guardian, if the said Bull should not seem to the King and his Council, prejudicial to the Kings Crown and Dignity: Which Petition the King and his Council in Parliament rejected upon due consideration, for 10. memorable reasons expressed in this Record and answer to his Petition.
Wilhelmus de Valentia supplicavit Domino Regi, quod cum ipse et Joanna uxor ejus habeant quandam Bullam impetratam, Archiepiscopo Cantuariensi directam, super s • ccessione in bonis quae fuerunt Willielmi de Monte Canisio nuper defuncti, et quis vel quae eidem Willielmo de Monte Canisio succedere debet; quod Dominus Rex tradere v • lit et committere aliquem Curatorem cuidam Dionysia filiae praedicti Willielmi, ut dicitur; et quae est in custodia ipsius Domini Regis, ut haeres ipsius Willielmi propinquior, ad prosequendum et defendendum pro praedicta Dionyfrâ et statu suo, coram praefato Archiepiscopo et Iudicibus in praefata Bulla nominatis; vel quod Dominus Rex concedat et permittat, quod ipsi Iudices eidem Dionysiae ex Officio suo aliquem Curatorem possint committere; et profert praedictam Bullam; et petit, quod si videatur Domino Regi et ejus Consilio, quod Bulla illa non sit praejudicialis Coronae et Dignitati Domini Regis, quod Petitio sua concedatur: Et quia Bulla illa visa, audita, et intellecta, manifest patet, quod Bulla illa finaliter tendit ad jus successionis haereditariae terminandum, cum de succession haereditaria nemo debeat cognoscere, nisi Curia Regis, vel Curia Ecclesiastica ad mandatum Curiae Domini Regis: Et etiam si Bulla illa procederet, manifest esset contra consue • udinem hactenus in Regno usitatam; et etiam quia Dominus Rex nuper providit, quod Appellationes non fiant, vel Causae agitentur in Curia Christianitatis, de hiis quae a Curia Regis ibidem sunt demandata, propter multa inconvenientia quae exinde sequerentur; et etiam quia Placita de succession haereditaria ita ordinate se habent, quod primo per Brevia Domini Regis incipere debent in Curia Regis, et de Curia illa (si necesse fuerit) mitti ad Curiam Christianitatis, et non e converso; et etiam quia multa Placita et innumerabilia temporibus retroactis in Curia Regis placitata, et etiam Iudicia super eisdem reddita irritarentur, et forte reversarentur, si Bulla ista procederet, cum forte testimonia Episcoporum vel aliorum adnullarentur vel infirmarentur; et quia praedicti Wilhelmus et Johanna per praedictam Bullam intendunt infirmare factum Episcopy Wigorniensis (cujus factum fuit, quod praedicta Dionysia filia praedicti Willielmi de Monte Canisio censebatur legitima) et per Bullam illam intendunt factum illud infirmare, et praedictam Dionysiam bastardam probare et convincere; et etiam quia quidam Simon de Ludgate, qui nuper quandam Bullam, non tam praejudicialem Coronae Domini Regis, impetraverat, per judicium Domini Regis ad prisonam adjudicabatur ad voluntatem Domini Regis. Et si Dominus Rex Bullam istam procedere permitteret, faceret contrarium judicii per ipsum et Concilium suum redditi. Et etiam quia ipse Dominus Rex est Custos et curator praedictae Dionysiae secundum consuetudinem Regni, ration custodiae ipsius Dionysiae; nec alium Curatorem dare poterit, nisi sibi ipsi injuriaretur; et etiam si Curatorem daret, sic daret litem Pupillo suo, quod esset inconveniens. Et etiam si Dominus Rex permitteret praedictum Archiepiscopum, aut alios Iudices Curatorem dare, sic de necessitate oporteret ipsum permittere de caetero quemlibet alium Iudicem delegatum, et in brevi Dominum Papam; et sic incontinenti deveniret Ecclesia Romana in seisina cognoscendi de succession haereditaria de Terris et Tenementis in Regno isto; quod manifest esset contra Coronam et Consuetudinem Regni, et sic esset Curia Regia subjecta Iudicibus delegatis imposterum: Videtur Domino Regi quod Curatorem praedictae Dionysiae licite non potest concedere, nec permittere quod praedicti Iudices aliquem ei committant, &c. Postea ad Parliamentum Domini Regis post Pascha anno praedicto, venit praedictus Wilhelmus de Valentia coram ipso Domino Rege; et petiit, quod Dominus Rex permitteret ipsum sequi quandam Appellationem coram Archiepiscopo Cant. quam ipse Wilhelmus et Johanna uxor ejus fecerunt de quadam Sententia iniqua, per praedictum Episcopum Wigorn. pronunciata, super Matrimonio inter praedictum Willielmum de Monte Canisio et quandam Amiciam matrem praedictae Dionysiae filiae, &c. contracto, ut dicitur; et etiam super legitimationem praedictae Dionysiae filiae, &c. Quae quidem Sententia iniqua robur perpetuum obtinevit, nisi praedictum Appellum, interpositum infra Annum a tempore appellationis factae, sit prosecutum, secundum quod idem Wilhelmus a quibusdam discretis jura scripta scientibus, intellexit. Et quia praedictus Wilhelmus et Johanna per praedictam Appellationem intendunt praedictam Sententiam taliter infirmare, et per consequence praedictam Dionysiam filiam praedicti Willielmi de Monte Canisio bastardam probare, et sic per viam illam ad haereditatem ipsius Dionysiae attingere, et ipsam Dionysiam, infra aetatem et in custodia Regis existentem, de libero Tenemento suo amovere, de quo ex liberatione Domini Regis fuit admissa, quod manifest est inconveniens et contra legem et consuetudinem Regni; Inhibitum est eidem Willielmo, quod praedictam Appellationem ante aetatem praedictae Dionysiae nullo modo prosequatur, &c.
From which memorable Answers to these two Petitions by the King and his Council in Parliament, we may observe: First, the manifold Policies, and new Inventions of the Popes and Court of Rome and their Delegates, as also of Bishops and Ecclesiastical Courts, by degrees, to usurp the Conusance and determination of the Succession and Rights of all Freeholds and Inheritances within the Realm to themselves, from the King and his Temporal Courts, and to subject the Kings Courts to theirs, against his Crown, Dignity, the ancient Laws, and Customs of the Realm. 2ly. The Kings, his Councils, Parliaments care, and industry to prohibit, oppose such usurpations upon grave and weighty considerations, to prevent the manifold mischiefs which would thereupon ensue both to the King, kingdom and subjects. 3ly. Their pious care to protect the rights of Infants and Wards in that age, against all Papal and Prelatical devices to bastardize or disinherit them, by Delegations or Appeals to any Ecclesiastical Judicatures. 4ly. That the procuring of any Bulls from Rome prejudicial to the Kings Crown and Dignity, was such an high offense, as at least deserved imprisonment during the Kings pleasure, and for which some had been formerly imprisoned by Judgment in the Kings Court, to deter all others from procuring the like.
Afterwards in the same Parliament, this William de Valentia exhibited another Petition concerning this matter, complaining of injustice in disinheriting his wife against the Earl of Cornwall, and other of the Kings Council, for admitting Dionysia to be right heir to William de Monte Canisio, wherein the truth of the case is thus related by the Earl, and others of the Council; Qui been cognoscunt & recordantur, quod praedictus Wilhelmus de Valencia praedictum br • ve Inquisitionis petiit & illud optinuit, set dicunt, quod antequam breve illud petiit, venit quaedam Dionysia de Monte Canis. mater praedict. Willielmi de Monte Canisio coram eis in pleno Consilio, & adduxit quandam Dionysiam filiam praedicti Willielmi de Monte Canisio, asserens ipsam esse veriorem & propinquiorem haeredem praedicti Willielmi defuncti, & etiam haeredem suum proprium, & ut filiam & haeredem ipsius Willielmi de Monte Canisio filii sui defuncti, nomine Domini Regis admitterent. Et dicunt, quod quia publicum et notorium suit, quod idem Wilhelmus tempore suo praedict. Dionysiam ut filiam et haeredem suam tenuit, et hoc idem dum vixit in pluribus locis sciri et pr • clamari fecit: et etiam quia Episcopus Wygorn. qui nunc est, in cujus Episcopatu eadem Dionysia, &c. filia, &c. originem traxit, per literas suas patentes, quam Archiepiscopus Cantuar. viva voice testabatur, quod eadem Dionysia fuit filia praedicti Willielmi legitima. Ipse Comes, Thesaur. & alii eandem Dionysiam, nomine Domini Regis admiserunt ut haeredem praedicti Willielmi propinquiorem, et praedict. terras et tenementa cum pertinentiis nomine Custodiae ration minoris aetatis ipsius Dionysiae in manus Domini Regis seisire fecerunt. Ideo videtur Domino Regi, quod praedictus Comes, Thesaur. et aliis de Consilio secundum quod recordantur been et rite processerunt. Which made the premised address by William de Valentia to, and Bull from Rome more criminal and injurious.
As the King and Parliament passed this memorable Censure against the Popes premised Bull, and Petition grounded on it; so they gave a more severe Judgment against the Prior of Trinity, and Bogo de Clare, who audaciously presumed to serve a Citation from the Archbishop of Canterbury in the Kings own Palace upon the Earl of Cornwall, sitting the Parliament, as he was going to it: for which they were attached and prosecuted both at the suit of the King himself, of the Steward and Marshal of the King, the Earl of Cornwall, and Abbot of Westminster, fined in great fines, and committed Prisoners to the Tower of London, as this memorable Record will more fully inform us.
Prior Sanctae Trinitatis London. & Bogo de Clare attachiati fuerunt ad respondend. Domino Regi, Petro de Chanet Senescallo Domini Regis, Waltero de Fanecurt Marescallo Domini Regis, Edmundo Comiti Cornubiae, & Abbati Westm. de hoc, quod cum idem Comes, ad mandatum Domini Regis, ad istud Parliamentum suum London. venisset, et per medium majoris Aulae Westm. versus consilium Domini Regis licite et pacifice venire et negotia sua prosequi debet, absque hoc, quod aliquas Citaciones vel Summonitiones ibidem admittat, praedictus Prior ad procurationem ipsius Bogonis, die Veneris proximo ante festum Purificationis beatae Mariae hoc anno, praedictum Comitem in praedicta Aula citavit, quod compareret ad certos diem et locum coram Archiepiscopo Cantuar. super sibi objiciendis responsurus; in contemptum Domini Regis manifestum et dedecus suum decem mille librarum, et in laesionem libertatis Ecclesiae praedicti Abbatis concessae per Curiam Romanam, cum praedictus locus sit omnino exemptus a jurisdictione. Archiepiscop • rum seu Episcoporum quorumcunque, per libertates sibi et Ecclesiae suae Westm. concessas, et ad dampnum ipsius Abbatis mille librarum, et in praejudicium Officii praedictorum Senescalli et Marescalli manifestum, et dampnum non modicum; cum ad ipsorum Officium et non ad alium Summonitiones et Attachiamenta infra Palatium Domini Regis pertineat factend. et etiam ad dampnum praedicti Comitis quinque mille librarum; et inde producunt sectam, &c.
Et Prior & Bogo venerunt; & Prior been cognoscit, quod ipse citavit praedictis die et loco praedictum Comitem, ut praedictum est. Et similiter praedictus Bogo been cognoscit, quod ipse fecit citare praedictum Comitem, ut praedictum est. Sed dicit, quod ipse omnino ignoravit quod praedictus locus fuit exemptus; et quod non intellerit aliquem contemptum Domini Regis, seu aliquod praejudicium ejus Ministris, per Citationem illam fecisse; et omnino ponit se in gratiam, misericordiam, et voluntatem Domini Regis alto et basso. Et quia praedicti Prior & Bogo cognoscunt praedictam Citationem praedictis die et loco per ipsos fuisse factam, et quae manifest facta fuit in contemptum Domini Regis; Consideratum est, quod praedicti Prior & Bogo mandentur Turri London. et ibidem custodiantur ad voluntatem Domini Regis, &c. Et quo ad praedict. Com. & Abbatem, datus est dies eis, die Veneris in crastino Purificationis beatae Mariae, &c. Postea praedictus Bogo invenit plegios subscriptos, ad satisfaciendum Domino Regi de praedicta transgression ante recessum suum de Wes • m. de instanti Parliamento, alioquin quod ipsi restituent corpus ejus Turri London. in receisu Domini Regis; scilicet, Johannem de Eyville, Henricum Hose, Robertum le Vele, Radulphum Blut, Rouland de Erlei, Robertum de Radington, Willielmum de Rye, Willielmum de Nerford, & Willielmum Evereys, qui ipsum plegiaverunt in forma praedicta. Et praedictus Prior invenit plegios subscriptos; scilicet, Robertum de Melkele, Robertum de Gravel, Willielmum de Melkeshop, & Willielmum de Sutton, qui ipsum Priorem plegiaverunt sub eadem forma qua praedicti Johannes de Eyville & alii superius praedictum Bogonem plegiaverunt. Postea venit praedictus Bogo et finem fecit Domino Regi pro praedicta transgression per duas mille marcas. Et recipitur per plegios, &c.
Et quoad praedict. Com. postea venit praedictus Bogo, et vad. eidem Comiti mille libras pro transgression sibi facta. Et idem Comes, ad instantiam Episcopy Dunolmen, Episcopy Eliensis, et aliorum de Consilio ipsius Domini Regis, remisit eidem Bogoni praedictas Mille libras usque ad Eentum libras, &c. Et sciendum, quod plegii de praedicto fine admittuntur coram Thesaurario ad Scaccarium per praeceptum Domini Regis. Et praedictus Prior mittitur ibidem ad faciendum secundum quod Thesaurarius ei dicet ex parte Domini Regis.
From which Record and Judgment it is most evident; First, That the Kings Royal palace is exempted from all Archiepiscopal and Episcopal Jurisdiction whatsoever; 2ly. That the serving of a Citation therein by any Officer of the Archbishop, is an high contempt and dishonor to the King in those who serve, or procure it to be there served on any person, deserving a very great fine to the King, and imprisonment in the Tower of London, especially during the Kings personal presence there, and in time of Parliament, upon a Peer and Member of Parliament, and an injury both to the Kings Steward, and Marshall. 3ly. That Westminster Abby was by Popes Bulls and our Kings Charters exempted from all Archiepiscopal Jurisdiction. 4ly. That the Fine and imprisonment imposed on them in this Case, was not for any breach of the Privilege of Parliament, not here mentioned nor in • ilted on, (as Sir Edward Cook, and Mr. Elsing mistake) but for the contempt, injur • , and dishonor to the King, his Palace Privilege, Officers, and the Court, a • • have elsewhere evidenced more at large.
The Fine and Clause Rolls of Anno 19 E. 1. inform us, that the King pardoned Bogo de Clare 1000. Marks of this his fine of 2000. Marks, and that for his Queens sake he also remitted to him 200. Marks due to the Queen for her Aurum Reginae; there being by ancient Custom due to the Queen (by her prerogative) one hundred Marks for every Thousand Marks fine (and so ten pound for every hundred pound fine) voluntary made and assented to with the King, for any offense over and above the fine made to or compounded for with the King; as Gervasius T • lburiensis, and sundry Records, Presidents, both in the Tower of London, and Court of Exchequer at Westminster resolve in several ages and Kings reigns.
REX de illis duobus mille Marcis per quas Bogo de Clare finem fecit cum Rege pro quadam transgression sibi imposita, et de quibus Rex ei prius pardonavit quingentas Marcas, pardonavit ei alias quingentas Marcas de gracia specially. Et de residuis mille Marcis Rex concessit eidem Bogoni quod solutis Regi ducentis Marcis de residuis octingentis Marcis solvat Regi per annum ad Scaccarium Regis ducentas Marcas, unam videlicet medietatem in festo Sancti Johannes Baptistae proximo futuro, & aliam medietatem in festo Sancti Hilary proximo sequenti, & sic de anno in annum ad eosdem terminos ducentas Marcas, quousque praedictae octingentae Marcae Regi ad Scaccarium Regis solvantur. Et mandatum est Thesaurario & Baronibus de Scaccario, quod praedictum Bogonem inde praedictis quingentis Marcis quietum esse, & ei de dictis octingentis Marcis solutis Regi praedictis ducentis Marcis, ut praedictum est, terminos illos habere, & sic fieri & irrotulari faciant. Teste Rege apud Assherugge 16 die Januarii.
REX Thesaurario & Baronibus suis de Scaccario salutem. Ob bonam affectionem quam Karissima Consors nostra Alienora quondam Regina Angliae erga d •• ectum nobis Bogonem de Clare habere novimus dum vivebat, p • rdonavimus einem Bogoni ducentas Marcas in quibus praefatae Reginae die quo obiit tenebatur pro Auro su • ipsam contingente de quodam fine duorum millium Marcarum, quem idem Bogo fecit nobiscum pro quadam transgression • ibi imposita. Et ideo vobis mandamus, quod praedictum Bogonem de praedictis ducentis Marcis quietum esse faciatis. Teste Rege apud Assherugge 13. die Jan.
This Bogo de Clare in the same Parliament, was attached at the suit of John de Waleys Clerk, upon a different account, that the said John entering into his house in London on the Lord's day to serve a Citation out of the Archbishop of Canterburies Court, certain of his family took and enforced him against his will, to eat the said Citation, together with the Seal, and also imprisoned, beat, and ill entreated him, to his damage of 20 l. and in contempt of the King, to his damage of 1000 l. as this Record informs us.
Bogo de Clare attach. fuit ad respondendum Johanni de Waleys Clerico de hoc, quod cum idem Johannes die Dominica in festo Sanctae Trin. proximo praeterito in pace Domini Regis & ex parte Archiepiscopi Cantuar. intrasset domum praedicti Bogonis in Civitate London. et ibidem detulisset quasdam literas de Citatione quadam faciend. quidam de familia praedicti Bogonis ipsum Johannem, literas illas, et etiam Sigilla appensa vi et contra voluntatem suam manducare fecerunt, et ipsum ibidem imprisonaverunt, verberaverunt, et male tractaverunt, contra pacem Domini Regis, et ad dampnum ipsius Johannes viginti libr. et etiam in contemptum Domini Regis mille libr. et inde producit sectam.
Et Bogo venit & defendit vim & injuriam, & quicquid est in contemptum Domini Regis, et contra pacem suam, &c. & dicit, quod non videtur ei, quod debeat praedicto Johanni ad praedictam querelam suam respondere. Dicit enim, quod idem Johan. in querela sua dicit, quod quidam de familia ipsius Bogonis praedict. transgress. ei fecisse debuerunt, nullas certas personas nominando, prout moris est in Curia. Nec etiam dicit quod illae personae de familia sua quaecunque fuerunt, per praeceptum suum transgressionem illam (si quae fuerit) fecisse debuerunt. Et sic in querela sua nec dicit ipsum Bogonem esse factorem nec facti praeceptorem: unde petit judicium. Et super hoc idem Johannes quaesitus, si praedictus Bogo aliquam transgressionem ei fecit vel fieri praecepit? dicit, quod non; sed quod quidam de familiâ suâ quorum nomina ignorat Ideo praedict. Bogo quoad sectam ipsius Johannes inde sine die. Et quia Dominus Rex praedictam transgressionem sic enormiter factam, ut dicitur, tum propter Contemptum ipsi Domino Regi in praesentia sua, viz. infra virgam, et in Parliamento suo factum, tum propter masum exemplum temporibus futuris, tum propter audaciam delinquendi sic de caetero aliis reprimendam, permittere non vult impunitam, dictum est praedicto Bogoni, quod ad sectam Domini Regis inde respondeat, ex quo praedict. transgress. dicitur fuisse facta infra portam suam et per manupastos et familiares suos; Et etiam quia per quosdam testatum est, quod quaedam certae personae tunc de familia sua, viz. Henr. de Braban, Johannes Dunken, Rogerus de Burnham, Wilhelmus de Carrec; Johannes le Porter, & Henr. de Anesley fuerunt principales factores praedict. transgress. dictum est eidem Bogoni, quodeos & caeteros qui fuerunt de familia sua tempere quo praedict. transgress. facta fuit, habeat coram ipso Domino Rege in Quindena Sanctae Trin. &c. ad faciend. & recipiend. quod per Regem & ejus Consilium fuerit ordinand. Ad quem diem praedictum praedictus Bogo adduxit coram ipso Domino Rege & ejus Consilio omnes de familia suapraeter praed. Henr. Johannem, Rogerum, Willielmum & Johannem le Porter, & Henr. qui incontinenter post praedictum factum recesserunt & abierunt, nec aliqua parte sunt in potestate vel amicitia vel obsequio praedicti Bogonis vel suorum, prout per examinationem Militum, Clericorum, & aliorum de familia ipsius Bogonis juratorum, & singulariter examinatorum compertum est; & qui quidem jurati di • erunt, quod praed. Henr. & alii praed. factum fecerunt sine praecepto & assenju ipsius Bogonis; & absque hoc, quod praed. Bogo aliquid scivit de facto illo antequam factum fuit. Et super hoc idem Bogo petit judicium si de praeccpto, mission, vel assensu, si sibi imponeretur ad sectam Domini Regis respondere debeat antequam factores principales aliquo modo de facto illo convincantur? Et quia per consuetudinem et legem Angliae, nullus de praecepto, vi, et auxilio aut mission respondere debeat antequam factores aliquo modo convincantur; consideratum est quod praedict. Bogo ad praesens quoad hoc eat inde sine die, & praedict. Johannes de Waleys sequatur versus factores principales prout sibi viderit expedire, si voluerit. Et insuper Thomas de Thurbervill de Com. Hereford, Walterus de Molesworth de Com. Hunt. Wilhelmus de Melkesham de Com. Eborum, Simon. de Lundgate de Com. Sum. David le grand de Com. Hereford. & Willelmus le Franceys de Com. Buck. manuceperunt praedict. Bogonem. ad habendum ipsum coram Domino Rege, ad respondendum ipso Domins Regi ad voluntatem suam, cum praedict. factores de facto illo fuerint convicti, si Dominus Rex versus eum inde loqui voluerit.
From which Record I shall observe: First, That the Archbishops Citations were much slighted and opposed in that age. 2ly. That this enforcing his Clerk to eat and swallow down his Citation, with its Seal, was complained of to, and highly resented by the King, as a contempt against his Royal authority, being within the verge of his Court and sitting the Parliament, not punished by the Archbishop with Ecclesiastical censures. 3ly. That Masters ought not to be punished for abuses, contempts or offenses committed by their Servants, without their privity or assents unto them before or after their conviction, nor any to be punished as accessories, before the principals be convicted.
There happening many contests between the Bishop of Lincoln, and the Masters and Scholars of the University of Oxford, concerning the presentation and confirmation of their Chancellor, whether he ought to come out of the University in person to the Bishop, or to be admitted by his Proxies; the King by his Prerogative to advance Learning, and settle peace between them; made this friendly accord for the future, which they both subscribed in this Parliament.
Cum inter venerabilem patrem Oliverum Lincoln. Episcopum ex una parte, & Magistros Universitatis Oxford ex altera, mota esset materia discordiae super praesentatione et confirmatione Cancellarii sui; & idem Magistri dixerunt, quod nunquam solebant Electum suum extra Oxford. mittere ad confirmandum, sed per nuncios suos fuerir eorum Electus semper hucusque confirmatus, et commissio Episcopo transmissa. Et praefatus Episcopus dixisset, quod commissio illa est de pura & libera volunta • e sua: Ita quod quando commissio illa per nuncios facta fuerit, hoc suit de pura gratia sua: et quia praedicti Magistri gratiam illam trahere volebant in jus et consuetudinem, praedictus Episcopus gratiam illam continuare non intellexit. Tandem ad instantiam Domini Regis, ad istud Parliamentum suum, qui omnes contentiones vult pacisicare, partes praedictae se in hunc modum concordarunt, viz. quod prima vice cum praedicti Magistri Cancellarium suum elegerint, praedictus Episcopus ita prope Oxford. appropinquabit, quod Magistri ejusdem Universitatis ad ipsum venire poterint, et Electum suum praesentare et reddere, ab • que hoc, quod aliquam Electionem amittant. Idem etiam Episcopus dixit, quod hoc facto, ipse intendit gratiosus esse praedictis Magistris in istis et in aliis, nec intendit eos gravare sine suo merito; et credit quod successores sui eodem modo eisdem Magistris amici erunt et gratiosi: Et intendit quod alias cum Cancellarii Universitatis praedictae erunt electi, si idem Episcopus prope Oxford. fuerit, ipsos Cancellar. admittet quando personaliter venerint; et si partibus longinquis f • erit, intendit de gratia sua illos admittere per Procuratores; set quod ad hoc non teneatur per promissionem istam, nec alio modo nisi de pura gratia et libera voluntate sua. Et ad istam concordiam faciendam, praedictus Episcopus praesens fuit, & etiam frater Wilhelmus de Leoministr. Johannes de Monemowe, Ricardus de Bradeley, Johannes de la More, & Stephanus de Herdley, Magistri praedictae Universitatis, qui concordiae praedictae unanimiter consenserunt, et quorum quilibet assensum suum manu propria scripsit, &c.
There being likewise at the same time some differences between the Scholars and Townsmen of Oxford, formerly compremised, the King for the peace and honor of the University, whereof he had a special regard, ordered in this Parliament, that the same Accord between them should be recited and kept in his own Wardrobe. Memorandum, quod per praeceptum Domini Regis Rotulis de pace et concordia inter Cancellar. et Scholares Universitatis Oxford. ex una parte, et Majorem et Burgenses ejusdem Villae ex altera, facta, et coram Domino Rege recitata, tradebatur per manum Johannes de Berewyk, Waltero de Langeton Clerico de Garderoba Domini Regis, ad custodiendum in ipsa Garderoba. Et etiam quod transcriptum ejusdem pacis concordiae praedictae Cancellario in uno Rotulo, & etiam praedicto Majori & Burgensibus in alio Rotulo lib rabatur, ut partes praedictae de caetero super statu suo sint certiores, &c.
In the same Parliament, there was this memorable Suit concerning the right of Tithes, then and in former ages triable in the Kings Temporal Courts. Radulphus Episcopus Karliol. petit versus Priorem Ecclesiae Karliol. Decimas duarum placearum terrae de novo assartarum in Foresta de Ingelwood, quarum una vocatur Lynthwait, & alia Kirkethwait, et quae ad ipsum Episcopum pertinent, co quod praedictae placeae sunt infra limites parochialis Ecclesiae suae de Aspaterick, & co quod idem Episcopus & praedecessores sui toto tempore antequam placeae illae redactae fuerunt in culturam, & bosco coopertae, percipere consueverunt Decimam pannagil earundem placearum, quou que praedictus Prior, per quandam suggestionem, tacita veritate factam, hoc anno tulit quoddam breve Domini Regis, Iustic. Domini Regis de Foresta sua ultra Trentam, et ipsum Episcopum de Decimis praedictis spoliavit unjust. Et quod Decimae praedictae ad ipsum Episcopum pertinent ration Ecclesiae suae de Aspaterick praedict. petit quod inquiratur. per patriam, &c.
Et Prior venit & dicit, quod Decimae praedictae ad ipsum et Ecclesiam suam beatae Mariae Karliol. pertinent, & non ad praedict. Episcopum. Dicit enim, quod Dominus H. Rex vetus, concessit Deo & Ecclesiae suae beatae Mariae Karliol. & Canonicis ibidem Deo servientibus, omnes Decimas de omnibus terris quas idem Dominus Rex, aut haeredes sui Reges Angliae, in Foresta praedict. in culturam redigere fecerint, & Ecclesiam praedict. inde feoffavit per quoddam cornu eburneum quod dedit Ecclesiae suae praedict. & quod adhuc habet, & perit judicium, &c.
Et super hoc venit Magister Henricus de Borton persona Ecclesiae de Thuresby, & dicit, quod Dccimae praedict. ad ipsum ration Ecclesiae suae pertinent, & non ad praedictos Episcopum & Priorem; quia dicit, quod placeae praedict. de quibus Decimae petuntur sunt infra limites parochiae suae; & quod ipse & praedecessores sui semper fuerunt in possessione percipiendi Decimas majores et minores praedict. placearum ut de jure Ecclesiae suae de Thuresby, quousque praedict. Prior simul cum aliis quibusdam hoc anno, ration praedicti brevis, ipsum de Decimis illis spoliaverunt unjust. Et quod placeae illae sunt infra limites parochiae suae, & quod ipse & praedecessores sui semper fuerunt in possessione percipiendi praedict. Decimas; tam majores quam minores, petit quod inquiratur. per patriam, &c.
Et Wilhelmus Inge qui sequitur pro Domino Rege, dicit, quod Decimae praedictae ad Dominum Regem pertinent, et ad nullum alium; quia dicit, quod praedictae placeae sunt infra bundas Forestae ipsius Domini Regis de Ingelwood; et quod ipse Dominus Rex in Foresta sua praedicta (by his Sovereign Ecclesiastical Prerogative) Villas aedificare, Ecclesias construere, terras assertare, et Ecclesias illas cum Decimis terrarum illarum pro voluntate sua cuicumque voluerit confer potest, e • quod Foresta illa non est infra limites alicujus parochiae. Et petit, quod Decimae illae Domino Regi remaneant, prout de jure debent ration praedicta, &c. Et quia Dominus Rex super praemissis voluit certiorari; & ut unicuique tribuatur quod suum est, assignentur Wilhelmus de Vesci Justic. Forestae suae ultra Trentam, &c. ad rei veritatem in praemissis inquirendam, & quod inde acquisierunt scire faciant Domino Regi in proximo Parliamento suo post Pascha. In which Parliament they certified the King and his Council, Quod ad captionem praedictae Inquisitionis procedere non potuerunt ad diem coram eisdem datum, ration cujusdam literae Episcopy Karliol. sibi porrectae, de inhibitione, ne aliquos ad juramentum ponerent tempore illo. Et quam literam idem Wilhelmus & Thomas coram ipso Domino Rege sigillo ipsius Episcopy signatam protulerunt: (A very high affront to Justice, and the Kings Royal direction in Parliament.) Ideo per praeceptum Domini Regis assignentur praedicti Wilhelmus & Thomas, & Johannes de Lithepeynes, & Michael de Harcle, ad capiendam Inquisitionem praedictam. Ita quod inde certificant Dominum Regem ad proximum Parliamentum suum post festum Sancti Michaelis prox. futur. &c.
From which case it is observable: 1. That in that age it was the received opinion, as well as in this, that all Tithes in Forests and other places, which are extra▪ parochial, or without the bounds of any Parish, belong of right to the King by his Sovereign Ecclesiastical Prerogative, as Supreme Governor and Head on Earth of the Church of England, and as he is persona mixta et unita cum Sacerdotibus, as was resolved in this case, and in our Law-books since; whereas no mere Layman is originally capable of Tithes. 2ly. That by his Sovereign Ecclesiastical Prerogative he might erect New Parishes, Parish Churches, and grant Tithes unto them where there were none before, without the Pope or Bishop. 3ly. That he likewise held Plea of Tithes in his Temporal Courts.
In the same Parliament of 18 E. 1. there happened two memorable cases concerning the delivery and purgation of Clerks convict, to and before their Ordinaries: The first was the case of Walter de Berton, imprisoned in the Tower of London, being convicted before John de Metingham in the last Eyre in the County of Dorset, De falsatione sigilli Domini Regis; whom the King commanded to be delivered to the Bishop of Sarum, qui eum petiit ut Clericum suum sub poena et in forma qua decet, quia videtur consilio, quod in tali casu non est admittenda purgatio; it being out of the Statute of Westm 1. ch. 2. which extends only to Felony, whereas this counterfeiting of the Kings Seal was then reputed, and afterwards declared to be Treason, 25 E. 3. ch. 2.
The second was the case of the Abbot of Westminster, by way of complaint against the Kings Justices, who summoned him being a Baron to appear before them, and seised his Temporalties for a contempt, because his Archdeacon suffered two Clerks convicted of murder, to make their Purgations before the certain day prefixed by him in Court, to which the prosecutor for the King was adjourned, and thereby prejudged; thus entered in the Pleas of that Parliament.
Abbas Westmonasterii supplicavit Domino Regi & ejus Consilio, quod cum quaedam voluntas & injuria sibi per Justiciarios suos, ad placita ejusdem Domini Regis assignatos, nuper sint factae, quod factum eorum coram Domino Rege recitetur & emendetur si ipsi Domino Regi & ejus Co • silio videatur, quod eidem Abbati injurietur. Dicit etiam, quod cum ipse habeat & habere debeat, & praedecessores sui Abbates Westm. temporibus retroactis per concessiones & confirmationes Regum Angliae habere consueverunt, returnum omnimodo • um brevium & praeceptorum Domini Regis, ipsum Abbatem, homines, terras seu libertates suas ubicunque infra regnum tangentium, tam coram Justiciariis itinerantibus, quàm aliis Justiciariis Domini Regis quibuscunque, & per Ballivos & Ministros suos sum. & attach. corundem brevium & praeceptorum facere: Gilbertus de Thornton & socii sui Justic. Domini Regis ad placita ejusdem Domini Regis assign. die Jovis in festo Apostolorum Petri & Pauli prox. praeterit. per quendam Barthol. le Criour Servien • em suum eidem Abbati parato magnam Missam celebrare in Ecclesia sua Westm. praeceperunt, quod esset coram eis in crastino responsurus de hoc, quod ei dicerent ex parte Domini Regis. Ad quem diem idem Abbas ob reverentiam Domini Regis, coram eisdem Iusticiariis comparuit, qui ei imposuerunt, quod duo Clerici de morte hominis rectati, et ad sectam Domini Regis coram eis convicti per inquisitionem patriae ex officio suo captam, liberabantur Archidiacono ipsius Abbatis ut loci Ordinario, et eos ut Clericos petenti. Et qui quidem Archidiaconus coram eisdem Iustic. certum diem statuit eisdem Clericis ad purgationem suam faciendam, et eundem diem praefirit cuidam Ricardo Bostard, qui dixit se velle sequi pro Domino Rege versus eosdem Clericos de morte praedict. Et licet idem Abbas coram eis calumpniavit, quod esset Baro Domini Regis, et quod sine Brevi Domini Regis et ejus Returno, de talibus respondere non debuit, per libertates suas sibi & Ecclesiae suae concessas, iidem Justic. super calumpniis illis certum diem ei coram eis dederunt. Ad quem diem idem Abbas tunc cum ipso Domino Rege personaliter existens, fecit defaltam coram eisdem Justic. ob quam Iustic. praedict. Baroniam suam in manum Domini Regis capere fecerunt, & etiam per Breve Domini Regis, Vic. in quorum Com. terrae & tenementa sua sunt, praeceperunt distringere ipsum Abbatem per omnes terras et catalla, et quod de exitibus, &c. Ita quod haberent corpus ejus coram ipso Domino Rege à die Sancti Michaelis in unum mensem ubicunque, &c. ad respondend. de facto praedicto. Unde dicit, quod Iustic. praedict. manifest sibi injuriarunt in hoc, quod ipsum sine Brevi Domini Regis coram eis venire fecerunt, contra libertates regias sibi et Ecclesiae suae concessas. Et etiam in hoc, quod eidem Abbati injunrerunt, quod responderet coram eis de purgatione praedict. admissa, cum Dominus Rex ex quo Clerici • e felonia in Curia sua ad sectam suam vel alterius cujuscunque convicti fuerunt per Inquisitionem patriae ex officio Iustic. suorum captam et Ordinario cuicunque eos petenti sub poena ei qua decet fuerunt liberati, de eorum purgatione seu de die illius purgationis admittenda, statuenda, per consuetudinem in regno hactenus usitatam non se debent intromittere. Et petit, quod Dominus Rex vocatis Justiciariis suis praedictis factum eorum audiat & intelligat, & sibi faciat quod de jure & consuetudine regni fuerit facienda.
Et praedict. Justiciarii veniunt & been recordantur quod duo Clerici, viz. Walterus de Thorny, & Johannes de Thorny de morte hominis coram Rad. de Hengham & sociis suis nuper Justic. Domini Regis ad placita sua assign. per quandam mulierens appellati fuerunt: Quae quidem mulier postea versus eos in secta sua facienda fecit defaltam: Ob quod consideratum fuit, quod Clerici illi quoad sectam ejusdem mulieris irent inde quieti. Et quod ad sectam Domini Regis veritas inquireretur p • r patriani: Per quam à die Paschae in unum mensem convictum fuit coram ipsis Gilberto & sociis suis, quod praedict. Clerici de morte praedict. fuerunt culpabiles; propter quod liberati fuerunt cuidam Waltero de Hunt. Archidiacono ipsius Abbatis loci Ordinario, ut de felonia praedicta convicti. Qui quidem Archidiac. in praesentia eorundem Justic. certum diem statuit de purgatione eorundem Clericorum admittenda▪ & eundem di • m praefixit cuidam Ricardo Bostard, qui dicebat, se velle sequi pro Domino Rege versus eos pro morte praedict. Et dicunt, quod praedict. Archidiaconus ante diem statutum et praefirum praedicto Ricardo admisit purgationem illorum Clericorum, in contemotum Domini Regis manifestum, et ad sectam suam ei auferendum. Propter quod ipsi Justic. hoc intelligentes, mandaverunt praedict. Abbati ex parte Domini Regis, quod veniret coram eis ad certum diem in querela sua contentum, ad respondendum de contemptu & transgression praedicta. Et quia praedictus Abbas postea coram eis fecit defaltam • d diem sibi datum, in contemptum Domini Regis it • rato, ii • em Justic. praeceperunt distringere praedictum Abbatem, ut praedictum est. Et dicunt, quod aliam injuriam seu voluntatem ei non fecerunt. Et petunt, quod si videatur Domino Regi & ejus Consilio, quod in processu isto erratum sit, quod factum suum per ipsum Dominum Regem & ejus Consilium emendetur. Et quia praedict. Justic. recordantur, quod praedicti Clerici ad sectam Domini Regis per Inquisitionem patriae ex officio suo captam coram eis de felonia praedicta convicti fuerunt, ut praedict. Archidiac. loci Ordinario, eos ut Clericos petenti, sub poena qua decet liberati, nec est juri consonum vel hactenus in regno nostro usitatum, quod Dominus Rex vel alius quicunque fuerit, versus Clericos quoscunque de quacunque felonia rectatos, et in Curia Regis ad sectam suam per Inquisitionem patriae ex officio Iustic. captam, vel alio modo convictos, iterato sectam suam de eodem facto habeat in Curia ipsius Domini Regis, vel etiam in Curia Ecclesiastica, qualitercunque Archidiac. praedict. certum diem coram eisdem Iustic statuit de purgatione praedict. admittenda, et eundem diem praefixit praedict. Richardo minus discrete et contra consuetudinem usitatm, et etiam contra libertatem Ecclesiasticam; et etiam cum Clerici in casu consimili vel alia felonia sibi imposita de caetero nunquam se purgarent, si ad sectam Domini Regis vel alterius cujuscunque, et ad cujus sectam in Curia Regis convicti fuerint totiens responderent in Curia Regis vel Ecclesiastica, quotiens ipse Dominus Rex vel alius quicunque sectam suam renovaret, et se velle sequi diceret; Quod omnino esset inconveniens et manifest tam contra legem et consuetudinem Regni, quam contra libertatem Ecclesiasticam; Consideratum est, quod executio praedict Brevis suspendatur; et quod Terrae et Tenementa praedict. Abbatis, quae in manum Domini Regis ration praedicti Brevis capiuntur, sibi deliverentur. Et quod idem Abbas quoad hoc praesens eat inde sine die, salvo Domino Regi & praedicto Richardo, & quibuscunque aliis secta sua quae ad eos pertinet versus praedictos Clericos seu alios quoscun{que} de morte praedict. Et quod Abbas Brevia Vic. &c.
What other Clerks convict were restored to their liberty, goods and lands upon their purgation this year; this Record will inform us.
REX Vic. Cantebrig. salutem. Cum Bartholomaus dictus Gogyng de Cantebrig. Clericus, super crimine homicidii Galfridi de Griselee interfecti, ut dicitur, coram dilectis & fidelibus Regis Johanne de Eyvill, Radulpho Basset, & Roberto Malet Justic. nostris ad gaolam Regis Cantebr. deliberandam assignatis, rectatus, & ad requisitionem venerabilis W. Eliensis Electum per eosdem Justic. eidem Electo juxta privilegium Clericale, prout moris est liberatus, innocentiam super hujusmodi crimine coram eodem electo legitime purgaverit, prout idem Electus nobis per literas suas patentes significavit; Mandatum est Vic. Cantebr. quod bona & catalla, terras & tenementa ejusdem Bartholomaei, occasion mortis praedictae per teipsum captain manum nostram, si supradictus Bartholomaeus fugam non fecerit, restituas eidem hac vice de gratia nostra specially. Teste Rege apud Westm. octavo die Julii.
In the same Parliament the Earl of Gloucester and others seising the Temporalties of the Bishopric of Landaffe, and presenting to the Benefices and Prebendaries thereto belonging, against the prerogative of the King, as appertaining to their Seigniories, and ejecting Marcolm de Harlegh to whom the King had committed them; he thereupon exhibited a Petition against the Earl and others in Parliament, to vindicate the Kings prerogative: which, together with the proceedings thereon are thus recorded.
* Marcolomus de Harlegh monstravit Consilio Domini Regis per quandam Petitionem, quod cum post mortem Willielmi de Brewose quondam Landaven. Episcopy, custodia praedicti Episcopatus nomine Domini Regis sibi esset commissa; Et idem Malcolomus Maneria quae fuerunt praedicti Episcopo ration custodiae sibi commissa in manum Domini Regis seisire voluisset, Gilbertus de Clare Comes Gloucestr. & Hertford, Manerium de Landath. cum omnibus pertinentiis suis, & etiam Manerium de Lankaderwader, & omnia quae fuerunt praedicti Episcopy infra Dominium ipsius Com. de Clamorgan. seisire fecit in manum suam, et seisinam illam adhuc occupabat, & Archidiaconatum de Landath & Praebendas à tempore mortis praedicti Episcopy vacantes in Ecclesia praedicta pro voluntate sua contulit, & adhuc confert cum illas vacare contigerit, in praejudicum Coronae Domini Regis, et exhaeredationem suam manifestam; Cum i •• m Comes per ipsum Malcolomum ex parte Domini Regis saepius fuisset requisitus, quod seisinam praedict. Maneriorum ration Custodiae sibi commissae eidem liberaret, & quod Dominum Regem Archidiaconatam praedict. & Praebendas praedict as confer permitteret. Dicit etiam quod Comes Hereford. qui nunc est fecit seisire post mortem praedicti Episcopy in manum suam, Villam de Donestowe, & etiam quod Wilhelmus de Brewose se • ior post mortem praedicti Episcopy seisire fecit in manum suam Villam de Bishopeston in Gower, & adhuc dotinet, in praejudicium Coronae ut praedictum est, &c. Dicit etiam, quod Edmundus frater Domini Regis post mortem praedicti Episcopy cepit de Tenentibus Manerii de Loncylis Cressemy quod fuit praedicti Episcopy lxxv. solidos, qui ad ipsum Dominum Regem pertinebant ration Custodiae praedictae; Et quod Comes Norff. & Mareschall. Domini Regis qui nunc est, post mortem praedicti Episcopy seisire fecit in manum suam Manerium de Macherne in Netherwente, & proficua ejusdem Manerii & Exitus cepit; set cum idem tam frater Domini Regis quàm Comes Norff. per ipsum Malcolmum requisiti fuerint, praedict. Comes Norff. seisinam ejusdem Manerii ipsi Malcolmo liberare fecit, cum omnibus inde perceptis tempore seisinae suae, &c. Et etiam praedict. Edm. frater Domini Regis praedict. lxxv. solidos ipsi Malcolmo fecit liberare. Et Comes Glouc. & alii veniunt. Et Comes Hereford been cognoscit quod praedicta Villa de Donestowe post mortem praedicti Episcopy seisita fuit in manum suam per Ballivos suos ipso ignorant. Et dicit, quod post seisinam illam Decanus & Capitulum Ecclesiae Landav. protulerunt coram ipso Comite quandam Chartam sub nomine Humfridi de Boun Antecessoris sui quondam Comitis Hereford. factam, quae testabatur, quod idem Humfridus quondam Comes, &c. concessit, dedit, & Charta sua confirmavit Decano & Capitulo Ecclesi • Landavensis praedictam Villam de Donestowe; tenend sibi & successoribus suis in liberam, puram & perpetuam Eleemosinam imperpetuum. Propter quod ipse liberare fecit seisinam praedictae Villae praedicto Decano & Capitulo, juxta formam Cartae praedicta. Et dicit, quod ipse nihil clamat in praedicta villa ration Custodiae tempore vacationis praedicti Episcopatus; Immo totum jus suum si quod habeat vel temporibus futuris is habere con • igerit, hoc corum Domino Regi et haeredibus suis pro se et haeredibus suis concedit, relaxat, et quiet. clamat imperpetuum. Ideo pradictus Malcolmus custos habeat Breve, quod seisire fac. praedictam Villam in manum Domini Regis nomine custodiae praedict • Episcopatus: Et quod Domino Rege de Exitibus et pro ••• uis inde provenientibus respond. &c. Et Comes Glouc. dicit, quod omnes Terrae & Tenementa infra patriam de Glamorgan existentia sunt de Dominio suo; Ita quod tam custodia Terrarum et Ten. praed. ad praedictum Episcopatum spectantium cum praedictam Sedem vacare contigerit, quam aliarum Terrarum quarumcunque in patria illa, eum custodia contigerit earundem, ad ipsum pertinet ration Dominii sui in partibus illis, et nullum alium. Et dicit, quod omnes Antecessores sui, a tempore quo non extat memoria, semper habuerunt custodiam praedictarum Terrarum, et Praebendas praedictae Ecclesiae de Landath. Sede vacante, contulerunt; absque hoc, quod Dominus Rex vel ejus Progenitores unquam aliquam custodiam praedictarum terrarum habuerunt, seu Praevendas Ecclesiae praedictae contulerunt, nist cas • taliter sic evenisset temporibus retroactio, quod sedes praedicti Episcopatus vacasset tempore quo ipse vel aliquis Antecessorum suorum Comirum fuit infra aetatem, et in Custodia progenitorum Domini Regis. Ita quod ipsi Progenitores habuerunt inde Custodiam ut Custodiam de Custodia ration minoris aetatis ejus seu alicujus Antecessorum suorum. Dicit etiam, quod quidam Richardus de Clare quondam Comes Glouc. pater suus, cujus hares ipse est, fuit in seisina de praedicta custodia praedict. Maneriorum tempore vacationis praedictae sedis nuper praeteritae; & quod ipse post mortem suam in instanti vacatione praedictae sedis intravit in custodia praedict. Maneriorum, ut in jure & haereditate sua, & de quo jure praedict. pater suus obiit seisitus, & non per aliquam occupationem Domino Regi factam. Postea apud Kingeschipton die Lunae prox. post festum Sa •• ti Lucae Evangelistae anno decimo octavo praedict. Comes Glouc. & Hertford. reddidit Domino Regi id quod ad ipsum pertinuit de Advocatione et custodia Episcopatus praedicti, una cum collationibus Praebendarum et Dignitatum ejusdem tempore vacationis Episcopatus illius, ut jus ipsius Domini Regis, prout Scriptum ipsius Comquod Domino Regi inde fecit, plenius testator, &c. Et idem Dominus Rex postea d • gratia sua specially dedit et concessit pro se et haeredibus suis eidem Comiti et Johannae uxori suae, karissimae • iliae ipsius Domini Regis, advocationem et custodiam Episcopatus praedicti cum pertin. Habend. & tenend. de se & haeredibus suis eisdem Com. & Johannae, cum collationibus Praebendar. et Dignitatum Episcopatus illius singulis temporibus vacationum ejusoem, ad totam vitam utriusque eorum Com. et Johannae. Ita quod post decessum ipsorum Com. et Johannae, Advocatio et Custadia Episcopatus praedicti, una cum Collationibus Praebendarum et Dignitatum ejusdem temporibus vacationis Episcopatus illius, ad ipsum Regem et haeredes suos integre revertentur quieta de haeredum eorundem Eom. et Johannae imperpetuum; Salva Domino Regi et haeredibus suis in singulis vacationibus Episcopatus praedict. Fidelitate ipsius qui in Episcopum ejusdem loci contigerit confirmari, prout carta ipsius Domini Regis • isdem Com. & Iohannae inde facta plenius testator.
This case I find more fully pressed and expressed on the Kings behalf in the Patent Roll of this year.
UNiversis Christi fidelibus, &c. Edwardus Dei gratia Rex Angliae, &c. salutem. Memoriae hominum labili adeo fallax insidiatur oblivio, ut ea quae modernis temporibus plana sint et aperta, tractu temporis obscura erunt et incerta nisi scriptore testimonio fasciantur. Et ob hoc provide decrevit legum authoritas sententias dissinitivas in scriptis proferri, ne ea quae juris tramite ordinata sunt et recte disposita processu temporis in recidivae contentionis scrupulum relaxantur. Suborta siquidem inter nos ex parte una, et Gilbertum de Clare Comitem Glouc. & Hertf. ex altera, super advocatione Ecclesiae Landaven. et Custodia temporalium praedictae Ecclesiae ac collocationibus Dignitatum et Praebendarum in eadem seed Landavensi vacante materia quaestionis, Anno Domini MCCXC. in Chrastino Animarum apud Clipston pro nobis proponi fecimus, contra Com. praedictum, quod praefata advocatio Ecclesiae Landavensis, Custodia Temporalium, et Collationes dignitatum et praebendarum in eadem Ecclesia seed Landavensi vacante, non ad dictum Com. sed ad nos et nostrae Coronae dignitatem, sicut in caeteris Ecclesiis Cathedralibus Regni nostri Angliae de Iure et Regni consuetudine pertinebant. Et quod progenitores nostri Reges Angliae qui pro tempore fuerant praemissis uti consueverunt pleno jure, et quod piae memory H. progenitor noster qui proximo regnavit ante nos, in vacatione praedictae Landavensis Ecclesiae per mortem Helyae quondam loci illius Episcopy, commisit Temporalia Walerando Teutonico Militi, qui finita administratione ad Scaccarium praefati Patris nostri reddidit ratiocinia. Et in eadem vacatione contulit unam Praebendam vacantem Magistro Willielmo de Burgo tunc Thesaur. Warderobae suae; et aliam Praebendam Albredo de Fescampo tunc Subthes. ejusdem War •• rohae, et Archidiaconatum Landaven. cuidan • Thomae tunc Capellano piae m • moriae Alienorae matris nostrae. Adjectumque fuerat ex parte nostra, quod Episcopy Landavenses qui pro tempore fuerunt, tenuerant Baroniam suam et terras et p • ssessiones a Progenitoribus nostris Angliae Regibus, et a nobis, nichil • ue a Domino Comite seu ipsius Progenitoribus. Et quod Ecclesia Landavensi vacante, Canonici ejusdem non a Comitibus, set a Regibus pe •• nt licentiam eligendi: unde pro nobis propositum extitit, quod idem G. Comes Glouc. & Heref. in praesenti vacatione ejusdem Ecclesiae per mortem bonae memory W. de Brewos nuper Landavensis Episcopy praemissas custodiam Temporalium, et collationes dignitatum et praebendarum nullo jure utens de facto, cum de jure non posset, in injuriam et derogationem Coronae nostrae sibi viciose usurpavit. Ec quia idem Comes habita super hoc deliberatione pleniori, confitebatur praemissa quae sibi opposita fuerant ex parte nostra vera esse, Advocationemque dictae Ecclesiae Landavensis, Custodiam temporalium, et collationes dignitatum et praebendarum, ad nos et Coronae nostrae dignitatem pleno jure pertinere, ut idem Comes praemissis Custodia tempor • lium, et Collationibus dignitatum et praebendarum ut •• ur seed Landavensi vacante, ad vitam suam duntaxat sibi concessimus gratiose: Ita plane, quod per factum hujusmodi nobis aut nostris haeredibas per haeredes seu success • res praefati Comitis super praemissis nullum penitus praejudicium g • neretur. Dar. &c.
The Charter of the King then made to Gilbert de Clare and his Countess, is thus enrolled.
REX Archiepiscop • s, &c. salutem. Sciatis quod cum nos exigeremus & vendicaremus ver • us dilectum & fidelem nostrum Gilbertum de Clare Comitem Gloucestr. & Hertford. advocatiouem et custodiam Episcopatus Landavensis cum pertin. una cum collacionibus praebendarum et dignitatum ejusdem tempore vacacionis Episcopatus illius, & idem Comes nobiscum super hoc placitare nolens, id quod ad ipsum pertinet de advocacione & custodia Episcopatus praedicti, una cum collacionibus praebendarum & dignitatum ejusdem tempore vacacionis Episcopatus illius Nobis reddidit ut jus nostrum, prout in scripto ejusdem Comitis nobis inde confecto plenius continetur Nos eidem Comiti & charissimae filiae nostrae Jehannae uxori suae graciam facere volentes specialem in hac parte, dedimus et concessimus pro nobis & haeredibus nostris eidem Comiti & Johannae advocacionem et custodiam Episcopatus praedicti, cum pertin. Habend. & tenend. de nobis & haeredibus nostris eisdem Comiti & Iohannae, cum collacionibus praebendarum et dignitatum Episcopatus illius singulis temporibus vacacionum ejusdem, ad totam vitam utriusque eorundem Comitis et Johannae; Ita quod post decessum ipsorum Comitis & Johannae, advocatio et custodia Episcopatus praedicti, una cum collacionibus praebendarum et dignitatum ejusdem temporibus vacacionum Episcopatus illius ad nos vel haeredibus nostris integre revertantur quietae de haeredibus eorundem Comitis & Johannae imperpetuum. Quare volumus & firmiter praecipimus pro nobis & haeredibus nostris, quod praedicti Comes & Johanna habeant & teneant de nobis & haeredibus nostris advocacionem & custodiam Episcopatus praedicti, cum pertin. una cum collacionibus praebendarum et dignitatum Episcopatus illius singulis temporibus vacacionum ejusdem ad totam vitam utriusque ipsorum Comitis et Johannae. Ita quod post decessum eorundem Comitis & Iohannae advocacio & custodia Episcopatus praedicti, una cum collacionibus praebendarum et dignitatum ejusdem temporibus vacac • onum Episcopatus illius ad nos vel haeredes nostros integre revertantur quietae de haeredibus eorundem Comitis et Johannae imperpetuum, sicut praedictum est. Hiis testibus Venerabili patre R. Bathoniensi & Wellensi Episcopo, Willielmo de Valencia avunculo nostro, Henr. de Lacy Comite Linc. Johanne de Warenna Comite Surr. Roberto Tibetot, Reginaldo de Grey, Waltero de Bello Campo, Petro de Chaumprent, Richardo de Bosco, & aliis. Dat. per manum nostram apud Kingesclipston secundo die Novembris. Which the King the next year likewise ratified by another Charter almost in the self-same words, recorded in Claus. 19 E. 1. m. 1. Teste, Rege apud Hereford 2. die Novembris.
After which, Placita Parliamenti, An. 21 E. 1. inform us, That Comiti Glouc. & aliis clamantibus nuper Custodiam quarundam terrarum ad Episcopatum Landaf. existentium, & infra Dominium suum existentium tempore vacationis ejusdem Episcopatus ad se pertinere, de Communi Consilio responsum fuit; Quod in custodia Episcopatuum tempore vacationis earundem, seu terrarum aut tenementorum aliquorum ad eosdem Episcopatus pertinentium, licet infra Dominium suum extiterunt, nichil clamare potuerunt propter privilegium Regium et Coronae Dignitatem, ad quam specialiter pertinet Episcopatuum vacantium custodia. And in the Parliament of 22 E. 1. nu. 3. upon the Petition of the Bishop Elect of Landaff to the King, the Earl of Gloucester and Hertford; upon showing this grant to him and his Wife, restored the Temporalties of the Bishopric he had seised to the Bishop, by the Kings command.
In the same Parliament of 18 E. 1. there were Proclamations made, and Writs issued to sundry Sheriffs, against the Popes provisions and appropriations of the Prebendaries of Nassinton and Fenton to two Churches and Cardinals in Rome, in derogation of the Kings prerogative and disherison of his Crown, and that none by virtue of the Popes provisions should invade or take possession of, or be installed in, or receive the fruits thereof, or money for them, without the Kings special command, under pain of forfeiting his estate, and imprisonment of his body during the Kings pleasure; who commanded all the Lands and Tenements belonging to them, to be seised into his own hands: he having for merly issued out Writs to the like effect▪
Memorand. quod cum quaedam Provisiones factae sunt super Praebenda de Nassyngton in Ecclesia de Lincoln. appropianda Basilicae Principum Apostolorum de Urbe, et Praebenda de Fenton in Ecclesia Eborum approprianda Hospitali Sancti Spiritus de Urbe, in exhaeredationem Domini Regis manifestam, quod Dominus Rex praecepit Vicecom. Lincoln. Norht. et Eborum, et etiam mandavit Custodi Civitatis London. quod proclamari faciat publice, ne quis possessionem praedict. Praebendarum ingrediatur, ipso Domino Rege inconsulto, aut Stallum in Choris Ecclesiarum praedictarum occastone praedictarum Pr • bendarum occupet vel invadat quoquo modo; aut fructus earundem Praebendarum, seu pecuniam occasiene sructuum eorundem recipiat, per se vel per alium, sine mandato Domini Regis specially, poena incursionis rerum et corporum incarcerationis ad voluntatem Domini Regis; Dominus etiam Rex praecepit Vicecom. praedict. quod omnes Terras et Tenementa ad praedictas Praebendas pertinentia in Comitatibus suis capiant in manum suam, ita quod nullus ad ea manum apponat, donec Dominus Rex aliud inde praeceperit.
After which, he issued this Writ for committing the Custodie of the Prebendary of Nassinton to the Bishop of Lincoln, with a command to him not to permit any Roman to enter into it, under pain of forfeiting his Barony.
CUM Rex nuper quibusdam certis de causis praeceperit Vic. Norht. quod Praebendam de Nassynton, quae est praebenda Lincoln. Ecclesiae, cum bladis et omnibus aliis fructibus et bonis ejusdem Praebendae caperet in manum Regis, et ea salvo custodiret, donec Rex aliud inde praecepisset. Et jam vult Rex, quod Venerabilis pater O. Lincoln. Episcopus Custodiam praedictam habeat sub certa forma. Mandatum est eidem Vic. quod praedictam Praebendam, cum bladis & omnibus aliis fructibus ejusdem Praebendae, praefato Episcopo sine dilatione liberet custodiend. sicut praedictum est. Et hoc nullatenus omittat. Teste Rege apud Rufford. 18 die Septembris.
Et memorandum, quod Rex commisit eidem Episcopo Custodiam praedictam sub forisfactura Baroniae suae: Ita quod idem Episcopus non permittet aliquem Romanum ingredi eandem Praebendam sine licentia Regis, et quod per hoc eidem Domino Regi vel Magistro Johanni de Lacy Praebendario Praebendae praedictae qui Regis insistit obsequiis praejudicium non generetur sub forisfactura praedicta.
Nicholas a Cardinal Deacon of St. Mary's of the Porch in Rome having the year before obtained from Pope Nicholas a new unheard-of Provision, by his Papal authority to unite and appropriate these two Prebendaries of Nassyngton and Fenton to two Churches in Rome, and endeavoring to get the actual possession of them by the Popes Bulls and process published in the Realm, to the diminution of God's service and the Alms of the Poor, against the piety and intention of their Founders, the manifest disherison of the King and his heirs, the dangerous consequence of such ill presidents to draw on the like, whereby the Churches should be left destitute of Ministers, maintenance, and Divine service; their Revenues being assigned to foreign uses, to God's high displeasure, who would not have one Church and Altar robbed, to enrich or increase the services of another. The King and his Nobles in this Parliament, besides the premised Prohibitions and Proclamations against this Innovation and Usurpation, writ and sent these memorable Letters to the Pope and all his Cardinals in general, and to this Cardinal in particular, to recall and reform this unheard-of Provision and abuse, which by their respective Oaths they were obliged to oppose, and could not permit or connive at: worthy special observation, being recorded for perpetual memory.
SAnctissimo in Christo Patri Domino Nicholao, Divina providentia Summo Pontifici, suus devotus filius E. eadem gratia Rex Angliae, Dominus Hyberniae, & Dux Aquitaniae salutem, & devota pedum oscula beatorum. Considerantes propensius, & ante mentis nostrae oculos reducentes, illum piae paternitatis vesirae affectum quem ad honoris nostri et Regni augmentum ex quodam specially favore jugitar direxistis, nequivimus animo comprehendere, nec credimus utique quod a tam Sancti Patris cons ientia processerint collationes et executiones nonnullae nuper in Regni nostri partibus authoritate Apostolica, ut asseritur, publicatae; Fertur siquidem, quod imp • rante venerabili Patre Domino N. Dei gratia Sanctae Mariae in Porticu Diacono Cardinali unam Praebendam in Ebor. et aliam in Lincoln. Ecclestis Hospit. Sancti Spiritus de Saxia de Urbe, & Basilicae Sancti Petri, sedes Apostolica distinct conferendo approprians, super nanciscenda possessione Praebendarum ipsarum executiones misit gravissimas, et apud nostros regnicolas hactenus inauditas. Quae profecto si sortirentur eff • ctum, divini cultus diminutionem periculose ingererent, primitiborum donatorum voluntates propulsa pietate mutarent, solitas Eleemosynas Regni pauperibus subtraherent, ac in nostrum et haeredum nostrorum exhaeredationem manifestam cederent, necnon in perniciosum exemplum in futurum transirent, dum hae alienationes perpetuae adjicerent similes, per quas post temporis brevis cursum Regni nostri deformarentur Ecclesiae, et cessantibus stipendiis redderentur Ministrorum obsequio destitutae, ipsarum proventibus alienis utilitatibus assignatis. Quod gratum Altissimo nostro judicio non videtur, qui cultum sui nominis sic ampliari desiderat, quod ob ditationem unius Altaris aliud minime spolietur. Sanctae Paternitati vestrae igitur prona instantia supplicamus, quatinus praemissa circumspectione paterna aequius decernentes, circa ea velitis zelo propitio congruum et salubre remedium adhibere: tepescere namque non possumus quin exhaeredationem nostram, quae statum Coronae nostrae contingit, sicut ex Sacramenti nostri vinculo astringimur, pro viribus evitemus. Paternitatis vestrae veneplacitum per exhibitorem praesentium rescri • i poscimus super istis. Conservet vos, &c.
The Earls, Barons, and Nobles Letter to the Pope thus follows, to the same effect with the Kings.
SAnctissimo in Christo Patri Domino Nicholao, Divina providentia Summo Pontifici, Devoti filii Edmundus Illustris Regis Angliae natus, Wilhelmus de Valentia Comes Penbrock, Edmundus Comes Cornubiae, Gilbertus de Clare Comes Glouc. & Hertf. Johannes de Warenna Comes Surr. Henr. de Lacy Comes Linc. Humfr. de Bohun Comes Heref. & Essex, Johannes de Hastinges, Richardus filius Johannes, Johannes de Sancto Johanne, Wilhelmus de Brewose, Wilhelmus le • atimer, Rogerus de Monte alto, & Walterus de Huntercumb, Barones, et totius Regni Angliae Comites, Barones et Proceres salutem, et devote pedum, &c. Pensata paternali affectione ac pio regimine quibus sedes Apostolica prisc • s temporibus Ecclestam rexit Anglicanam, et Regnicolas Angliae fervida nu • ribit devotione, animo compraehendere nequivimus, nec credere volumus, quod a tam Sancti Patris conscientia processerint collationes et executiones nonnullae nuper in Anglicanis partibus, authoritate Apostolica, ut asseritur, publicatae. Fertur siquidem quod impetrante Venerabili Patre Domino Matthaeo Sanctae Mariae in Porticu Diacono Cardinali, unam Praebendam in Ebor. & aliam in Linc. Ecclesiis Sancti Spiritus de Saxia de Urbe, & Basilicae Sancti Petri, sedes Apostolica praedicta distinct conferendo approprians, super nanciscenda possessione Praebendarum ip •• rum, executiones misit gravissimas et apud nos bactenus inauditas; ouae profecto si sortirentur effectum, divini cultus diminutionem periculose ingererent, &c. (verbatim, as in the Kings precedent Letter to the Pope.). Sanctae • gitur vestrae Paternitati prona instantia supplicamus, quatinus praemissa circums •• ctione paterna aequius discernentes, circa ea velitis zelo propitio congruum e • salubre remedium adhibere▪ ad honorem Dei, sublimationem Regni Angliae, Regiaenue C • ronae, • uibus observandis astringimur Iuramento, • uod vestropatrocinio pie • etimus observari in nostrae fomentum devotionis, ne Eleemosinae ab Antecessaribus nostris Anglieanis collatae Ecclesiis inde subtractae, ad alios transferantur.
The Kings Letters to the Cardinal who procured these new Provisions and appropriations in particular, and to the whole College of Cardinals in general, is thus recorded to perpetual memory in the Clause Rolls.
VEnerabili in Christo Patri N. Dei gratiâ Sanctae Mariae in Porticu Diacono Cardinali. E. Dei gratiâ salutem, & sincerae dilectionis augmentum. Epistola vestra nuperrime nobis directa inter caetera continebat, quod Clerici nostri Magister J. de Lasci, & W. de Pickering, dispares vobis in vestra amicitia vestrisque obsequiis extiterant. Hoc proculdubio verum esse fatemur. Immo nec eorum obsequium pro nobis hactenus factum nec imposterum faciendum vestrae amicitiae nobis gratae aliqualiter comparamus, quam amicitiam nostris temporibus non solum perseveranter continuari, & continuis incrementis cupimus augmentari, et in hiis quae vobis cedere poterunt in honorem sine Coronae nostrae laesione favorem vobis Regium impertiri. Provisiones tamen vobis factae de Praebendis Ebor. et Linc. manifesta cederent in nostram exhaeredationem, Coronae nostrae Regiae laesionem, et scandalum populi, si optatum a vobis sortirentur effectum. Idcirco nos, qui ad conservationem status Coronae nostrae astringimur Iuramento, quantumcunque honorem vestrum et commodum optemus, ipsas Provisiones non possumus nec volumus sustinere; Set nec Proceres et Magnates Regni nostri ipsas aequanimiter permitterent, etiamsi vellemus. Quod insuper Nuncios vestros recommendastis vestrae innotescat paternitati, quod non solum illi set etiam omnes vestris negotiis in Regno nostro Deo propitio erunt tuti. Conservet, &c.
AMabilium Deo Patrum, Sacrosanctae Romanae Ecclesiae Cardinalium Cetui Venerando, Edwardus, &c. Salutem & ad beneplacita singulorum & omnium paratissimam voluntatem. Considerantes propensius, & ante mentis nostrae oculos reducentes sincerum affectum, quem ad honorem nostri & Regni nostri augmentum jugiter direxistis, nequimus animo compraehendere, nec credimus utique quod de Conscientia tam Sancti Collegii processerint Collationes et Executiones nonnullae nuper in Regni nostri partibus authoritate Sedis Apostolicae, ut asseritur, publicatae. Fertur siquidem, quod impetrante Venerabili patre Domino N. Dei gratia Sanctae Mariae in Porticu Diacono Cardinali, unam Praebendam in Ebor. et aliam in Linc. Ecclesiis Hospit. Sancti Spiritus in Saxia de Urbe, et Basilicae Sancti Petri dictas sedes distinct conferendo approprians, super nanciscenda possessione praebendarum ipsarum, executiones misit gravissimas et apud nostros Regnicolas hactenus inauditas: Quae profecto, si sortirentur effectum, divini cultus diminutionem periculose ingererent, &c. (verbatim as in the precedent Letter to the Pope.) Benevolentiam vestram igitur ex mutua confidentia, requirimus et rogamus attente, quatinus praemissa circumspectione provida aequius discernentes, circa ea velitis zelo propitio congruum et salubre remedium procurare, tepescere namque non possumus, quin exhaeredationem nostram quae statum Coronae nostrae contingit, sicut ex Sacramenti vinculo astringimur, pro viribus evitemus. Discretionis vestrae beneplacitum per exhibitorem praesentium rescribi poscimus. Conservet vos, &c.
It seems these Prohibitions and resolute Letters prevented these and all such like Provisions and appropriations for the future, which the Pope and Cardinals could no ways justify nor excuse.
In a Bundle of Writs, Anno 17 & 18 E. 1. in the White Tower Chapel, I found this Letter of Vezano the Popes Nuntio, to Pope Nicholas the 4. who by his Bulls authorized and commanded him to proceed in an Appeal to him and the Court of Rome, at the prosecution of the Nephew of Pope Innocent the 4th. Rector of the Church of Hugnate within the Diocese of York, grounded upon a contract for Debt belonging to the Kings Courts, contrary to the Kings Prohibitions to him; which the Kings Judges, together with the King, his Council, and Nobles, upon serious consultation, refused notwithstanding his importunity to permit him to proceed in, as being against the Kings Crown and Dignity; whereupon he sen • back his Bull to the Pope, as his Letter to him more at large relates.
SAnctissimo Patri Domino N. Divina providentia Summo Pontifici, Giffredus de Vezano Camerae suae humilis Clericus, prdum oscula beatorum. Sanctitati ve ••• ae remitto literas Apostolicas quae sic incipiunt.—NICHOLAUS Episcopus Servus servorum Dei, dilecto filio Magistro Gifredo de Vezano Canoni o Cameracen. Camerae nostrae Clerico, Apostolicae sedis Nuntio, in Anglia commoranti, salutem & Apostolicam benedictionem. Sua nobis Albertus Arcilis, Nepos felicis recordationis Innocentii Papae quarti Praedecessoris nostri, Rector Ecclesiae de Hugnate Eboracensis Diocesis, petitione monstravit, &c. Et sic finiunt. Datum Romae apud Sanctam Mariam majorem, 15 Kal. Aprilis, Pontificatus nostri anno secundo.— Quas, postquam habueram responsum a Iusticiariis Illustris Domini Regis Angliae, quod respondere nolebant mihi sine Rege, utrum Prohibitiones Regiae mihi praesentatae locum habere deverent, vel possem procedere eis non obstantibus, retinuetam ostendendas ipsi Domino Regi, ut videre posset, quod de cognition causae appellationis, contentae in eisdem Apostolicis literis, per se vel suos se intromittere non debebat; et pateretur, quod, non obstantibus dictis Prohibitionibus sine ejus offensa possem mandatum Apostolicum adimplere. Supplicans flexis genibus, ne ad inobedientiam vel infidelitatem servi Dominus imputet, si mandatum contentum in ipsis Apostolicis literis efficaciter non implevi, quia ipsi Domino Regi praefatas Apostolicas, et prohibitiones ex parte sua, mihi praesentatas, tradidi; et ei super ipso negotio exposui diligenter, quae exponenda vidi; requirendo et supplicando, quod super hoc providere vellet, quod ejus et Ecclesiae Romanae deceret honorem. Tandem idem Dominus Rex, habita deliberatione, super ipsis Apostolicis literis et Prohibitionibus, cum Consilio suo, in quo fuerunt plures Comites, Barones et Praelati, vocari me fecit et responderi in ejus et dicti Concilii praesentia: Quod cognitio contractus de Debito, (de quo fit mentio in Apostolico rescripto) de antiqua et approbata consuetudine spectabat ad Coronam et Dignitatem Regiam, et ipse et sui Antecessores usi fuerant cognition hujusmodi contractuum. Et ex quo praefatus contractus erat fundamentum negotii, ne per hujusmodi appellationes jure Regio defraudari posset, quod procederem in ipso negotio substinere nolebat; asserendo, quod si etiam ipse vellet, Barones nullo modo substinerent, quod Prohibitiones (Regiae) locum in hoc et aliis similibus non haberent. Datum London. septimo Kal. Februarii. Anno Dom. 1289.
A most pregnant Testimony of the Popes own Nuncio to the Pope himself, both of the Kings, his Justices, Councils, Barons, Nobles care, vigilancy, strenuous opposition, and deliberate, peremptory resolution against this new Papal encroachment by Appeals, upon the ancient rights and prerogatives of his Crown and Courts.
As the King was thus careful to defend the rights of his Crown and Courts against the Popes, so likewise against his own Prelates and their Officials usurpations in their Ecclesiastical Courts; witness these Writs of Attornie, to prosecute persons for suing in Court Christian against the Kings prohibition, for goods and Debts, not of Testament or Marriage.
EDwardus, &c. Dedimus vobis potestatem recipiendi Attornatos Remundi Vicarii Ecclesiae de Lannohan. quos coram vobis loco suo attornare voluerit, ad lucrandum vel perdendum in loquela quae est coram Justiciariis nostris de Banco per Breve nostrum inter Ricardum de Strengellest & praefatum Remundum de eo, quod idem Remundus secutus est placitum in Curia Christianitatis de Catallis et Debitis quae non sunt de Testamento vel Matrimonio contra Prohibitionem nostram. Et ideo, &c. Teste Edmundo Com. Cornub. Consanguineo nostro apud Westm. x. die Decemb. Anno Regni nostri Decimo septimo.
In another Bundle of Writs to make Attorneys, Anno 18 E. 1. in the Tower, I find three Writs to prosecute Suits before the Kings Justices de Banco: The first, inter Thomam le Venour de Settewell, & Simonem Meone, de eo quod idem Simon secutus est placitum in Cu • ia Christianitatis de Catallis et Debitis, quae non sunt de Testamento vel Matrimonio. Teste meipso apud Melburne 12 dis Januarii, anno regni nostri 18.
The second, and third, inter Willielmum de Heyvile, & Magistrum Adam de Boudon, quia idem Adam tenuit tale placitum in Curia Christianitatis, &c. Teste Rege apud Turrim London. 16 die Junii, Anno 17. & 21 die Octobris Anno 18. And the like Writ of Attorney issued for Henry de Punce prosecuted before the Kings Justices at Westm. by John de Gras, quod idem Henricus secutus est placitum in Curia Christianitatis de Catallis et Debitis, quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, contra Prohibitionem nostram. Teste meipso apud Bristol. 26. die Decembris. Anno regni nostri 13. there usually omitted.
In two other parcels of Writs in the White Tow • r, Anno 18 E. 1. there are these Writs.
EDwardus, &c. Vic. Canc. &c. Si Benedictus Kyld pone, &c. fratrem Thomam Priorem de Ross, quod sit coram Justiciariis nostris apud Westm. à die Sancti Johannes Baptistae in Quindecimdies, ostensurus, quare tenuit placitum in Curia Christianitatis de Catallis et Debitis, quae non sunt de Testamento vel Matrimonio, contra Prohibitionem nostram. Pone etiam per vadium & salvos plegios Magistrum Ricardum de Nedham personam Ecclesiae de Northflete, quod tunc sit ibi, ostensurus, quare secutus est idem placitum in eadem Curia, contra Prohibitionem nostram, &c. Teste meipso apud Westm. 18 die Junii, anno regni nostri 18. The like Writ issued at the Kings Suit, Vic. Surr. versus Petrum de Sancto Mario, & Willielmum de Sardinia, quare tenuerunt placitum in Curia Christianitatis de Catallis et Debitis Decan. & Capit. beati Petri Exon. &c. Teste, &c. apud Wynton. 20 die Aprilis, anno regni nostri 18.
To which I shall subjoin this Prohibition, which I found in another Bundle of Writs, Petitions, and Privy Seals, Annis 17 & 18 E. 1. in the White Tower Chapel, wherein are extant not only the Original Writs for the elections of 2. or 3. Knights for every County to serve in Parliament, with the names of the Knights elected, and their Manucaptors endorsed on them, (the first of this kind I have yet discovered) but likewise this Writ to the Official of the Archbishop of York, for suing several persons ex officio mero & promota to excommunicate them for rashly laying sacrilegious hands upon William of Derlington a Clerk, against the Canonical Sanctions, upon these ensuing Articles.
Nos Officialis Curiae Eborum. ex nostro Officio objicimus tibi Roberto de Clyff manenti in Thornton, quod in Sententiam Excommunicationis a Canone latam incidisti; pro eo, quod manus sacrilegas in Dominum Willielmum de Derlington Capellanum temere injecisti. Quod ita notorium est in partibus de Thorneton, & ita divulgatum, quod nulla possit tergiversatione celari; Unde intendimus ob salutem Animae tuae te corrigere in praemissis, quatenus Canonicae Sanctiones permittunt et facere suadent in hac parte. Salva nobis in omnibus juris beneficio.
Nos Offic. Curiae Eborum ex officio nostro objicimus vobis Ascino Grot, Aschino Marescallo, Roberto Fyke, Thomae de Clyff, manentibus in Thorneton, quod in sententiam Excommunicationis a Canone latam incidistis; pro eo, quod manus sacrilegas in Dominum Willielmum de Derlington Capellanum temere injecistis, &c. ut supra. Unde intendimus, ob salutem Animarum vestrarum, vos corrigere in praemissis, quatenus Canonicae Sanctiones permittunt et facere suadent in hac parte. Salvo nobis in omnibus juris beneficio.
Nos Offic. Curiae Eborum. ex nostro officio objicimus tibi Willielmo de Wagelbardby, quod in sententiam Excommunicationis a Canone latam incidisti; proeo, quod manus sacrilegas in Dominum Willielmum de Derlington Capellanum temere injecisii; Quod ita notorium est, &c. (ut in primo articulo supradicto.)
In Dei nomine Amen. Dico & injure propono coram vobis Domine Officiali Curiae Eborum, seu vestro Commissario quocunque, ego Wilhelmus de Derlington Capellanus, contra Petrum dictum Skat, & contra quemlibet legitime intervenientem pro eodem; Quod dictus Petrus, Dei timore pariter et humano pudore prorsus abjectis, manus sacrilegas in me temere injecit, in Animae suae periculum, et mei praejudicium non modicum et gravamen, ac scandalum plurimorum; et sic in sententiam Excommunicationis majoris a Canone latam, ipso sacto, dampnabiliter incidebat. Quare peto (probatis de jure probandis) dictum Petrum in Excommunicationis sententiam sic incidisse, per vos pronunciari, ac publice excommunicatum denunciari, quousque beneficium Absolutionis in forma juris meruerit obtinere. H • c dico, propono & peto, divisim seu conjunctim, prout mihi melius videbitur expedire. Artans mc ad ea dumtaxat probanda, quae mihi sufficient in hoc casu ad victoriam obtinendam: Salvo mihi in omnibus juris beneficio.
These suits thus prosecuted on these Articles for this Trespass, properly belonging to the Kings Crown and Temporal Courts, before Articuli Cleri, only pro salute animae, procured this memorable Prohibition thereupon.
EDWARDUS Dei Gratia Rex Angliae, &c. Officiali Archiepiscopi Eborum, & ejus Commissar. salutem. Cum placita de transgressionibus, contra pacem nostram factis, in Regno nostro, ad Coronam et Dignitatem nostram specialiter pertineant, ac Wilhelmus de Derlington, Willielmum de Wlgardby, Robertum de Clyffe, Thomam filium Roberti, Robertum Fykedun, Ascinum Grot, Ascimum le Marescal, & Petrum Skat Laicos, super hujusmodi transgressionibus, trahat in placitum coram vobis in Curia Christianitatis; in laestonem Coronae et Dignitatis nostrae, et grave dampnum ipsorum Willielmi de Wggewardby, Roberti, Thomae, Roberti, Ascini, Ascimi & Petri Skat, ut ex querela sua accepimus; Vobis prohibem us, ne placitum illud teneatis in Curia Christianitatis; maxim cum hujusmodi placita ad nos et non ad alium pertineant in Regno nostro, ac nos super hiis et aliis quarum cognitio ad nos pertinet parati sumus eidem Willielmo de D • rlington et aliis quibuscunque in Curia nostra plenam et celerem justitiam exhibere. Teste meipso apud Westm. 28. die Januarii. Anno Regni nostri Decimo octavo.
That neither the Popes Bulls, Provisions or awards, nor Archbishop of Canterburies Ordinances concerning the erection or division of Prebendaries in England, were of any validity in Law in that age, without the Kings Royal assent and confirmation under his Great Seal; and how the Archbishop did and might deprive the Popes own Chaplains of Churches in England, these Records will inform us.
REX omnibus, &c. salutem. Inspeximus literas patentes venerabilis patris J. Cantuariensis Archiepiscopi, totius Angliae Primatis, factas super Praepositura & Praebendis in Ecclesia de Wengham, per ipsum Archiepiscopum ordinatis & distinctis, in haec verba. Universis sanctae matris Ecclesiae filiis ad quorum • oticiam praesens scriptura pervenerit, Frater Johannes permissione divina Cantuariensis Archiepiscopus, totius Angliae Primas, salutem in Domino sempiternam. Exorta dudum in Romana Curia super Ecclesia de Wengham nostrae Dioc. materia quaestionis, inter Dominum Tedisium de Camilia Domini Papae Capellanum, ex parte una, et nos, ac quosdam Clericos nostros quibus dictam Ecclesiam cum suis Capellis post privacionem de praedicto Tedisio canonice per nos factam contuleramus, ex altera, eadem causa ibidem aliquandiu agitata, tandem interveniente assensu et authoritate Sanctissimi patris Domini Honorii Papae quarti; Reverendus pater Dominus Bernardus Portuensis Episcopus, Sanctae Romanae Ecclesiae Cardinalis, cujus arbitratui, disposicioni, dicto, laudo, diffinicioni & decreto alte & basse tam dictus Tedisius pro se, quàm discretus vir Magister Wilhelmus de Marduna Juris Civilis professor, noster & praedictorum Clericorum in hac parte specialis Procurator, habens ad hoc mandata sufficientia se submittere curaverunt, pratactae liti & contentioni pacificum finem imponens, recepta prius ipsius Tedis • i cessione et renunciatione de praefata Ecclesia de Wengham et pertin. suis, ac etiam omni jure et action sibi competentibus et competituris quomodolibet in eisdem authoritate Apostolica super hoc sibi commissa, inter alia disposuit, statuit & decrevit Ecclesiam de Wengham de Praeposito & decem Canonicorum secularium collegio per Cantuariensem Archiepiscopum tanquam ejusdem patronum Ecclesiae ordinandam, & ipsius proventus in Praeposituram & certas ac distinctas Praebendas prout facultates suppeterent dividendos, juxta concessionem et auctorit • tem felicis recordationis Domini Gregorii Papae decimi, super hoc procurante bonae memory Roberto praedecessore nostre Archiepiscopo Cantuariensi commissam, sicut in litera Apostolica super hoc confecta plenius dinoscitur p • riinere. Advertentes itaque ordinacionem & diffinicionem dicti Domini Cardinalis in divinicultus augmentum cedere et prosperiorem dictae Ecclesiae statum, cupientes{que} cam prout decet • ffectu prosequendo complere, juxta beneplacitum Sancti patris Domini Honorii praedicti ratificantis et confirmantis, ex certa scientia tam concessionem et ordinationem Domini Gregorii, quam etiam decretum praefati Domini Portuensis, a • Dei gloriam, et honorem, Apostolica authoritate praedicta, statuimus, ordinamus, instituimus, & perpetuo stabilimus in Ecclesia de Wengham, unam Praeposituram et Canonicatus sex cum suis Praebendis, quas nostrae collacioni et successorum nostrorum, salvo semper pro suo tempore jure Regio, specialiter reservamus. Quas quidem Praeposituram & Praebendas in eisdem porcionibus & provent • bus co • sistere volumus quibus ipsas singillatim expressimus in ordinacione quam super division p • oventuum & facultatum Ecclesiae praedictae & Capellarum ad ipsam spectanti •• , ac etiam informatione ipsius Collegii & Ministrorum Ecclesia lacius prout expedit pertractamus. Ipsas autem sex Praebendas hiis propriis duximus exprimendas vocabulis, Chilton, Peddingge, Tineham, Bonigton, Rettlinge, Wymelingeweld: Q •• rum duae pri • ae sunt Presbyterales, duae secundae Diaconales, & duae ultima Subdi • conales, sicut in praetacta litera Domini Papae Gregorii continetur. Omnibus itaque d • cto Collegio & huic sacrae institutioni pacem & unitatem servantibus sit pa • & gloria à Domino Jesu Christo. Acta & data apud Suthmalling. 12 Kal. Marc • i, Anno Domini 1286. Ordinationis nostrae nono. Nos autem praedictas ordinationem et divistonem Praexositurae et Praebendarum praedictarum ratas habentes et gratas, cas pro nobis et haeredibus nostris concedimus et confirmamus, sicut literae praedictae rationabiliter testantur. In cujus, &c. Teste Rege apud Westm. septimo die Junii, anno regni nostri 18.
REX omnibus, &c. salutem. Ordinationem venerabilis patris J. Cantuariensis Archiepiscopi, totius Angliae Primatis, factam in Ecclesia de Wengham suae Diocaesis, de Praeposito & decenti Canonicorum secularium collegio, ac divisionem proventuum & facultatum ejusdem Ecclesiae in Praeposituram, & certas ac distinctas Praeberd • s, necnon cotidianam distribucionem & dividendas annales, sicut in literis patentibus ipsius Archiepiscopi quas inspeximus factum ipsum plenius continetur, ratas habentes et gratas, ease pro nobis et haeredibus nostris concedimus et confirmamus, sicut literae ipsae rationabiliter testantur. Teste ut supra.
How pernicious Appropriations of Parish Churches, made by Popes and Archbishops to Hospitals and Abbeys, were to God's Service, the souls, bodies of the Par • shioners, and how offensive to them; and that they could not be appropriated or disappropriated by the Pope or Archbishop, but by the Kings Royal assent and license, these Records will evidence.
REX omnibus, &c. salutem. Inspeximus literas patentes venerabilis patris J. Cantuariensis Archiepiscopi, super revocatione Ecclesiae de Racolure in •• atum pristinum, in haec verba. Universis sanctae matris Ecclesiae filiis ad quorum notici • m pr • sense scriptura pervenerit, Frater Johannes permissione divina Cantuariensis Archiepiscopus, totius Angliae Primas, salutem in Domino sempiternam. Dudum bonae memory Dominus Robertus praedecessor noster, ut cameram Archiepiscopalem ab o • ere praest • tionis cujusdam magnae quantitatis pecuniae quam de Herbaldon leprosorum, & de Northgate paup • rum, Hospitalia nostrae Diocaesis, pro sustentatione infirmorum & pauperum ipsorum Hospitalium ex antiqua consuetudine consueverunt annuatim percipere, & tam beati Thomae quàm aliorum Archiepiscoporum Cantuariensium successorum • ps • us tempore usque ad tempus ejusdem Roberti adtunc perceperant, liberaret, Ecclesiam de Racolure ejusdem Diocaesis ad liberam collacionem Cantuariensis Archiepiscopi pertinentem, in proprios usus ipsis Hospitalibus in compensationem ejusdem qu • ntitatis, concessit, Capituli Cantuariensis ad hoc procurato consensu. Nos autem praefato Roberto immediate permittente Domino succedentes, ac advertentes solicit, memoratam appropriationem in Ecclesiae ac Hospitalium praedictorum grave praejudicium ac jacturam multipliciter redundare, cum et Ecclesia ipsa ex hoc debitis, et ab antiquo con • uetis defraudetur obsequi • s, et animarum cura non absque gravi periculo in ea dampnaviliter negligatur, quodque parochiani ejusdem Ecclesiae ipsam leprosis subesse ac hujusmodi appropriationem moleste ferentes pro eo quod ipsis Rectoris solacio destitutis per eam suffragia spiritualia subtrahun • ur eis, de juribus ipsius Ecclesiae non respondent sicque dicta Hospiralia de redditibus ipsius Ecclesiae, licet plus valere dicantur, debitam nequeant percipere quanti • atem. Volentes quoque animarum saluti et dictorum Hospitalium utilitati • us i • hac parte consulere, et tam in spiritualibus Parochianorum quam in tem • oralibus Hospitalium praedictorum commodis providere, Sanctissimi patris Domini Nicholai Papae quarti ad hos per literas Apostolicas concurrente beneplacito et mandato; & etiam Capituli nostri, ac dictorum Hospitalium, & ipsorum Custodis accedente consensu, Ecclesiam de Racolure supradictam in statum pristinum revocamus, & Archiepiscopalem Cameram juxta pristinam ordinationem & consuetudinem praedictam ad eandem pecuniae quantitatem quam ante appropriationem hujusmodi ab ipsa percipere consueverant dictis Hospitalibus annis singulis persolvendam pro nobis & successoribus nostris imperpetuum obligamus. In cujus rei testimonium praesentem scripturam sigilli nostri fecimus appensione muniri. Dat. apud Lammeheth 7 Kol. Julii, Anno Domini 1290. Ordinationis nostrae duodecimo. Nos autem praedictam revocationem et • nerationem Camerae Archiepiscopalis Cantuar. ad sustentationem infirmorum praedictorum sic ordinatam, ratas habentes et gratas ease pro nobis et haeredibus nostris, quantum in nobis est, concedimus et confirmamus, sicut literae praedictae rationabiliter testantur. In cujus, &c. Teste ut supra.
REX omnibus ad quos, &c. falutem. Cum Praebenda de Dale ab olim pertinens extiterat ad mensam & proprietatem Cantuarien. Archiepiscopi cujus ••• que, & per plures Archiepiscopos diversis personis fuerit successive collata, ac ab • ujasmodi usibus quasi perpetuo alienata. Et jam Praebenda illa per venerabilem patrem J. Cantuarien. Archiepiscopum, totius Angliae Primatem, ad jus & proprietatem mensae Archiepiscopalis prout consuevit antiquitus, authoritate sit Apostolica revocata et plenary restituta. Nos hujusmodi revocationem et restitutionem in omnibus acceptantes, authoritate Regia praecipimus et perpetuo stabilimus, ut nunquam de caetero dicta Praebenda a quocunque sine nostra licentia in usus alios convertatur. In cujus, &c. Teste Rege apud Westm. 15 die Febr.
Pope Nicholas preferring his own lucre, and favor of King Edward and his Chaplains, before God's service, or people's souls, against sundry Canons, licensed 20 of the Kings Clerks employed in his service which he should nominate, to be Non-residents from their Ecclesiastical Benefices for 10 years space, as these Patents inform us, nominating most of these Non-residents.